Concept notulen raad Sliedrecht 29 maart 2022.pdf

NOTULEN OPENBARE BESLUITVORMENDE VERGADERING VAN DE GEMEENTERAAD VAN SLIEDRECHT, GEHOUDEN OP DINSDAG 29 MAART 2022 Voorzitter: de heer J.M. de Vries Griffier: de heer R.P.A. van Aalst Verslag: mevrouw E. Verveer, bureau Getikt! (af audio) Aanwezige raadsleden:

(20) C. Ippel, A.W. de Mul-Donker, F.A. Mulder, J.H. Oostrom, J.C. Paas, J.H. Visser, W.H. Blanken, T.W. Pauw, G. Safai Pour, M.T. Stam-Smeets, M. Verheul, A.L. den Besten, F.J. Dunsbergen, V.E. Prins, R. Bijderwieden, S. van Wijngaarden, M.J.H. Jongeneel, R.B. de Munck, B. Van der Plas, G. Torun

Afwezig:

A.T. Spruijt

Namens het college:

J.M. de Vries, E.P.E. Goverde, T.A. Spek, P. Vat

1. OPENING EN LOTING De voorzitter Goedenavond. Ik open deze besluitvormende vergadering van de gemeenteraad van de gemeente Sliedrecht. Het is vanavond een bijzondere besluitvormende vergadering. We besluiten de vaststelling van de verkiezingsuitslag en over de toelating van nieuwe leden, maar in het bijzonder: vanavond nemen we afscheid van leden van deze raad en van burgerraadsleden. Heel fijn dat u er allemaal bent. Helaas heeft onze collega Arnoud Spruijt zich moeten afmelden wegens ziekte, maar wij weten dat hij thuis ons van achter het scherm volgt in de traditie van de afgelopen twee jaar. Dus, Arnoud: fijn dat je op die manier bij ons bent vanavond. Fijn dat er ook zoveel gasten in ons midden zijn vanavond bij deze bijzondere vergadering. Ook familieleden en in het bijzonder Julius: leuk dat jij erbij bent. Wij gaan allereerst over tot de loting voor een eventuele sprekersvolgorde. Je weet maar nooit met deze agenda. De heer Mark Verheul, nummer 14 is het geworden. Aan jou de eer om eventueel als eerste het woord te voeren dan wel te mogen stemmen, voor het geval dat. 2. SPREEKRECHT BURGERS OVER GEAGENDEERDE ONDERWERPEN De voorzitter Er zijn bij agendapunt 2, daar gaan we nu toe over, geen insprekers aangemeld en daarmee kunnen we overgaan naar agendapunt 3. 3. VASTSTELLEN AGENDA De voorzitter Dat is het vaststellen van de agenda.

Dat doen we niet dan nadat we hebben geconstateerd dat er iets lekkers wordt uitgereikt. Ik vergat het helemaal te zeggen. Er ligt altijd een lekkere sprits bij u op de tafel, maar vanavond ligt er heerlijke Turkse baklava van onze college Torun, die ons trakteert op deze bijzondere avond. Hartelijk dank daarvoor. [Applaus] De voorzitter Daar gaan we van genieten. Heeft iemand nog iets voor de vaststelling van de agenda? Dat is niet het geval? Dan kan die ongewijzigd worden vastgesteld. Dank u wel. 4. VASTSTELLEN NOTULEN 7 MAART 2022 De voorzitter Dan gaan wij naar agendapunt 4. Dat is het vaststellen van de notulen van 7 maart 2022. Er zijn bij onze griffier geen voorstellen tot tekstwijziging binnengekomen. Kunt u daarom instemmen met het vaststellen van deze notulen? Dat is het geval. Dank u wel, aldus besloten. 5. MONDELINGE VRAGEN (ARTIKEL 38 RVO) De voorzitter Dan gaan wij naar de mondelinge vragen conform artikel 38 van ons Reglement van Orde. Die zijn niet aangemeld en dus kunnen we door naar agendapunt6. 6. BES – ONDERZOEK COMMISSIE GELOOFSBRIEVEN De voorzitter Een belangrijk onderdeel in deze vergadering is het onderzoek van de commissie voor de geloofsbrieven. De commissie voor de geloofsbrieven is al eerder vanavond bijeen geweest en heeft haar werkzaamheden al verricht, maar het is wel belangrijk dat u formeel nog instemt met het instellen van deze commissie.

