GEW (2)_RV_Verordening Duurzaamheidslening Sliedrecht.pdf

Gewijzigd (2) Raadsvoorstel Team: Ruimtelijke Ontwikkeling en Economie Steller: Silvain Hamar de la Brethonière sa.hamar.de.la.brethoniere@sliedrecht.nl

Portefeuillehouder: Ton Spek

Onderwerp: Nieuwe Verordening Duurzaamheidsleningen Openbaar: Ja

Zaaknummer: 2023-0064940 Bestuurlijke route: College van burgemeester en wethouders Oordeelsvormend - Gemeenteraad Sliedrecht Besluitvormend - Gemeenteraad Sliedrecht

PFO: Bijlage 1. Verordening Duurzaamheidslening Sliedrecht

Afdoening motie en/of toezegging: Is hiermee een motie afgedaan? n.v.t. Is hiermee een toezegging afgedaan? n.v.t.

Fatale termijn:

Planning: 9 mei 2023 6 juni 2023 27 juni 2023

Op 1 mei 2023 is het conceptraadvoorstel in het PFO Fysiek besproken.

Onderwerp Nieuwe Verordening Duurzaamheidsleningen. Beslispunten De gemeenteraad voor te stellen om: 1. De resterende € 200.000,- op de Blijverslening-rekening over te maken naar de Duurzaamheidsrekening om het huidige tekort op de rekening courant op te lossen en eventuele aanvragen voor duurzaamheidsleningen in de toekomst te kunnen bekostigen. 2. Wegens het uitblijven van aanvragen de Blijverslening Sliedrecht af te schaffen door de Verordening Blijverslening Sliedrecht 2016 op te heffen. 3. De Verordening Duurzaamheidslening vast te stellen, waarin is opgenomen dat een duurzaamheidslening alleen wordt toegewezen bij een bewijs van afwijzing voor een Energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds 4. Het college van burgemeester en wethouders te mandateren om naar noodzaak gelden over te boeken tussen de door SVn beheerde Blijversrekening en Duurzaamheidsrekening van de gemeente Sliedrecht, om lopende aanvragen voor een Blijverslening te faciliteren. Samenvatting voor de raad: Na het uitbreiden van het budget voor duurzaamheidsleningen met € 200.000,- middels een raadsbesluit in september 2022 is de toename in leningaanvragen doorgezet, waardoor sinds april 2023 het budget opnieuw is uitgeput.

De gemeenteraad wordt voorgesteld om kennis te nemen van de stand van zaken omtrent duurzaamheidsleningen, om het voorstel om € 200.000,- uit de blijverslening-rekening over te hevelen naar de duurzaamheidsrekening om het tekort te dichten en een strenger toewijzingsbeleid op te nemen in de Verordening Duurzaamheidsleningen. Inleiding Op 20 september 2022 heeft u besloten om het beschikbare budget voor duurzaamheidsleningen te verhogen met € 200.000,-. Bij een gelijk blijvend aantal aanvragen is destijds berekend dat de rekening courant voor duurzaamheidsleningen nog minstens een jaar zou volstaan. Mocht het budget onverhoopt opnieuw uitgeput raken, dan zou nogmaals een voorstel worden gedaan aan uw raad. Dat het budget sneller dan verwacht is uitgeput komt door de voortgaande toename in het aantal aanvragen, maar ook het gestegen bedrag per aanvraag. Waar de meeste aanvragen in 2022 en eerdere jaren enkel zonnepanelen betroffen, bevatten de meeste aanvragen in eind 2022 en tot nu toe in 2023 meer en andere maatregelen per keer. Vooral een toename van warmtepompen en isolatiemaatregelen is duidelijk zichtbaar. Ook inflatie speelt hierin een rol: de kosten van alle maatregelen zijn aanzienlijk gestegen. Dit alles leidt tot een versnelde uitputting van de beschikbare middelen.

Deze doorzettende stijging van transacties en het gemiddeld aanvraagbedrag is goed zichtbaar in de onderstaande grafiek.

