RV_Beleidsplan schuldhulpverlening gemeente Sliedrecht 2025-2028.pdf

Raadsvoorstel Team: Samenleving Steller: Juliette Groenendijk j.groenendijk@sliedrecht.nl

Portefeuillehouder: Cees Paas

Onderwerp: Beleidsplan schuldhulpverlening gemeente Sliedrecht 2025-2028 Openbaar: Ja

Afdoening motie en/of toezegging: Is hiermee een motie afgedaan? n.v.t. Is hiermee een toezegging afgedaan? Ja Op 8 juli 2024 is een toezegging gedaan aan de raad om met een update te komen over de uitvoering van de motie (amendement) Sliedrecht schuldenvrij en actief. Deze is bijgevoegd als bijlage bij dit voorstel.

Zaaknummer: 2025-0041463

Fatale termijn: Het beleidsplan is tot stand gekomen in cocreatie met de GR Sociaal. Met de GR Sociaal en andere Drechtsteden is afgesproken dat het beleidsplan schuldhulpverlening wordt vastgesteld voor de zomervakantie van 2025.

Bestuurlijke route: College van burgemeester en wethouders Oordeelsvormend - Gemeenteraad Sliedrecht Besluitvormend - Gemeenteraad Sliedrecht

Planning: 6 mei 2025 10 juni 2025 15 juli 2025

PFO:

Voorstel en bijlagen zijn afgestemd met portefeuillehouder

Bijlagen Bijlage 1 Beleidsplan schuldhulpverlening gemeente Sliedrecht 2025-2028 Bijlage 2 Advies beleidsplan Schuldhulpverlening_ASD-S_27maart2025 Bijlage 3 Beantwoording advies ASD inzake beleidsplan schuldhulpverlening Bijlage 4 Tussenevaluatie Sliedrechters schuldenvrij en actief 1.0 Bijlage 5 Advies Tussenevaluatie Sliedrecht Schuldenvrij_ASD-S_27maart2025 Bijlage 6 Beantwoording advies ASD inzake tussenevaluatie Sliedrechters schuldenvrij en actief

Onderwerp Beleidsplan schuldhulpverlening gemeente Sliedrecht 2025-2028. Beslispunt De gemeenteraad voor te stellen om: Het beleidsplan Schuldhulpverlening gemeente Sliedrecht 2025-2028 voor die onderdelen waar de gemeente Sliedrecht bevoegd is, vast te stellen met terugwerkende kracht per 1 januari 2025. Samenvatting voor de raad: De gemeenteraad heeft het beleidsplan Schuldhulpverlening gemeente Sliedrecht 2025-2028 vastgesteld. Inleiding De gemeenteraad is verplicht om eens per vier jaar een plan vast te stellen dat richting geeft aan de integrale schuldhulpverlening aan inwoners (artikel 2 van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening). Het vorige beleidsplan "Samenwerken aan een nieuw Perspectief" is vier jaar geleden vastgesteld, dus tijd voor een nieuw, geactualiseerd beleidsplan schuldhulpverlening. Naast de wettelijke plicht om het beleidsplan te actualiseren, is de actualisatie ook wenselijk omdat met het ingaan van de GR Sociaal (2022) de taken en bevoegdheden rondom schuldhulpverlening anders zijn komen te liggen. Het voorliggende beleidsplan doet recht aan deze nieuwe verdeling van taken en bevoegdheden. Beoogd effect Een actueel beleidsplan schuldhulpverlening dat kaders stelt voor ondersteuning aan inwoners met financiële problemen en schulden. Argumenten

1.1 Daarmee voldoen we aan de wettelijke plicht om eens in de vier jaar een beleidsplan schuldhulpverlening vast te stellen. Op basis van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs, artikel 2) moet de gemeenteraad eens per vier jaar een plan vaststellen dat richting geeft aan de integrale schuldhulpverlening aan inwoners.

1.2 Daarmee beschikken we over een actueel beleidsplan dat recht doet aan de nieuwe taken en bevoegdheden van de gemeente Sliedrecht onder de GR Sociaal. Onder de GR Sociaal is de verdeling van de taken en bevoegdheden rond schuldhulpverlening anders dan tijdens de totstandkoming van het vorige beleidsplan. De bevoegdheden voor preventie, vroegsignalering en nazorg zijn niet langer gedelegeerd aan de GR, maar gemandateerd. Dat betekent dat de gemeente de kaders stelt voor deze onderdelen en activiteiten kan (laten) uitvoeren die hierbij passen. De verantwoordelijkheid voor de uitvoering op deze onderdelen ligt bij het college. De gemeenteraad stelt deze onderdelen van het beleidsplan vast. Voor wat betreft de curatie geldt dat deze taak inclusief de collegebevoegdheden volledig gedelegeerd zijn aan de GR Sociaal (inclusief vaststellen van beleidsregels). Dit betekent dat het algemeen bestuur van de GR Sociaal de kaders vaststelt. En dat de bevoegdheden én de verantwoordelijkheid voor de uitoefening van curatie bij het dagelijks bestuur van de GR ligt. Dit huidige plan is in co-creatie tot stand gekomen tussen de gemeenten en de GR Sociaal. Om duidelijk te maken wanneer in de verschillende hoofdstukken over (uitvoering van en door) de GR Sociaal wordt gesproken, zijn deze teksten in elk hoofdstuk met een lichtpaarse achtergrond weergegeven.

