02 [Begroting 2025] - Begroting 2025 zoals deze behandeld is in de cie d.d. 29 oktober 2024
Tekst van het document
De Gemeentewet schrijft voor dat de begroting structureel in evenwicht moet zijn. In de jaarrekening wordt achteraf gepresenteerd of dit ook daadwerkelijk het geval was. Hoe hoger het kengetal hoe beter. De belastingcapaciteit (kengetal 5) geeft weer hoe de lokale lastendruk in de gemeente Sluis zich verhoudt tot het landelijk gemiddelde. Het geeft hiermee een indicatie van de ruimte om extra inkomsten uit belastingen te genereren. Hoe hoger het percentage hoe meer financiële ruimte de gemeente heeft door belastingverhoging. In het kengetal belastingcapaciteit zijn de forensen- en toeristenbelasting niet betrokken, omdat dit geen lasten zijn voor de eigen burgers. De impact van de tariefbepaling van deze heffingen voor onze financiële positie is evenwel van aanzienlijk belang.
BEGROTING 2025
PAGINA 64 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen In deze paragraaf is een toelichting opgenomen op het onderhoud van de openbare ruimte van de gemeente Sluis. Het grondgebied van de gemeente Sluis beslaat ruim 30.000 ha. Hiervan is ongeveer 450 ha. als openbare ruimte in eigendom en beheer bij de gemeente. Met de openbare ruimte wordt ingespeeld op de behoeften en wensen vanuit de samenleving. De openbare ruimte wordt gebruikt om te wonen, werken en te recreëren. De kapitaalgoederen zijn als volgt gerubriceerd: -
wegen; rioleringen; bermsloten en beschoeiingen; openbare verlichting; groen; civiele kunstwerken; speelterreinen; gebouwen.
Beleids- en beheerplannen Voor het onderhoud zijn door de raad verschillende beleids- en beheerplannen vastgesteld. In onderstaande tabel zijn de beheerplannen weergegeven met vermelding van de programma's en de duur van het plan. Kapitaalgoederen
Programma
Beleids-/ beheerplan
Duur plan
Wegen
Duurzaamheid
Beheerplan wegen
2023-2032
Rioleringen
Wonen en voorzieningen
VGRP
2025-2029
Bermen en beschoeiingen
Duurzaamheid
VGRP
2025-2029
Openbare verlichting
Duurzaamheid
Beleids- en beheerplan openbare verlichting
2023-2032
Groen
Wonen en voorzieningen
Beheerplan groen
2022-2031
Civiele kunstwerken
Wonen en voorzieningen
Beheerplan groen
2022-2031
Speelterreinen
Wonen en voorzieningen
Beheerplan speelterreinen
2022-2031
Speelterreinen
Wonen en voorzieningen
Beleidsplan speelvoorzieningen
2021- geen einddatum
Gebouwen
Diverse
Beheerplan onderhoud gemeentelijk vastgoed
2024-2034
Wegen Het Beheerplan wegen 2023-2032 is op 9 februari 2023 vastgesteld. De gemeente Sluis streeft het wegbeheer uit te voeren waarbij onderhoudsniveau C als ondergrens wordt gehanteerd. In de praktijk betekent dit dat achterstallig onderhoud (kwaliteitsniveau D) zoveel mogelijk wordt voorkomen en kwaliteitsniveau C (laag) zoveel mogelijk wordt beperkt. Achterstallig onderhoud heeft namelijk een verhoogd risico op de veiligheid van de weggebruikers en op kapitaalvernietiging. Ieder jaar wordt er een inspectie verricht van het gehele wegenareaal, zodat tijdig kan worden bijgestuurd indien er andere of meerdere schadebeelden worden geconstateerd dan op voorhand
BEGROTING 2025
PAGINA 65 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
werd verwacht. Op basis van deze inspectie wordt met het beheerprogramma Obsurv van Sweco een basisplanning gemaakt voor de komende jaren. De basisplanning wordt gebruikt om een jaarlijkse uitvoeringsplanning op te stellen. Bij het opstellen wordt zoveel als mogelijk rekening gehouden met de plannen voor riolering, groen, kabels/leidingen voor een effectieve en efficiënte inzet van de middelen. Bij de uitvoering worden steeds meer klimaatadaptieve maatregelen getroffen (onder meer verwijderen onnodige verhardingen en aanbrengen waterdoorlatende bestrating). Kengetallen: Asfaltverharding
632.533 m²
Elementenverharding
1.208.061 m²
Overig (betonverharding, half verharding)
81.960 m²
Rioleringen Vanaf 1 maart 1993 is de Wet milieubeheer van kracht. Deze wet verplichtte gemeenten om een gemeentelijk rioleringsplan vast te stellen. Die verplichting is komen te vervallen met het van kracht worden van de Omgevingswet. In november 2024 ligt een nieuw gemeentelijk rioleringsplan 20252029 ter besluitvorming aan u voor. Hierin wordt het beleid voor de gemeentelijke watertaken (de zorgplichten voor inzameling en transport van huishoudelijk afvalwater, de zorgplicht hemelwater en grondwater) vastgesteld. GRP Het nieuw gemeentelijk rioleringsplan 2025-2029 beschrijft de maatregelen voor onderhoud, beheer, vervanging en oppervlaktewater. Als gevolg van klimaatverandering worden we geconfronteerd met wateroverlast. Buien worden extremer waardoor verbeteringsmaatregelen aan riolering of oppervlaktewater nodig zijn. Werkzaamheden voor vervanging en verbetering van riolering worden met de nutsbedrijven afgestemd in het Azon-overleg. De nutsbedrijven hebben 2–3 jaar nodig om hun werkzaamheden voorafgaand aan de rioleringswerken voor te bereiden en tot uitvoer te brengen.
In 2025 staan de volgende werkzaamheden gepland: - Vervanging/verbetering riolering: Schoondijke (Technopark), Aardenburg (Herendreef deel voetbal-/tennisveld), IJzendijke (Walplein), Retranchement (omgeving Mauritsstraat), wateroverlastlocaties Sluis, Eede (Rijksweg), Oostburg (omgeving Burgemeester Callenfelsstraat/Zuidwal). - Nieuw bestek rioolrenovatie Breskens/Hoofdplaat (uitvoering 2026). - (Grond)wateroverlast: In Nieuwvliet-Bad Oost leggen we drainage en wadi's aan. In Sluis worden verbetermaatregelen getroffen in de nabijheid van de Kloosterstraat en de Kaai. - Rioolreiniging en inspecties: Deze werkzaamheden worden Heem/Schoneveld).
uitgevoerd
in
Breskens
(Ghistelkerke/Deltahoek/Het
We maken in Zeeuws-Vlaams verband een nieuw bestek 2026-2029.
BEGROTING 2025
PAGINA 66 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Uit de beoordeling van de inspecties vloeit een kleinschalig onderhoudsprogramma voort voor verbetering van doorstroming, zoals verwijderen boomwortels, doorgestoken inlaten, breuk en lekkage. De inspectiebeoordeling vormt verder de basis voor het opstellen van een vervangingsplan op lange termijn. Waar mogelijk wordt gezocht naar locaties voor afkoppelen en afvoer van regenwater naar oppervlaktewater en rioolrenovatie. - Gemalen en drukriolering: We vervangen om de twaalf jaar de schakelautomaten. In 2025 doen we dit bij zeven gemalen en 74 drukrioolgemalen. - IBA's (Individuele Behandeling van Afvalwater): Voor de IBA's wordt in Zeeuws verband met Waterschap Scheldestromen samengewerkt voor beheer en onderhoud. De IBA's die in 2004-2005 geplaatst zijn, moeten vervangen of gerenoveerd worden. In Zeeuws verband worden hier plannen voor gemaakt. - Data: De gegevens van de riolering zijn vastgelegd in het rioolbeheersysteem RioGL/Obsurv. De Zeeuwse gemeenten trekken in een samenwerkingsverband (SAZ+) samen op om data gezamenlijk te ontsluiten. Deze gegevens zijn openbaar te raadplegen via de website dataportaal Zeeland. In samenwerking met de Hogeschool Zeeland wordt het Riobaseproject ontwikkeld. Het project beoogt risicogestuurd beheer op basis van inspectiedata en op belangrijkheid van wegcategorie. Het levert een prioriteitenlijst met voorgestelde vervangmaatregelen op.
