02- (Oranjedijk 1A, Waterlandkerkje) Ontwerpbestemmingsplan Bijlage 2

BIJLAGE WNB AERIUS Stikstofrapportage

Postadres: Boxmeerseweg 9 5835 AB Beugen

+316 14 85 24 54 info@derks-advies.nl www.derks-advies.nl

kvk 74263552 NL16RABO0322772796 btw NL859829893B01

Zorgboerderij Juutsom Oranjedijk 1a 4508 KC Waterlandkerkje

Titel : Bijlage Wnb AERIUS stikstofrapportage Versie : 1.1 Datum : 26 juni 2023 8 december 2023 Pagina 2 van 37

Inhoud 1.

Gegevens inrichting ..................................................................................................................... 4 1.1

Inrichtinghouder en correspondentieadres ........................................................................ 4

1.2

Vestigingsadres bedrijf ......................................................................................................... 4

2.

Gegevens locatie .......................................................................................................................... 4

3.

Gegevens verandering ................................................................................................................. 4

4.

Emissies tijdens de bouwfase ..................................................................................................... 5

5.

6.

4.1

Transport naar de projectlocatie (verkeer en vervoer) ...................................................... 6

4.2

Activiteiten op de bouwplaats (mobiele en stationaire bronnen).................................... 7

Emissies na ingebruikname ......................................................................................................... 8 5.1

Emissiepunten vast opgestelde verbrandingsmotoren (stookinstallaties) ...................... 8

5.2

Transport naar de projectlocatie (verkeer en vervoer) ...................................................... 8

5.3

Emissies van de dieren (ammoniakemissie) ...................................................................... 9

Conclusie ....................................................................................................................................... 9

BIJLAGE: AERIUS-bestand bouwfase ................................................................................................ 10 BIJLAGE: AERIUS-projectberekening gebruik .................................................................................. 18 BIJLAGE: AERIUS-verschilberekening gebruik ................................................................................. 25

Pagina 3 van 37

1. Gegevens inrichting 1.1

Inrichtinghouder en correspondentieadres

Statutaire naam

: Verhage-Lemahieu

Adres

: Rondweg 1

Postcode

: 4524 JL

Contactpersoon

: De heer A.B. (Bram) Verhage

Telefoon

: 0117 – 760 160

1.2

Plaats:

Sluis Mail:

bram@verhage-lemahieu.nl

Vestigingsadres bedrijf

Handelsnaam

: Juutsom

Adres

: Oranjedijk 1a

Postcode

: 4538 KC

Vestigingsnr.

: 000037309617

Kadastrale ligging : Oostburg

Plaats:

Waterlandkerkje KVK nr.:

Sectie:

N

53745817

Nr(s):

1010, 1313, 1314, 1479, 1480, 1571 en 1572

2. Gegevens locatie Voor een bestemmingsplan en de (ver)bouw van enkele gebouwen bij een zorgboerderij met wonen, kamertraining, ambulante begeleiding, logeeropvang, dagbesteding voor kinderen en dagbesteding voor volwassenen met een verstandelijke en\of psychische beperking binnen de gemeente Sluis dienen de effecten van de bouw en het gebruik van een terrein voor de zorgboerderij op de locatie in relatie tot het plan/project te worden onderzocht. Hiervoor is onder andere een onderzoek naar de stikstofdepositie in de omliggende Natura 2000gebieden nodig. In deze nota zijn de uitgangspunten en resultaten van de berekeningen van de stikstofdepositie met AERIUS Calculator vastgelegd. De bedrijfslocatie ligt op 2,4 km ten westen van het Natura2000 gebied “Groote Gat” en op 6,7 km ten zuiden van “Westerschelde & Saeftinghe”. Verder ligt op 4,7 km ten zuiden van de inrichting de Belgische Polders en Krekengebied. Voor de locatie zijn de NOx en NH3 emissies van de huidige en na gewijzigde ingebruikname bepaald en daarmee het projecteffect opnieuw vastgesteld. In deze nota zijn de uitgangspunten en resultaten van de berekeningen van de stikstofdioxidedepositie en de ammoniakdepositie met AERIUS Calculator vastgelegd.

