07 Collegebrief - Jaarverslag Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland 2026
Tekst van het document
26.0001346
Uitgaande documenten gemeente Sluis Postadres: Postbus 27 4500 AA Oostburg
Aan de raad
Bezoekadres: Nieuwstraat 22 4501 BD Oostburg Telefoon 140117 Telefoon+31 (0)117 457 000 Telefax+31 (0)117 452 241 IBAN: NL33INGB0661900169 BIC code: INGBNL2A BTW-nummer: 811046321B01 www.gemeentesluis.nl info@gemeentesluis.nl
ons kenmerk uw brief d.d. uw kenmerk behandeld door doorkiesnummer onderwerp bijlage(n)
: Twee
Oostburg,
3 juni 2026
: S. Bron :140117 : Jaarplan Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland 2026
Geachte raadsleden, Met deze brief informeren we u over het Jaarplan Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland 2026. Sinds 2015 zijn de dertien Zeeuwse gemeenten wettelijk verplicht om Ínhoud en vorm te geven aan het voorkomen en bestrijden van onrechtmatigheden in het Sociaal Domein. De Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (hierna: Wmo) schrijft voor dat de gemeenteraad bij verordening regels stelt ter voorkomen van misbruik en oneigenlijk gebruik. De Jeugdwet 2015 heeft een vergelijkbare bepaling. Met de inwerkingtreding van de Wmo en de Jeugdwet in 2015 kwam ook de wettelijke verplichting voor gemeenten om een toezichthoudend ambtenaar aan te wijzen (hierna: de toezichthouder). In Zeeland wordt door alle Zeeuwse gemeenten samengewerkt. De Zeeuwse gemeenten hebben het Beleidsplan Toezicht en Naleving Wmo en Jeugdwet 2024-2027 vastgesteld. Uit dit beleidsplan komt onder meer voort dat de Zeeuwse gemeenten een integraal team Toezicht Wmo en Jeugdwet willen. Dit team is in 2025 gevormd. Er zijn 5 toezichthouders aangewezen die de toezichthoudende taken van de wetten uitvoeren voor deze gemeenten. De toezichthouders houden toezicht op de kwaliteit en rechtmatigheid binnen de Wmo en de rechtmatigheid binnen de Jeugdwet. Elk najaar bepalen de toezichthouders in een jaarplan de invulling van het toezicht voor het daaropvolgende jaar.
In dit jaarplan worden de ambities en speerpunten uitgeschreven. Jaarplan 2026
Het Team Toezicht Wmo en Jeugdwet (hierna: het team) is in 2025 geformeerd en van start gegaan. Het jaarplan 2026 is het eerste jaarplan. In dit jaarplan wordt ook teruggeblikt op de stappen die in 2025 zijn gezet en de resultaten die zijn behaald. In 2025 zijn toezichthouders aangesteld en aangewezen. Er is een basis neergelegd om toezicht effectief te kunnen gaan Pag.1/2
uitvoeren. Dat betekent, onder andere, dat een toezichtskader, een controleplan Jeugdwet en een handhavingskader voor gemeenten is opgesteld en vastgesteld. Verder is veel tijd en aandacht besteed aan de introductie van de toezichthouders bij de verschillende gemeenten, gemeenschappelijke regelingen en overige partners. Ook is gewerkt aan het bevorderen van kennis bij zowel toezichthouders als bij diverse medewerkers van verschillende afdelingen bij gemeenten en gemeenschappelijke regelingen in het kader van de aanpak van zorgfraude. In het jaarplan 2026 wordt ingegaan op de vormen van toezicht die het team kan inzetten (meer informatie hierover is te vinden in het in 2025 vastgestelde toezichtskader), te weten: » Preventie; » Signaal gestuurd toezicht; » Themagericht toezicht: in 2026 zullen de volgende thema’s onderzocht worden: Toetsen van kwaliteitseisen van zorgaanbieders van intramuraal Beschermd wonen op grond van de Wmo. Dit doen we voor zowel de vormen van Beschermd wonen die verstrekt zijn via zorg in natura als op basis van een persoonsgebonden budget. Binnen de Jeugdwet toetsen van declaraties van zorgaanbieders op de nieuwe regels met betrekking tot direct cliëntgebonden tijd en niet cliëntgebonden tijd.