Klimaatadaptatie Zowel op gemeentelijk als provinciaal niveau wordt er gewerkt aan een strategie om uiterlijk 2050 te komen tot een klimaat-robuuste inrichting. Op provinciaal niveau wordt de vastgestelde Klimaatadaptatie Strategie Zeeland (KaSZ) volgens een uitvoeringsagenda uitgewerkt. De regionale strategie klimaatadaptatie werken we samen met Hulst en Terneuzen uit. In 2022 hebben we labels t gekoppeld aan de thema’s hitte, droogte, wateroverlast: de label-systematiek. In 2024 zijn deze labels geactualiseerd naar aanleiding van de landelijke maatlat en is de label-systematiek Zeeuws breed uitgerold binnen de KasZ samenwerking. In 2025 passen we de label-systematiek verder toe in plannen voor herinrichting van de openbare ruimte. We koppelen dit aan het al geplande werk voor rioolvervanging. SAZ+ In Zeeland is er een samenwerkingsverband SAZ+: Samenwerking afvalwaterketen Zeeland. Het samenwerkingsverband wordt gevormd door de dertien gemeenten, waterschap Scheldestromen en Evides. SAZ+ heeft als doel gezamenlijk na te denken over klimaat, water en rioleringsvraagstukken en ontwikkelingen die op ons afkomen zoals klimaat en stedelijke wateropgaven, invoering Omgevingsplan, energietransitie en duurzaamheid. Integraal wordt kennis gedeeld en daar waar mogelijk samengewerkt om van elkaar te leren en kosten te besparen.
Gemeente Sluis is vertegenwoordigd in werkgroepen, onder andere in het project Riobase in samenwerking met Hogeschool Zeeland om met risico gestuurd beheer en analyse van inspectiedata te bepalen waar de prioriteiten liggen voor de rioolvervangingsopgave.
BEGROTING 2025
PAGINA 67 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
In 2020 is het bestuursakkoord verlengd en een strategienota vastgesteld voor de periode 2020-2030 waarin het beleid is uitgestippeld. Kengetallen: Vrijverval rioolleiding (hoofdriool)
261,4 km
Aansluitleidingen vrijverval
27,5 km
Riool persleiding gemalen
30,3 km
Drukriool persleiding
107,2 km
Installatie Behandeling Afvalwater (IBA)
64 st.
Gemalen (druk riolering)
496 st.
Gemalen (hoofdriolering)
75 st.
Kolken
11.500 st.
Pompen
655 st.
Randvoorzieningen (bergbezinkbassins)
2 st
Bermsloten en beschoeiingen In het gemeentelijk rioleringsplan (GRP) zijn onderhoudsposten opgenomen voor het gemeentelijk watersysteem bestaande uit sloten, vijvers, oppervlaktewater en poelen. Jaarlijks worden onderhoudswerkzaamheden aan ons watersysteem uitgevoerd. Dit bestaat onder meer uit maaiwerk, vervangen van oeverbescherming en het reinigen van randvoorzieningen zoals olieafscheiders en facetfilters. Op kritische uitstroomlocaties doen we een extra maaiwerkronde in de zomerperiode om uitstroming van water niet te belemmeren. Kengetallen: Oppervlaktewater
11 ha
Oever
43 km
Openbare verlichting Het beleids- en beheerplan openbare verlichting 2023-2032 is op 9 februari 2023 vastgesteld. De missie in het nieuwe plan is om tot een duurzaam areaal openbare verlichting te komen, met als doel het bieden van een veilige omgeving voor de burger voor de lange termijn, tegen maatschappelijk aanvaardbare kosten. De visie is vooral gericht op ‘niet verlichten, tenzij…’. Daarbij sluit de gemeente aan op de wettelijke regelgeving, geldende normen en richtlijnen. Ook is de visie gericht op ‘aantrekkelijk en doelmatig’. Door standaardisering worden onderhoudskosten beperkt. De gemeente gaat door met verdere verlaging van het energieverbruik van de openbare verlichting en onderschrijft de doelstellingen “Slim Energiemanagement” en “Energiezuinig” van het Klimaatakkoord. De doelstelling “50% Energiebesparing in 2030” wordt ruimschoots behaald. Het beheer en onderhoud van de openbare verlichting wordt door elf Zeeuwse gemeenten, waterschap Scheldestromen, provincie Zeeland en havenbedrijf North Sea Port gezamenlijk aanbesteed.
BEGROTING 2025
PAGINA 68 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Kengetallen: Lichtmasten
6.297
Conventionele Armaturen
2.957
Conventionele Lampen
3.343
LED armaturen
3.538
Abri's gemeente Sluis
20 st.
Abri's Clear Channel
9 st.
Groenvoorzieningen In het Groenbeheerplan 2022-2031 is het onderhoudsniveau van het openbaar groen en de begraafplaatsen vastgelegd. De gemeente Sluis onderhoudt het groen op kwaliteitsniveau B. Dit is het basisniveau waarbij het groen netjes en eenduidig onderhouden wordt, maar er hier en daar geringe mate van onkruidgroei en zwerfvuil geaccepteerd wordt. Het werk wordt deels door eigen personeel en deels door inhuur Dethon en aannemers uitgevoerd. Voor het groenbeheer wordt gebruik gemaakt van het beheerprogramma Obsurv. We zetten onze communicatiekanalen actief in om de burgers te informeren over ons groenbeheer en de onkruidbestrijding op verhardingen. Dit werkt begrip verhogend en klachten verlagend. In 2025 zal er een start gemaakt worden om meer op de bodemstructuur(leven) te gaan sturen. In de praktijk komt dit neer op het verbeteren van het bodemleven, aanvullen voedingstoffen, zuurstofgehalte en de capaciteit voor het opnemen van water. Dit geeft een reductie van ongewenste wilde planten en draagt bij aan de afspraken over klimaatadaptatie. Kengetallen: Bomen
14.552 st.
Straatmeubilair (excl strandreinigingsbestek)
1.810 st.
Hagen
30.231 m
Blokhagen
27.764 m²
Bosplantsoen
333.598 m²
Bos
82.582 m²
Grassen
1.784.634 m²
Sierheesters/vaste planten
98.831 m²
Rozen
1.366 m²
Half verhardingen
90.000 m²
Zwartegrond (incl begraafplaatsen)
48.155 m²
Waterpartijen/vijvers
13 st
Civiele kunstwerken/bruggen Op basis van inspecties wordt een meerjarenonderhoudsplanning opgesteld en jaarlijks geactualiseerd. De laatste jaarlijkse onderhoudsinspectie vond plaats in 2023 (Beheerrapportage 2024-
BEGROTING 2025
PAGINA 69 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
2033). Daaruit voortvloeiend worden ook de benodigde herstel- en onderhoudsmaatregelen uitgevoerd en worden tevens alle objecten gereinigd. De raming in de (meerjaren) begroting is gebaseerd op de beheerrapportages en zal voor 2025 t/m 2033 worden aangepast met de nieuwe kengetallen.
Kengetallen: Bruggen
30 st.
Trappen
37 st.
Banken/ligbedden
1 st.
Vlonders/looplijn
22 st.
Strandovergangen
3 st.
Tunnel
1 st.
