06 1e Bestuursrapportage 2024

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

GEMEENTE SLUIS

Inleiding Voor u ligt de 1e Bestuursrapportage 2024. Hierin rapporteren wij voor het lopende begrotingsjaar 2024 op beleidsmatige en financiële afwijkingen en/of actualiteiten die aanleiding geven tot eventuele (bij)sturing. De door uw raad vastgestelde begroting, het coalitieakkoord en het bijbehorend addendum vormen hiervoor de basis. In het derde kwartaal van dit jaar maken wij opnieuw de balans op in de 2e Bestuursrapportage 2024. Deze rapportage volgt in november, samen met de behandeling van de begroting 2025. In hoofdstuk 1 wordt ingegaan op de stand van zaken van de door uw raad vastgestelde speerpunten uit de programmabegroting. Het hoofdstuk is uitgewerkt per programmaniveau. De vijf programmateksten komen uit de vastgestelde begroting en zijn dan ook een vaststaand referentiekader. Dit is ook het geval bij de inhoud van de eerste twee kolommen ‘Wat willen we bereiken’ en ‘Wat gaan we daarvoor doen en wanneer’. We rapporteren uitsluitend op de thema’s waarop een afwijking of actualiteit aan de orde is. De afwijkingen ziet u vermeld staan in de derde kolom. Thema’s die volgens planning verlopen, worden niet vermeld. In hoofdstuk 2 rapporteren we over de paragraaf projecten. In hoofdstuk 3 zijn de financiële afwijkingen boven de € 50.000 beschreven en is er een toelichting gegeven op de afwijkingen.

Afwijkingen die in dit hoofdstuk worden opgenomen kunnen ook betrekking hebben op niet door uw raad vastgestelde speerpunten. Vervolgens komt in hoofdstuk 4 de financiële samenvatting aan bod. We sluiten af met het weerstandsvermogen en risicomanagement in hoofdstuk 5.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 2 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Inhoudsopgave 1. Stand van zaken speerpunten ..............................................................................................4 Programma 1: Duurzaamheid ...............................................................................................4 Programma 2: Economie en Arbeidsmarkt ...........................................................................6 Programma 3: Wonen en Voorzieningen ..............................................................................8 Programma 4: Sociaal Domein ...........................................................................................10 Programma 5: Bestuur en veiligheid ...................................................................................12 6: Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb en onvoorzien ..........................................15 2. Projecten.............................................................................................................................16 3. Financiële afwijkingen.........................................................................................................17 4. Financiële samenvatting .....................................................................................................21 5. Weerstandsvermogen.........................................................................................................22

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 3 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

1. Stand van zaken speerpunten Elk programma heeft zijn eigen speerpunten en W-vragen, deze zijn onderdeel van de in november 2023 door uw raad vastgestelde begroting 2024-2027. Per programma worden hierna de speerpunten uitgelicht waar er sprake is van een afwijking of actualisering in relatie tot de W-vragen "Wat willen we bereiken" en "Wat gaan we daarvoor doen en wanneer". De afwijkingen en actualiseringen worden vervolgens in de laatste kolom toegelicht. Wanneer er geen afwijkingen op een speerpunt zijn, is het speerpunt niet opgenomen in deze rapportage en loopt de uitvoering van het speerpunt volgens planning.

Programma 1: Duurzaamheid (vastgesteld kader begroting 2024) Inleiding, de opgave Onder Duurzaamheid onderscheiden we drie pijlers: energie, klimaat en circulariteit. De omschakeling van fossiele energiebronnen naar meer duurzame vormen van energie en de gevolgen van de veranderingen in het klimaat zijn de belangrijkste opgaven waar de samenleving voor staat. Uitvoering van de energietransitie moet plaatsvinden op een manier die past bij de financiële draagkracht van onze inwoners en bedrijven, en bij de schaal van het platteland. De gemeente is hierin realistisch en reactief. Het ambitieniveau is om te voldoen aan de wet- en regelgeving. Daarnaast zetten we in op technologische innovatie gericht op energie– en kostenbesparing. Ten aanzien van het klimaat is de uitvoering van het Klimaatakkoord bepalend. Het gaat hierbij onder andere om de verduurzaming van woningen, bedrijven en overheidsgebouwen. Daarnaast moeten we invulling geven aan de klimaatadaptatiestrategie. Klimaatverandering heeft direct invloed op de fysieke leefomgeving c.q. inrichting van de openbare ruimte. We moeten kijken naar het landschap, de waterberging en de inrichting openbare ruimte. Deze moeten gereed zijn of gemaakt worden voor hitte, droogte, overstromingen en wateroverlast. De exacte plannen en maatregelen zijn op dit moment nog niet bekend.

