Spreektekst Partij van de Arbeid.pdf

Kadernota 2026 – woordvoering 8 juli 2025 Voorzitter, De tijd gaat snel. Alweer zijn we een jaar verder, en alweer bespreken we een kadernota die de basis zal vormen voor de gemeentebegroting voor het volgende jaar. Waar we vorig jaar vanaf deze plek nog spraken over de grote verbouwing die aanstaande was (en nog steeds is, overigens) ligt nu de nadruk op de maatregelen die we moeten nemen om het Ravijnjaar 2026 te lijf te gaan en de gemeentebegroting structureel sluitend te krijgen. Het Ravijnjaar, dat vorig jaar nog zo ver weg leek, maar waarvoor we vandaag dan toch echt de keuzes moeten maken. De kadernota is daarvoor nadrukkelijk in tweeën geknipt: in hoofdstuk 1 tot en met 8, worden de beleidsambities aan de hand van de drie kernopgaves beschreven; en hoofdstuk 9 gaat over de maatregelen voor het Ravijnjaar. Het zal u hopelijk niet verbazen dat de nadruk in onze woordvoering op dit laatste zal liggen. Maar eerst even over hoofdstuk 1 tot en met 8, eigenlijk de reguliere onderdelen van de kadernota. Daarover wil ik vandaag vrij kort zijn, voorzitter. Want, nogmaals, wat ons betreft moet het debat vandaag vooral gaan over hoofdstuk 9.

Voorzitter, In de algemene beschouwingen bij de vorige kadernota heb ik veel woorden gewijd aan het pand Elektra, de Stichting Open Jeugdwerk Sliedrecht en de intentie van het college om het jongerenwerk en de podium-activiteiten te ‘ontvlechten’. In de kadernota die nu voorligt wordt bij kernopgave 3: Ondernemend en betrokken Sliedrecht, een knelpunt benoemd. En dat knelpunt heet: Culturele programmering poppodium. Daarachter is een bedrag van 75.000 Euro per jaar ingevuld voor de Verbreding en professionalisering van de culturele programmering. Daarbij refereert het college aan de motie ‘Continuïteit SOJS’, die op 28 mei 2024 door de gemeenteraad is aangenomen. In die motie werd het college gevraagd om duidelijkheid te geven over “de meerjarige financiën en beoogde subsidiëring van de culturele programmering en het Poppodium voor de komende jaren”. Een heldere opdracht, die het college zo heeft gekanteld dat er nu gestreefd wordt naar het losweken van het poppodium van het jongerenwerk, schuine streep SOJS. Ik blijf dit volhouden. Leest u de CIB van 11 november 2024 er nog maar eens op na.

Onze vraag aan het college is: wat bent u nou eigenlijk met dit geld van plan? En voordat u verwijst naar de uitkomsten van het mediation-traject: hoe staat het daar eigenlijk mee, is er al nieuws? Op 20 maart kreeg de raad het bericht dat er een mediator was gevonden en dat de mediation zo spoedig mogelijk zou beginnen. Maar dat was meteen ook het laatste dat we ervan hebben vernomen. Inmiddels zijn we bijna vier maanden verder en zijn we toch wel benieuwd wanneer het eerste voortgangsbericht komt. Graag een reactie van het college.

Dan, tot slot, zou ik voorzichtig willen informeren naar de stand van zaken rond BAES BV. Vorig jaar stond in de kadernota dat er een risico was dat de oprichting van dit construct meer tijd zou kosten dan was ingeschat. Graag horen wij wat op dit moment de stand van zaken is, en ook waarom hiervoor nog steeds geen definitief voorstel aan de gemeenteraad is aangeboden. Dan wil ik nu door naar HOOFDSTUK 9 van de Kadernota: Maatregelen ravijnjaar, met daarbij twee bijlagen:  De Raadsbundel maatregelen met maatschappelijke impact en  Het Afwegingskader maatregelen met maatschappelijke impact Maar eerst wil ik even melden dat mijn woordvoering betrekking heeft op de situatie zoals die was tot gistermiddag, het moment dat de CIB met de financiële vertaling van de Meicirculaire werd gepubliceerd. Maar daarover later meer. In het voorwoord van de kadernota wordt terecht opgemerkt het ravijnjaar ons dwingt tot het maken van structurele keuzes. Maar structurele keuzes maken betekent ook structurele maatregelen nemen. En onvermijdelijk zijn daar maatregelen bij die invoed hebben op de samenleving, waar onze inwoners iets van merken. We moeten ons goed realiseren dat wat we vandaag afschaffen niet zomaar weer terugkomt. Daarom moeten we die keuzes heel zorgvuldig maken.

De fractie van de Partij van de Arbeid is daarom blij dat het gelukt is om, ondanks dat de tijd beperkt was, de inwoners van Sliedrecht door middel van een peiling te betrekken bij de keuzes die wij vandaag moeten maken. De rapportage van het OCD is een waardevol document dat niet alleen de mening van de inwoners over de maatregelen weergeeft, maar het geeft ook inzicht in de beeldvorming die leeft ten aanzien van de gemeente en haar handelen. Bijvoorbeeld: De gemeente neemt verkeerde besluiten die ons als burgers veel geld kosten, of: Snij eerst in eigen vlees. Hoeveel onderzoekbureaus etc. zijn er de laatste jaren van de grond gekomen voor issues die niet van de grond komen? Wij roepen het college op om na vandaag, als de keuzes zijn gemaakt, dit rapport niet terzijde te leggen maar juist met dit soort opmerkingen iets te doen. Ga hierover met de inwoners ingesprek, zoek ze op en vertel uw (of zo u wilt onze) kant van het verhaal. Bijvoorbeeld dat van een goed bestuur ook mag worden verwacht dat ze visie heeft en dat op je handen blijven zitten geen optie is. Maar vooral: doe er iets mee! Onze fractie is aangenaam verrast dat bijna de helft van de ondervraagden vindt dat de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. Daar zijn wij het volledig mee eens. Met name de meest kwetbare mensen in onze samenleving moeten daarbij nadrukkelijk worden ontzien.