Deze verschillende vormen van toezicht moeten ertoe leiden dat onrechtmatig gebruik dan wel misbruik van voorzieningen en gemeenschapsmiddelen wordt tegengegaan of op zijn minst zoveel mogelijk wordt voorkomen. In het jaarplan wordt ook teruggeblikt op de behaalde resultaten uit het voorgaande jaar. De raad zal jaarlijks via het jaarplan op de hoogte worden gesteld van de voortgang en de stappen die dat jaar zijn gemaakt. Hoogachtend, BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN SLUIS,
De secretaris,
;e burgemeester,
S.ĩde Kievit-Minnaert
Pag.2/2
TOEZICHT OP DE WMO EN DE JEUGDWET Jaarplan 2026 - de invulling van het toezicht op de Wet maatschappelijke ondersteuning (2015) en de Jeugdwet in de gemeenten: Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, Noord-Beveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Sluis, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen
Goes | 2026 Auteurs Peter de Kok en Bianca Jansen
Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
Inhoudsopgave I
»
W
Inleiding
* Wat is toezicht en waarom nodig? « Juridische grondslag en bevoegdheden toezichthouders * Vormen van toezicht * Onze visie «
Resultaten 2025
*
Financiën
* Wat gaan we doen in 2026? * Themagericht toezicht « Signaal gestuurd toezicht * Toezicht op kwaliteit * Toezicht op rechtmatigheid » Voor meer informatie
Inleiding *
*
Met de inwerkingtreding van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) en de Jeugdwet in 2015 kwam ook de wettelijke verplichting voor gemeenten om een toezichthoudend ambtenaar aan te wijzen, hierna de toezichthouder. In Zeeland wordt door alle Zeeuwse gemeenten samengewerkt en is er een team Toezicht Wmo en Jeugdwet gevormd. Er zijn 5 toezichthouders aangewezen die de toezichthoudende taken van de wetten uitvoeren voor deze gemeenten. De toezichthouders houden toezicht op de kwaliteit en rechtmatigheid binnen de Wmo en de rechtmatigheid binnen de Jeugdwet. Voor de Jeugdwet tigt de verantwoordelijkheid voor het kwaliteitstoezicht bij de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd ÍIGJ). Het calamiteitentoezicht is belegd bij de GGD (Geestelijke Gezondheidsdienst).
*
Elk najaar bepalen de toezichthouders de invulling van het toezicht voor het daarop volgende jaar. In dit jaarplan worden de ambities en speerpunten uitgeschreven.
*
Bij dit jaarplan hoort: “toelichting jaarplan 2026 en resultaten 2025”.
*
Het jaarplan wordt gepubliceerd op de website van Team Toezicht Wmo en Jeugdwet: Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
rfsTI gemeente
Is5 BORSELE
gemeente
Kapelle
gemeente Tho!en
VLISSINGEN
Terneuzen
gemeente sluis
fTt Gemeente
Ui REIMERSWAAL
gemeente
noond-beveland
c Goes
lemeente
Gemeente Schouwen-Duiveland
f ŕ/
i
Wat is toezicht en waarom nodig?
\
Waarom is Toezicht nodig?
Onder toezicht verstaan we alle activiteiten die worden ondernomen om te onderzoeken of aan de wettelijke eisen, gemeentelijke verordening (en onderliggende nadere regels) en contractuele eisen wordt voldaan. Hierbij wordt informatie verzameld en geanalyseerd, om een oordeel te kunnen vormen.
Het stelsel van sociale voorzieningen is een uiting van maatschappelijke solidariteit waarvoor draagvlak een belangrijke randvoorwaarde is. Inwoners moeten in dat licht kunnen rekenen op doelmatige en rechtmatige besteding van algemene middelen en dat de beschikbaarheid van voorzieningen van een goed niveau is. Toezicht draagt daaraan bij door kwaliteit en doelmatigheid te bevorderen en misbruik en oneigenlijk gebruik te voorkomen.
z
Wat is toezicht?
Juridisch grondslag en bevoegdheden Juridische grondslag
Bevoegdheden toezichthouders
In artikel 6.1 lid 1 van de Wmo is de wettelijke grondslag van de toezichthoudende taak vanuit gemeenten opgenomen. Hierin staat omschreven dat gemeenten personen aanwijzen die belast zijn met het houden van toezicht op de naleving van de Wmo.