Eind 2023 komen we met een beleidsplan Duurzaamheid, waarin de pijlers energietransitie, klimaatadaptatie en circulariteit aan de orde komen. De geschetste maatschappelijke opgave is daarbij leidend. In het op te stellen beleidsplan spreken we niet alleen ambities uit, maar stippelen we een strategie uit om onze ambities waar te maken. Die strategie is leidend voor concrete acties en besluitvorming, in onderlinge samenhang gewogen en weggezet in tijd en middelen. We geven vorm aan een brede maatschappelijke discussie om daarmee draagvlak te creëren bij de inwoners voor het beleidsplan. Daarvoor is het burgerberaad duurzaamheid ingezet. Tussen april en juli 2023 is een betrokken groep inwoners, ondernemers, politici, ambtenaren en vrijdenkers tot een burgerakkoord duurzaamheid gekomen. Deze input wordt meegenomen in het beleidsplan duurzaamheid. Vooruitlopend op het beleidsplan Duurzaamheid hebben we een bedrag van € 4 miljoen vrijgemaakt voor het stimuleren van verduurzaming. De mogelijke instrumenten worden meegenomen in het beleidsplan duurzaamheid. Daarnaast willen we een stimuleringsmaatregel ontwikkelen voor de transformatie van de bestaande woningvoorraad. Daarvoor zijn renteloze leningen voor particuliere woningeigenaren (zonder leenvermogen) beschikbaar. Vanaf 2023 maken we ook hier middelen voor vrij. Dit is conform hetgeen is opgenomen in het coalitieakkoord.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 4 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Speerpunten 1. Uitvoering van de Energietransitie, waaronder uitvoering Transitievisie Warmte 2. Uitvoering van het Klimaatakkoord 3. Invulling geven aan de klimaatadaptatiestrategie Wat willen we bereiken: Wat gaan we daarvoor doen en Afwijkingen 1e Bestuursrapportage wanneer: 1. Energie 1.A. Energietransitie op een We lobbyen bij het Rijk voor De RES is niet in Q1 vastgesteld. De wijze die passend is bij de voldoende financiële middelen en conceptversie wordt in juni aan u financiële draagkracht van uitvoeringscapaciteit bij gemeenten aangeboden in het kader van de inwoners en bedrijven. en marktpartijen. zienswijzen procedure. Vaststelling is voorzien in november. Het overige In Q1 2024 stellen we de Regionale verloopt volgens planning. Energie Strategie (RES) 2.0 vast. Uitvoering geven aan de opgaven vanuit de Transitievisie Warmte en de Regionale Energie Strategie Zeeland (RES Zeeland). Informatieverstrekking richting inwoners en bedrijven. Voor inwoners met name waar het gaat om de particuliere verduurzaming van woningen.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 5 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Programma 2: Economie en Arbeidsmarkt (vastgesteld kader begroting 2024) Inleiding, de opgave We willen onze economische structuur verbreden. Daarnaast worden kansen gezien voor de food industrie. Wij vinden het belangrijk dat gemeente Sluis een aantrekkelijk ondernemersklimaat heeft. Wat betreft de arbeidsmarkt richten we ons op het behouden, en meer nog op het realiseren van een toename, van het arbeidspotentieel. We willen onze jongeren behouden voor de regio. Dat betekent ook dat we het voor hoger opgeleide jongeren aantrekkelijk(er) willen maken om terug te keren. Een belangrijke (rand-)voorwaarde hierbij is de beschikbaarheid van voldoende, betaalbare woningen. De gemeente Sluis heeft op het gebied van de arbeidsmarkt een faciliterende rol. We zoeken hierbij dan ook nadrukkelijk de samenwerking in de regio, met andere overheden (waar het gaat om het wegnemen van wettelijke belemmeringen op de grensoverschrijdende arbeidsmarkt) en het bedrijfsleven. Wij komen in 2024 met een beleidsplan Economie in de vorm van een economische agenda. Deze vertalen we in een uitvoeringsprogramma inclusief financiële paragraaf. Het uitvoeringsprogramma, dat in 2024 wordt opgesteld, vormt de basis voor ons economisch beleid in de komende bestuursperiode. Speerpunten 1.

Versterken van de economische ontwikkeling door naast toerisme ook andere economische pijlers te versterken en zo de afhankelijkheid van één sector te verkleinen 2. Aanpakken van de tekorten op de arbeidsmarkt als gevolg van vergrijzing en ontgroening 3. Mobiele en digitale bereikbaarheid Wat willen we bereiken: Wat gaan we daarvoor doen en Afwijkingen 1e Bestuursrapportage wanneer: 1. Economische ontwikkeling 1.A. Ten aanzien van het We zetten in op de ontwikkeling van Het strandbeleid is op 16 mei 2024 toerisme streven we naar Waardevol Toerisme. Dit betekent vastgesteld. Een voorstel over de een optimaal evenwicht aandacht voor kwaliteit, aanbesteding van het gastheerschap tussen leefbaarheid, productinhoud en spreiding van wordt u aangeboden in juni. aantrekkelijke bestemming, toerisme in tijd (seizoen verlenging) economische ontwikkeling, en ruimte (koppeling kustnatuur en een open achterland). We zetten tevens in op landschap. (het monitoren van) draagvlak voor toerisme onder inwoners en streven een evenwichtige balans na in de lusten en lasten. We werken aan een eenduidige en herkenbare toeristische promotie (bestemmingsmanagement) van de streek met aandacht voor de profilering van het (vaak nog verborgen) achterland en de kernen en een gastvrij onthaal, conform de visie op toeristische streekpromotie en gastheerschap.

We streven ernaar om eind 2023 een herzien strandbeleid met bijbehorend uitvoeringsprogramma ter vaststelling voor te leggen zodat de uitvoering hiervan in 2024 kan plaatsvinden.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 6 VAN 23

GEMEENTE SLUIS 1.B. Geconcentreerde winkelgebieden die zich bevinden in centrumgebieden met een divers en aantrekkelijk aanbod dat aansluit op de vraag. 1.E. Aantrekkelijk ondernemersklimaat.

3. Mobiele en digitale bereikbaarheid 3.B. Een dekkend mobiel netwerk in de gemeente Sluis met voldoende snelheid en capaciteit.

Ten aanzien van het centrum In de raadscyclus juni/juli wordt het Oostburg, heeft het voorgelegde ruimtelijk kader aangeboden om vrij masterplan Oostburg niet tot te geven voor inspraak. Ook de vaststelling geleid. Daarom gaan de locatiekeuze voor het gemeentehuis partners nu eerst in gesprek over ligt dan voor. het vervolg, met de leefbaarheid en vitaliteit van Oostburg en dus het centrum voor ogen. We geven uitvoering aan de De Regiodeal Zeeuws-Vlaanderen regiovisie Zeeuws-Vlaanderen met wordt in 2024 afgerond. Een nieuwe als doel bij te dragen aan de tranche is aangekondigd voor de versterking van ondernemersklimaat zomer van 2024 en maken middelen vrij voor de cofinanciering van regiodeals.

We onderhouden contacten met de Het antennebeleid is in februari diverse providers en vereniging vastgesteld. Monet over het plaatsingsplan en behandelen aanvragen Omgevingsvergunningen voor de plaatsing van nieuwe masten. In 2023 is het antennebeleidsplan ontworpen en vrijgegeven voor inspraak. Het plan wordt in 2024 ter vaststelling voorgelegd aan uw raad.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 7 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Programma 3: Wonen en Voorzieningen (vastgesteld kader begroting 2024) Inleiding, de opgave Vraagstukken rondom nieuwbouw, de verbetering van de bestaande woningvoorraad en (het behoud van) voorzieningen bekijken we in onderlinge samenhang. In 2023 is daarvoor het Beleidsplan Wonen vastgesteld. Om een bijdrage te kunnen leveren aan de verdere economische ontwikkeling van de gemeente, de aantrekkelijkheid voor de arbeidsmarkt te verhogen en de leefbaarheid in onze gemeente verder te verbeteren, is het belangrijk dat de gemeente beschikt over voldoende woningen. Deze woningen dienen daarbij wel te voldoen aan de eisen van deze tijd: verduurzaamd en passend bij de veranderende bevolkingssamenstelling en bij de woonwensen van onze inwoners. We streven daarbij tevens naar een prettige, groene en veilige woonomgeving, die klimaatbestendig is en voldoende voorzieningen biedt. Voor het behoud van voorzieningen in de verschillende kernen, is het noodzakelijk dat er voldoende gebruikers zijn, om de kwaliteit en betaalbaarheid te garanderen. Voor maatschappelijke voorzieningen geldt verder dat deze bij voorkeur ondersteund worden door het vrijwillige kader uit de verschillende dorpsgemeenschappen. Ook de bereikbaarheid van deze voorzieningen is een aandachtspunt, mede vanwege de concentratie van voorzieningen, de vergrijzing van onze bevolking en een gewijzigd openbaar vervoersysteem.

