10 Collegebrief - Stand van zaken Proeftuin Ieder1

gemeente sluis

r

Postadres: Postbus 27 4500 AA Oostburg Bezoe ksd rss ’ Nieuwstraat 22 4501 BD Oostburg

Aan de Gemeenteraad

Gemeente Sluis Ingekomen

2 9 APe, 2024 NR. behandeld door doorkiesnummer

Telefoon 140117 Telefoon +31 (0)117 457 000 Telefax +31 (0)117 452 241 IBAN: NL33INGB0661900169 BIC code: INGBNL2A BTW-nummer: 811046321B01 www.gemeentesluis.nl info@gemeentesluis.nl

2m eot5'?2l : M. Dankaart

:140117

onderwerp

: Stand van zaken Proeftuin lederl

bijlage(n)

: Drie

Oostburg,

2 9- APR 2024

ļ

24.0015929 240015929

Inkomende documenten Gemeente Sluis

Geachte heer, mevrouw, Bijgaand treft u informatie aan over de stand van zaken van de Zeeuwse Proeftuin lederl. Deze heeft plaatsgevonden in Hulst en is eind maart 2024 geëvalueerd. De ambitie is om in Zeeland verder te gaan als beproevende regio. Bijlagen zijn bedoeld om kennis van te nemen.

Hoogachtend, BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN SLUIS,

De secretaris, O tCTpşÁ

S.l. de Kievit-Minnaert

Pag. 111

Raadsbrief proeftuin leder! 26 februari 2024 Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeren wij u over de stand van zaken van de Zeeuwse proeftuin ‘lederľ, voorheen Vaart in Veiligheid. Inleiding De proeftuin lederl is onderdeel van het landelijke programma Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming. Dit programma heeft als doel om via proeftuinen het geschetste toekomstbeeld vooreen slim en effectief stelsel van kind- en gezinsbescherming verder te concretiseren en de realisatie ervan te regisseren. Uitgangspunt is dat hierdoor in 2026 een brede, gezins- en systeem ge rich te werkwijze is ontwikkeld en waar mogelijk gerealiseerd. Na 2026 wordt de landelijke implementatie en verankering van werkwijzen voortgezeten ingezet met als doel: In 2030 werken we met een aangepast stelsel van kind- en gezinsbescherming en is de werkwijze verder ontwikkeld. Dit moet onder andere leiden tot het verminderen van het aantal mensen dat te maken heeft met ernstige bedreiging van een gezonde en veilige thuissituatie, het verhogen van het vertrouwen van kinderen, volwassenen en professionals in kind- en gezinsbescherming, het substantieel verlagen van het aantal beschermingsmaatregelen en het verbeteren van de tijdigheid van hulp en bescherming. Het programmadoel valt uiteen in twee doelstellingen die betrekking hebben op: 1. Integraal systeem- en mensgericht werken; 2.

Stelsel- en structuurveranderingen. Beproeven, ontwikkelen, verbreden en versterken In 2020 zijn zes proeftuinen onder regie van het programma van start gegaan. Zeeland is vanaf het begin aangesloten met de proeftuin ‘Vaart in Veiligheid’. In eerste instantie in Borsele, Terneuzen en Vlissingen, in 2022 in Tholen. Nadat de proeftuin in Tholen is gestopt, is op basis van geleerde lessen een nieuw projectplan ontwikkeld. Dit projectplan wordt sinds april 2023 beproefd in Hulst onder de naam ‘lederľ. De werkwijze die we in lederl beproeven, bestaat uit het vormgeven en versterken van twee teams, die nauw met elkaarsamenwerken in situaties waarin onveiligheid binnen een gezin is geconstateerd: * Een lokaal team dat hulp verleent en dat een intensieve samenwerking heeft met de gemeentelijke toegang, of deel uitmaakt van de gemeentelijke toegang; * Een veiligheidsteam, dat in de eerste (vrijwillige) fase alleen advies en ondersteuning biedt, op vraag en behoefte van het lokaal team mee op huisbezoek kan gaan, maar niet vanaf de start in een duo met de medewerker van het lokale team met het gezin werkt. In de bijlagen treft u twee nieuwsbrieven over de proeftuin lederl aan. Nieuwsbrief Q2 gaat onder andere over de nieuwe opzet van de proeftuin in Hulst, in nieuwsbrief Q3/4 leest u over de voortgang van de proeftuin.