De toezichthoudend ambtenaar Wmo 2015 en Jeugdwet is een toezichthouder als bedoeld in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Dat betekent dat de plichten en bevoegdheden van de toezichthouder in de Awb limitatief zijn vastgelegd.
De Jeugdwet omschrijft in artikel 9.1 en 9.2 de toezichthoudende taak van de IGJ op grond van kwaliteit. Het toezicht op de rechtmatigheid en doelmatigheid door gemeenten wordt omschreven in paragraaf 6b. van de Regeling Jeugdwet.
Het gaat hierbij om onder andere de volgende (algemene) plichten:
Naast de wettelijke eisen en gestelde eisen in de gemeentelijke regelgeving hebben gemeenten op grond van het privaatrecht overeenkomsten gesloten met aanbieders. Deze overeenkomsten vallen onder het verbintenissenrecht hetgeen geregeld is in boek 6 van het Burgerlijk Wetboek.
•legitimatieplicht (artikel 5:12) - verplichting het evenredigheidsbeginsel in acht te nemen (artikel 5:13) Daarnaast gaat het om onder andere de volgende bevoegdheden: - het betreden van plaatsen met uitzonderingvan een woning als de bewoner daarvoor geen toestemming heeft gegeven, en zo nodig de sterke arm daarbij in te zetten (artikel 5:15); - het vorderen van inlichtingen (artikel 5:16) en inzage van zakelijke gegevens en bescheiden (artikel 5:17); - zaken onderzoeken, aan opnemingte onderwerpen en daarvan monsters te nemen en daartoe verpakkingen te openen (artikel 5:18).
Vormen van toezicht
Preventie
Op basis van vooraf opgestelde thema’s of vraagstukken worden onderzoeken uitgevoerd onder zorgaanbieders. Onder preventie kan ook verstaan worden: het inzetten op fraudealertheid bij de toegangen van de gemeenten.
Preventie
Themagericht toezicht
Aanleiding: Proactief toezicht. Op basis van een vooraf opgesteld thema of onderwerp wordt een onderzoek uitgevoerd.
Toezicht Signaalgestuurd toezicht: kwaliteit en rechtmatigheid
Aanleiding: Proactief toezicht.
Themagericht toezicht
Signaalgestuurd toezicht: kwaliteit en rechtmatigheid
Aanleiding: Reactief toezicht, naar aanleiding van signalen. Signalen kunnen afkomstig zijn van een ieder: inwoners, professionals, ambtenaren, media, etc.
Toezicht is gebaseerd op gezond vertrouwen
Integraal toezicht doen we samen
Onze visie Preventie waar het kan, repressie waar nodig
We werken samen aan een lerende aanpak
Resultaten 202! TERUGBLIK In 2025 zijn de volgende stappen gezet: 1.
Toezichthouders zijn aangenomen en aangewezen.
2.
Er is geïnvesteerd in de basis: a. Er zijn diverse documenten opgesteld en vastgesteld, zoals het toezichtskader, het controleplan en het handhavingskader; b. Toezichthouders hebben trainingen gevolgd; c. Er is een juridisch adviseur betrokken bij het team; d. Binnen en boven regionale afspraken met partners zijn gemaakt; e. Er is een website, een meldpunt en meldformulier ontwikkeld én openbaar gemaakt f. Een datagericht-systeem is geïmplementeerd waar toezichthouders mee werken. g. Er is aandacht gegeven aan de bekendheid van de toezichthouders in Zeeland, via kick-off bijeenkomsten, kennismakingsgesprekken en nieuwsbrieven; h. Diverse vragen van gemeenten zijn beantwoord.
3.
De eerste signalen van onrechtmatigheid en kwaliteit zijn in onderzoek genomen en er is met gemeenten meegedacht over ingebrachte casuïstiek.
4.
Er is deelgenomen aan ambtelijke en bestuurlijke overleggen en werkgroepen en daar waar nodig is advies uitgebracht.
5.
In het kader van preventie en vanuit het oogpunt van toezicht zijn de algemeen verbindende voorschriften met betrekking tot de uitvoering van de Wmo en ae Jeugdwet van gemeenten onderzocht. Gemeenten zijn van de bevindingen op de hoogte gebracht.