Speerpunten 1. Nieuwbouw voor permanente bewoning 2. Transformatie van de bestaande woningvoorraad 3. Behouden van essentiële voorzieningen (zorg/onderwijs) in de gemeente 4. Aandacht voor de bereikbaarheid van voorzieningen 5. Wat willen we bereiken: Wat gaan we daarvoor doen en Afwijkingen 1e Bestuursrapportage wanneer: 2. Voorzieningen 2.A. We streven naar Op dit moment heeft het In de raadscyclus juni/juli wordt het samenhang van wonen en voorgelegde masterplan Oostburg ruimtelijk kader aangeboden om vrij te voorzieningen in de vijf niet tot vaststelling geleid. Daarom geven voor inspraak. De keuze voor dragende kernen. gaan de partners nu eerst in locatie van het gemeentehuis wordt ter gesprek over het vervolg, met de besluitvorming aan de raad Essentiële voorzieningen, leefbaarheid en vitaliteit van aangeboden. alsmede de kwaliteit hiervan, Oostburg en de regio voor ogen. De behouden door het aangaan geplande inspraakprocedure van het masterplan in oktober en van samenwerkingsverbanden besluitvorming in december, zijn niet haalbaar meer. dan wel anders te organiseren. De uitgangspunten van het Op 13 mei 2024 hebben wij u per brief programma Vitaal West Zeeuwsgeïnformeerd over de stand van zaken Vlaanderen, essentieel voor de in het proces van het Masterplan toekomstige leefbaarheid van de IJzendijke.

regio, worden blijvend onderschreven; de urgentie ervan zelfs nog meer dan voorheen.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 8 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

3. Mobiliteit 3.A. Integraal beleid op het gebied van mobiliteit.

We werken verder aan het opstellen We werken op dit moment aan het van een gemeentelijk opstellen van een gemeentelijk mobiliteitsplan. Het mobiliteitsplan is mobiliteitsplan. Hiervoor zijn een meerjarig en komt tot stand in nauw aantal gesprekken gevoerd om tot overleg met inwoners, adviesraden, prioriteiten te komen. Dit moet leiden belangenorganisaties en tot een projectagenda met kaders, maatschappelijke partners. waarbij keuzes gemaakt worden over verschillende mobiliteitsthema’s, zoals In de bestuurlijke jaaragenda zijn wegencategorisering, (fiets)parkeren, hiervoor in 2024 momenten opgenomen om uw raad op dit verkeersveiligheid, etc. Later wordt het document aan u onderwerp via de BOB-structuur mee te nemen en uiteindelijk te voorgelegd. laten besluiten. We streven naar behoud van het huidige niveau van openbaar vervoer en haken hierbij aan via de Regionale Mobiliteitsstrategie.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 9 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Programma 4: Sociaal Domein (vastgesteld kader begroting 2024) Inleiding, de opgave Sinds de decentralisaties van 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de ondersteuning en begeleiding van kwetsbare inwoners. De kern van het sociaal domein is de uitvoering van drie wetten: de Participatiewet, de Wet jeugdhulp en de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015. De uitvoering van deze wetten is echter nauw verbonden met de uitvoering van de Wet passend onderwijs, de Wet inburgering, de Wet schuldhulpverlening, de Wet publieke gezondheid, de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg en de aanpak Personen met verward gedrag. Al deze wetten zijn instrumenten om de ondersteuning van kwetsbare inwoners gestalte te geven. Als we spreken over het sociaal domein, dan bedoelen we dan ook het samenspel tussen alle sectoren die te maken hebben met de sociale kant van het gemeentelijke beleid: zorg, welzijn, onderwijs, gezondheidszorg, opvoeding, inburgering en sociale activering. Het gaat voor de individuele inwoner met zijn noden en behoeften om het samenspel van de gemeenschap en het zorgaanbod van professionals. Vandaar dat we ook inzetten op burgerparticipatie. We dragen bij aan het versterken van (dorps-) gemeenschappen.

(Door sociale contacten, mantelzorg, burenbetrokkenheid en andere vormen van steun uit de gemeenschap heeft dat effect op de mate waarop mensen een beroep zullen doen op onze zorgsystemen.) We streven bij de dienstverlening aan onze inwoners naar een ondersteunings- en hulpaanbod dat past bij wat mensen nodig hebben en dat effectief, dichtbij en betaalbaar is. Laagdrempelig en zonder wachtlijsten. Inwoners vragen daarbij om een integrale benadering van hun vraag en het zorg- en ondersteuningsaanbod. Niet alleen geredeneerd vanuit de wettelijke taak en het aanbod van de gemeente, maar vanuit de belevingswereld van inwoners. Inwoners hebben immers ook te maken met het aanbod vanuit zorgaanbieders, huisartsen, onderwijs, kinderopvang en de GGD. We werken daarom intensief samen (o.a. het programma Toekomstige Zorg Zeeuws-Vlaanderen en de Zeeuwse Zorgcoalitie). We kijken hierbij over de grenzen van de afzonderlijke wetten en financieringsstromen heen, maar met oog voor ieders rol, verantwoordelijkheid en mogelijkheden. Van monodisciplinair naar multidisciplinair. De cliënt staat daarbij centraal. Het doel is dat het aanbod complementair is en de aanpak afgestemd. Naast het bieden van toegang tot zorg en ondersteuning gaan we ook (meer dan voorheen) inzetten op preventie en ombuigen van zorg. We doen dit vanuit het gedachtengoed van Positieve Gezondheid.