Speelterreinen In 2021 is er een nieuw beleidsplan Speelvoorzieningen vastgesteld. Met deze nieuwe uitgangspunten en in het kader van de zorgplicht voor de openbare ruimte is er (in 2022) voor de vervanging van speelwerktuigen en ondergronden van speelterreintjes een onderhoudsbeheerplan opgesteld voor de periode 2022-2031. De jaarlijkse kosten voor groot onderhoud worden in het investeringsplan (geplande vervangingen) opgenomen. Het kwaliteitsniveau van de speeltoestellen is vastgelegd in de landelijke wetgeving, namelijk het Warenwetbesluit attractie- en speeltoestellen (WAS). Om te voldoen aan de wettelijke verplichting voor de veiligheid vindt ieder jaar een grote technische inspectie plaats. Daarnaast vindt iedere zes weken een visuele inspectie plaats. Deze 6-wekelijkse inspectie wordt uitgevoerd door onze buitendienstmedewerkers. De resultaten van deze inspecties worden vastgelegd in een logboek. Voortvloeiende werkzaamheden uit deze inspecties worden direct door eigen dienst of leverancier uitgevoerd. Voor 2025 wordt het gebruik van logboeken verder gedigitaliseerd. In de kernen Groede (podium), Aardenburg, Nieuwvliet-Bad en Waterlandkerkje vervangen we een aantal toestellen. Kengetallen: Speelterreinen (incl. Groede Podium)
70
Speeltoestellen
433
Gebouwen Als onderdeel van het Stappenplan Gemeentelijke Gebouwen is de basis voor onze gebouwen op orde gebracht en is een Duurzaam Meerjaren Onderhoudsplan (DMJOP) 2024-2034 vastgesteld. Dit plan vormt de basis voor onder meer: - onderhoud; - vervangingsinvesteringen; - wettelijke verplichtingen (keuringen, inspecties, legionellapreventie, energiemaatregelen enz.) - verduurzamingsmaatregelen (aanpassingen op basis van de verplichte Energie Maatregelen Lijst (EML); - toegankelijkheidsmaatregelen. BEGROTING 2025
PAGINA 70 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
In 2025 worden energiescans uitgevoerd op het gemeentelijk vastgoed. Met de resultaten van de scans wordt een routekaart naar verdere verduurzaming in 2030 en 2040 gemaakt. We beheren onze gebouwen met behulp van een klantvriendelijk en overzichtelijk beheerprogramma. Hiermee zijn we in staat om strategisch en dynamisch gebouwbeheer toe te passen. Dit betekent dat we de juiste zaken op het juiste moment uitvoeren en onderzoeken of onderhoud/vervanging loont ten opzichte van nieuwbouw. Bij het Stappenplan Gemeentelijke Gebouwen zijn ook 25 gebouwen genomineerd om afgestoten te worden. Vanaf medio 2024 zijn we hier gefaseerd mee aan de slag. Voor elk object wordt afzonderlijk een definitief besluit genomen na overleg met stakeholders. Deze lijn wordt in 2025 doorgetrokken. Kengetallen: Gebouwen
BEGROTING 2025
124
PAGINA 71 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Verbonden partijen Verbonden partijen zijn organisaties waaraan de gemeente zich bestuurlijk en financieel verbonden heeft. Het Besluit begroting en verantwoording (BBV) geeft als definitie: een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publieke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Een financieel belang is een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag dat niet verhaalbaar is indien de verbonden partij failliet gaat of het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. Bestuurlijk belang is zeggenschap, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur, hetzij uit hoofde van stemrecht. Een verbonden partij komt tot stand wanneer er een publiek belang is bij de uitvoering van een taak die de gemeente niet per se zelf hoeft uit te voeren en andere instrumenten zoals bijvoorbeeld inkoop of subsidie niet toereikend zijn. Het heeft in dat geval een meerwaarde om een zelfstandige organisatievorm te kiezen die het beste past bij de uitvoering. De gemeente Sluis blijft wel de eindverantwoordelijkheid houden voor het realiseren van de beoogde doelstellingen van de programma's. De gemeente Sluis heeft met veel instanties een relatie, het is niet de bedoeling om over elk van hen in dit kader te rapporteren.
Het criterium dat wordt gehanteerd is de combinatie van een aanmerkelijk financieel en bestuurlijk belang. Hierna wordt ingegaan op de belangrijkste verbonden partijen. Overzicht verbonden partijen De verbonden partijen zijn onderverdeeld in: -
publiekrechtelijke organisaties; vertegenwoordiging in vennootschappen/stichtingen en verenigingen.
Deelname in publiekrechtelijke rechtspersonen Vertegenwoordiging in vennootschappen (WGR) (BV/NV)/ Stichtingen en Verenigingen 1. Veiligheidsregio Zeeland 8. ZEH N.V. 2. Sabewa Zeeland 9. NV Economische Impuls Zeeland 3. Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwijdering 10. Holding Zeeuwse Visveiling B.V. Zeeland (OLAZ) 4. Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Zeeland 11. GBE Aqua B.V. 5. SWV Collectief Vervoer Zeeuwsch12. Stedin NV Vlaanderen (CVV) 6. Gemeenschappelijke gezondheidsdienst 13. N.V. Bank Nederlandse Gemeenten Zeeland (GGD) 7. Dethon
BEGROTING 2025
PAGINA 72 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Veiligheidsregio Zeeland Verband Naam
Veiligheidsregio Zeeland
Website
www.vrzeeland.nl
Vestigingsplaats
Middelburg
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie De VRZ heeft doelstellingen en prioriteiten vastgelegd in haar meerjarenbeleidsplan 2022-2025. Dit beleidsplan is tot stand gekomen met medewerking van de medewerkers VRZ, bestuurders, gemeenteraadsleden en onze netwerkpartners. In het beleidsplan heeft het Algemeen Bestuur zes risico’s benoemd die een hoge prioriteit hebben: Transport gerelateerde risico’s, Pandemie, Externe risico’s, Natuurrisico’s, Nucleaire risico’s en Ontwrichtingsrisico’s. Verder zijn een viertal speerpunten benoemd, zie “Ontwikkelingen” hieronder. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Middelburg, Vlissingen, Goes, Terneuzen, Schouwen-Duiveland, Tholen, Noord-Beveland, Borsele, Reimerswaal, Hulst, Kapelle en Tholen.
Vertegenwoordiging Algemeen bestuur Portefeuillehouder Burgemeester mr. M.M.D. Vermue Financiële positie Totale begroting (exploitatie)
€ 45.897.721
Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025)
€ 2.943.010
Eigen Vermogen (raming 2025)
€ 462.783
Vreemd Vermogen (raming 2025)
€ 23.065.218
Bedrijfsresultaat (raming 2025)
€0
Ontwikkelingen Veiligheidsregio Zeeland (VRZ) behartigt de belangen van de deelnemende dertien Zeeuwse gemeenten op de volgende gebieden: • brandweerzorg; • rampenbestrijding en crisisbeheersing; • geneeskundige hulpverlening. Veiligheidsregio Zeeland geeft invulling aan de twee strategische programma's uit het meerjarenbeleidsplan 2022-2025: • toekomstige brandweerzorg; • voorbereide crisisorganisatie. Voor 2025 is de begroting sluitend. De meerjarenraming 2026 - 2028 laat een tekort zien. Daarnaast laat de meerjarenraming een stapsgewijze verhoging van de gemeentelijke bijdrage zien vanaf 2027. Dit wordt veroorzaakt door oplopende kapitaallasten.
BEGROTING 2025
PAGINA 73 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Sabewa Zeeland Verband Naam
Sabewa Zeeland
Website
www.sabewazeeland.nl
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie Het beogen dat de werkzaamheden op een zodanige schaal worden georganiseerd dat hierdoor minder sprake is van kwetsbaarheid, dat de kwaliteit gehandhaafd of mogelijk verbeterd wordt en efficiencyvoordeel wordt behaald. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Reimerswaal, Terneuzen, Tholen en Waterschap Scheldestromen
Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Totale begroting (exploitatie) Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025) Eigen Vermogen (raming 2025) Vreemd Vermogen (raming 2025) Bedrijfsresultaat (raming 2025)
€ 8.173.000 € 850.504 €0 € 12.120.054 €0
Ontwikkelingen De jaren 2023-2024 uit het visiedocument zijn benut om de basis op orde te brengen. De jaren 20252027 uit het visiedocument zijn bedoeld om te komen tot o.a. viersterren Waarderingskamer, processen worden beheerst, goede interne controles, verdere automatisering en robotisering en een goede PDCA-cyclus. In 2025 zal de focus komen te liggen op het verhogen van de kwaliteit, het slimmer werken en het verbreden en verdiepen van kennis. Dat betekent voor 2025 dat o.a. wordt geïnvesteerd in verbetering van de BAG-WOZ koppeling, kennis van medewerkers, faciliteiten voor deurwaarders, betalingsopties op het aanslagbiljet en wordt bovendien een aanbestedingstraject gestart voor de aanschaf van een nieuwe belastingapplicatie. Ook voor 2025 blijven de bezwaar- en beroepsschriften een risico voor Sabewa. Voor de bezwaarschriften is een goede tool ontwikkeld waar andere belastingsamenwerkingen ook interesse in hebben getoond. De wettelijk teruggeschroefde proceskostenvergoedingen (om NCNP-bureaus een halt toe te roepen) bij bezwaarschriften zijn middels een uitspraak van de HR van 12-7-2024 weer ongedaan gemaakt omdat dit in strijd was met het discriminatieverbod en zijn gelijk getrokken met overige bestuursrechtelijke zaken. Het aantal bezwaarschriften en beroepszaken is moeilijk in te schatten en daarmee ook de kosten die dit met zich meebrengt.
Voor Sabewa is de uitspraak van de HR een stap terug.
BEGROTING 2025
PAGINA 74 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwijdering Zeeland (OLAZ) Verband Naam
Openbaar lichaam afvalstoffenverwijdering Zeeland (O.L.A.Z.)