Deze commissie bestond uit een illuster gezelschap van drie raadsleden die vanavond ook afscheid nemen. Dat zijn de raadsleden Den Besten, Blanken en Visser en ik stel u voor met deze samenstelling in te 1

stemmen. Aldus besloten. Dank u wel voor dat vertrouwen. Ik nodig u, de voorzitter van de commissie voor de geloofsbrieven, uit om het rapport uit te brengen. De heer Blanken. Gaat uw gang. De heer Blanken Voorzitter, dank u wel. De commissie uit de raad van de Gemeente Sliedrecht, in wier handen werden gesteld a. het proces-verbaal van het Centrale Stembureau tot de rechtmatigheid van de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen van 14, 15 en 16 maart 2022 en b. de geloofsbrieven en verder bij de kieswet gevorderde stukken, ingezonden door - dan krijgen we een hele lijst, alfabetisch. Bijderwieden, R.; Brandwijk, B.; Dubbeldam-Van Beest, A.; Dunsbergen, F.J.; Ippel, C.; Jongeneel, M.J.H.; Kraaijeveld-le Pair, P.S.; Mulder, F.A.; de Mul-Donker, A.W.; Oostrom, J.H.;. Paas, J.C.; Pauw, T.W.; van der Plas, B.; Spek, T.A.; Stam-Smeets, M.T.; van Urk, B.G.; Verheul, C.; Verheul, M.; Verweij, J.P.; VisserSchlieker, G.W.; van Wijngaarden, S. Dat waren er in totaal 21, voorzitter. Benoemt tot lid van de raad van de gemeente Sliedrecht; rapporteert de raad van de gemeente Sliedrecht dat zij bovengenoemde bescheiden heeft onderzocht en in orde bevonden.

Gebleken is dat er geen sprake is van een ernstig vermoeden dat door één of meerdere stembureaus bij de stemopneming zodanige fouten zijn gemaakt dat zij van invloed zijn op de zetelverdeling en/of te benoemen leden van de raad kunnen zijn; de benoemden aan alle in de gemeentewet gestelde eisen voldaan. De commissie adviseert te verklaren dat de op 14, 15 en 16 maart 2022 gehouden gemeenteraadsverkiezingen naar het oordeel van de raad op rechtmatige wijze zijn verlopen. Ten tweede, de benoemde leden toe te laten als lid van de raad van de gemeente Sliedrecht. De voorzitter Heeft één van de leden behoefte om vragen te stellen aan de voorzitter van de commissie voor de geloofsbrieven? Dat is niet het geval. Dan dank ik u zeer hartelijk voor het uitbrengen van uw advies en uw rapport. Dat geldt ook voor de andere leden van de commissie. Maar voordat u gaat zitten, meneer Blanken, is er toch nog een vraag. Er is een vraag van de heer Verheul; gaat uw gang. De heer Verheul Voorzitter, is het misschien mogelijk dat de voorzitter van de commissie geloofsbrieven de voorletters van mevrouw Schlieker nog een keer opnoemt. Want wij hebben gemeend dat er verkeerde voorletters zijn opgenoemd. De voorzitter In het verslag zou moeten staan G.J. De heer Blanken Er staat in mijn verslag G.W. De voorzitter Dan corrigeren we dat nu ter plekke.

Misschien wilt u dat gelijk als voorzitter nu ook doen? De heer Blanken Voorzitter, op 20 staat de naam gewijzigd: Visser-Schlieker, G.J. De voorzitter Dank u wel. Daarmee is die correctie aangebracht. Dank u wel, meneer Verheul, dat u zo attent bent om dat te horen en te corrigeren. Dank u wel. Dank u wel voor het uitbrengen van het verslag. Daarmee dank ik de commissieleden. Die zijn ook weer als commissie daarmee ontbonden en kunnen wij overgaan naar agendapunt 7. 7. BES - VERKLARING TEN AANZIEN VAN DE RECHTMATIGHEID VAN DE GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN 14, 15 EN 16 MAART 2022 De voorzitter Want u heeft de adviezen aan ons uitgebracht, aan de raad uitgebracht en het eerste advies is dat u voorstelt om te verklaren als raad van deze gemeente dat de gemeenteraadsverkiezingen die gehouden zijn op 14, 15 en 16 maart 2022 op rechtmatige wijze zijn verlopen. U hebt het advies gehoord en ik stel u voor overeenkomstig te besluiten, maar misschien wenst één van de leden daarover het woord? Dat is niet het geval. Dan - wenst één van de leden daarover stemming? Dat is niet het geval; dan is aldus besloten. 8. BES – BESLUIT TOELATING NIEUWE RAADSLEDEN De voorzitter Dan gaan wij over naar punt 8 van de agenda. Dat is het besluit over de toelating van de 21 nieuw benoemde raadsleden, zoals voorgelezen door de voorzitter van de commissie voor de geloofsbrieven.