Dit houdt in dat de gezondheid die mensen ervaren niet alleen wordt bepaald door de afwezigheid van ziekte, maar ook door de financiële, mentale, en sociaalmaatschappelijke omstandigheden. Inzetten op preventie betekent ook dat de inzet en focus van de gemeente moet verschuiven van zorg naar welzijn (van individueel maatwerk naar collectieve indicatievrije activiteiten). De toenemende zorgkloof – de vraag naar zorg neemt toe (o.a. door vergrijzing), terwijl het aanbod van zorg afneemt (met name door een tekort aan personeel) – vraagt verder dat we, naast preventie, ook gebruik moeten maken van onze ruimtelijke instrumenten om wonen, zorg en voorzieningen dichter bij elkaar te brengen en zo de reisbewegingen van ouderen en professionals te beperken en (sociale) ontmoetingen te stimuleren. En daarmee te werken aan gemeenschapsontwikkeling.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 10 VAN 23

GEMEENTE SLUIS Speerpunten 1. Meer preventie door ombuigen van zorg naar welzijn 2. Integrale toegang en dienstverlening 3. Clusteren van wonen, zorg en voorzieningen 4. Betere grip en sturing op uitgaven 5. Wat willen we bereiken: Wat gaan we daarvoor doen en Afwijkingen 1e wanneer: Bestuursrapportage 4. Integrale toegang en dienstverlening 2.A. De gemeente streeft We blijven de effectiviteit van de In de optimalisatie van het sociaal naar een hulp- en geleverde zorg en ondersteuning domein is veel aandacht voor de ondersteuningsaanbod dat continu monitoren, met name het wachtlijsten. De werkprocessen past bij wat de inwoners aantal doorverwijzingen, de worden zo ingericht dat de nodig hebben. correctheid van de doorverwijzing en dienstverlening aan onze klanten de stapeling van zorg hebben adequaat verloopt. De klant staat centraal, het werkproces is daarop De basisdienstverlening is daarbij onze aandacht. Zo nodig treffen we maatregelen. afgestemd. op orde. Aanvragen worden afgewerkt binnen de We streven naar minimale wettelijke termijn. De wachtlijsten.

hulpvraag van de inwoner wordt integraal benaderd, Als gevolg van de ontwikkelingen op De stuurgroep Toekomstige Zorg vanuit ieders rol, de arbeidsmarkt, is een betere Zeeuws-Vlaanderen is in de tweede verantwoordelijkheid en afstemming nodig tussen de vraag helft van 2023 niet meer bevoegdheid, maar ook naar zorg met het beschikbare bijeengeweest. Hierdoor zijn de vanuit ieders expertise en aanbod. We continueren daartoe de programmalijnen Wonen, Zorg & mogelijkheden. samenwerking met de partners in Voorzieningen en Zorg & Welzijn het programma Vitaal WZV, de niet geactualiseerd. We verwachten Toekomstige Zorg Zeeuwsdat dit in juli 2024 alsnog gebeurt, Het aanbod is Vlaanderen en de Zeeuwse zoals gemeld via de actualiteitenlijst laagdrempelig, beschikbaar en betaalbaar. Zorgcoalitie. van de commissie Samenleving/Middelen.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 11 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Programma 5: Bestuur en veiligheid (vastgesteld kader begroting 2024) Inleiding, de opgave De gemeente is voor velen de eerste overheid. We zijn letterlijk dichtbij, als het bijvoorbeeld de fysieke leefomgeving betreft of tastbare producten zoals een paspoort. Daarnaast nemen we veel besluiten die inwoners en ondernemers aangaan. In de uitvoering van al onze dienstverlenende taken willen wij klantgericht en betrouwbaar zijn. Wij staan voor een veilige leefomgeving. Als gemeente vervullen we de regierol om, samen met onze veiligheidspartners en de burgers, te komen tot integraal beleid (en uitvoering daarvan) om dit doel te realiseren. We zoeken actief samenwerking op met partners die ons kunnen helpen bij het bereiken van onze ambities. De Zeeuwse norm weerbare overheid is hiervan een voorbeeld. Speerpunten 1. Een veilige omgeving voor inwoners, ondernemers en bezoekers 2. Een weerbare en integere overheid (bestuurlijk en ambtelijk) 3. Goede bereikbaarheid van de gemeente, zowel fysiek als digitaal 4. De klantvraag staat voorop bij de verdere ontwikkeling van ons dienstverleningsconcept 5. Informeren en betrekken van inwoners, ondernemers en bezoekers. Een sterke (bestuurlijke) samenwerking in de regio 6. Burgerparticipatie Wat willen we bereiken: Wat gaan we daarvoor doen en Afwijkingen 1e Bestuursrapportage wanneer: 4. Bestuurlijke samenwerking 4.A.

Het realiseren van de We zetten ook in 2024 weer in op De overeenkomst met de doelen op onze strategische actieve samenwerking met partners programmamanager Regiovisie agenda ten aanzien van die ons kunnen helpen in het Zeeuws-Vlaanderen is na het eerste wonen, voorzieningen en bereiken van onze ambities. Naast jaar verlengd. De programmatische mobiliteit; economie en andere overheden zijn dit het aanpak om de strategische regiovisie arbeidsmarkt; en energie, bedrijfsleven, werkgevers- en tot uitvoering / realisatie te brengen klimaat en duurzaamheid. werknemersorganisaties, wordt nu verder uitgewerkt. professionele instellingen en maatschappelijke organisaties. We Het kabinet heeft de aanbevelingen streven daarbij naar uit het rapport Elke Regio Telt krachtenbundeling op het vlak van overgenomen. Er is door het ministerie van BZK een kennis en kunde, efficiëntie, driesporenbeleid opgesteld. Via de effectiviteit, kwaliteit en financiën. VNG en het IPO wordt met alle We geven in 2024 verdere gemeenten en regio's gesproken over de gevolgen van de beleids- en uitvoering aan de Regiovisie Zeeuws-Vlaanderen. Dit in relatie investeringslogica van het Rijk. tot het rapport ‘Elke regio telt!’ en de Investeren in wat sterk is, investeren kansenagenda die daaruit voort op grond van Maatschappelijke gaat komen. Via diverse wegen Kosten-Baten Analyses en vindt hierop lobby plaats.

Op 16 bekostiging van (basis)voorzieningen november 2023 wordt u hierover zoals onderwijs, zorg en openbaar bijgepraat in een regionale vervoer op grond van volume en raadsbijeenkomst. aantallen. En een decentralisatie van We zijn daarnaast actief partner in overheidsdiensten. onder andere Onbegrensd Zeeuws Met 10 kwetsbare regio's wordt individueel gesproken over een Vlaanderen, Toekomstige Zorg Zeeuws-Vlaanderen, het OZO, het langdurige, programmatische aanpak GOS, Euregio Scheldemond, P10 om de Brede Welvaart in deze regio's te verbeteren. en de stedenband AmsterdamHeerlen-Eemsdelta.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 12 VAN 23