Website
www.olazzeeland.nl
Vestigingsplaats
Kapelle
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie Het doel van O.L.A.Z. is de behartiging van de gemeenschappelijke belangen van de deelnemers op het gebied van afvalstoffenverwijdering en -verwerking. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, NoordBeveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen.
Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder B. van Assche
Financiële positie Totale begroting (exploitatie)
€ 23.501.367
Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025)
€ 1.479.090
Eigen Vermogen (raming 2025)
€ 638.024
Vreemd Vermogen (raming 2025)
€ 14.545.859
Bedrijfsresultaat (raming 2025)
€0
Ontwikkelingen We zien een algemene trend, namelijk: • stijging van belasting op verbranden; • stijging van transportkosten; • stijging van personeelskosten. Deze trends zijn de oorzaken voor de extra kosten voor restafval, PMD, de milieustraten en overige kosten. Ook spelen voor de milieustraten de marktprijsschommelingen mee. De opbrengsten voor glas en Oud Papier en Karton (OPK) nemen af. Voor OPK verwachten we een daling van de opbrengst van €12,06 per ton. Dat is -13%. Het gewicht van OPK mindert namelijk elk jaar. Het volumegewicht van OPK verschuift ten nadele van de opbrengst: • Papier is zwaar, maar dat zamelen we steeds minder in; • We zamelen meer karton in. Maar karton is licht.
BEGROTING 2025
PAGINA 75 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Zeeland Verband Naam
Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) Zeeland
Website
www.rud-zeeland.nl
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie Samen werken aan een schone en veilige werk- en leefomgeving door middel van klantvriendelijk, professioneel, doelmatig en conform vastgestelde kwaliteitseisen en dienstverleningsnormen. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, NoordBeveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen, de provincie Zeeland.
Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder B. van Assche
Financiële positie Totale begroting (exploitatie)
€ 14.133.000
Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025)
€ 976.800
Eigen Vermogen (raming 2025)
€ 890.000
Vreemd Vermogen (raming 2025)
€ 4.670.000
Bedrijfsresultaat (raming 2025)
€0
Ontwikkelingen De ontwerpbegroting 2025 is een beleidsarme begroting. In de begroting mag alleen nieuw beleid worden opgenomen dat het AB heeft vastgesteld. In 2024 volgen nog besluiten die grote gevolgen zullen hebben voor de omvang, de inrichting en de huisvesting van de organisatie. De gevolgen van deze besluiten zijn dus nog niet in de begroting 2025 opgenomen. Het gaat om de volgende ontwikkelingen: • • •
•
Het Plan van Aanpak Robuuste RUD Zeeland inclusief de 3de begrotingswijziging 2024. Organisatie PIOFACH-taken en huisvesting vanaf 2026. Een mogelijke herwaardering van één of meerdere functies, als gevolg van collectief ingediende bezwaren tegen de huidige functiewaardering in relatie tot de waardering bij andere omgevingsdiensten. Overige ontwikkelingen, waaronder: Samenwerking VRZ, GGD en RUD; De gevolgen van invoering Omgevingswet (bijvoorbeeld aanpassing kentallen); Overdracht bodemtaken van provincie Zeeland naar de Zeeuwse gemeenten.
BEGROTING 2025
PAGINA 76 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
SWV Collectief Vervoer Zeeuwsch-Vlaanderen Verband Naam
SWV collectief vervoer Zeeuwsch-Vlaanderen
Website Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie De gemeenschappelijke regeling Samenwerkingsverband Collectief Vraagafhankelijk Vervoer Zeeuws-Vlaanderen regelt voor de gemeenten Hulst, Sluis en Terneuzen het vervoer van WMO-gerechtigden, het leerlingenvervoer en het jeugdzorgvervoer. De gemeenschappelijke regeling is eigenaar van de Gemeentelijke Vervoerscentrale Zeeland BV (GVC). Deze vervoerscentrale regisseert het doelgroepenvervoer in de regio Zeeland en Goeree-Overflakkee. In opdracht van de Provincie Zeeland organiseert de GVC ook het Haltetaxi-vervoer. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Hulst en Terneuzen
Vertegenwoordiging Dagelijks Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder B. van Assche
Financiële positie Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025)
€ 1.746.469
Eigen Vermogen (raming 2025) Vreemd Vermogen (raming 2025)
€0 € 355.000
Bedrijfsresultaat (raming 2025)
0
Ontwikkelingen Afschaffing van de tolheffing voor personenvervoer door de Westerscheldetunnel per 1 januari 2025 zal leiden tot lagere vervoerskosten. De contracten voor het leerlingen- en WMO-vervoer kunnen niet opnieuw worden verlengd en daarom wordt er een aanbesteding opgestart. Door de drie deelnemende gemeenten is met de Provincie en de overige betrokken overheden een intentieverklaring getekend m.b.t het vormgeven van de Regionale Mobiliteit Strategie (RMS). Dit moet leiden tot een slim en duurzaam mobiliteitssysteem met een fijnmazig vervoersnetwerk.
BEGROTING 2025
PAGINA 77 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Gemeenschappelijke gezondheidsdienst Zeeland Verband Naam
GGD Zeeland
Website
www.ggdzeeland.nl
Vestigingsplaats
Goes
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie Het openbaar lichaam is ingesteld met als doel behartigen van de gezamenlijke belangen van de deelnemers met bovenstaande wet- en regelgeving. Gerefereerd wordt aan de Wet publieke gezondheid, de Wet veiligheidsregio's en de Wet op de lijkbezorging. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Borsele, Goes, Hulst, Kapelle, Middelburg, Noord-Beveland, Reimerswaal, Schouwen-Duiveland, Terneuzen, Tholen, Veere en Vlissingen
Vertegenwoordiging Algemeen Bestuur Portefeuillehouder
Wethouder P.E.M. van de Vijver-van Deursen
Financiële positie Totale begroting (exploitatie)
€ 23.848.500
Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025)
€ 1.386.374
Eigen Vermogen (raming 2025)
€ 6.667.000
Vreemd Vermogen (raming 2025)
€ 11.937.000
Bedrijfsresultaat (raming 2025)
€ 866
Ontwikkelingen De ontwikkelingen van 2024 lopen op veel onderdelen door in 2025. Zo speelt het onderwerp “basis op orde” nog een primaire rol. Daarnaast loopt ook de uitvoering van de SPUK GALA en SPUK IZA, waar de GGD een adviserende rol speelt, door in 2025. Basis op orde 2024 stond in het teken van de focus op het in orde brengen van de basis van de organisatie. Veranderingen en het borgen van veranderingen die naar aanleiding van de evaluatie van het plan van aanpak “de basis op orde” zullen gebeuren, lopen in 2025 en verder. Extra ontwikkelingen zijn de verkenning naar samenwerking en samen huisvesten van de GGD/VRZ en RUD. Deze verkenning is gestart in 2024 en loopt in 2025 door. In 2025 zal een businesscase over deze ontwikkeling worden voorgelegd ter besluitvorming.
BEGROTING 2025
PAGINA 78 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Dethon Verband Naam
Dethon
Website
www.dethon.nl
Vestigingsplaats
Terneuzen
Rechtsvorm
Gemeenschappelijke regeling
Inhoud Doelstelling en Visie
Dethon voert voor de gemeente de taken op grond van de oude Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) uit. Daarnaast heeft Dethon een belangrijke rol in de uitvoering van een aantal gemeentelijke Participatiewet en Wet inburgering. Het gaat om het ontwikkelen van arbeidsvaardigheden en het vormgeven van gesubsidieerde arbeid en beschut werk.
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast Sluis: de gemeenten Hulst en Terneuzen
Vertegenwoordiging
Algemeen Bestuur en Dagelijks Bestuur
Portefeuillehouder
Wethouder P.E.M. van de Vijver-van Deursen
Financiële positie Totale begroting (exploitatie) Bijdrage gemeente Sluis (raming 2025)
€ 13.200.000 € 530.826
Eigen Vermogen (raming 2025)
€ 1.486.733
Vreemd Vermogen (raming 2025)
€ 11.768.001
Bedrijfsresultaat (raming 2025)
€0
Ontwikkelingen De huidige gemeenschappelijke GR wordt geactualiseerd.
BEGROTING 2025
PAGINA 79 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
ZEH N.V. Verband Naam
ZEH NV
Website
www.zeh.nl
Vestigingsplaats
Middelburg
Rechtsvorm
Naamloze Vennootschap
Inhoud Doelstelling en Visie
ZEH N.V. richt zich op productie, handel en levering van energieproducten en -diensten op de zakelijke markt.