U hebt het advies gehoord van de commissie. Wenst van één van de leden daarover het woord? Dat is niet het geval. Wenst één van de leden daarover stemming? Dan stel ik u voor met het voorliggende voorstel in te stemmen. Aldus besloten. Dank u wel. Daarmee zijn alle voornoemde 21 raadsleden toegelaten tot de raad van de gemeente Sliedrecht. Daar zullen we dezelfde correctie in aanbrengen, dank u wel, meneer de griffier, zodat we daar formeel geen problemen mee krijgen. Ik nodig u allemaal uit om morgenavond opnieuw aanwezig te zijn in deze zaal, want dan zullen die 21 leden formeel geïnstalleerd worden als lid van de gemeenteraad van Sliedrecht. Dit zijn hele belangrijke besluiten. Fijn dat dat zo goed verlopen is. 2

9. BES – AFSCHEID VERTREKKENDE RAADSLEDEN EN BURGERRAADSLEDEN De voorzitter Nu gaan wij over naar agendapunt 9. Want met het toelaten van nieuwe leden nemen we ook afscheid van een groot aantal leden, maar ook burgerraadsleden. Eigenlijk neemt u allen afscheid van deze raad, maar een aantal van u is zojuist benoemd en toegelaten tot de nieuwe raad. Maar er zijn ook leden voor wie dat niet geldt en daar willen wij vanavond ook heel specifiek aandacht aan geven. Daartoe neem ik plaats achter het spreekgestoelte. Dames en heren, leden van de raad, beste aanwezigen: u was allen raadslid in een zeer dynamische periode. Er is in de afgelopen vier jaar heel veel gebeurd. In onze samenleving, in de wereld, maar ook in ons gemeentebestuur. Zo had uw raad drie burgemeesters en ook drie raadsvoorzitters. Het college wijzigde meerdere keren van samenstelling. Drie wethouders traden af en twee wethouders traden toe en kwamen ook van buiten. Onze samenleving werd, net zoals onze hele Nederlandse samenleving en de wereld, geconfronteerd met een ongekende crisis: de coronapandemie waarin 54 Sliedrechters helaas zijn overleden. Een crisis met een grote impact op ons allen, op alle Sliedrechters. Op u als raadsleden, op al onze inwoners, op onze ondernemers. U als raad schrok daarin niet terug om moeilijke besluiten te nemen. Moeilijke besluiten te nemen om deze crisis goed door te komen.

Om het college het mandaat te geven om te doen wat nodig was en onze samenleving, onze inwoners en onze ondernemers te ondersteunen. In deze coronacrisis heeft u bijna twee jaar online vergaderd en dat ging u goed af. Al voordat ik uw burgemeester mocht zijn volgde ik u intensief, kan ik u zeggen en kon ik dat met eigen ogen en oren zien en horen. Daardoor moest u juist die informele momenten en zojuist gebeurde dat ook, vooraf aan de vergadering, na afloop van de vergadering missen. Momenten die je als raadslid met vele intensieve uren vergaderen zo hard nodig hebt om het met elkaar draaglijk te laten zijn. U maakte ook de introductie van het digitaal stemmen mee; een belangrijke verandering in onze raad. En dames en heren, u startte uw raadsperiode in ons raadhuis en u eindigt uw raadsperiode in deze Lockhorst. Inmiddels is dat ook een vertrouwde plek geworden, waar we gelukkig alle ruimte hebben. Ruimte hebben om onze gasten te ontvangen en toch verlangt u waarschijnlijk, net zoals ik, naar dat sfeervolle en straks gerenoveerde monumentale raadhuis. Vanzelfsprekend wel met moderne vergaderfaciliteiten die daarbij horen. Helaas is dat voor degenen die nu afscheid nemen als raadslid voor hen in die rol niet gegeven, maar wij hopen ze natuurlijk straks later in dat gerenoveerde raadhuis wel te kunnen ontmoeten en te kunnen begroeten.