Financiën 2025 TERUGBLIK
Loonkosten
395.750
Overheadkosten
107.731
Activiteiten, juridische ondersteuning BasisBeeld
355.084
Totaal
858.565
Wat gaan we doen in 2026? We gaan inzetten op: * Nadere check op regelgeving van gemeenten met betrekking tot toezicht Wmo en Jeugdwet. *
Kennisbevordering zowel bij (intern) Team Toezicht als (extern) met ketenpartners.
*
Het bewustzijn vergroten van signalen van onrechtmatig handelen.
« Toezien op de naleving van contractafspraken met zorgaanbieders. v«
Themagericht toezicht
Toetsen van kwaliteitseisen van zorgaanbieders van
Binnen de Jeugdwet toetsen van declaraties van
intramuraal Beschermd wonen op grond van de Wmo. Dit
zorgaanbieders op de nieuwe regels met betrekking tot
doen we voor zowel de vormen van Beschermd wonen die
direct cliënt gebonden tijd en niet cliënt gebonden tijd.
verstrekt zijn via zorg in natura als op basis van een persoonsgebonden budget.
Signaalgestuurd toezicht (kwaliteit en rechtmatigheid) De toezichthouders kunnen signalen ontvangen over mogelijk onrechtmatig gebruik van voorzieningen.
Wist u dat ook signalen die betrekking hebben op zorg die ingekocht is met een Persoonsgebonden budget bij de toezichthouders kunnen worden neergelegd?
Deze signalen kunnen afkomstig zijn van een ieder die op een of andere wijze betrokken is bij de uitvoering van de Wmo en de Jeugdwet. Ook kunnen signalen uit de media een aanleiding vormen voor toezicht.
Signalen kunnen gemeld worden bij het meldpunt via: Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
Afhankelijk van de ernst en zwaarte van het signaal kan een onderzoek worden ingesteld naar de kwaliteit en/of rechtmatigheid.
Toezicht op kwaliteit 1/2 Bij toezicht opver kwaliteit gaat het om de vraag of de ondersteuning geleverd is overeenkomstig de opgestelde kwaliteitseisen. De volgende onderwerpen kunnen tijdens elk kwaliteitstoezicht worden onderzocht: Cliëntgerichtheid *
Komt de geboden ondersteuning overeen met de behoefte van de cliënt?
*
Wordt de geboden ondersteuning periodiek geëvalueerd?
«
Beschikken alle cliënten over een ondersteuningsplan? Wordt n.a.v. het ondersteuningsplan een plan van aanpak opgesteld?
*
Hoe wordt de zelfredzaamheid van de cliënt bepaald?
Meldingsplicht bij calamiteiten en geweldsincidenten *
Is de aanbieder op de hoogte van de meldingsplicht bij calamiteiten en geweldsincidenten?
*
Zijn de medewerkers van de aanbieder op de hoogte van de meldingsplicht en weten ze hoe ze moeten handelen?
Klachtenregeling *
Hebben aanbieders een regeling getroffen voor de afhandeling van klachten en voldoet deze aan de gestelde eisen?
*
Weten cliënten hoe en waar zij een klacht kunnen indienen?
Toezicht op kwaliteit 2/2 Personeel «
Beschikt de aanbieder over (voldoende) gekwalificeerde medewerkers?
Medezeggenschap »
Heeft de aanbieder een medezeggenschapsorgaan ingericht?
«
Worden cliënten (voldoende) betrokken bij voorgenomen besluiten van aanbieders die voor hen relevant zijn?
Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling: «
Hebben de aanbieders een meldcode vastgesteld?
«
In hoeverre kunnen de medewerkers er uitvoering aan geven?
*
Weten de medewerkers hoe te handelen in het geval van een (vermoeden van) huiselijk geweld en/of (kinder)mishandeling?
«
Zijn de medewerkers bekend met (mogelijke) signalen van huiselijk geweld of (kinder)mishandeling?
Onderaannemerschap: «
Als de aanbieder samenwerkt met onderaannemers, hoe wordt er dan op toegezien dat de ondersteuning voldoet aan de gestelde eisen?