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Provincies Zeeland, Noord-Brabant en Zuid-Holland. Gemeenten: Sluis, Terneuzen, Hulst, Vlissingen, Middelburg, Veere, Borsele, Goes, Kapelle, Reimerswaal, Noord-Beveland, Tholen, Schouwen-Duiveland, Woensdrecht, Bergen op Zoom en Goeree-Overflakkee.
Vertegenwoordiging
Algemene vergadering aandeelhouders
Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Totale begroting (exploitatie) Dividend Gemeente Sluis (raming 2025)
N.V.T. € 1.626.000
Eigen Vermogen 01-01-2023
€ 1.589.901.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 1.721.885.000
Vreemd Vermogen 01-01-2023
€ 1.549.493.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 580.461.000
Bedrijfsresultaat (2023)
104.548.000
Ontwikkelingen ZEH buigt zich in 2025 verder over de strategie aangaande de kerncentrale. Daarnaast heeft de gemeente (conform de provinciale richtlijnen) rekening gehouden met een structurele dividenduitkering van € 1,6 miljoen. Jaarlijks wordt bij de AvA in juni het dividendbesluit genomen. Pas daarna wordt de werkelijke dividenduitkering bekend.
BEGROTING 2025
PAGINA 80 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
NV Economische Impuls Zeeland Verband Naam
NV Economische Impuls Zeeland
Website
www.impulszeeland.nl
Vestigingsplaats
Middelburg
Rechtsvorm
Naamloze vennootschap
Inhoud Doelstelling en Visie NV Economische Impuls Zeeland (Impuls) werkt samen met ondernemers aan een innovatief en economisch gezond Zeeland. Dit doen ze onder andere door ondernemers hulp te bieden bij het vestigen van bedrijven en door verschillende projecten te ondersteunen. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Gemeente Borsele, gemeente Goes, gemeente Hulst, gemeente Kapelle, gemeente Middelburg, gemeente Noord-Beveland, gemeente Reimerswaal, gemeente Schouwen-Duiveland, gemeente Sluis, gemeente Terneuzen, gemeente Tholen, gemeente Veere, gemeente Vlissingen, Provincie Zeeland en Ministerie van Economische Zaken en Klimaat.
Vertegenwoordiging Aandeelhouder Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Totale baten (exploitatie 2023)
€ 7.202.641
Bijdrage Gemeente Sluis 2025
€ 27.000
Eigen Vermogen 01-01-2023
€ 9.974.029
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 11.416.769
Vreemd Vermogen 01-01-2023
€3.650.522
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 3.101.042
Bedrijfsresultaat (2023)
-/- € 117.812
Ontwikkelingen De aangekondigde netcongestie kwam als een stroomversnelling binnen bij Impuls. Door snelle reactie en de onafhankelijke rol van Impuls leidde samenwerking tot een taskforce en concrete plannen voor 2024 en verder. Actuele ontwikkelingen leidden tot nieuwe projecten rondom de thema’s innoveren, investeren en internationaliseren zoals: • Smart Energy Hubs (SEH), een project waarin Impuls onderzoekt hoe bedrijven gebruik kunnen maken van elkaars energie. • 3ST, een Europees samenwerkingsverband voor versnelling op verduurzaming. • In 2024 werd een pilot gedraaid over de opvolging van familiebedrijven. Dit resulteerde in een hulpmiddel om ondernemers en opvolgers bij alle aspecten van bedrijfsopvolging te helpen. • Binnen het Interreg programma Smart Farming & Food Processing zijn in 2024 zeven innovatieve trajecten van start gegaan. Gericht op het bevorderen van slimme landbouw en voedselverwerking met als doel de agrarische sector te moderniseren en te verduurzamen. Interne organisatie
BEGROTING 2025
PAGINA 81 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
In het afgelopen boekjaar hebben diverse gesprekken plaatsgevonden rondom het toetreden van het Ministerie van Economische Zaken (EZK) als aandeelhouder van Impuls. Deze gesprekken zijn in een vergevorderd stadium. Eén en ander wordt momenteel verder uitgewerkt.
BEGROTING 2025
PAGINA 82 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Holding Zeeuwse Visveiling B.V. Verband Naam
Holding Zeeuwse Visveiling B.V.
Website
www.zeeuwsevisveilingen.nl
Vestigingsplaats
Vlissingen
Rechtsvorm
Besloten Vennootschap
Inhoud Doelstelling en Visie Per 1 januari 2005 is de Zeeuwse Visveiling B.V. opgericht. Deze Holding bezit de aandelen van de Zeeuwse Visveiling Breskens NV en de aandelen van de Zeeuwse Visveiling Vlissingen BV, die hierdoor per dezelfde datum zijn gefuseerd. Doel van de fusie was het neerzetten van een sterke visveilingorganisatie in Zeeland om de marktpositie te versterken, de kosten te reduceren, de service aan de vissers en vishandel te continueren en beter op toekomstige ontwikkelingen in te spelen. De gemeenten Sluis en Vlissingen bezitten aandelen in de Holding Zeeuwse Visveiling BV. De verhouding is hierbij 35:65. In september 2023 werd bekend dat de aandeelhouders de aandelen willen verkopen. Bestuurlijke relatie Deelnemers
Naast de gemeente Sluis, de gemeente Vlissingen
Vertegenwoordiging Aandeelhouder Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Totale begroting (exploitatie) Bijdrage Gemeente Sluis
N.V.T. Mogelijk verlies van de veiling te Breskens komt voor rekening van de gemeente Sluis als reserve van de Visveilig niet toereikend is. De gemeente Sluis is niet verantwoordelijk voor het verlies van de Visveiling Vlissingen BV.
Eigen Vermogen 01-01-2023
€ 5.114.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 4.849.000
Vreemd Vermogen 01-01-2023
€ 102.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 162.000
Bedrijfsresultaat (2023)
-/- € 265.000
Ontwikkelingen De voorgenomen gunning voor het aandelenpakket van de gemeente staat gepland in november 2024.
BEGROTING 2025
PAGINA 83 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
GBE Aqua B.V. Verband Naam
Gemeenschappelijk Bezit Evides Aqua B.V. (afgekort GBE Aqua B.V.)
Website Vestigingsplaats
Middelburg
Rechtsvorm
Besloten Vennootschap
Inhoud Doelstelling en Visie
De vennootschap heeft ten doel het houden en beheren van aandelen in Evides (50%). De andere 50% van de aandelen van Evides zijn in handen van GBE (Gemeenschappelijk bezit Evides).
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Provincie Zeeland, de Zeeuwse gemeenten, gemeente GoereeOverflakkee, gemeente Woensdrecht en gemeente Bergen op Zoom
Vertegenwoordiging
Algemene vergadering van Aandeelhouders
Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Totale baten (exploitatie 2023), resultaat deelnemingen Dividend Gemeente Sluis (raming 2025)
€ 15.614.291 € 195.000
Eigen Vermogen 01-01-2023
€ 28.270.747
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 134.306.610
Vreemd Vermogen 01-01-2023
€ 263.705.830
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 162.776.333
Bedrijfsresultaat (2023)
€ 15.603.100
Ontwikkelingen De aandeelhoudersstrategie GBE Aqua wordt eind 2024 afgerond.
BEGROTING 2025
PAGINA 84 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Stedin N.V. Verband Naam
Stedin NV
Website
www.stedingroep.nl
Vestigingsplaats
Rotterdam
Rechtsvorm
Naamloze Vennootschap
Inhoud Doelstelling en Visie
Stedin Groep concentreert zich op alle activiteiten die samenhangen met het aanleggen, beheren en onderhouden van energienetten. Daarnaast faciliteert Stedin Groep de energiemarkt. Stedin Groep bestaat uit verschillende bedrijfsonderdelen: netbeheerder Stedin opereert in de gereguleerde markt, infrapartners NetVerder en DNWG voeren nietgereguleerde activiteiten uit. Samen zorgen we ervoor dat al onze klanten kunnen beschikken over (duurzame) energie om te leven, werken en ondernemen.
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Staat der Nederlanden, Provincies Zeeland en Utrecht, 61 gemeenten: waaronder de Zeeuwse gemeenten Sluis, Terneuzen, Hulst, Middelburg, Veere, Borsele, Goes, Kapelle, Reimerswaal, Noord-Beveland, Tholen, Schouwen-Duiveland en verder o.a. Rotterdam en Den Haag
Vertegenwoordiging
Algemene vergadering aandeelhouders
Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Totale begroting (exploitatie)
N.V.T.