3. Gegevens verandering Het betreft een locatie met een woning en bijgebouwen op een landgoed. Initiatiefnemer heeft de gemeente verzocht de locatie uit te breiden met extra activiteiten binnen de bestaande bebouwing en de uitbreiding van extra bebouwing voor huidige en nieuwe activiteiten. Deze Pagina 4 van 37

vraag is met name tot stand gekomen nu een andere zorgboerderij (Jodi Sintepier) stopt en cliënten en bijbehorende activiteiten verhuizen naar Juutsom. De cliënten die de locatie bezoeken houden erg van dieren en zijn graag buiten. Prioriteit heeft de verbouwing van de bestaande schapenstal naar dagbesteding, dagbehandeling en kantoor. Deze faciliteit is gezien de verhuizing van Jodi Sintepier naar Juutsom erg belangrijk om zo snel als mogelijk te realiseren. Tevens worden nieuwe bouwwerken gerealiseerd. Aan de noordzijde van het perceel wordt een nieuwe stal gerealiseerd. Dieren zijn van groot belang voor de persoonlijke ontwikkeling van cliënten. Zowel voor de reeds aanwezige van Juutsom als voor de nieuwe cliënten vanuit Jodi Sintepier. Onder andere het omgaan met paarden is een activiteit waar een toenemende behoefte aan is voor mensen met een beperking. Jodi Sintepier had ook zelf een rijk aanbod van dierenverblijven en dieren. Momenteel zijn er 7 paarden en 33 schapen aanwezig. Aan de zuidzijde wordt om die reden het bouwvlak eveneens uitgebreid zodat een aantal van de dierenverblijven van Jodi Sintepier ook bij Juutsom geplaatst kunnen worden. Initiatiefnemer heeft het college van burgemeester en wethouders verzocht om een bouwvlakvergroting en de huidige agrarische bestemming om te zetten in maatschappelijk.

De extra uitbreidingsruimte van het bestemmingsvlak is van belang voor de realisatie van extra stalruimte voor de dieren. De paardenstal aan de noordzijde van het bouwvlak is belangrijk voor de interactie met paarden en zal met twee dieren uitbreiden. De omliggende landbouwgrond wordt omgezet naar weiland zodat de dieren eenvoudig vanuit de stal naar het weiland kunnen. Een andere uitbreiding is gelegen aan de zuidzijde van het bestemmingsvlak. Hier worden kleinschalige dierenverblijven geplaatst welke worden overgenomen van Jodi Sintepier. De schapen worden hiervoor afgebouwd naar 20 stuks. De uitbreiding ziet feitelijk op een paardenstal van circa 300 m2 voor de al aanwezige paarden en een vijftal schuilhutten voor de schapen van gezamenlijk 90 m2. Verder wordt bij de wijnmakerij en het proeflokaal een overkapping gemaakt om hooi en stro op te slaan van circa 150 m2. De uitbreiding ziet niet primair op extra of meer activiteiten, maar er worden wel circa 15 cliënten en 3 werknemers extra verwacht door deze groei. De enige extra emissie die wordt voorzien is de wijziging in dieren en de extra verkeersbewegingen van deze 18 personen die dagelijks komen en zal worden berekend met AERIUS Calculator.

4. Emissies tijdens de bouwfase Sinds 1 juli 2021 is de Wet natuurbescherming gewijzigd. Hierin is in artikel 2.9a een partiële vrijstelling opgenomen voor bouwen en slopen van een bouwwerk en voor het aanleggen, veranderen en verwijderen van een werk. Hiermee wordt voor deze activiteit de vergunningplicht uit artikel 2.7, tweede lid uitgezonderd voor de gevolgen van stikstofdepositie door in het Besluit stikstofreductie en natuurverbetering activiteiten in de bouwsector aan te wijzen. Dit besluit wijzigt het Besluit natuurbescherming door daarin een nieuw artikel 2.5 op te nemen: "Als activiteiten van de bouwsector als bedoeld in artikel 2.9a van de wet worden aangewezen:

Pagina 5 van 37

1. het verrichten van een bouwactiviteit of een sloopactiviteit die het feitelijk verrichten van bouw- of sloopwerkzaamheden aan een bouwwerk betreft, met inbegrip van de daarmee samenhangende vervoersbewegingen; 2. het aanleggen, veranderen of verwijderen van een werk, met inbegrip van de daarmee samenhangende vervoersbewegingen." De partiële bouwvrijstelling is met de Porthos-uitspraak (ECLI:NLRVS:2022:3159) wegens strijd met artikel 6 Habitatrichtlijn 1 op 2 november 2022 vernietigd. Nu aanleg en bouwen onlosmakelijk onderdeel uitmaken van het project, dient onderbouwd te worden wat de effecten zijn op omliggende Natura2000 gebieden tijdens de bouw. Voor het bepalen van de depositieberekening in AERIUS is voor de emissies ingevolge de Instructie gegevensinvoer voor AERIUS Calculator bij de bouw twee bronnen te onderscheiden. Een lijnbron van transport gelieerd aan de locatie en een vlak op de bouwplaats voor de activiteiten van het laden en lossen van producten en de aanwezige kraan. Tijdens de bouwfase van de gebouwen vinden extra emissies plaats. De verwachte bouwtijd bedraagt 8 maanden (34 weken), omdat de stallen en de overkapping een relatief eenvoudige constructie is van beton, stalen spanten en prefabwanden.

Hierbij zal een kraan of loader eerst het grondwerk doen, waarbij in totaal 16 uur gemoeid is en een 10 vrachtwagens het terrein zullen aandoen voor de aanvoer van granulaat en/of zand en afvoer van grond. Daarna komen dagelijks gemiddeld 2 auto’s en 4 busjes met personeel die bouwwerkzaamheden verrichten en onder meer de kleinere gebouwen zullen opmetselen, timmerwerk, afmonteren, dakplaten leggen en dergelijke. Bij de fundering (poeren) wordt beton gestort. De paardenstal en overkapping krijgt geen betonvloer. Nadat de poeren zijn gestort worden de spanten geplaatst en gesteld en de wanden bij de stal gemonteerd. Tenslotte worden sandwichpanelen als dak gemonteerd bij de stal en overkapping. Wanneer de deuren zijn geplaats wordt de stal en overkapping opgeleverd. Tijdens de spanten plaatsen en panelen plaatsen zal een verreiker die dagen in werking zijn. In het totale project zal dit neerkomen op circa 40 effectieve draaiuur van de verreiker. Gemiddeld komt elke week een vrachtwagen materiaal lossen of een container ophalen en los daarvan zijn in het begin telkenmale bij de stort continue betonwagens aan het pendelen met 14 m3 beton. Bij de poeren (28 stuks) is 16 m3 (1,2 m x 1,2 m x 0,4 m dik x 28 poeren) oftewel 2 vrachtwagens nodig.

Uitgaande van een gemiddelde laad- en lostijd van ongeveer driekwart uur zal afgerond gedurende de 8 maanden er 2 uur beton storten, 8 uur grond/zand en 26 uur materialen/containers halen en brengen met een vrachtwagen stationair of met een lage snelheid mobiel over het terrein rijden. Op de locatie zelf zijn verder behalve de kraan, verreiker en vrachtwagens geen stikstof veroorzakende activiteiten.