Beste leden van de raad, u eindigt uw raadsperiode met een nieuwe crisis; met de noodopvang van ongeveer 200 Oekraïners die vluchtten voor het oorlogsgeweld en een veilige haven vinden in Sliedrecht. Zo zijn gisteren en vandaag velen van hen officieel inwoner geworden van onze gemeente. Ondanks al deze ingrijpende gebeurtenissen in de afgelopen vier jaar, neemt vandaag een raad afscheid die - en misschien wel juist door al deze politieke en maatschappelijke crisissen heen - gegroeid is. Een raad die gegroeid is in onderlinge verbondenheid. Een raad waarin het stevige debat niet werd geschuwd, maar tegelijkertijd de onderlinge verhoudingen veelal goed bleven en dat is mooi. Een raad die ook geïnvesteerd heeft in de onderlinge relatie. In de relatie met elkaar, in de relatie met het college en die met de ambtelijke organisatie. Een raad die in die periode ook zelf leerde. Leerde bijvoorbeeld in het beter voorzitten, als voorzitterspool. Maar ook een raad die leerde in het gedisciplineerd online kunnen vergaderen en dat lukte zeer goed - ik zei het al. Een raad die heeft geleerd om meer op hoofdlijnen te besturen. Een raad die het aandurfde een nieuwe koers uit te zetten en een raad waarvan het een voorrecht was om bijna een jaar lang uw voorzitter te mogen zijn. U deed uw werk met zeer veel inzet en energie. Het raadswerk vraagt dat ook.

Want zo heeft u in de afgelopen vier jaar met elkaar 314 vergaderingen gehad, waarvan 158 met de gehele raad. U heeft 4.297 stukken ontvangen, die u dan ook hopelijk allemaal hebt gelezen. U heeft 182 raadsvoorstellen behandeld en u liet het daar niet bij, want die kreeg u van het college, maar u heeft zelf 285 technische vragen gesteld, die natuurlijk ook allemaal technisch beantwoord zijn. Ik kijk naar de leden van het college; ook hartelijk welkom overigens in deze vergadering van de raad. U heeft 102 schriftelijke vragen gesteld, artikel 39 vragen, voor de kenners onder ons. U heeft in de afgelopen vier jaar 40 mondelinge vragen gesteld en 70 moties aangenomen. Nou, met zo’n aantal zouden ze in de Tweede Kamer heel erg blij zijn. U heeft 13 vreemde moties ingediend. Ik bedoel eigenlijk ‘moties vreemd aan de orde van de dag’. Misschien waren ze soms ook wel vreemd, maar dat oordeel laat ik graag aan u zelf over. Tenslotte: u heeft slechts nul initiatiefvoorstellen ingediend. Nou, misschien is dat een uitnodiging voor de nieuwe raad, om dat te evenaren. Deze aantallen zijn natuurlijk indrukwekkend als je dat op je in laat werken, maar gelukkig zijn die aantallen geen doel op zichzelf. U had in al dit raadswerk de drijfveer om voor Sliedrecht, voor de Sliedrechtse gemeenschap het verschil te maken. Het beste te doen.

Of dat gelukt is? Dat oordeel laat ik graag aan u zelf en vast ook aan de kiezer. En de kiezer heeft inmiddels gesproken. Er zijn in Sliedrecht geen grote verschuivingen geweest als ik dat vergelijk met andere gemeenten, maar toch: een aantal van u neemt vanavond ongewenst afscheid. Een aantal van u hoopt morgenavond opnieuw geïnstalleerd te worden tot lid van deze raad. En toch nemen vanavond 11 raads- en burgerraadsleden echt afscheid. Ik zei het al: sommigen vrijwillig en anderen gedwongen door de uitslag van de raadsverkiezingen. Ik richt graag het woord tot u. Dat ga ik graag doen op volgorde van de anciënniteit, maar daar ga ik een beetje creatief mee om, dus daar moet u mij niet op afrekenen na afloop. 3

Leden van de raad, graag begin ik bij uw collega Vincent Prins, die vandaag als raadslid vertrekt, maar naar verwachting, tenminste, zo heeft zijn fractie aangegeven, volgende week weer wordt geïnstalleerd als burgerraadslid. Wie weet dat hij later opnieuw de kans krijgt om toe te treden tot uw raad; daar kunnen we nog niets over zeggen. Formeel dus, Vincent, neem jij vanavond geen afscheid, want volgende week gaan wij jou weer installeren tot burgerraadslid. Maar om te voorkomen dat jij nou tussen wal en schip valt, je weet nooit hoe de hazen lopen, willen we jou toch vanavond niet zonder bloemen thuis laten komen. Dus we gaan allereerst jou nu naar voren vragen, Vincent. Je hebt er misschien niet op gerekend, je hebt je stropdas niet om, maar kom naar voren; dan reik ik je graag de bloemen uit. Vincent, dank je wel voor je bijdrage als raadslid voor de afgelopen 8 jaar. Vincent Prins: Nou al langer. [Applaus] De voorzitter Dames en heren. Vincent verwachten we dus over een week weer opnieuw hier te kunnen begroeten, maar de heer Wim Blanken, raadslid namens PRO Sliedrecht, of dat ook voor hem geldt…? Wim, jij was al heel lang raadslid van onze gemeente. Jij was van 24 oktober 2005 tot en met maart 2018 raadslid namens PRO Sliedrecht en je kwam opnieuw in de raad op 21 januari 2020. Totaal bijna 15 jaar raadslid.