GEMEENTE SLUIS Via onze betrokkenheid in VNGWe koppelen deze aanpak aan die klankbordgroepen blijven we dichtbij van de Regiovisie ZVL. landelijke ontwikkelingen die voor onze ambities van belang zijn. We Het aantal regio's is door het zoeken daarnaast de kansen op van ministerie BZK verruimd van de de Regiodeals. oorspronkelijk vijf (onderzochte) regio's naar 10 regio's. In maart heeft de regiodialoog in Zeeuws-Vlaanderen plaatsgevonden als eerste van de 10 regio's. Later dit jaar verwachten we de eerste opbrengsten. Door de val van het kabinet is er nog geen besluit genomen over de middelen voor de programmatische aanpak in de 10 regio's. Wel worden voorbereidende gesprekken gevoerd over de vorm, inhoud en omvang van de programmatische aanpak. Het OZO viert dit jaar haar 5-jarig jubileum. Wij hebben ingestemd met het voorstel om de Zeeuwse lobby kracht te vergroten. Vanaf 2025 zal er een tweede lobbyist worden ingezet. De kosten hiervoor zijn opgenomen in de kadernota 2025. De deelname aan andere netwerken zoals Onbegrensd Zeeuws Vlaanderen, Toekomstige Zorg Zeeuws-Vlaanderen, het GOS, Euregio Scheldemond, P10 en de stedenband Amsterdam-HeerlenEemsdelta is ongewijzigd voortgezet. 6. Burgerparticipatie 6.A. Belangenorganisaties, inwoners en andere betrokkenen hebben in ruime mate inspraak in onze beleidsvoornemens.

De band met dorps- en stadsraden wordt aangehaald, zij zijn een belangrijke gesprekspartner.

De gemeente Sluis wil werk maken In juni wordt het raadsvoorstel van burgerparticipatie. In 2023 is aangeboden over de gestart met een groot opgezet bestuursopdracht evaluatie van het burgerberaad. Dit is positief proces burgerberaad. ontvangen door onze inwoners. In De uitkomsten worden meegenomen in het nieuwe participatiebeleid dat in aanvang zijn ruim 200 mensen gestart om hun input te leveren op december aan u wordt aangeboden. het onderwerp duurzaamheid. Via diverse tussenstappen heeft dit geresulteerd in een groep van 80 actieve inwoners die een grote groep inwoners vertegenwoordigen op eerdergenoemd onderwerp. 20 mensen hebben zich aangemeld als lid van de klankbordgroep. Dit smaakt naar meer. In 2024 zal het communityplatform ‘Samen Sluis’ verder worden doorontwikkeld. Dit communityplatform is vóór en dóór inwoners, en wordt vanzelfsprekend gefaciliteerd door de gemeente. De bedoeling is dat mensen elkaar weten te vinden en samen hun kern

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 13 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Aanvullend: Huisvesting bijzondere doelgroepen

of omgeving leefbaar houden en de gemeenschap versterken. Burgerinitiatieven en zelfwerkzaamheid van inwoners zal altijd worden omarmd. De huisvesting van bijzondere In de notitie van 16 april 2024 is de doelgroepen vraagt onze volle opgaaf uit onder andere de aandacht (onder andere Oekraïne, Spreidingswet met u gedeeld. statushouders, asielzoekers en starters).

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 14 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

6: Algemene dekkingsmiddelen, overhead, vpb en onvoorzien De gemeentelijke uitgaven worden gedekt uit verschillende inkomstenbronnen. Deze zijn te splitsen in specifieke en algemene inkomstenbronnen. De specifieke zijn direct te relateren aan de uitgaven van de programma's en zijn dan ook hierbinnen verantwoord. De inkomstenbronnen en uitgaven die niet direct te relateren zijn aan de programma's (algemene uitkering, lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is, deelnemingen enzovoorts) zijn in dit hoofdstuk opgenomen. Een onderdeel van het programmaplan bestaat uit een overzicht van de algemene dekkingsmiddelen, een overzicht van de kosten van de overhead, het bedrag voor de heffing voor de vennootschapsbelasting en het bedrag voor onvoorzien. Gemeentelijke belastingen We heroverwegen het huidige begrotingskader voor de baten van gemeentelijke belastingen waarbij we mogelijk het voorzichtigheidsbeginsel bij het realistisch begroten loslaten. Dit leidt dan tot extra opbrengsten. Hierbij moeten we rekening houden met risico’s en negatieve effecten op prognoses indien trends gebroken worden.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 15 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

2. Projecten In de begroting 2024 is een paragraaf projecten opgenomen. Er worden 8 majeure projecten onderscheiden: 1. Havengebied Breskens 2. Masterplan Nieuwvliet 3. Cadzand-Bad 4. Vitaal West Zeeuws-Vlaanderen 5. Rechtmatigheidsverantwoording 6. (Burger)Participatie 7. Duurzaamheid 8. Mobiliteit In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de majeure projecten die een afwijking/ontwikkeling kennen. Naam project

Afwijkingen 1e Bestuursrapportage

2. Masterplan Nieuwvliet

De eerste vijf deelprojecten zijn afgerond of bevinden zich in de afrondende fase. Dit zijn: • Entree Duinen • Dijkenlandschap (3) en • Baanstpolder. De uitvoering van Sint Bavodijk (Dijkenlandschap) fase 2 is in voorbereiding. Het ontwerp voor de Duinboulevard wordt de komende periode verder uitgewerkt.

3. Cadzand-Bad

We hebben het proces om te komen tot aanvullende kaders voor de ontwikkelingen in Cadzand-Bad opgestart (waaronder 2e schil).

4. Vitaal West Zeeuws Vlaanderen

Voor vitaal Oostburg worden in de raadscyclus juni/juli twee voorstellen aangeboden. Het ruimtelijk kader vrijgeven voor inspraak en locatie gemeentehuis voor besluitvorming. Op 13 mei 2024 hebben wij u schriftelijk geïnformeerd over de stand van zaken van het proces Masterplan IJzendijke.

5. Rechtmatigheidsverantwoording

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

De rechtmatigheidsverantwoording is opgenomen in de jaarrekening 2023.

PAGINA 16 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

3. Financiële afwijkingen In deze paragraaf wordt conform de rapportagegrens van de financiële verordening ingegaan op de financiële afwijkingen groter dan € 50.000. Daarnaast wordt er in alle gevallen een toelichting gegeven op bijstellingen van investeringskredieten, mutaties van de reserves en de inzet van de stelposten. De stelposten zijn de budgetten die vrijgemaakt zijn bij de begroting 2024 voor diverse beleidsterreinen.