Deze zijn vastgesteld door het Algemeen Bestuur van de GR Sociaal en kunnen niet gewijzigd worden door de gemeente Sliedrecht.

1.3 Daarmee stellen we lokale kaders voor preventie, vroegsignalering en nazorg. De bevoegdheid voor het vaststellen van kaders voor preventie, vroegsignalering en nazorg inzake schuldhulpverlening ligt bij de gemeenteraad, niet bij de GR sociaal. Bij vroegsignalering en nazorg wordt nadrukkelijk samengewerkt tussen de sociale dienst Drechtsteden en het Bonkelaarhuis. Om die reden is het wenselijk dat de gestelde kaders zijn afgestemd met de GR Sociaal. Dat is ook gebeurt,

waarbij wel lokale aanvullingen zijn gedaan, bijvoorbeeld over het actief aanschrijven van verhuurders van woonruimte in het kader van vroegsignalering en het verzamelen van gegevens over geboden nazorg door de budgetcoach bij het Bonkelaarhuis. Bij preventie spelen lokale kaders en keuzes een belangrijke rol. Daar zijn lokale speerpunten of focuspunten opgenomen die richting geven aan de uitvoer van activiteiten gedurende de beleidsperiode.

1.4 Daarmee hebben we een gezamenlijk startpunt met de beleidscyclus van de GR sociaal en de overige Drechtsteden. Dit was de eerste keer dat de GR Sociaal en de Drechtsteden, waaronder Sliedrecht, in co-creatie een beleidsplan schuldhulpverlening moesten opstellen en laten vaststellen. Dat heeft ertoe geleid dat verschillende onderdelen (GR Sociaal) en beleidsplannen (andere gemeenten) op verschillende tijdstippen bij de besluitvormende organen liggen. Om ervoor te zorgen dat we over vier jaar een goed co-creatie proces met elkaar kunnen doorlopen, is regionaal afgesproken het voorstel te doen om het beleidsplan met terugwerkende kracht vast te stellen per 1 januari 2025.

1.5 Daarmee stellen we kaders voor het budget noodzakelijk om activiteiten uit te voeren die bijdragen aan preventie, vroegsignalering en nazorg. Het beleidsplan wordt budgetneutraal uitgevoerd, dat wil zeggen binnen de reeds beschikbare middelen. In de financiële paragraaf wordt aangeduid hoe de beschikbare middelen worden ingezet. Kanttekeningen / Risico’s

1.1 Toename aan financiële hulpvragen kan leiden tot capaciteitsproblemen. Met dit beleid zetten we, naast het voorkomen van financiële problemen, in op het zo vroeg mogelijk bereiken van inwoners met financiële vragen en problemen. Hoe succesvoller we daar in zijn, hoe meer inwoners we tijdig kunnen helpen. Dat kan de keerzijde hebben dat het aantal inwoners dat financiële hulpvragen stelt hoger is dan we met de huidige capaciteit aan ondersteuning kunnen helpen. We proberen dit te voorkomen door goede monitoring en continue zoeken naar effectieve en efficiënte oplossingen, waarbij we ook kijken of en hoe de succesvolle bijdrage van huidige en mogelijk nieuwe vrijwilligers daarin ondersteunend kan zijn. We zijn daarbij ook in gesprek of bestaande ondersteuning door vrijwilligers doorontwikkeld moet worden, bijvoorbeeld volgens de systematiek van Schuldhulpmaatje. Dit om ervoor te zorgen dat vrijwilligers goed in staat zijn om, ook bij wat complexere vragen, te kunnen helpen. Mocht (tijdelijke) capaciteitsuitbreiding nodig zijn, dan communiceren we daar tijdig over ten behoeve van een goede besluitvorming daarover. Het is belangrijk om daarbij mee te wegen dat het tijdig of zo snel mogelijk oplossing van financiële problemen andere maatschappelijke kosten verminderd zoals uitval op werk door stress, gezondheidsproblemen door stress of opvoedproblemen door stress.