Toezicht op rechtmatigheid 1/2 Rechtmatigheid is een juridische term die aangeeft dat een bepaalde handelswijze in overeenstemming is met de geldende (wettelijke) regels en/of besluiten. Het toezicht op de rechtmatigheid kan naast Zorg In Natura (ZIN) ook gericht zijn op voorzieningen die verstrekt worden via een Persoonsgebonden budget (hierna: PGB). Het gaat dan over de vraag of de geïndiceerde zorg en de gedeclareerde zorg ook daadwerkelijk wordt en is geleverd. Om te bepalen wanneer sprake is van onrechtmatigheid wordt de definitie die is geformuleerd door de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) gehanteerd: Onrechtmatigheden: Het (on)bewust onrechtmatig in rekening brengen van zorg, omdat de declaratie niet overeenkomt met de (mate van) geleverde zorg of omdat de zorg onterecht wordt gedeclareerd. Te onderscheiden in: *
Fouten waarbij regels als gevolg van onduidelijkheid of vergissingen onbedoeld worden overtreden.
*
Fraude waarbij opzettelijk en doelbewust in strijd met de regels wordt gehandeld met het oog op eigen of andermans (financieel) gewin.
*
Oneigenlijk gebruik: een declaratie is juist volgens de wet, maar gaat in tegen de bedoeling van de wet.
*
Ondoelmatig/ongepast gebruik: een declaratie is in overeenstemming met geleverde ondersteuning en/of jeugdhulp, maar is niet noodzakelijk en/of effectief. Er is sprake van overbehandeling” (verspilling) of juist onderbehandeling.”
Toezicht op rechtmatigheid 2/2 Het toezicht op de rechtmatigheid is signaalgestuurd. De toezichthouder weegt de signalen en besluit op basis van deze afweging welke signalen binnen het toezicht Wmo en Jeugdwet worden opgepakt. Signalen die voorafgaand aan de verstrekking van een pgb moeten worden getoetst behoren niet tot de onderzoekstaak van de toezichthouder. Het doel van deze vorm van toezicht is bepalen of sprake is van rechtmatigheid volgens de hierboven genoemde definitie. Hierbij wordt onder andere vastgesteld: 1) Of de zorg die volgens contract (of uit het pgb via de cliënt aan de aanbieder) is betaald ook daadwerkelijk wordt of werd geleverd; 2) 3)
Of de administratie klopt; Of de geboden zorg is geleverd conform beschikking en de vooraf geformuleerde doelen.
w Jeugdwet W
/8W
T» ćī
Voor meer informatie verwijzen we u naar: * Toezichtskader link
Toezichtskader kwaliteit en rechtmatigheid WMO 2015 en Jeugdwet Zeeland * Website en meldpunt
Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
*
Controleplan Jeugdwet
Algemeen controleplan - ten behoeve van controles op grond van de Jeugdwet Toezichthouders Wmo en Jeugdwet Zeeland I Lokale wet- en regelgeving * Algemene informatie VNG:
Routekaart Toezicht. Handhaving en Naleving I Wmo 2015 en Jeugdwet I VNG * Bereikbaarheid: antwoordformulier (onder aan de pagina)
Over Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
Naam:
Toelichting Jaarplan 2026 en resultaten 2025
Datum:
maart 2026
Eigenaar:
Team Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
Opstellers:
Peter de Kok en Bianca Jansen
Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland
Met de inwerkingtreding van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo) en de Jeugdwet in 2015 kwam ook de wettelijke verplichting voor gemeenten om een toezichthoudend ambtenaar aan te wijzen (hierna: de toezichthouder). In Zeeland wordt door alle Zeeuwse gemeenten samengewerkt. De Zeeuwse gemeenten hebben het Beleidsplan Toezicht en Naleving Wmo en Jeugdwet 2024-2027 vastgesteld. Uit dit beleidsplan komt onder meer voort dat de Zeeuwse gemeenten een integraal team Toezicht Wmo en Jeugdwet willen. Dit team is in 2025 gevormd. Er zijn 5 toezichthouders aangewezen die de toezichthoudende taken van de wetten uitvoeren voor de Zeeuwse gemeenten. De toezichthouders houden toezicht op de kwaliteit en rechtmatigheid binnen de Wmo en de rechtmatigheid binnen de Jeugdwet. Elk najaar bepalen de toezichthouders de invullingvan het toezicht voor het daaropvolgende jaar. In dit jaarplan worden de ambities en speerpunten uitgeschreven.