Financiële afwijkingen groter dan € 50.000 Stelposten In de begroting van 2024 zijn verschillende stelposten opgenomen. In deze rapportage worden de stelposten benoemd waarvan de verwachting is dat deze (in ieder geval) in 2024 niet benodigd zijn en vrij kunnen vallen. MFC IJzendijke Voor de realisatie van een multifunctioneel centrum (MFC) in IJzendijke in het kader van Vitaal IJzendijke is een stelpost opgenomen van € 410.000. Deze vertegenwoordigt de kapitaallasten van het nieuw te realiseren MFC. Het project bevindt zich momenteel nog niet in de fase van realisatie, waarmee de stelpost niet benodigd is in 2024 en voor de eerste helft van 2025. Kinderopvang Vooruitlopend op de uitwerking van het voorstel over gratis kinderopvang (behandeling na de zomer) kan de bestaande stelpost van € 1.281.000 in 2024 verlaagd worden met € 600.000. Restauratie molen De financiële gevolgen van het raadsbesluit d.d. 4 april 2024 over de subsidie voor de restauratie van de wieken van de molen in Cadzand zijn in deze bestuursrapportage verwerkt. Eenmalig wordt hiervoor € 90.000 begroot. Dekkingsmiddelen vallen ten laste van het begrotingssaldo. Jeugdzorg Op basis van de (voorlopige) realisatie 2023 en de begroting 2025 van de jeugdzorgkosten via IJZ, is een bijstelling noodzakelijk voor 2024. De prognose vanuit IJZ laat een stijging zien van € 1.225.000.

De totale verwachte jeugdzorgkosten komen daarmee in 2024 uit op € 8.731.000. De bijstelling bestaat uit verschillende componenten: • Indexering: ca. € 750.000. Voor de Jeugdzorg is de zogenaamde OVA-index van toepassing. Deze is voor 2024 vastgesteld op 6,0%. Dit terwijl de CAO-Jeugdzorg onlangs is uitgekomen op 9,35%. Op basis van de bestaande contracten wordt enkel de OVA-index gecompenseerd aan de aanbieders van jeugdzorg. Dit levert een risico op dat de zorgaanbieders in de problemen komen. Wij opteren ervoor om budgettair rekening te houden met dit risico (ca. € 225.000) • Volume/prijs: ca. 475.000. Hoewel het aantal jeugdigen die gebruik (moeten) maken van de jeugdzorg over de jaren heen geen grote schommelingen laat zien, maakt het wel uit welk type jeugdzorg geïndiceerd wordt. We zien dat het aantal jeugdigen in jeugdzorg incl. verblijf stijgt. Dit is een relatief dure vorm van jeugdzorg, waardoor dit een negatief effect heeft op de benodigde bijstelling. Daarnaast levert de voorlopige realisatie 2023 een afrekening (nabetaling) op van € 534.000.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 17 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Einde paspoortdip en uitbreiden buitenlandbalie Er is sprake van het einde van de paspoortdip en uitbreiding van de buitenlandbalie voor het verstrekken van legitimaties aan Nederlanders. Netto resulteert dit naar verwachting in aanvullende baten van € 18.000 in 2024 en naar € 93.000 en hoger in de volgende jaren. Integraal Huisvestingsplan (IHP) scholen De gemeente Sluis heeft een wettelijke zorgplicht om in adequate huisvesting voor scholen in het primair, speciaal en voortgezet onderwijs te voorzien. Naast de behoefte van de gemeente, hebben ook de drie schoolbesturen behoefte aan een visie op de prioritering van toekomstbestendige onderwijshuisvestingsvoorzieningen en het voorkomen van kapitaalvernietiging als gevolg van leegstand van onderwijsruimten. Dit maakt de noodzaak voor een integrale aanpak duidelijk. Naar verwachting worden gemeenten in 2025 bij wet verplicht een meerjarig Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor het onderwijs vast te stellen. De gemeente en de besturen voor onderwijs en opvang (kind centrum) trekken samen op om te komen tot een onderwijshuisvestingsbeleid. Het IHP dient een toekomstbestendig plan te zijn voor de schoolgebouwen. Daarbij dient het IHP enerzijds als koersdocument voor toekomstige investeringsbeslissingen voor het onderwijslandschap van Sluis en anderzijds als concreet uitvoeringsplan voor de eerste termijn van 5 jaar.

Het IHP zal een periode van minimaal 20 jaar omvatten. Investeringsbeslissingen die voor rekening van de gemeente komen betreffen de kosten van nieuwbouw, uitbreiding en levensduur verlengende renovatiewerkzaamheden van schoolgebouwen op basis van een wetswijziging in 2025. Voor het opstellen van een dergelijk IHP hebben de gemeenten Hulst en Terneuzen het adviesbureau HEVO gecontracteerd. Ook in onze gemeente is HEVO plaatselijk bekend door het, in opdracht van het VO-schoolbestuur, opstellen van een Masterplan Zwin College. Gelet op de ervaringen in beide gemeenten wordt ingeschat dat met het opstellen van een “IHP Sluis” een bedrag van afgerond € 45.000 gemoeid is. Aandeelhouderschap Stedin Eerder dit jaar is, na een voorhangprocedure aan uw raad, besloten om aandeelhouder te worden van netwerkbeheerder Stedin. Via een kapitaalstorting van € 400.000 verkrijgt de gemeente Sluis 512 aandelen. Voor nieuwe investeringen houden we rekening met een rentelast van 4%, oftewel € 16.000 per jaar. Dit bedrag kan deels gedekt worden uit de voorziene dividenduitkering van Stedin, naar verwachting ca. € 5.000 per jaar. Het resterende deel wordt gedekt door de verwachte lagere rentelasten. Door onze huidige liquiditeitspositie is er naar alle waarschijnlijkheid geen of een verminderde behoefte om de begrote langlopende geldlening van € 8,5 miljoen in 2024 aan te trekken.

Dit levert (structureel) een lagere rentelast op. Bij de 2e Bestuursrapportage 2024 zullen alle rente gerelateerde budgetten worden bijgesteld. Gebouwen In de raadsvergadering van juni 2024 heeft u het beheerplan gebouwen (DMJOP) behandeld. Conform het voorgestelde raadsbesluit is het tekort voor 2024 verwerkt in deze bestuursrapportage (voor 2025 en volgende jaren worden deze verwerkt in de Kadernota 2025-2028). Dit tekort bedraagt € 1.894.000. Voorjaarsnota 2024 en Meicirculaire 2024 Omdat definitieve financiële effecten van de Voorjaarsnota pas duidelijk worden bij de meicirculaire, zijn deze onder voorbehoud verwerkt in deze bestuursrapportage. Voor een vollediger inzicht in het financiële beeld is ervoor gekozen om de effecten van de Voorjaarsnota vooruitlopend hierop indicatief te tonen. Bij de meicirculaire worden bedragen, indien nodig, bijgesteld en in het meerjarenperspectief verwerkt.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 18 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