1

Stand van zaken vervolg In het najaar 2023 is bij het ministerie van Justitie en Veiligheid een aanvullende subsidie aangevraagd én verkregen, met als doel om het projectplan goed af te kunnen ronden. Hiervoor is een verlenging aangevraagd. Eind maart 2024 stopt de proeftuin in Hulst en wordt de evaluatie van de proeftuin met de werkzame elementen en geleerde lessen opgeleverd. Een aantal scholingen lopen nog doortot eind 2024. De ambitie is om ook na maart 2024 in Zeeland als beproevende regio aan de slag te gaan met het Toekomstscenario. Het contourenplan hiervoor wordt met gemeentenen betrokken partijen uitgewerkt. Het gaat hierbij om: » Bijdragen aan de ontwikkeling van de sterke lokale teams en het realiseren van in elk geval structureel advies en consultatie in het lokale team door Veilig Thuis (VT) en Gecertificeerde Instellingen (Gl) door een regionaal plan hiervoor te ontwikkelen en uit te voeren; *

»

Het delen van kennis met en tussen gemeenten om werkzame elementen binnen sterke lokale teams uítte wisselen en af te stemmen. In elk geval op het vlak van de structurele advies- en consultatiefunctie in de lokale teams door VT en Gl. Hiervoor is extra inzet voorzien op bijvoorbeeld: training en begeleiding Top-3 methodiek, begeleiding teamvorming, training verklarende analyse. Lokale initiatieven op het gebied van zorg en veiligheid die al lopen, verder te ontwikkelen en te verbinden aan de ervaringen in de proeftuin, het landelijke programma Toekomstscenario en het project domeinoverstijgend samenwerken op het gebied van zorgen veiligheid.

In het najaar wordt het landelijk besluit voorkeursvariant Regionaal Veiligheidsteam verwacht. Daar sluit Zeeland in de verdere ontwikkeling van de planvorming op aan. Met vriendelijke groet, Namens de bestuurscommissie Inkoop Jeugdhulp Zeeland en het portefeuillehoudersoverleg Jeugd René Ruissen Vertegenwoordigend bestuurder in stuurgroep proeftuin lederl namens de 13 Zeeuwse gemeenten

Bijlagen 1. Nieuwsbrief lederl Q2 2. Nieuwsbrief lederl Q3en4

2

2e Kwartaal, 2023

's

NIEUWSBRIEF

Het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming lederl is één van de elf proeftuinen van het landelijk Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. De maatschappelijke opgave voor het Toekomstscenario is: Het bieden van tijdige passende samenhangende hulp en bescherming aan kinderen en volwassenen die te maken hebben met een (acute of structurele) bedreiging van een gezonde en veilige thuissituatie door integraal

Start proeftuin lederl in Hulst

systeem- en mensgericht te werken in een lerende omgeving en een

Op 30 maart is in Hulst de Zeeuwse proeftuin lederl van

eenvoudig stelsel.

start gegaan met een kennismakingsbijeenkomst. De aftrap werd gedaan door wethouder Ruissen van de gemeente

Het Toekomstscenario omvat vier

Hulst. Daarna leerden de teamleden, managers en

actielijnen:

vertegenwoordigers van de gemeente Hulst elkaar d.m.v.

1.

speeddates beter kennen. Tenslotte werd gezamenlijk een

Beproeven, verbreden en

versterken op lokaal, regionaal en

naam gekozen voor de proeftuin: lederl.

landelijk niveau 2.

Ontwikkelen van kaders en

Voorbereidingsfase

instrumenten voor integraal systeem- en mensgericht

De proeftuin komt vanaf april elke donderdagochtend bij

samenwerken

elkaar in Kloosterzande. Er is in eerste instantie ruim tijd

3.

genomen voor een zorgvuldige voorbereiding:

Inrichten regionale

veiligheidsteams 4.