Om het tekort op de Duurzaamheidsrekening van SVn te dichten is een verruiming van het budget nodig. Aan de andere kant is de verwachting dat, als de verordening niet wordt aangescherpt om het aantal aanvragen terug te brengen, deze verruiming een stuk groter moet zijn dan het raadsbesluit in 2022. Een dergelijke toename van het budget heeft financiële gevolgen, aangezien de beschikbare algemene middelen van de gemeente niet toereikend zijn. Wel kan het tekort op korte termijn worden gedekt met gelden uit de in 2016 opgerichte, maar nog altijd ongebruikte Blijverslening-rekening. Op de lange termijn kunnen bewoners gebruik gaan maken van de Energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds. Beoogd effect Het tekort op de Duurzaamheidsrekening op de korte en lange termijn dichten op een manier waarop de gemeente Sliedrecht haar inwoners zo goed mogelijk kan begeleiden in het verduurzamen van hun woning, met een beperkte impact op de financiële middelen en capaciteit van de gemeente. Tegelijkertijd worden hiermee de tot nu toe gereserveerde maar ongebruikte gelden op de Blijverslening nuttig ingezet. Argumenten 1.

Het verhogen van het budget voor duurzaamheidsleningen brengt extra kosten met zich mee Bij het vaststellen van het raadsvoorstel Duurzaamheidsleningen in september 2022, waarbij extra budget voor duurzaamheidsleningen is vrijgemaakt, beschikte de gemeente over voldoende algemene middelen om zonder directe kosten het budget te verhogen. Inmiddels zijn de algemene middelen van de gemeente uitgeput. Daarnaast ontvangt de gemeente geen inkomsten uit verstrekte duurzaamheidsleningen; het lage rentepercentage op de lening wordt gebruikt om de (uitvoerings)kosten te dekken. De gemeente maakt daardoor, indien zij besluit uit eigen middelen het budget op de duurzaamheidsrekening op te hogen, extra kosten doordat zij geld bij moet lenen om dit vervolgens uit te lenen aan bewoners. Ter illustratie: indien de gemeente besluit om de Duurzaamheidsrekening met € 500.000,- op te hogen kan zij een jaarlijkse extra kostenpost aan rentekosten verwachten van ongeveer € 15.000,-. 2. Bankfunctie behoort niet tot de kerntaken van de gemeente De functie van een bank behoort niet tot de kerntaken van een gemeente, en zij heeft daarom haar organisatie ook niet ingericht om een bankfunctie te vervullen.

In het geval van de duurzaamheidslening is het uitvoeren van een kredietbeoordeling, het opstellen van een leningsovereenkomst, het incasseren van rente en aflossen en het beheer van de overige controle- en

uitvoeringstaken bij SVn neergelegd. De gemeente stelt echter de financiële middelen van de gemeente ter beschikking om duurzaamheidsleningen uit te geven en voert verschillende taken met betrekking tot het toewijzen en uitvoeren van duurzaamheidsleningen. In Sliedrecht is, net als in vele andere gemeenten, gekozen om ondanks het feit dat de gemeente niet de rol van een bank hoort te vervullen, toch duurzaamheidsleningen aan te bieden om diegenen die dat anders niet kunnen te helpen om hun woning te verduurzamen. 3. Er is een vergelijkbaar landelijk alternatief beschikbaar voor de duurzaamheidslening Het Nationaal Warmtefonds biedt de Energiebespaarlening aan voor vergelijkbare verduurzamingsmaatregelen en looptijden met een rentepercentage van 4,3% tot 4,7%. Dit is percentueel een groot verschil ten opzichte van de huidige duurzaamheidsleningen (1,6% rente), maar de rente is nog altijd lager dan de marktconforme rente voor vergelijkbare en bedragen en looptijden. Daarnaast geldt voor de Energiebespaarlening een rente van 0% voor eigenaar-bewoners met een verzamelinkomen van minder dan € 48.625. Kortom: de gemeente is ooit begonnen met de duurzaamheidslening om in een behoefte voor lage rente-leningen voor verduurzamingsmaatregelen te voorzien, maar inmiddels kan deze behoefte door een andere, landelijke partij worden gedekt.

De ambtelijke capaciteit die hierbij vrijkomt kan worden ingezet om bewoners waar nodig te begeleiden bij het aanvragen van een Energiebespaarlening. 4. Er is geen gebruik gemaakt van de Blijverslening Sinds het beschikbaar komen van de Blijverslening Sliedrecht in 2016 is er maar één aanvraag ingediend; deze aanvraag kwam echter niet in aanmerking. Het voorstel is daarom om de op korte termijn benodigde middelen op de Duurzaamheidsrekening uit de Blijverslening-rekening te halen, waar deze al sinds 2016 ongebruikt staan. Hierbij wordt de Blijverslening afgeschaft wegens het uitblijven van aanvragen. 5. De duurzaamheidslening kan in stand blijven als alternatief De wijziging in de Verordening Duurzaamheidsleningen kan doen veronderstellen dat de Energiebespaarlening de duurzaamheidslening compleet zal vervangen. Dit is echter niet helemaal zo, om enkele redenen. Allereerst biedt de duurzaamheidslening met klimaatadaptieve maatregelen, namelijk infiltratievoorzieningen voor hemelwater & vegetatiedaken, unieke maatregelen waarvoor men geen gebruik kan maken van een Energiebespaarlening. Daarnaast heeft de gemeente de keuze om in de toekomst meer verduurzamingsmaatregelen toevoegen aan de verordening, waarbij men niet voor een Energiebespaarlening in aanmerking komt. 2.