4.1

Transport naar de projectlocatie (verkeer en vervoer)

In de AERIUS-berekeningen zijn de rijdende voertuigen als volgt opgenomen. Onderstaande tabel geeft een overzicht van het aantal verkeersbewegingen die in een worstcase situatie van en naar de bouwplaats komen in de aan te vragen situatie. Hierin zijn alle transportbewegingen r.o. 49. Op grond van het voorgaande kan de Afdeling niet anders dan tot de volgende conclusie komen: de bouwvrijstelling is gebaseerd op een niet toereikende generieke voortoets. Daarom moeten artikel 2.9a van de Wnb en artikel 2.5 van het Bnb, in onderling verband gelezen, wegens strijd met artikel 6 van de Habitatrichtlijn buiten toepassing worden gelaten.” 1

Pagina 6 van 37

van het gehele project van 34 weken meegenomen. Transportbewegingen ten behoeve van bouwmaterialen, afvalstromen en bouwvakkers. Tabel 1: aantal transportmiddelen (worst-case) van en naar het bouwproject

Licht verkeer (personenauto’s) Zwaar verkeer

Voertuigen 2/werkdag 4/werkdag 10 grond + 1/week + 2 beton

Bewegingen project/jaar t.b.v. AERIUS calculator 680 autobewegingen 1.360 bestelbusbewegingen 92 vrachtwagenbewegingen

De bewegingen zijn gemodelleerd van de splitsing met Philipsweg als meest voorkomende route via de Oranjedijk en de Steenhovensedijk tot aan de bouwplaats. Op de Philipsweg gaat het verkeer over in het overige heersende verkeer, omdat het hier opnieuw moet optrekken. Hierbij is gebruik gemaakt van de emissiefactoren voor licht en zwaar verkeer die in het rekenmodel AERIUS Calculator zijn verwerkt. Door hierbij uit te gaan van snelheden “buitenweg” en 10% stagnerend verkeer is niet uitgegaan van een worst-case scenario, omdat deze weg geen filevorming kent. De emissiefactoren voor zwaar verkeer die zijn opgenomen in AERIUS Calculator zijn gebaseerd op het gemiddelde Nederlandse vrachtwagenpark en daarmee representatief.

4.2

Activiteiten op de bouwplaats (mobiele en stationaire bronnen)

De emissies van mobiele werktuigen zijn afhankelijk van de emissienormen die van toepassing zijn op het desbetreffende mobiele werktuig (stageklassen). Uitgangspunt voor de berekeningen van de stationaire bronnen binnen het bouwproject zijn gebaseerd op de invoergegevens van AERIUS calculator. In tabel 2 hieronder is de emissies (in kg/jaar) weergegeven tijdens het totale bouwproject van 52 weken die zijn gebruikt in de berekeningen in AERIUS gebaseerd op machines die voldoen aan de emissienorm voor Stage Ill, die afhankelijk van het type en vermogen van de voertuigen geldt sinds ongeveer 2006. Door de aannemer is mondeling aangegeven dat gelet op het feit dat niet alle onderaannemers en daarmee de machines die het terrein opkomen al bekend zijn, maar de ervaring leert dat ongeveer een kwart van het machinepark van voor 2006 is en dat de rest nieuwer is. De emissies van nieuwere voertuigen zijn aanzienlijk lager dan die van Stage Ill, zodat onderstaande geen onderschatting zal zijn van de feitelijke emissies. Tabel 2: mobiele en stationaire bronnen op het bouwproject Tabel 2: mobiele en stationaire bronnen op de projectlocatie Vermogen Brandstof Machine kW (ltr/jaar)*

Bedrijfstijd (uur/jaar) **

Cilinderinhoud (liter) ***

Wielkraan grondwerk

125

181

16

6,3

Trekker met gronddumper

140

101

8

7,0

Verreiker/kraan zetwerk

80

290

40

4,0

Betonstorter

200

36

2

10,0

Vrachtwagen bouw

380

894

26

19,0

* Volgens TNO rapport 2021 R12305 wordt de volgende formule gehanteerd: Brandstofverbruik [liter/uur] = 0,25*(A*Pmax[kW] + Pmotor[kW]) waarbij de motorlast 35% is bij vollast en 4% interne verliezen bij stationair draaien.