In de Voorjaarsnota 2024 zijn een aantal grote mutaties voor gemeenten opgenomen. Het gaat hierbij om het volume- en LPO-accres, de incidentele compensatie, de opschalingskorting en de afrekening van het BTW-compensatiefonds 2023. Voor 2024 en 2025 zien we dat de incidentele compensaties niet voldoende zijn om de negatieve gevolgen van de beide accressen teniet te doen. In 2024 is de totale mutatie echter nog positief dankzij de afrekening van het BCF 2023. Per saldo betekent dit voor 2024 een positieve mutatie van ongeveer € 1 ton en voor 2025 een negatieve mutatie van ruim € 1 miljoen. Voor de jaren 2026-2029 zouden de effecten enkele tonnen positief zijn. In de Voorjaarsnota zijn nog geen mutaties in de vorm van taakmutaties, incidentele uitkeringen, decentralisatie uitkeringen etc. opgenomen. Deze worden pas zichtbaar in de Meicirculaire en kunnen zowel positief maar zeker ook negatief uitpakken. Voorgaande bedragen bieden dan ook maar een kleine richtlijn. Na de uitwerking van de Meicirculaire 2024 kan meer richting gegeven worden aan de te verwachten baten uit het Uitkeringsfonds. De effecten van de meicirculaire 2024 worden opgenomen in een separate brief. Deze heeft zowel gevolgen voor 2024 (1e Bestuursrapportage 2024) als voor 2025-2028 (Kadernota 20252028).

U ontvangt deze brief voorafgaand aan de commissievergadering zodat de inhoud hiervan betrokken kan worden bij de behandeling van deze bestuursrapportage, de jaarstukken 2023 en de kadernota 2025-2028. Dividend ZEH In de periode 2024-2033 vindt, naast de uitkering van het dividend dat resulteert uit het jaarlijkse exploitatieresultaat, een geleidelijke uitkering plaats van de reserve Eigen Vermogen van ZEH NV. De stand van deze reserve bedraagt ca. € 1,5 miljard, waarbij de gemeente Sluis 3,253% van de aandelen bezit en op basis van de prognoses in totaal € 51,4 miljoen zal ontvangen binnen deze periode. Volgens de provinciale richtlijnen mogen we rekening houden met de inzet van maximaal € 1,6 miljoen als structureel dekkingsmiddel. Het meerdere kan pas als incidenteel dekkingsmiddel worden ingezet na het jaarlijkse dividendbesluit van de AvA ZEH. We stellen voor om dit meerdere telkens toe te voegen aan de algemene reserve, die kan worden aangewend op basis van concrete voorstellen. Tijdens de AvA ZEH op 19 juni 2024 zal het (super)dividendbesluit 2024 worden genomen, waarbij een vrij besteedbaar bedrag van € 10,5 miljoen resteert na aftrek van de laatste verplichte kapitaalstorting aan GBE Aqua.

De verdeling hiervan is als volgt: - dekkingsmiddel (algemeen): € 1.626.000 - toevoegen aan algemene reserve € 8.883.000 Totaal: € 10.509.000 Realistisch begroten belastingen/heffingen Al enkele jaren constateren we dat de werkelijke belastingopbrengsten per saldo hoger uitvallen dan onze begrote ramingen. Ook in 2023 blijkt uit de jaarrekening dat er voordelige verschillen zijn ontstaan. Vanuit de gerealiseerde opbrengsten van de afgelopen jaren en de meest actuele prognoses van Sabewa worden de opbrengsten van een 3-tal heffingen/belastingen aangepast. Daarmee wordt het tot nu toe gehanteerde voorzichtigheidsprincipe losgelaten en begroten we realistisch. De aanpassingen zijn: 2024 2025 2026 2027 2028 Bedragen x € 1.000 OZB 224 232 239 245 251 Parkeren: - parkeergelden 635 635 635 635 635 - parkeerboetes 298 298 298 298 298 Toeristen 1.308 1.308 1.308 1.308 1.308 Totaal 2.465 2.473 2.480 2.486 2.492

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 19 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

Forensenbelasting De begrote opbrengsten van de forensenbelasting worden gebaseerd op de gerealiseerde en geprognosticeerde opbrengsten van Sabewa. Begin 2024 is de afrekening 2022 en de (voorlopige) realisatie 2023 ontvangen, waaruit voortvloeit dat de huidige begroting structureel ruim € 340.000 te hoog is opgenomen. Met name de lange doorlooptijd van de bezwaren hebben er toe geleid dat we de prognoses niet eerder konden bijstellen. WMO - individuele begeleiding Structureel moeten de lasten voor WMO individuele begeleiding met € 500.000 bijgeraamd worden. De kosten voor individuele begeleiding zijn sterker gestegen dan begroot door een veel hogere indexering dan opgenomen in onze eigen begroting (12,5% + 4,7% t.o.v. 3% in onze eigen begroting). Daarnaast zijn de begrote bedragen verlaagd met € 275.000 i.v.m. diverse taakstellingen sociaal domein, die (nog) niet zijn gerealiseerd (bv. extra inzet AMW € 100.000). Dit wordt nu gecorrigeerd.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 20 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

4. Financiële samenvatting In onderstaande tabel is een samenvatting gemaakt van de financiële afwijkingen in deze Bestuursrapportage die van invloed zijn op het begrotingssaldo. Indien de afwijking budgettair neutraal is, is het bedrag € 0. Onderwerp (bedragen x € 1.000) (-/- = afname saldo; + = toename saldo) Restauratie molen Einde paspoortdip + uitbreiden buitenlandbalie Stelpost MFC IJzendijke Stelpost gratis Kinderopvang Integraal huisvestingplan scholen (IHP) Beheerplan gebouwen (DMJOP) Jeugdzorg 2024 Jeugdzorg, afrekening 2023 Dividend ZEH WMO – individuele begeleiding Realistisch begroten belastingen/heffingen Forensenbelasting Overig Totaal

2024

2025

2026

2027

2028

-90 18

93

97

115

119

1.626 -500 2.480 -346 -119 3.238

1.626 -500 2.486 -348 -122 3.257

1.626 -500 2.492 -350 -126 3.261

410 600 -45 -1.894 -1.225 -534 1.626 -500 2.465 -341 -142 348

205

1.626 -500 2.473 -343 -114 3.440

De 1e Bestuursrapportage 2024 leidt tot een totaalbedrag aan afwijkingen in 2024 van € 348.000 positief. Ook voor de daarop volgende jaren heeft de 1e Bestuursrapportage 2024 positieve effecten. Deze worden meegenomen in de bijstelling van het meerjarenperspectief in de Kadernota 2025-2028.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 21 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

5. Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen van de gemeente is het vermogen om incidentele financiële risico's op te kunnen vangen en daarmee de gemeentelijke structurele taken te kunnen voortzetten. We bepalen het weerstandsvermogen door de relatie te leggen tussen de weerstandscapaciteit (de middelen die beschikbaar zijn om niet begrote kosten te dekken) en de risico's die we als gemeente lopen en waarvoor op onze balans geen voorzieningen zijn getroffen. Het weerstandsvermogen geeft aan hoe robuust de gemeentelijke begroting is. De conclusie betreffende het weerstandsvermogen van de gemeente Sluis is dat er voldoende vermogen is om de risico's af te dekken.