Overigens zijn wij van mening dat het college haar best heeft gedaan om zich aan dit principe te houden. Bij de maatregelen met maatschappelijke impact zijn er wel een paar waar wij onze bedenkingen bij hebben. Ik noem u:

Maatregel 3.16: geen subsidie meer voor de Regionale radio Daar kunnen wij ons niet in vinden omdat de nieuwe Mediawet pas op 1 januari 2028 ingaat, dus een jaar later dan in de raadsbundel staat. Daarom vinden wij het wenselijk om de gemeentelijke subsidie ook pas op die datum te laten vervallen. Dus ook een jaar later. Maatregel 3.5: GGZ professionals In de toelichting staat dat de Wijk-GGD’ers over dezelfde expertise beschikken als de GGZ-expertise die aan het Bonkelaarhuis wordt geboden. In onze beleving is er weldegelijk verschil: waar een GGZ- professional gespecialiseerd is in de behandeling van psychische aandoeningen, is de wijk- GGD’er vooral gericht op preventie, vroegsignalering en verbinden van mensen met de juiste zorg in hun eigen leefomgeving. Zeker in een maatschappij met een toenemend aantal jongeren met psychische problemen, en groeiende wachtlijsten bij de regionale GGZ- instellingen, vinden wij dat je deze expertise juist niet kunt missen. Maatregel 7.3: verhoging van de Hondenbelasting Het verhaal is bekend: de gemeente Sliedrecht heft hondenbelasting, nog steeds, en stelt nu voor de tarieven met 10% te verhogen. Dat levert 10.000 Euro per jaar op. Wat ons betreft is deze maatregel niet nodig. Dat scheelt een hoop discussie, en die 10.000 Euro kan ruimschoots worden gecompenseerd vanuit de Meicirculaire.

Maatregel 3.19 (in het RV 3.20): Organisatie urgentie-regeling aangepaste woningen – deal woningcorporatie Volgens de raadsbundel is de financiële impact van deze maatregel nog niet in beeld gebracht. Dat lijkt ons ook vrij lastig omdat je het beschikbaar komen van aangepaste woningen niet kunt prognotiseren. Desondanks zijn wij van mening dat een aangepaste woning bij voorkeur aan iemand uit de doelgroep moet worden toegewezen. Maatregel 3.14: het niet meer subsidiëren van de Maaltijdvoorziening. Deze voorziening willen wij graag in stand houden. We weten dat er commerciële alternatieven voorhanden zijn (zoals apetito of uitgekookt.nl), maar de meerwaarde van de maaltijdvoorziening via Waardeburgh is vooral het persoonlijk contact dat de bezorgers hebben met de ouderen die de maaltijden afnemen. Die bezorgers zijn vrijwilligers, die nauw verbonden zijn met de Stichting Welzijn Sliedrecht en bij de bezorging van de maaltijden ook een signaleringsfunctie vervullen. Ze zien bijvoorbeeld of de deur al of niet open wordt gedaan, en of het eten van de vorige keer is opgegeten. Een praatje aan de deur kan worden benut om te kijken of er misschien nog andere wensen of behoeften bij de betreffende oudere zijn. Dit is daarom een voorziening waar we heel zuinig op moeten zijn, ook met het oog op de toenemende vergrijzing en het streven om langer zelfstandig te kunnen wonen.

Maar het is ook typisch zo’n voorziening die niet zomaar weer terugkomt als hij door deze maatregel zou verdwijnen. Wij zijn benieuwd hoe de andere fracties hierover denken. Dan, als laatste, is er een nog maatregel waar we niet tegen zijn, maar waarvan we betwijfelen of hij juridisch wel houdbaar is. Dat is Maatregel 7.4: OZB NIET-woningen gebruikers bij leegstand Met deze maatregel wordt het gebruikersdeel van de WOZ in rekening gebracht bij de eigenaar, als er sprake is van leegstand. Een vergelijkbare zaak in Vlaardingen heeft vorig jaar geleid tot een rechtzaak waarbij de eigenaar van het vastgoed door de rechter in het gelijk is gesteld.

De gemeente Vlaardingen is hiertegen in cassatie gegaan bij de Hoge Raad, maar voor zover wij weten is hierover tot nu toe nog geen uitspraak gedaan. Is dit bij het college bekend, en hoe ziet het college dit? Over de Meicirculaire Gisteren ontvingen we een CIB waarin een (voorlopige) financiële duiding van de Meicirculaire werd gegeven. Die is op z’n minst hoopgevend te noemen, want een van de constateringen was dat ook de begroting 2027 sluitend kan worden gemaakt zonder dat maatregelen met maatschappe-lijke impact worden genomen. En dat stemt tot vreugde. Onze fractie is van mening dat je zo’n meevaller niet meteen moet ‘verjubelen’, maar we vinden ook dat je niet moet bezuinigen (of tarieven verhogen) als dat niet nodig is. Dat is ook lastig uit te leggen aan onze inwoners. Het nodigt in ieder geval uit tot enige herbezinning, richting de begroting. Tot slot wil ik onze ambtenaren bedanken voor het vele werk dat zij hebben gedaan zodat wij, de gemeenteraad, vandaag naar eer en geweten de (hopelijk) juiste afwegingen en keuzes kunnen maken. De stukken waren zeer duidelijk en de kwaliteit was hoog. Dank daarvoor! Tot zover in eerste termijn, voorzitter.