Ontwikkelen van passende

juridische kaders

- Er zijn procesafspraken gemaakt over de aanmeldingsprocedure en de werkwijze. - Voor de registratie van dossiers van de proeftuin wordt

In de proeftuin lederl werken de

gebruik gemaakt van een afgeschermd gedeelte van het

dertien gemeenten van de

programma Suite4Regie van Hulst voor Elkaar. Dit

provincie Zeeland, Stichting Hulst

gedeelte is alleen toegankelijk voor de medewerkers van

Voor Elkaar, Spring Jeugdhulp,

het lokaal team van de proeftuin.

Nieuwsbrief Kwartaal 2, 2023

1

ţ

IEDER 1

Kwartaal 2, 2023

Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming

- Er zijn een aantal documenten gemaakt. Deze zijn in ontwikkeling en zullen op basis van ervaringen in de praktijk worden aangepast: o Informatiefolder ® Bevestigingsbrief aanmelding ® Toestemmingsverklaring gegevensdeling ® Privacy-statement - Door Jeugdbescherming West is in het kader van het Emergis, Jeugdbescherming West, Veilig Thuis, Raad voor de Kinderbescherming, William Schrikker Stichting en Leger des Heils Jeugdbescherming samen aan het verbeteren en versnellen van de hulpverlening aan kinderen en gezinnen, met als

project Klacht als Waardewerk een klachtenregeling voor de proeftuin opgesteld. - In april en mei hebben alle leden van het lokaal team en het veiligheidsteam de driedaagse training Gefaseerd Werken aan Veiligheid (Top-3) van Civil Care gevolgd. Gefaseerde ketensamenwerking®

overkoepelende doelstelling: Eén klantroute, opgezet vanuit de werkwijze 1 Gezin, 1 Plan, van eerste vraag tot en met maatregel en het afschalen daarvan, één vloeiende lijn, waarbinnen de veiligheid en de ontwikkeling van zowel het kind als die van de gezinsleden centraal staan en de perspectieven van het kind, de ouder en de professional als

- In mei is er een bijeenkomst teamvorming georganiseerd

belangrijke uitgangspunten worden

met de Veranderbrigade, waarbij de kernvraag was: wat

meegenomen. Dit doen we door

heeft iedereen vanuit zijn eigen organisatie bij te dragen aan de proeftuin

ons te richten op een ander werkproces in de veiligheidsketen, gekoppeld aan de lokale toegang,

Beproeven in de praktijk

Dit doen we door in de gemeente Hulst te werken aan drie ontwikkellijnen: Lijn 1: Een sterk lokaal team

Op 1 juni heeft het eerste intakegesprek met een gezin plaatsgevonden. Inmiddels werkt de proeftuin met 2 gezinnen. Vooralsnog zijn het alleen gezinnen die via de

Lijn 2: Integratie van functies in een

lokale toegang binnenkomen. Vanwege beperkte capaciteit is de inzet van de Gľs en Veilig Thuis voor het

veiligheidsteam

veiligheidsteam in eerste instantie beperkt. Er is afgesproken dat de inzet van deze organisaties na de zomer

Lijn 3: Samenwerking tussen lokaal team en veiligheidsteam

op sterkte zal zijn. Dan zullen ook gezinnen via een melding bij Veilig Thuis worden aangenomen.

Het uitgangspunt is om vanaf het

Bij de intake wordt door het lokaal team (eventueel met

eerste contact als één team met het

(anonieme) check bij de veiligheidsteam) beoordeeld of het

gezin te werken aan een veilig thuis voor iedereen.

Nieuwsbrief Kwartaal 2, 2023

een vraag voor de proeftuin is, waarbij de criteria zijn: ® er is sprake van (vermoedens van) onveiligheid

2

H

íţ

IEDER

JL

/AAg

Kwartaal 2,2023

0-100

* het betreft een relatief "nieuwe" vraag, dus niet een gezin dat al járen in de keten rondgaat * er is niet al systeemgerichte hulpverlening aanwezig Alle gezinnen wordt gevraagd in te stemmen met de ondersteuning door lederl, nadat bedoeling, werkwijze en betrokken organisaties zijn toegelicht. Gezinnen krijgen daarvoor 1 week bedenktijd. Er wordt door het lokaal team altijd gestart met het Dat betekent dat een gezin niet wordt loslaten en overgedragen, maar dat het lokale team expertise erbij haalt als dat nodig is. We werken met een brede blik: systeem- en contextgericht en domeinoverstijgend vanuit eenzelfde visie op veiligheid, zodat de hulp, ondersteuning en

bespreken van de veiligheid (conform de methode Top-3). Casuïstiek wordt anoniem besproken met het hele team (lokaal en veiligheidsteam) om vanaf de start van elkaar te leren. Alleen de medewerkers van het lokaal team hebben in eerste instantie toegang tot het dossier in het registratiesysteem van Hulst voor Elkaar.