Pagina 7 van 37

** Volgens de instructie gegevensinvoer voor AERIUS Calculator draaien motoren ongeveer 30% van de volledige bedrijfsduur stationair gemiddeld genomen. De bedrijfstijd is de totale tijd van gebruik inclusief deze circa 30% stationair gebruik. *** De cilinderinhoud van de motor wordt in de regel uitgedrukt in liters of in cc (cubic centimer, 1.000 cc = 1 liter). Het gaat daarbij om totale motorinhoud waarbij alle cilinders worden opgeteld. Als de cilinderinhoud van het werktuig niet bekend is, dan kan deze voor werktuigen op diesel berekend worden met de volgende formule: CI (cilinderinhoud [ltr]) = V (totale motorvermogen [kW]) / 20

5. Emissies na ingebruikname Voor het bepalen van de depositieberekening in AERIUS zijn voor de emissies ingevolge de Instructie gegevensinvoer voor AERIUS Calculator drie bronnen te onderscheiden. Een puntbron voor directe emissies van vast opgestelde installaties of gebouwemissie, lijnbron van transport gelieerd aan de locatie en een vlak op de mobiele installaties binnen de inrichting voor de activiteiten van het laden en lossen van producten en overige mobiele activiteiten met machines. In het onderzoek zijn de emissies ten gevolge van deze bronnen op, van en naar de planlocatie beschouwd. Er is op locatie geen Wet natuurbeschermingsvergunning verleend. Voor het bepalen van de depositie in de gebruiksfase worden daarom de activiteiten bij de zorgboerderij in vergelijking met het gebruik en de boogde uitbreiding afzonderlijk beschouwd.

5.1

Emissiepunten vast opgestelde verbrandingsmotoren (stookinstallaties)

Het gasverbruik van de bedrijfswoning is meegenomen in de AERIUS-berekening. Op grond van de emissiewaarden van AERIUS, d.d. 5 juli 2018, dient voor een oudere vrijstaande woning uit te worden gegaan van 3,59 NOx kg per jaar (https://www.aerius.nl/nl/factsheets/ruimtelijkeplannen-emissiefactoren/05-07-2018).

5.2

Transport naar de projectlocatie (verkeer en vervoer)

In de AERIUS-berekeningen zijn de rijdende voertuigen als volgt opgenomen. Onderstaande tabel geeft een overzicht van het aantal verkeersbewegingen die in een worstcase situatie van en naar de projectlocatie komen in de beoogde situatie. Door de uitbreiding met een extra stallingsruimte en zorgfaciliteiten wordt ruimte gecreëerd voor meer cliënten. De uitbreiding betreft met stalle en een opslag en de stal wordt verbouwd voor de cliënten. Hoewel het aantal verkeersbewegingen welke behoren bij deze activiteit (dagbesteding) niet is weergegeven in het Parapluherziening Parkeren dan wel opgenomen in de CROW-normering. Naar verwachting zal het aantal verkeersbewegingen, op basis van 15 extra cliënten en 3 werknemers, in theorie met maximaal 36 verkeersbewegingen per dag toenemen. In praktijk worden cliënten vaak opgehaald met een bus en weer thuisgebracht waardoor het aantal verkeersbewegingen beduidend lager zal zijn. De aantal verkeersbewegingen welke behoren bij deze activiteit is niet weergegeven in de parkeernota danwel opgenomen in de CROW normering. Voor wat betreft het extra aantal verkeersbewegingen wordt er voor de huidige cliënten en medewerkers 30 voertuigen en 1 vrachtwagen per etmaal aangehouden. Deze bewegingen zijn als projecteffect gemodelleerd. Tabel 3: aantal extra transportmiddelen (worst-case) van en naar de projectlocatie

Licht verkeer (huidig) Zwaar verkeer (huidig) Licht verkeer (beoogd)

Voertuigen 30/dag 1/dag 18/dag

Voertuigenbewegingen project (etmaal) 60 (bestel)auto’s 2 vrachtauto’s 36 extra (bestel)auto’s Pagina 8 van 37