Dividend Gemeente Sluis (raming 2025)
€ 4.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 3.221.000.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 5.063.000.000
Bedrijfsresultaat (2023)
€ 170.000.000
Ontwikkelingen Geen specifieke ontwikkelingen.
BEGROTING 2025
PAGINA 85 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
N.V. Bank Nederlandse Gemeenten Verband Naam
N.V. Bank Nederlandse gemeenten
Website
www.bng.nl
Vestigingsplaats
Den Haag
Rechtsvorm
Naamloze vennootschap
Bestuurlijke relatie Deelnemers
Nederlandse gemeenten
Vertegenwoordiging Aandeelhouder Portefeuillehouder
Wethouder C. Simons
Financiële positie Dividend Gemeente Sluis (raming 2025)
€ 11.500
Eigen Vermogen 01-01-2023
€ 4.615.000.000
Eigen Vermogen 31-12-2023
€ 4.721.000.000
Vreemd Vermogen 01-01-2023
€ 107.459.000.000
Vreemd Vermogen 31-12-2023
€ 110.819.000.000
Bedrijfsresultaat (2023)
€ 254.000.000
Ontwikkelingen De BNG Bank is van en voor de publieke sector. Bij BNG Bank draait het niet om zoveel mogelijk winst, maar om maximale maatschappelijke impact. Dat is de drijfveer. Op basis van deze purpose heeft BNG Bank in 2020 de strategie aangescherpt met het programma Ons Kompas Naar Impact. Strategische prioriteiten hierin zijn: 1. Focus op de publieke sector; 2. Vergroten klantpartnerschap.
BEGROTING 2025
PAGINA 86 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Financiering De Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) geeft de wettelijke kaders voor de treasuryfunctie van decentrale overheden. Een belangrijk uitgangspunt van de wet is dat een gemeente voorzichtig moet omgaan met publieke middelen. Dit uit zich onder andere in de beheersing van renterisico’s. Hierbij gelden als wettelijke normen de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Beleid en ontwikkelingen Aantrekken geldlening Indien de gemeente Sluis geld nodig heeft, kunnen we 'kort' geld of 'lang' geld aantrekken. Op het moment dat de gemeente geld nodig heeft, wordt gekeken naar de op dat moment geldende marktomstandigheden. -
De kasgeldlimiet is het maximumbedrag aan leningen en kredieten dat de gemeente mag opnemen; Zolang de rente van kort geld lager is dan bij lang geld worden alleen kasgeldleningen afgesloten; Omzetten van kort geld naar lang geld bij: - overschrijding kasgeldlimiet; - zodra kort geld duurder wordt dan lang geld. Langlopende geldleningen worden in principe voor 25 jaar aangegaan; Bij een gunstig rentepercentage wordt gekeken of een langere looptijd gewenst is; Bij het aangaan van een nieuwe lening worden bij verschillende partijen offertes opgevraagd; De gemeente Sluis heeft geen geldlening met tussentijdse rentewijzigingen; De gemeente Sluis voldoet aan de renterisiconorm. Kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000)
2025
2026
2027
2028
110.499
106.684
107.415
109.509
Toegestane kasgeldlimiet (8,5%)
9.392
9.068
9.130
9.308
Renterisiconorm (bedragen x € 1.000)
2025
2026
2027
2028
Begrotingstotaal
110.499
106.684
107.415
109.509
Renterisiconorm 20% (van begrotingstotaal)
22.100
21.337
21.483
21.902
Aflossingen vaste schuld
4.244
4.062
4.232
4.092
Ruimte onder de renterisiconorm
17.856
17.274
17.251
17.810
Begrotingstotaal
Financieringsbehoefte en leningenportefeuille Als gemeente Sluis maken we onder de huidige omstandigheden zoveel mogelijk gebruik van 'kort' geld aangezien dit voordeliger is dan 'lang' geld. Volgens de prognose zal in 2025 geen langlopende geldlening worden aangetrokken. Veel gemeenten, zoals ook Sluis, trekken niet voor iedere investering een aparte lening aan, maar financieren het geheel van investeringen (integrale financiering). De rentelasten worden door middel van de renteomslagmethode toegerekend aan alle investeringen en maken vervolgens deel uit van de betreffende programma's. Voor 2025 bedraagt het renteomslagpercentage 0,601%. De totale rentelasten die worden toegerekend bedragen € 817.889.
BEGROTING 2025
PAGINA 87 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Renteschema x € 1.000 a.
De externe rentelasten over de korte en lange financiering
€
1.096
b.
De externe rentebaten
-/- €
250
Totaal door te rekenen externe rente
€
846
Rente die aan grondexploitatie moet worden doorberekend
-/- €
16
Rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
-/- €
Saldo door te rekenen externe rente
€
830
d1. Rente over eigen vermogen
€
0
d2. Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
€
0
€
0
e.1 De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)
-/- €
830
e.2 De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (annuïteit)
-/- €
0
f.
€
0
c.
De aan taakvelden toe te rekenen rente
Renteresultaat op het taakveld Treasury
BEGROTING 2025
0
PAGINA 88 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Bedrijfsvoering In deze paragraaf maken we een doorkijk naar de ontwikkelingen in 2025 op het gebied van de bedrijfsvoering. Organogram en formatie Bij de kadernota 2025 heeft u budget vrijgegeven om de organisatie op een aantal punten te versterken. Dit betreft: • Optimalisatie uitvoering sociaal domein: 4 fte Een belangrijk uitgangspunt van de optimalisatie is het investeren in het voorliggend veld (preventie). Daarnaast wordt extra ingezet op kwaliteit en procesregie (zie programma 4). • Toekomstbestendige bedrijfsvoering en dienstverlening: 3 fte Als gevolg van aanscherping van de wet- en regelgeving wordt er versterkt op het gebied van interne controle, contracten, informatiemanagement en risicomanagement. We zijn doende met (de voorbereiding van) de invulling van deze functies. Met de uitbreiding komt de vaste formatie per 1 januari 2025 op 199,89 fte. Naast de vaste formatie is er tijdelijke formatie voor de projecten en voor grotere, tijdelijke taken die niet in de vaste formatie inpasbaar zijn. Een voorbeeld hiervan is de opvang van vluchtelingen. De bekostiging van deze menskracht vindt plaats uit de rijksgelden die hiervoor beschikbaar zijn. Het organogram per 1 januari 2025 ziet er als volgt uit:
BEGROTING 2025
PAGINA 89 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Ten opzichte van 2024 is de uitvoering van het sociaal domein (Porthos) verdeeld in team Beschikkend en team Leefbaarheid en Participatie. Dit passend bij de optimalisatie, waarin we meer accent leggen op de preventie. Door te investeren in het voorliggend veld beogen we een minder grote groei van de orgbehoefte. Voor het overige is het organogram niet gewijzigd. Dienstverlenend, wendbaar en toekomstbestendig Onze organisatie werkt ook in 2025 vanuit de missie, visie en strategie die eind 2018 zijn vastgesteld. Dit na een zorgvuldig proces waarin een brede vertegenwoordiging uit de organisatie, het college, de gemeenteraad en externe belanghebbenden betrokken waren. • Missie Onze organisatie is er voor burgers, bedrijven, bezoekers en het bestuur van de gemeente Sluis. We zijn betrokken, proactief en werken samen met partners. Professionaliteit en integraliteit staan centraal. • Visie We denken mee met onze klanten, activeren hen, kennen hun wensen en stemmen onze dienstverlening en rol daarop af. Onze basis is op orde en wij werken integraal. We zijn een toekomstbestendige en wendbare organisatie die voortdurend investeert in kennis, vaardigheden, technologie en samenwerking met partners. • Kernwaarden Waarden die wij uitdragen aan onze klanten zijn: Proactief, Integraal, Betrokken en Professioneel.