DPÍA

bescherming die wordt geboden door alle betrokken organisaties en

Met de IT-medewerker van Hulst voor Elkaar en de

professionals één samenhangend

Functionaris Gegevensbescherming van Jeugdbescherming

geheel vormen.

West is een DPIA ingevuld. Een aantal vragen wordt nog

Systeemgericht werken houdt in dat

nader uitgezocht met de afdeling IT van de gemeente Hulst.

dit samenhangend geheel betrekking heeft op alle individuen

Ander nieuws

en hun onderlinge relaties in een bepaalde thuissituatie. Voor de proeftuin Zeeland zijn de

Twee medewerkers van de proeftuin hebben op 24 mei deelgenomen aan de opname van een film over het

onderstaande specifieke doelen

Toekomstscenario, gebaseerd op het principe "De vloer

afgesproken:

op". De volledige film verschijnt later. Bekijk nu vast de trailer van de film hier: https://voutu.be/orBHtMJzOMs

Vaststellen van werkzame elementen van één klantroute en

Op 5 juni heeft minister Franc Weerwind de proeftuin in

beschrijving van de benodigde

Zeeland bezocht. Aan de hand van een voorbeeld uit de praktijk en de geleerde lessen uit de vorige fasen van de

competenties van de professionals. Het ontwikkelen van een implementatieplan. Zorgen voor het bestuurlijke commitment en het betrekken van

Zeeuwse proeftuin, ging de minister met professionals, bestuurders en beleidsmakers in gesprek. Wat maakt de samenwerking in de keten zo complex? Hoe komen we van keten- naar netwerksamenwerking? En wat kan ieder vanuit zijn eigen rol bijdragen aan het veranderproces?

de Zeeuwse gemeenten bij de proeftuin. Toewerken naar één onderzoeksformat en daarbij de richtlijnen van het Actieplan Feitenonderzoek gebruiken.

Nieuwsbrief Kwartaal 2, 2023

3

3e en 4e Kwartaal, 2023

NIEUWSBRIEF Sanne en Esther: "Wij moeten aansluiten bij de cliënten, en niet andersom" Voor het weblog van Voor Jeugd 8c Gezin werden twee leden van ons team geïnterviewd over de proeftuin. Hieronder een link en de volledige tekst. https:// www.voordeieuqdenhetqezin.nl/ actueel/webloq/interview/2023/ sanne-en-esther-wij-moetenaansluiten-bihde-clienten-en-nietandersom Op de Dag van de Praktijk op 3 juli jl. spraken we met Sanne Beumer, jeugdhulpprofessional namens Spring Jeugdhulp bij Hulst voor Elkaar, en met Esther van Veldhuizen, jeugdzorgwerker bij William Schrikker

Met een nieuwjaarsontbijt luidt het team van lederl het laatste kwartaal van de proeftuin in.

Verlenging proeftuin lederl De proeftuin lederl in Hulst wordt gecontinueerd tot 31

Jeugdbescherming ă

maart 2024. In november is verlenging van de subsidie

Jeugdreclassering, over het

toegekend tot 31 maart, vanwege de verlate start in Hulst.

Toekomstscenario.

Op die manier kan de opgave van het projectplan worden afgerond met zinvolle resultaten voor zowel Zeeland als de

Sanne: "Ik zit namens Spring

landelijke ontwikkeling van het Toekomstscenario.

Jeugdhulp in het lokale team van toeleiding richting specialistische

Eind maart volgt een volledig evaluatie van de geleerde lessen, de werkzame bestanddelen en de obstakels, alsmede

zorg. Voor we hier in Zeeland in

een advies voor het vervolg in Zeeland als beproevende

april met de proeftuin voor het

regio.