1.2 Rijksbeleid wijzigt dusdanig dat het beleidsplan eerder dan vier jaar aanpassingen behoeft. We zien al een aantal jaren verhoudingsgewijs veel en snelle doorontwikkelingen op de aanpak rondom schuldenproblematiek. Het voordeel daarvan is dat schuldhulpverlening steeds effectiever kan worden ingezet omdat er meer (wetenschappelijk bewezen) kennis beschikbaar is over wat oorzaken zijn en wat werkt, zoals: het nu meer breed gedragen inzicht 'het kan iedereen overkomen', dat bepaalde life events een risico op schulden met zich meebrengen, de mogelijkheid van vroegsignalering van betaalachterstanden, werken volgens stress sensitieve dienstverlening en het inzetten van saneringskredieten in de plaats van schuldbemiddeling. Tegelijkertijd is er een risico dat vastgesteld beleid sneller verouderd door nieuwe inzichten en nieuwe ontwikkelingen. Dit beleidsplan bevat vooral kaders die een richting geven aan de uitvoer, dat maakt de kans op noodzakelijke bijstelling minder groot. Daarnaast staat er halverwege de beleidsperiode een evaluatie op de planning. Tijdens deze evaluatie wordt ook gekeken naar de kaders van dit beleid en of deze nog bijstelling behoeven. Financiën Het beleidsplan wordt budgetneutraal uitgevoerd. Op basis van dit beleidsplan wordt de functie van de budgetcoach (Bonkelaarhuis) vanaf 2026 bekostigd uit structurele middelen.

De budgetcoach is een belangrijke laagdrempelige voorziening

voor inwoners met vragen rondom geld, juist ook om schulden te voorkomen. En de budgetcoach is een belangrijke lokale voorziening als het gaat om nazorg aan inwoners die een schuldhulpverleningstraject goed hebben afgerond (wettelijke plicht). Dit blijkt ook uit de tussenevaluatie van het plan van aanpak "Sliedrechters schuldenvrij en actief", dat tegelijkertijd met dit beleidsplan wordt aangeboden aan de gemeenteraad. Ter informatie: Het kabinet heeft recent het Nationaal Programma Armoede en Schulden aangekondigd in het Regeerprogramma van het Kabinet Schoof. Het kabinet trekt hiervoor in 2025 € 24 miljoen extra uit, oplopend naar € 100 miljoen in de periode 2028 t/m 2030 en structureel € 75 miljoen vanaf 2031. Deze middelen zijn bedoeld voor een samenhangend pakket aan maatregelen dat voortbouwt op het IBO Problematische schulden. Een deel hiervan wordt beschikbaar gesteld voor vroegsignalering en het kwaliteitskader schuldhulpverlening, het is echter nog niet duidelijk welk deel van dit bedrag beschikbaar wordt gesteld aan gemeenten. Zodra hier meer duidelijkheid over is informeren we de gemeenteraad via de P&C cyclus over de hoogte en beoogde inzet van de middelen.

Deze inzet zal zijn in lijn met eventuele aanvullende wettelijke taken en/of opdrachten vanuit de afspraken 'basisdienstverlening schuldhulp', dit beleidsplan en de focus die we daarin hebben aangebracht op extra communicatie en voorlichting, de geboorte van een kind, financieel zelfredzaam 18plus en de doelgroep zzp'ers. Wet- en regelgeving / Juridische zaken Wet gemeentelijke schuldhulpverlening. GR Sociaal. Duurzaamheid N.V.T. Inclusiviteit N.V.T. Tijdspad, monitoring en evaluatie m.b.t. voorgesteld raadsbesluit Het beleidsplan heeft een looptijd van 2025 tot 2028. Halverwege de beleidsperiode, eind 2026/begin 2027 zal een tussenevaluatie plaatsvinden welke gedeeld zal worden met de gemeenteraad. Communicatie / Participatie Het Bonkelaarhuis, specifiek de medewerkers uit de cirkel sociaal-materiaal, zijn betrokken bij het opstellen van dit beleidsplan. Daarnaast is advies gevraagd en ontvangen van de Adviesraad Sociaal Domein Sliedrecht. Dit advies en de wijze waarop dit advies verwerkt is in het beleidsplan kunt u terugvinden in bijlage 2 en 3. Vervolgprocedure (inspraak/publiceren) N.V.T. Eerdere besluitvorming c.q.

bronvermelding Raadsvoorstel en besluit december 2022 (2022-0172328): Beleidsplan schuldhulpverlening 2021-2024 "Samen werken aan nieuw perspectief" Eerdere besluitvorming Beleidsplan schuldhulpverlening 2021 – 2024 SamenWerken aan nieuw perspectief - Raadsvoorstel