Bij de missie, visie en strategie hoort het organisatieontwikkelingsprogramma Sluis Opgeschut. Dit verbindt de pijlers Strategie (doelen, bedrijfsprocessen en beheersing) en Cultuur (houding, gedrag en samenwerking). Voor Strategie ligt in 2025 de focus op processen, rechtmatigheid, control en strategisch informatiebeleid. Bij Cultuur staan het persoonlijk leiderschap, het eigenaarschap en competentie-ontwikkeling centraal. In 2025 vindt een herijking c.q. actualisatie van Sluis Opgeschut plaats. De afgelopen jaren is er in gemeenteland veel veranderd. We vinden het van belang dat de accenten in ons programma hierop goed blijven aansluiten. Boeien van mensen Voor het boeien van mensen (de werving) zetten we een mix van instrumenten in. Voorbeelden zijn werving- en selectiebureaus, social media, aansluiting bij Rootzz en bij MBO- en HBO-opleidingen. In 2024 hebben we bijna alle vacatures kunnen vervullen. Dit met uitzondering van werkvelden met een grote krapte op de arbeidsmarkt, zoals planologie, toezicht en handhaving en mobiliteit. Ook bij ZZP-ers en externe bureaus zien we deze krapte toenemen. We lopen er tevens tegen aan dat, met name in de openbare ruimte, het werk niet altijd in de markt kan worden weggezet (bijvoorbeeld door beperkte beschikbaarheid bij aannemers). We bieden stageplaatsen en werkleerplaatsen (beroepsbegeleidende leerweg) aan.
We kijken daarbij naar opleidingen in de eigen provincie, maar ook daarbuiten en over de grens. De 4e editie van ons tweejarig traineeprogramma (4 plaatsen) loopt in oktober 2025 af. We bereiden een nieuwe ronde voor. De trainees uit de eerste 3 edities zijn, op 1 na, allen doorgestroomd in een reguliere vacature. Uit de huidige editie is ook al 1 iemand ingestroomd.
BEGROTING 2025
PAGINA 90 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Binden van mensen In 2025 gaan we door met het aantrekkelijk houden van de werkomgeving (het binden). Nieuwe collega’s worden verwelkomd op een introductiebijeenkomst over en door de organisatie. Onderdeel hiervan is het thema integriteit, en het afleggen van de ambtseed/-belofte. Er wordt een coach toegewezen. We investeren daarnaast in loopbaanontwikkeling. Dit onder andere via opleidingen en het stimuleren van interne doorgroeimogelijkheden. We maken bij de opleidingen actief gebruik van de Zeeland Academy. We gaan door met het faciliteren van voorzieningen op het gebied van catering, gezondheid/vitaliteit (zoals beweegmomenten) en mobiliteit (zoals fietsplan). We stellen per afdeling budget beschikbaar voor bindingsactiviteiten. Er zijn jaarlijks 4 momenten met de totale organisatie (nieuwjaarsontbijt, zomerlunch, jubilarissenavond en kerstactiviteit). In 2024 is een vernieuwd systeem voor de (jaarlijkse) Resultaat- en Ontwikkelgesprekken ingevoerd. Zaken als loopbaanontwikkeling, persoonlijke groei, arbeidsomstandigheden, competenties en vitaliteit zijn hier een vast onderdeel van. Vacatures Bij het openstellen van vacatures gebruiken wij het afwegingskader Vacatures. Dat betekent dat per vacature wordt beoordeeld of, en zo ja hoe, deze opgevolgd wordt.
De opties daarbij zijn: 1 op 1 invullen, invullen in hetzelfde werkveld maar met een geactualiseerd pakket (bijvoorbeeld als gevolg van nieuwe taken), niet invullen en de capaciteit elders in de organisatie inzetten, niet invullen en capaciteit achter de hand houden om waar nodig flexibel in te zetten. In 2024 hebben we een proef gedaan door bij aankomende pensionering eerder te starten met de werving. Hierdoor ontstaat een langere, gezamenlijke periode van inwerken en overdracht. We kijken positief op de proef terug en zetten deze aanpak in 2025 voort. Ziekteverzuim Samen met onze Arbo-dienstverlener monitoren wij (potentieel) verzuim. Ons verzuim in 2023 was 5,21% en bestond voor 3,9% uit langdurig verzuim van 42 dagen of langer. Het voorlopige cijfer in 2024 is 4,39%, waarvan 2,86% langdurig. Het landelijk referentiecijfer voor gemeenten is 6,5% (bron: Personeelsmonitor 2023 A&O fonds gemeenten). Inhuur derden In de begroting 2025 is een post inhuur derden opgenomen van € 604.000. We zetten deze post primair in voor onontkoombare en onvoorziene situaties die niet bekostigd kunnen worden uit projectbudget, vacatureruimte en/of reserve Bedrijfsvoering. Interne veiligheid Onze organisatie heeft een BHV-team, een ARBO-coördinator en een coördinator interne veiligheid (tevens agressiecoördinator). We hechten aan het kunnen uitvoeren van een veilige, publieke taak.
Meer dan voorheen is er sprake van (agressie)incidenten of andere situaties die impact hebben. In geval van nood kan een beroep worden gedaan op het Interventieteam (inzet tijdens agressieincidenten). In 2024 zijn de voorbereidingen gestart om ons agressieprotocol is actualiseren, waarbij
BEGROTING 2025
PAGINA 91 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
aansluiting is gezocht bij het traject van de Zeeuwse norm weerbare overheid. Vastelling van het agressieprotocol voorzien we in het eerste kwartaal van 2025. Voor opvang en zorg na ingrijpende gebeurtenissen is er het Collegiaal Opvangteam, dat uit eigen (hiertoe opgeleide) mensen bestaat. Onze organisatie heeft een externe vertrouwenspersoon voor zowel klachten over ongewenst gedrag als over integriteitsschendingen. Daarnaast kan bedrijfsmaatschappelijk werk ter ondersteuning ingeschakeld worden voor kortdurende hulpverlening. Huisvesting Op 4 juli 2024 heeft u een besluit genomen over de locatiekeus van het gemeentehuis. Volgend daarop ligt onze focus in 2025 op de voorbereiding van tijdelijke huisvesting. Parallel daaraan loopt het proces voor de nieuwe huisvesting. In alle situaties (huidig, tijdelijk en nieuw) dragen wij zorg voor de Arbo-eisen, de veiligheid en de toegankelijkheid van onze huisvesting. Voor de tijdelijke huisvesting is het Programma van Eisen in concept gereed. Op basis daarvan worden potentiële locaties op geschiktheid getoetst en wordt de besluitvorming voorbereid. Afhankelijk van de keus zal de locatie gereed gemaakt worden om onze dienstverlening en bedrijfsvoering te kunnen uitvoeren. Daarna vindt de feitelijke verhuizing plaats. Het hele proces zal van onze organisatie de nodige inzet vragen.
Planning en Control Over het boekjaar 2023 hebben we voor het eerst de rechtmatigheidsverantwoording opgesteld. We continueren de ingezette lijn over het boekjaar 2024. Naast voldoende ambtelijke capaciteit betekent dit ook het verder implementeren van de interne controlesystematiek. In het boekjaar 2025 zal een ander accountantskantoor de jaarrekening gaan controleren. Het overgangsproces van de huidige naar de nieuwe accountant zal in 2025 een extra inspanning van onze organisatie vragen. Het doorontwikkelen van het risicomanagement is een andere prioriteit voor 2025. Met name het vergroten van de bewustwording bij bestuur en organisatie hierin is daarbij van belang. Ook continueren we onze inzet waar het gaat om meer ‘Financieel in Control’ te komen. Bij deze onderwerpen betrekken wij de auditcommissie. In 2024 hebben we deelgenomen aan Vensters voor Bedrijfsvoering (VvB). Dit instrument geeft overheden zicht op hun bedrijfsvoering, dienstverlening én verbetermogelijkheden. De eigen informatie kan vergeleken worden (benchmark) met die van andere gemeentelijke organisaties. De input uit het onderzoek betrekken we in 2025 bij de verschillende projecten in onze organisatie, zoals het Strategisch informatiebeleid. Informatiebeveiliging en privacy Als gemeente werken we veel met privacygevoelige informatie.
Informatiebeveiliging, privacy en beheersmaatregelen om risico’s te beperken, zijn dan ook belangrijk. De wettelijke eisen aan beveiliging, openbaarheid en privacy worden steeds hoger. Daarom moeten we onze ICTvoorzieningen en bijbehorende informatiebeveiliging blijvend ontwikkelen en is continue aandacht voor bewustwording (awareness) van belang.
BEGROTING 2025
PAGINA 92 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
In de commissievergadering op 3 september 2024 bent u bijgepraat over de nieuwe Europese EU richtlijn ‘NIS2’ en het Programma Informatiebeveiliging. Via 5 projecten wordt met dit Programma geborgd dat we gaan voldoen aan de eisen die de NIS2 stelt. Het kredietvoorstel wordt u separaat met deze begroting aangeboden. In 2025 voeren we de verplichte audits uit. In het kader van de horizontale verantwoording wordt u over de bevindingen gerapporteerd. Wij sluiten daarbij aan bij de Planning & Controlcyclus. Wij rapporteren ook aan de verschillende ministeries, in het kader van de verticale verantwoording.