De bewegingen zijn gemodelleerd als lijnbron in de richting van de Philipsweg als meest voorkomende route via de Oranjedijk en de Steenhovensedijk. Op de kruising gaat het verkeer over in het overige heersende verkeer. Hierbij is gebruik gemaakt van de emissiefactoren voor licht, middelzwaar en zwaar verkeer die in het rekenmodel AERIUS Calculator zijn verwerkt. Door hierbij uit te gaan van 10% stagnerend verkeer is niet uitgegaan van een worst-case scenario, omdat deze weg vanuit deze weg geen filevorming kent. Voor het wegverkeer is “buitenweg” aangehouden, omdat het hier een goed begaanbare en overzichtelijke weg in het buitengebied betreft. De emissiefactoren voor zwaar verkeer die zijn opgenomen in AERIUS Calculator zijn gebaseerd op het gemiddelde Nederlandse vrachtwagenpark en daarmee representatief.

5.3

Emissies van de dieren (ammoniakemissie)

Voor de ammoniakemissie van de te houden dieren is gebruik gemaakt van de emissiefactoren uit Regeling ammoniak en veehouderij. Deze blijft in de vergunde en gevraagde situatie gelijk. Tabel 4: diertabel huidige situatie

stal diercategorie stalsysteem 1 schapen overige huisvesting 2 paarden

overige huisvesting

Rav dieren plaatsen NH3/dier kg NH3 B 1.100 33 33 0,70 23,10 K 1.100

7

7

5,00

Totaal

35,00 58,10

Tabel 5: diertabel beoogde situatie

stal diercategorie stalsysteem 1 schapen overige huisvesting 2 paarden Totaal

overige huisvesting

Rav dieren plaatsen NH3/dier kg NH3 B 1.100 20 20 0,70 14,00 K 1.100

9

9

5,00

45,00 59,00

De stal wordt natuurlijk geventileerd via de zijgevels en de emissie vindt zo diffuus plaats, dat ammoniak zich verspreidt rondom de hele stal. Dit is het beste te modelleren als één emissiepunt (de bron) in het midden van de stal. Bij natuurlijke ventilatie wordt normaal gesproken de hoogte vanaf het maaiveld tot de ventilatieopening als emissiepunthoogte aangehouden, met een minimum van 1,5 meter. Als een natuurlijk geventileerde stal helemaal luchtdoorlatend is, zoals hier het geval wordt als uitstoothoogte de hoogte van het midden van de ventilatieopeningen tot het maaiveld aangehouden. Deze 1,5 meter is daarom gehanteerd. De natuurlijke ventilatie wordt als “niet geforceerd” ingevoerd in AERIUS.

6. Conclusie Voor een bestemmingswijziging is gekeken naar het effect van de bouwfase en gebruiksfase. Bij de gebruiksfase is gekeken naar situatie waarbij het beoogde project per saldo zelf niet leidt tot een significante toename van N-depositie binnen de begrenzing van het project of de locatie. Uit de AERIUS berekening blijkt dat het projecteffect in de bouwfase nihil is. Bij het beoogde gebruik is de depositie eveneens nihil op alle omliggende gebieden. Een Wet natuurbeschermingsvergunning is voor zowel de bouw- en aanlegfase als gebruiksfase dan ook niet noodzakelijk. Pagina 9 van 37

BIJLAGE: AERIUS-bestand bouwfase

Pagina 10 van 37

Pagina 11 van 37

Pagina 12 van 37

Pagina 13 van 37

Pagina 14 van 37

Pagina 15 van 37

Pagina 16 van 37

Pagina 17 van 37

BIJLAGE: AERIUS-projectberekening gebruik

Pagina 18 van 37

Pagina 19 van 37

Pagina 20 van 37

Pagina 21 van 37

Pagina 22 van 37

Pagina 23 van 37

Pagina 24 van 37

BIJLAGE: AERIUS-verschilberekening gebruik

Pagina 25 van 37

Pagina 26 van 37

Pagina 27 van 37

Pagina 28 van 37

Pagina 29 van 37

Pagina 30 van 37

Pagina 31 van 37

Pagina 32 van 37

Pagina 33 van 37

Pagina 34 van 37

Pagina 35 van 37

Pagina 36 van 37