Jaarplan Het Team Toezicht Wmo en Jeugdwet (hierna: het team) is in 2025 geformeerd en van start gegaan. Het jaarplan 2026 is het eerste jaarplan. In dit jaarplan wordt ook teruggeblikt op de stappen die in 2025 zijn gezet en de resultaten die zijn behaald. In 2025 zijn toezichthouders aangesteld en aangewezen. Er is een basis neergelegd om toezicht effectief te kunnen gaan uitvoeren. Dat betekent, onder andere, dat een toezichtskader, een controleplan Jeugdwet en een handhavingskader voor gemeenten is opgesteld en vastgesteld. Verder is veel tijd en aandacht besteed aan de introductie van de toezichthouders bij de verschillende gemeenten, gemeenschappelijke regelingen en overige partners. Ook is gewerkt aan het bevorderen van kennis bij zowel toezichthouders als bij diverse medewerkers van verschillende afdelingen bij gemeenten en gemeenschappelijke regelingen in het kadervan de aanpakvan zorgfraude. In het jaarplan 2026 wordt ingegaan op de vormen van toezicht die het team kan inzetten, te weten: «
Preventie
*
Signaalgericht toezicht.
*
Themagericht toezicht: in 2026 zullen de volgende thema’s onderzocht worden: o Toetsen van kwaliteitseisen van zorgaanbieders van intramuraal Beschermd wonen op grond van de Wmo. Dit doen we voor zowel de vormen van Beschermd wonen die verstrekt zijn via zorg in natura als op
o
basis van een persoonsgebonden budget. Hiervoor wordt een plan van aanpak ontwikkeld op basis van het programma van eisen van de laatste aanbesteding en daarin meegenomen het landelijk toetsingskader kwaliteit zoals aanbevolen door de VNG. Binnen de Jeugdwet toetsen van declaraties van zorgaanbieders op de nieuwe regels met betrekking tot direct cliënt gebonden tijd en niet cliënt gebonden tijd.
Deze verschillende vormen van toezicht moeten ertoe leiden dat onrechtmatig gebruik danwel misbruikvan voorzieningen en gemeenschapsmiddelen wordt tegengegaan of op zijn minst zoveel mogelijk wordt voorkomen. Team toezicht hanteert daarbij de volgende uitgangspunten voortkomend uit het beleidsplan:Toezicht is gebaseerd op gezond vertrouwen; »
Integraal toezicht doen we samen;
*
Preventie waar het kan, repressie waar nodig;
»
We werken samen aan een lerende aanpak.
Resulaten 2025 *
Toezichthouders zijn aangewezen en aangenomen. o Conform beleidsplan zijn er eind 2025 6 toezichthouders (op moment van schrijven van deze toelichting eind maart 2026 zijn er 5 en er is een vacature voor 1 fte voor een toezichthouder). De toezichthouders werken zoals afgesproken voor alle 13 gemeenten maar wel voor een vaste regio en met gemeenten als eerste aanspreekpunt. De toezichthouders zijn zowel voor rechtmatigheid als ook voor kwaliteit aangesteld. In het beleidsplan is dit nog onderscheiden van elkaar, echter heeft dit niet de voorkeur Hiermee sluit Zeeland aan bij de landelijke ontwikkelingen op dit gebied. Binnen steeds meer gemeenten gaat kwaliteit en rechtmatigheid samen in de uitvoering omdat in de praktijk blijkt dat het uit elkaar halen van beide kunstmatig wordt ervaren. Voorbeeld: activiteiten declareren met geen of onjuist diploma is onrechtmatig, maar het ontbreken van een (juist) diploma zegt uiteraard ook iets over de kwaliteit.
»
Er is geïnvesteerd in de basis. Er zijn diverse documenten vastgesteld, zoals toezichtskader, controleplan en handhavingskader. o Hiermee wordt voldaan aan de opdracht om werkprocessen in te richten voor de eigen werkzaamheden, maar ook ter ondersteuning van de processen die binnen de gemeenten plaatsvinden.