Risicomanagement Onze gemeente heeft te maken met onder andere toenemende complexiteit en nieuwe taken zoals nieuwe wetgeving vanuit het Rijk maar ook de (grote) projecten die de gemeente wenst uit te voeren. Om deze reden is het belangrijk dat we goed omgaan met de onzekerheden die op ons pad komen en dat daarin bewuste keuzes worden gemaakt. Voor een effectieve verankering van risicomanagement in de organisatie is periodieke informatievoorziening van belang. Een inhoudelijke rapportage over de risico’s vindt plaats als onderdeel van de P&C-cyclus. Door deze koppeling worden de risico’s periodiek onder de aandacht gebracht.

Risico’s In de begroting 2024 hebben wij voor de potentiële financiële risico’s een heatmap opgesteld. Hierin is duidelijk af te lezen welke risico’s er in een bepaalde klassen zitten. In onderstaand overzicht de heatmap zoals deze in de begroting 2024 is opgenomen en een gewijzigde heatmap voor de 1e Bestuursrapportage 2024. Heatmap Begroting 2024 7,30,

Heatmap 1e Berap 2024 22

62,68, 80,

23,24,39, 66 5, 40,78

> € 500.001

3,22

23, 39, 66

29

31

5

19, 84

11,54,

15,26,65,

40

Zeer hoog 29

€ 250.001 - € 500.000

€ 250.001 - € 500.000

Hoog

Hoog 6,19,

€ 101.000 - € 250.000

11,12,52,53, 15,26,65, 54,

51

31,77,

€ 25.001 - € 100.000

Gemiddeld 8,9,17,42,49 4,10, 45,47, 63,64, ,55,57, 76, 48,75,

72

8,9,42,49,55 47,48,63,64, ,57, 76 72,75,84,88

€ 25.001 - € 100.000

Laag

Laag 13,32, 74

Zeer laag impact ↑ kans →

51

€ 101.000 - € 250.000

Gemiddeld

< € 25.000

7,30,62 > € 500.001

Zeer hoog

13, 74 < € 25.000

Zeer laag

Laag

Gemiddeld

Hoog

Zeer hoog

1 - 20%

21 - 40%

41 - 60%

61 - 80%

81 - 100%

Zeer laag impact ↑ kans →

45

Zeer laag

Laag

Gemiddeld

Hoog

Zeer hoog

1 - 20%

21 - 40%

41 - 60%

61 - 80%

81 - 100%

Belangrijkste wijzigingen in de risico’s. (5) Krapte arbeidsmarkt: Als gevolg van krapte op de arbeidsmarkt is het mogelijk dat vacatures niet vervuld of niet direct vervuld kunnen worden. Het betrekken van nieuwe kanalen bij het werven van personeel werpt zijn vruchten af. Ook de inspanningen op ontwikkeling, vitaliseren en andere secundaire arbeidsvoorwaarden geven een positief beeld. Het risico wordt verlaagd van € 800.000 naar € 400.000. (78) Beleidsplan wonen vereveningsbijdrage Er is niet voldoende vereveningsbijdrage om de cofinanciering te bekostigen. Vanuit het Volkshuisvestingsfonds zijn er nu genoeg middelen voor de cofinanciering. Het risico van € 2,5 miljoen komt te vervallen.

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 22 VAN 23

GEMEENTE SLUIS

(24) Ransomware aanval, Datalek en kwetsbaarheden software Beide risico’s zijn samengevoegd tot één risico en zijn via een Cyberrisico analyse en een uitgebreide benchmark gekwantificeerd. Het totaal van dit risico komt nu op € 5,4 miljoen. Dit was eerder een totaalbedrag van 1,6 miljoen. (62) Investeringsfonds Cadzand: Het risico dat het investeringsfonds Cadzand niet genoeg middelen heeft om de openbare ruimte in te richten waardoor de gemeente een bijdrage moet leveren. Door de enorme prijsstijgingen van de laatste jaren was het risico verhoogd. Als beheersmaatregel wordt de vereveningsbijdrage nu jaarlijks geïndexeerd. Het risico is verlaagd met € 500.000. (68) Hulpverlening Jeugd De vraag naar hulpverlening neemt toe en wordt complexer waardoor een betere samenwerking nodig is tussen de professionals onderling en het gezinssysteem. Er is extra geld opgenomen in de begroting waardoor dit risico van € 500.000 komt te vervallen. (80) Beleidsplan wonen Een lagere opbrengst toeristenbelasting. Het is niet bekend wat de effecten zijn van het niet meer verhuren in de kernen. Dit risico van € 200.000 kan worden opgevangen in de marge dat we hanteren uit voorzichtigheid bij seizoensinvloeden op de toeristenbelasting en is komen te vervallen.

(31) Onterecht toegang informatie en data Met de aanscherping van de procedure uitdiensttreding wordt voorkomen dat onterechte toegang tot informatie en data kan worden verkregen. De bewustwording verdient continue aandacht. De kans dat het risico zich voordoet is verminderd van 100% naar 30%. (77) Crisis Noodopvang De crisisnoodopvang is eind 2023 gesloten, waardoor het risico ad € 150.000 voor onder andere kosten eisen bouwbesluit is komen te vervallen.

Risicoprofiel In de begroting 2024 werd het maximale effect van de aanwezige risico’s becijferd op ongeveer € 16.593.000. Dit resulteerde in een benodigde weerstandscapaciteit van € 20.458.000. In de periode tussen de begroting en de 1e Bestuursrapportage zijn de risico’s door verschillende ontwikkelingen veranderd. Hierdoor komt het totaal van de risico’s op € 16.095.000.

Weerstandscapaciteit Onder weerstandscapaciteit wordt verstaan de capaciteit aan geldmiddelen die de gemeente heeft om tegenvallers op te vangen. De weerstandscapaciteit bestaat uit middelen en mogelijkheden waarover de gemeente beschikt om niet-begrote kosten, die onverwachts en substantieel zijn, te dekken zonder dat de begroting en het beleid aangepast hoeven te worden. In deze Bestuursrapportage gaan we voor de weerstandscapaciteit uit van de stand van reserves per 31 december 2023. Wij achten deze weerstandscapaciteit van € 20.746.000 voldoende gelet op de aanwezige risico's en het hiermee gekwantificeerde bedrag van € 16.095.000

1E BESTUURSRAPPORTAGE 2024

PAGINA 23 VAN 23