Hulst voor Elkaar. Dat is de

Toekomstscenario zijn begonnen, deed Hulst voor Elkaar alleen laagdrempelige hulpverlening. Als er meer nodig was, dan werd de

Voortgang proeftuin lederl Beproeven in de praktijk

casus overgedragen. Nu zijn we als Spring aangesloten bij Hulst voor Elkaar en voeren we veel

Vanaf 1 juni wordt er door lederl gewerkt met gezinnen. Aanmelden kan gebeuren door een vraag van ouders of jeugdige of een vraag van een andere instellling (met medeweten van het gezin). In het eerste gesprek geeft de

Nieuwsbrief 3e en 4e kwartaal, 2023

1

ļ|

,*j

^ ,g

3e en 4e Kwartaal, 2023

IEDER I ^ medewerker van het lokaal team uitleg over lederl en kan het gezin instemmen met begeleiding door lederl. Het kan ook vookomen dat er een melding is gedaan bij Veilig Thuis. Op dit moment wordt de triage gedaan door het aanmeldteam van Veilig Thuis. De medewerker van het lokaal team en de medewerker van Veilig Thuis uit het hulpverlening zelf uit. Dat is een

veiligheidsteam voeren dan gezamenlijk het gesprek met het gezin.

loket minder en scheelt tijd. Alleen als het moet, schakelen we een

Er wordt op dit moment gewerkt met 11 gezinnen. De

andere zorgverlener in. De lijntjes

hulpverlening in 2 van deze gezinnen is recent gestart.

met andere organisaties zijn kort. We komen eens per week samen met het Regionaal Veiligheids Team

7 gezinnen worden al langer begeleid in het vrijwillig kader. In 4 van deze gezinnen is het veiligheidsteam betrokken

van de proeftuin. Daar bespreken

n.a.v. meldingen bij Veilig Thuis. In 2 gezinnen wordt de

we de aanpak en nemen we elkaar

hulpverlening binnenkort afgesloten.

mee in wat we hebben uitgezet,

In 2 gezinnen is een verzoek tot onderzoek ingediend bij de

zodat we van elkaar kunnen leren."

RvdK, wat heeft geleid tot een OTS. De OTS wordt

Eén vaste contactpersoon

uitgevoerd door de Gl, waarbij de medewerker van het lokaal team betrokken blijft.

Esther: "Ik zit namens William Schrikker in dat Regionale

Proces

Veiligheids Team, dat bestaat uit alle gecertificeerde instellingen, de

Het team heeft het werkproces van het lokaal team en het

Raad voor de Kinderbescherming,

veiligheidsteam beschreven.

Veilig Thuis en de GGZ. Voorheen

De klachtenprocedure Klacht als Waardewerk is door de

gaf bijvoorbeeld Sanne aan dat

stuurgroep goedgekeurd en gedeeld met de landelijke werkgroep.

vrijwillig kader niet toereikend was. De Raad deed dan onderzoek. Bleek daaruit dat een

De Veranderbrigade heeft het proeftuin in drie sessies

kindermaatregel passend was, dan

begeleid bij de onderwerpen: teamvorming, persoonlijke verbinding en competenties.

verzocht de Raad de rechter daarom. Bij toewijzing ging de casus naar een gecertificeerde instelling, bijvoorbeeld William

Civil Care begeleidt het team bij het werken met de methode Gefaseerd Samenwerken aan Veiligheid.

Schrikker, en verdween Sanne uit

Er wordt gewerkt met één plan, bestaande uit een Top-3

beeld. Nu komen we veel eerder bij elkaar en houden we zo'n casus

veiligheidsplan, aangevuld met een vraagverheldering, tijdlijn en verklarende analyse. Voor het aanvragen van een

door overleg, samenwerking en een

VTO is een oplegger voor de RvdK ontwikkeld.

vast team zo lang mogelijk in het vrijwillige kader. Er is namelijk vaak nog heel veel mogelijk voor je naar

Casuïstiek wordt anoniem besproken met het hele team (lokaal en veiligheidsteam) om vanaf de start van elkaar te

minder maatregelen hoeven te

leren. Als het veiligheidsteam betrokken wordt, wordt het gezin hiervan op de hoogte gesteld en vervalt de anonimiteit.

worden opgelegd. En ook bij

Begin december heeft het team een leerzaam gesprek

dwang gaat. Met die nieuwe werkwijze wil je bereiken dat er

dwang blijven we nu samenwerken."