*
Toezichthouders hebben diverse trainingen en cursussen gevolgd. o In het beleidsplan is dit alleen in zijn algemeenheid aangegeven. Onderwerpen die o.a. aan de orde zijn gekomen zijn: kennis over het vak van Toezichthouder, het doen van onderzoeken, de Wmo, Jeugdwet, PGB, fraude alertheid, teamversterking, gesprek voering in moeilijke situaties en omgang met agressie.
*
Juridische ondersteuningtot einde jaar.
o
*
De ondersteuning is uitgebreid ten opzicht van wat was voorzien in het beleidsplan. De hoge mate van juridische kennis die nodig is om in huis te hebben bij het inrichten en implementeren van processen binnen toezicht en gemeenten maakte deze uitbreiding noodzakelijk. Binnen de begroting is hiervoorfinanciële ruimte gevonden.
Data- en dossiersysteem (systeem BasisBeeld) is geïmplementeerd. o In het beleidsplan wordt dit punt en data-analyse aangeven als opdracht, in de financiële uitwerking komt dit niet verder terug. Binnen de begroting van toezicht is ruimte gevonden om een data- en dossiersysteem aan te schaffen en te implementeren.
*
Er is een website, een meldpunt en meldformulier ontwikkeld en openbaar gemaakt. o Vanuit dit meldpunt kan per gemeente gemonitord worden hoeveel vragen en signalen binnen gekomen zijn. Deze tellingen worden vanaf 2026 meegenomen in de tussentijdse- en jaarverantwoording. Ook vindt hierop analyse plaats in samenhang met BasisBeeld.
*
Er is aandacht gegeven aan de bekendheid van toezichthouders in Zeeland, via kick-off bijeenkomsten, kennismakingsgesprekken en nieuwsbrieven.
»
Vragen van gemeenten zijn beantwoord.
»
Binnen de regio en bovenregionaal (landelijk) zijn (samenwerkings)afspraken gemaakt met partners en wordt actief samengewerkt met collega toezichthouders van buiten de provincie, VNG, IKZ, zorgverzekeraars, IGJ en anderen.
*
De eerste signalen van onrechtmatigheid en kwaliteit zijn in onderzoek genomen en er is met diverse gemeenten meegedacht in casuïstiek. o Er is in het kader van 0-meting navraag bij gemeenten en IJZ gedaan over het aantal signalen dat onderzocht en opgevolgd is voorde komst van team toezicht. Over 2024 en de eerste 9 maanden van 2025 hebben er < 5 onderzoeken plaatsgevonden mbt onrechtmatigheid en kwaliteit.
»
Er is deelgenomen aan ambtelijke en bestuurlijke overleggen en werkgroepen en daar waar nodig of gevraagd is advies uitgebracht.
»
In het kader van preventie en vanuit het oogpunt van toezicht zijn de algemeen verbindende voorschriften (lees; verordeningen en nadere regels) met betrekking tot de uitvoering van de Wmo en de Jeugdwet van gemeenten onderzocht. Gemeenten zijn van de bevindingen op de hoogte gebracht.
Financiën 2025 In het jaarplan zijn op hoofdlijnen de uitgaven van 2025 te vinden. De inkomsten zijn vastgesteld in het beleidsplan Toezicht en Naleving Wmo en Jeugdwet 2024-2027. Daarbij 3 opmerkingen: 1. 2.
De genoemde bedragen zijn en worden niet geïndexeerd over de beleidsperiode. In 2025 is 500Zo van het vastgestelde bedrag in rekening gebracht ipv het volledige bedrag. Dit komt voort uit de middelen die nog beschikbaar waren uit 2024. 3. Overeenkomstig het besluit van de gemeenten mbt de aanschaf, implementatie en onderhoud BasisBeeld worden ook deze kosten (toezicht, gemeenten en IJZ) voorde periode van 2 jaar bekostigd uit de begroting van Toezicht. In het
beleidsplan Toezicht en handhaving Wmo en jeugdwet 2024-2027 is de aanschaf en implementatie van een dergelijk systeem opgenomen, echter staan hier geen middelen tegenover. Binnen de begroting is voor voorgenoemde periode deze ruimte gevonden en hiervoor gereserveerd.