Faciliteren lopende aanvraag Blijverslening Na de oordeelsvormende vergadering is een aanvraagformulier voor een Blijverslening ingediend. Deze aanvraag is eerder in maart 2023 ingediend, maar daarna on-hold gezet tijdens het besluitvormingsproces. Om deze aanvraag en andere mogelijke aanvragen te faciliteren, wordt gevraagd om het college van burgemeester en wethouders te mandateren om naar noodzaak gelden over te boeken tussen de door SVn beheerde Blijversrekening en Duurzaamheidsrekening van de gemeente Sliedrecht.

Kanttekeningen / Risico’s 1. Mogelijke voordelen van duurzaamheidsleningen als lokale regeling Doordat de gemeente zelf contact heeft met de aanvragers van duurzaamheidsleningen staat deze regeling dichtbij bewoners; dit wordt mogelijk door bewoners als meerwaarde ervaren. Het Nationaal Warmtefonds staat als nationale overheidsorganisatie wat verder af van de bewoners van Sliedrecht en is daarmee niet zo makkelijk fysiek of persoonlijk te benaderen. Het is lastig in te schatten of een

strengere Verordening Duurzaamheidsleningen ervoor zorgt dat verduurzamingsacties die wél hadden plaatsgenomen als de duurzaamheidslening beschikbaar was, niet meer zullen plaatsvinden. Financiën Doordat de Duurzaamheidsrekening wordt opgehoogd met middelen uit de Blijverslening-rekening is er geen impact op de financiën van de gemeente. Wet- en regelgeving / Juridische zaken Artikel 160, lid 1 onder b van de Gemeentewet Duurzaamheid De Energiebespaarleningen en duurzaamheidsleningen dragen bij aan de duurzaamheidsambities van de gemeente Sliedrecht door inwoners de mogelijkheid te bieden om verduurzaming van hun woningen te faciliteren. Deze kunnen gecombineerd worden met landelijke subsidiemogelijkheden en lokale acties gericht op verduurzaming, waardoor het de effectiviteit van andere activiteiten op het gebied van duurzaamheid versterkt. Inclusiviteit De Energiebespaarlening heeft een rente van 0% voor eigenaar-bewoners met een verzamelinkomen van minder dan € 48.625. Daarmee biedt het bewoners met beperkte financiële slagkracht extra mogelijkheden om hun woning te verduurzamen, en draagt daarmee bij aan een inclusieve energietransitie. Tijdspad, monitoring en evaluatie m.b.t. voorgesteld raadsbesluit N.v.t.

Communicatie / Participatie Er wordt in samenwerking met Team Communicatie gewerkt aan een communicatiecampagne waarbij de overstap naar de Energiebespaarlening als primaire lening voor verduurzaming breed wordt gecommuniceerd. Hierbij wordt aandacht besteedt aan het verduidelijken dat de inwoners niets minder (financiële) ondersteuning, begeleiding en stimulering krijgen in het verduurzamen van hun woning. We stappen over van een gemeentelijk financieringsinstrument naar een landelijke pot, waarbij we als gemeente inwoners zullen blijven helpen in de aanvraag. Vervolgprocedure (inspraak/publiceren) Een gewijzigde Verordening Duurzaamheidsleningen wordt vastgesteld. De Verordening Blijverslening Sliedrecht 2016 wordt ingetrokken. De resterende € 200.000,- op de Blijverslening-rekening wordt hierbij naar de Duurzaamheidsrekening overgemaakt. Eerdere besluitvorming c.q. bronvermelding Op 20 september 2010 is de 'Verordening Duurzaamheidslening Sliedrecht 2010' vastgesteld en op 1 januari 2011 in werking getreden. De laatste en nog steeds geldende 'Verordening Duurzaamheidslening Sliedrecht 2016' is door de raad op 25 oktober 2016 vastgesteld en op 9 november 2016 in werking getreden.

De gemeenteraad heeft op 8 oktober 2019 de motie Duurzaamheid aangenomen, in navolging waarvan het college op 5 november 2019 heeft besloten om de duurzaamheidsrekening aan te vullen met €100.000,- afkomstig uit de blijverslening.