Nieuwsbrief 3e en 4e Kwartaal, 2023

gevoerd met een ervaringsdeskundige van het landelijk programma Toekomstscenario. Belangrijke punten die aan de orde kwamen waren: 2

3e en 4e Kwartaal, 2023 Sanne: "We werken nog niet lang op deze manier, en zijn druk aan het beproeven hoe we in onze casussen met deze nieuwe aanpakte werk kunnen gaan. Het doel is om met

- het belang van aandacht voor het kind, - het zijn vaak de ouders die hulp nodig hebben, - neem de ruimte om te beproeven, - vraag door, - het belang van nazorg.

één vaste contactpersoon te werken, of soms met twee. Dat is hoe ik heel graag wil werken. Die

Met de gemeenten Borsele en Middelburg is afgesproken dat de medewerkers van de lokale teams gezamenlijk een

contactpersoon loopt gedurende het hele traject van een gezin mee,

opleiding in de Verklarende Analyse gaan volgen. Met

ook als het onverhoopt toch tot een

voor een opleiding in 2024.

maatregel komt. Deze persoon blijft dus altijd naast het gezin staan,

Werkzame bestanddelen

bureau Peers worden op dit moment afspraken gemaakt

zodat belangrijke informatie niet verloren gaat en meteen

Wat als positief wordt ervaren is de ruimte om de tijd te

beschikbaar is als een andere betrokken. Dat is ook heel belangrijk

nemen voor het gezin, en de samenwerking met het gezin en alle betrokken hulpverleners. De korte lijnen tussen lokaal en veiligheidsteam helpen hierbij, net als de

om ervoor te zorgen dat zo'n gezin

aanwezigheid van een gedragsdeskundige in het lokaal

vertrouwen in de hulpverlening krijgt en houdt."

team. Men kent elkaar en spreekt dezelfde taal. Doordat

instantie bij de casus wordt

Nieuwe manier van werken

casuïstiek met hele team wordt besproken, is alle deskundigheid in een vroeg stadium beschikbaar en kan men elkaar en de gezinnen beter helpen.

Esther: "Het is voor de gezinnen veel overzichtelijker. Ik voel vaak die frustratie wel als ze bij ons komen en

Knelpunten

wéér het hele verhaal moeten

De toegang tot de informatie in de systemen voor alle

vertellen. Dat vind ik echt erg, want

betrokken medewerkers blijft een probleem. Er wordt nu

die mensen hebben hun verhaal dan

omheen gewerkt en informatie wordt bij verschillende

eerder voor een raadsrapport of aan

organisaties opgeslagen.

een casusregisseur ook al helemaal moeten uitleggen. De gang van

De beperkte beschikbaarheid van medewerkers van het

zaken is vaak heel onduidelijk en dat

veiligheidsteam maakt het onmogelijk om OTS-en in de

geeft gezinnen het idee dat ze

proeftuin uit te voeren. Daarom is besloten dat een OTS

steeds opnieuw moeten bewijzen

wordt uitgevoerd door een Gl, maar dat het lokaal team conform de werkwijze van proeftuin betrokken blijft.

dat ze recht op hulp hebben. Vanuit de William Schrikker werken wij dan ook nog eens voor de doelgroep

De huidige werkruimte voldoet niet aan de eisen voor

met een lichte verstandelijke beperking, en dan kan het nog

veiligheid en privacy. Er is een tijdelijke oplossing gevonden voor het voeren van risico/netwerkgesprekken.

moeilijker zijn. Daarom kijk ik erg uit

Aan een structurele oplossing wordt gewerkt.

naar deze nieuwe manier van werken. Want wij moeten aansluiten bij de wensen en belangen van de

Beproevende regio

cliënten, en niet andersom."

Vanaf april 2024 gaat Zeeland verder als beproevende regio. De stuurgroep van de proeftuin blijft als stuurgroep bestaan om de beweging richting het toekomstscenario op eigen tempo, met elkaar in Hulst en in de hele regio Zeeland, vorm te geven en om te bewaken dat de opbrengst van de proeftuin in Hulst wordt meegenomen in

Nieuwsbrief 3e en 4e Kwartaal, 2023

de verdere ontwikkelingen in Zeeland.