Eerste kwartaal 2026 VNG Er wordt intensief samengewerkt met de VNG. Ook worden hun 4 stappen uit routekaart toezicht gevolgd. De eerste 2 stappen zijn volledig uitgevoerd en stap 3 en 4 worden op dit moment uitgevoerd, https://vng.nl/artikelen/routekaart-toezicht-handhaving-ennaleving-wmo-2015-en-jeugdwet Vanuit de adviseur naleving Wmo en Jeugdwet van de VNG regio zuid ontvingen we onderstaande terugkoppeling over de situatie van toezicht in Zeeland. Begin citaat. "Wij zien Zeeland als een voorbeeld regio voor het ontwerp en inrichting van het toezicht op Wmo en Jeugdwet en als voorbeeld voor de inrichtingsvariant waarbij het toezicht is ondergebracht bij een gemeenschappelijke regeling. In het algemeen is opvallend de hoeveelheid tijd en energie die is besteed bij het ontwerp en de inrichting van het toezicht. Toezicht is erkend als noodzakelijke én volwaardige pijler van het sociaal domein en - beleid. Meer specifieke positief opvallende punten zijn: - De wijze en mate waarin breed bestuurlijk draagvlak is erkend als noodzaak voor de inrichting van toezicht en dit is verkregen; - Het feit dat een bestuurlijk gedragen visie op toezicht richtinggevend is geweest bij de verdere inrichting en uitvoering; - de herkenbare toepassing van alle principes van goed toezicht; niet alleen als concept, maar herleidbaar in de inrichting en uitvoering.
Van toepassing van onafhankelijkheid tot aandacht voor de (ontwikkeling van) professionaliteit van toezichthouders. Van effectieve inzet van toezichtvormen tot toepassen van een eigen PDCA en beleidscyclus. - Het feit dat integraliteit het uitgangspunt is geweest. Zo is de integraliteit herkenbaar aan: toezicht voor de gehele provincie Zeeland; toezicht op Wmo en Jeugdwet en toezicht op kwaliteit, rechtmatigheid en calamiteiten; toezicht op alle leverings- en financieringsvormen; toezicht als onderdeel van de keten van naleving; versterkend en samenwerkend, vanuit een eigen onafhankelijke rol." Einde citaat Werkgroep Zorgfraude Omdat de activiteiten van de werkgroep verder gaan dan alleen het opsporen en voorkomen van fraude zal de werkgroep voortgezet worden onder de naam “Werkgroep Toezicht Wmo en Jeugdwet Zeeland”. Alle 3 de Zeeuwse regio’s zullen vertegenwoordigd zijn op beleidsniveau. Binnen deze verdeling zal aandacht zijn voor vertegenwoordiging vanuit de Wmo en vanuit de Jeugdwet. Verder zal er
vertegenwoordiging gezocht worden vanuit de toegangen van gemeenten en vanuit contractmanagement. IJZ zal vertegenwoordigd worden door een contractmanager. De werkgroep zal zich in eerste instantie vooral bezighouden met het beleidsplan Toezicht Wmo en Jeugdwet 2028-2032 zodat deze in 2027 aangeboden kan worden aan de Zeeuwse gemeenten. Daarnaast zal de werkgroep zich bezig houden met het opstellen KPľs voor het team Toezicht voor 2027 en verder. In 2027 zal de įaarverantwoording over 2026 afzonderlijk gepresenteerd worden, inclusief bijbehorende data, uitgesplitst per gemeente en regio. Het jaarplan voor 2027 zal aansluiten bij de KPľs en halverwege zal er een tussenevaluatie en stand van zaken gepresenteerd worden zodat er 2x per jaar verantwoord over de inzet van team toezicht in verhouding tot de gestelde doelen. Lancering meldpunt Het jaar 2026 is inmiddels al een aantal maanden gevorderd en het team Toezicht heeft een mijlpaal bereikt. In Zeeland is op 11 februari 2026 het meldpunt zorgfraude Wmo en Jeugdwet gelanceerd. Inmiddels zijn diverse meldingen bij het team binnengekomen die onderzocht worden. Conferentie zorgfraude Team Toezicht verzorgt in het najaar van 2026 een conferentie over zorgfraude.
Naast beleidsambtenaren, contractmanagers, medewerkers van de Zeeuwse toegangen zullen de Zeeuwse portefeuillehouders van de desbetreffende colleges van burgemeester en wethouders en leden van de gemeenteraad te zijner tijd een uitnodiging ontvangen voor deze conferentie.