BEGROTING 2025
PAGINA 93 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Paragraaf Grondbeleid Inleiding In deze paragraaf Grondbeleid geven we een beknopte toelichting op het te voeren grondbeleid in 2025. De paragraaf Grondbeleid heeft in de begroting een kaderstellend karakter en in de jaarstukken bevat de paragraaf een verantwoording van hetgeen in de begroting is opgenomen. Volgens artikel 16 Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (hierna: BBV) bevat de paragraaf grondbeleid ten minste de volgende onderwerpen: 1. Een visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in de begroting; 2. Een aanduiding van de wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert; 3. Een actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie; 4. Een onderbouwing van de geraamde winstneming; 5. De beleidsuitgangspunten omtrent de reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s van de grondzaken. De wijze waarop vorm wordt gegeven aan deze onderwerpen in de paragraaf Grondbeleid is vormvrij. De gemeente Sluis beschikt over een afzonderlijke nota Grondbeleid, waardoor de paragraaf Grondbeleid meer een samenvattend karakter heeft, maar wel zelfstandig leesbaar moet blijven. 1.
Een visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van doelstellingen van de programma’s Op 25 februari 2021 stelde de raad het visiedocument Krachtig Verbonden 2021 vast, met daarin de doelstellingen ('wat willen we bereiken') van het ruimtelijk beleid benoemd. Bij de vaststelling zijn de zogenaamde ‘hoe willen we het bereiken’ vragen verplaatst naar een bijlage waardoor de juridische status van deze vragen is vervallen en zij enkel nog een informatieve status hebben. Dit betekent dat er voor meerdere beleidsvelden plannen en beleidsstukken worden opgesteld, voortvloeiend uit het visiedocument. In het visiedocument is tevens de basis opgenomen voor de gemeentelijke bevoegdheden met betrekking tot verevening van bovenplanse kosten en bijdragen aan ruimtelijke ontwikkelingen. Deze zijn nader uitgewerkt in de Nota Grondbeleid 2021 (vastgesteld door de gemeenteraad op 23 september 2021). In de Nota Grondbeleid 2021 wordt een duidelijke link gelegd tussen de beoogde beleidsdoelen zoals geformuleerd in het visiedocument en het te voeren grondbeleid om deze beleidsdoelen te bereiken. Als uitwerking op het visiedocument is voor het beleidsveld Wonen op 22 juni 2023 het Beleidsplan Wonen 2023 –2032 gemeente Sluis vastgesteld.
Eén van de uitvoeringsacties van het beleidsplan betreft de aanpak van de bestaande woningvoorraad met een transitieambitie van circa 1.750 woningen die aan de voorraad worden onttrokken. Voor de ondersteuning van het transitieprogramma is een nieuw vereveningsfonds, Voorziening Transitie Woningvoorraad, opgericht en is de bestaande Voorziening Gebiedsontwikkeling komen te vervallen. De Nota Grondbeleid 2021 is hierop aangepast (1e herziening) en eveneens op 22 juni 2023 vastgesteld. In het coalitieakkoord 2022-2026 “Strategie met ambitie” is vastgelegd dat we proactief een meerjaren-uitvoeringsprogramma woningbouw gaan opstellen waarin we het gewenste aanbod (aantallen en types) en locaties (op kernniveau) in beeld brengen c.q. voor de komende vier tot tien
BEGROTING 2025
PAGINA 94 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
jaar vastleggen. Ontwikkelaars kunnen hun potentiële plannen hierop baseren en bij de gemeente kenbaar maken. Op 27 februari 2024 is een addendum bij dit coalitieakkoord opgesteld. In het addendum is het voornoemde nader verduidelijkt. Bedoeld wordt dat alleen gebouwd moet worden in de segmenten waar in de gemeente de meeste vraag of behoefte aan is. In het addendum is eveneens opgenomen dat - in afwijking van het vastgestelde Beleidsplan Wonen onder voorwaarden ook uitbreiding/woningbouw buiten de huidige bebouwde kom mogelijk moet zijn om (nieuwe) woningen betaalbaar te houden. 2. De wijze waarop het grondbeleid wordt uitgevoerd In de Nota Grondbeleid worden de instrumenten weergegeven die de gemeente kan inzetten om de vastgestelde ruimtelijke beleidsdoelen te bereiken. Daarbij dient onderscheid te worden gemaakt tussen actief grondbeleid, passief (faciliterend) grondbeleid of een tussenvorm waarbij sprake is van een samenwerking met private partijen. Van actief grondbeleid kan alleen sprake zijn als de te ontwikkelen gronden in eigendom zijn van de gemeente of in eigendom worden verworven. De Nota Grondbeleid 2021 is gericht op het voeren van situationeel grondbeleid. Dit betekent dat per ontwikkellocatie of project wordt gekeken naar de gewenste vorm van grondbeleid: actief, facilitair of een tussenvorm (samenwerking).
Zo kan de gemeente verantwoord en gecontroleerd sturen op de ruimtelijke ambities en doelstellingen en per project bekijken welke vorm van grondbeleid het meest geschikt is om de ruimtelijke beleidsdoelstelling te bereiken. Ook het risicoprofiel en de opbrengstpotentie zijn belangrijke factoren voor de keuze van de vorm van grondbeleid. Situationeel grondbeleid vereist van de gemeentelijke organisatie dat zij keuzes kan overzien en initiëren, zo nodig in samenwerking met marktpartijen. Hoeveel gemeentelijke regie gewenst is op een ontwikkellocatie, wordt voor een belangrijk deel bepaald door de doelstellingen en ambities per locatie. Deze vloeien voort uit het gemeentelijk beleid zoals vastgelegd in onder andere het (addendum bij het) coalitieakkoord en (de beleidsstukken voortvloeiend uit) het visiedocument (bijvoorbeeld Beleidsplan Wonen). Het uitgangspunt van situationeel grondbeleid is bij de 1e herziening van de Nota Grondbeleid ongewijzigd gebleven. In het addendum op het coalitieakkoord is aanvullend opgenomen dat het voeren van actief grondbeleid niet wordt uitgesloten als het gaat om het betaalbaar houden van nieuwe woningen. Gemeentelijke grondexploitaties In 2025 is één actieve grondexploitatie voorzien ten behoeve van woningbouw, namelijk op een deel van het perceel van de voormalige openbare basisschool OBS aan de J.H. van Dalestraat te Breskens.
Het resterende deel van het perceel zal worden verkocht aan een derde partij die hierop twaalf zorgappartementen wenst te realiseren. Verkoop vindt plaats na het verkrijgen van een onherroepelijk bestemmingsplan (voorzien loop 2025). De overige actieve grondexploitaties in 2025 betreffen de uitbreidingslocaties van de bedrijventerreinen Deltahoek, Stampershoek en Technopark. Daarnaast is er een nieuwe actieve grondexploitatie voorzien voor de uitbreiding van bedrijventerrein De Vlaschaard (Vlaschaard IV).
BEGROTING 2025
PAGINA 95 VAN 121
GEMEENTE SLUIS
Actief grondbeleid houdt in dat de gemeente een initiërende en actieve rol heeft en gedurende het gehele proces de regie in eigen handen houdt. De gemeente verwerft en verkoopt zelf de gronden en draagt zorg voor het bouw- en woonrijp maken, het inrichten van de openbare ruimte en het aanleggen van de infrastructuur. De bouwrijpe gronden worden uiteindelijk door de gemeente aan derden uitgegeven die vervolgens zorg dragen voor de bouw van het vastgoed. Materiële vaste activa De gemeente heeft verschillende gronden in eigendom die in het verleden om strategische redenen zijn aangekocht maar niet in exploitatie zijn genomen. Voor veel van deze gronden zijn er geen concrete plannen. Deze gronden maken met ingang van 1 januari 2016 deel uit van de materiële vaste activa. Aansluitend op de bedrijventerreinen Deltahoek Uitbreiding en Technopark 2e fase wordt in totaal ca. 4,14 ha ingevuld met zonneparken (1,9986 ha in Breskens en 2,1391 ha in Schoondijke). Deze zonneparken zullen gedurende een periode van dertig jaar door een derde worden geëxploiteerd. Na het verstrijken van die termijn worden de gronden geheel ontruimd en komt de grond opnieuw beschikbaar voor de gemeente. Voor een aantal andere locaties geldt dat de gemeentegronden in eigendom worden overdragen aan een derde partij die vervolgens deze gronden zal ontwikkelen (passief/faciliterend grondbeleid).