Het was geen wonder dat de commissie voor de geloofsbrieven jou vroeg om het voorzitterschap, deze moeilijke en zware taak, op je te nemen, want jij bent het meest ervaren raadslid dat vanavond afscheid neemt. Al die jaren was jij vooral woordvoerder op het sociaal domein, maar in de afgelopen jaren - dat was denk ik alleen de laatste periode, Wim, was jij ook nog lid van de werkgeverscommissie en daar ook een plezierig en betrokken lid; betrokken ook bij onze medewerkers van de griffie en dat waarderen wij zeer. Wim, toen je binnenkwam dacht ik even: heeft hij nu een nieuw bril op? Maar dat is eigenlijk bij elke vergadering het geval, dat ik opnieuw moet denken van: had hij die bril nu of is dat een nieuwe bril? Maar dat past ook bij jou. Je hebt waarschijnlijk thuis een lade vol met brillen en je kijkt naar je stemming en je denkt van: wat heb ik voor type vergadering? Vanavond zet ik een vrolijke bril op en dat is vanavond goed gelukt, Wim. Wim, eigenlijk is dat misschien wel typerend voor jou. Je bent een flamboyante persoonlijkheid. Je bent eigenlijk ook een man van de wereld. Een man die veel van de wereld heeft gezien in allerlei rollen die je hebt gehad en dat heeft je veel levenservaring, maar ook wijsheid meegegeven. Daardoor ben je ook van grote waarde voor jouw fractie, denk ik, maar zeker ook voor onze raad.

Die wijsheid, bedachtzaamheid en je geïnteresseerdheid en die betrokkenheid op ons allen, die hebben wij allemaal zeer gewaardeerd. We herkennen in jou, in je zijn en wie je bent ook wel een beetje een kunstenaar. Je ziet in jou dat jij een goed oog hebt voor wat je om je heen ziet. Je bent niet voor niets ook cameraman geweest. Een cameraman die blijkbaar ook oog heeft en liefde heeft voor woorden en alle taal die geschreven en gesproken wordt in deze gemeenteraad. Dat is wel een bijzondere combinatie. Jij bent eigenlijk onze Sliedrechtse Bert Haanstra, die uiteindelijk belandde in de baggerindustrie en zich daarna ook en dat moet gezegd worden, zeer inzette in onze samenleving. In onze Sliedrechtse samenleving, maar ook daarbuiten, bij de Zonnebloem en dus ook in de lokale politiek. Dat doe je ook met je vrouw Mira. Mira is van Oekraïense afkomst, dat weten denk ik velen van u en voor haar is het in het bijzonder en voor jullie is het in het bijzonder een hele bijzondere tijd. Ik sprak er al over: de crisis waar het Oekraïense volk en de oorlog mee geconfronteerd wordt en wat wij allemaal aan den lijve zo dichtbij en jullie nog veel dichterbij ondervinden. En het is mooi, ik weet nog precies dat jij op 6 maart het pand, wat toen op dat moment werd ingericht, van de vluchtelingenopvang binnenkwam en zei: hoe kunnen wij, hoe kan mijn vrouw helpen? Dat doet ze ook.

Ze is van waarde als tolk op allerlei plekken en momenten. Vandaag bijvoorbeeld bij het inschrijven van vluchtelingen in onze basisregistratie. Prachtig dat je dat zo kunt doen en tegelijkertijd ook een veilige opvangplek kunt bieden voor jullie moeder en schoonmoeder. Een spannende tijd voor jullie en daar leven wij zeer intensief met jullie mee. Je zei zojuist, voorafgaand aan de vergadering: je neemt afscheid en ik vroeg met wat voor gemoed je hier binnenkwam. Eigenlijk zei je: ‘Ja, het is maar de vraag of ik nu echt voor het laatst afscheid neem’. Dat betekent het eigenlijk. Toen dacht ik, ja, dan heb ik het niet helemaal voor niets voorbereid, want als hij over een week weer terugkomt, dan heb ik in ieder geval mooie woorden over je gesproken en met recht. Je hebt bij je afscheid in 2018 al een Koninklijke onderscheiding gehad. Die heb je ook vol trots op. Meer zit er helaas niet in, want de koning heeft waarschijnlijk gedacht, ja…2018, 2022 - het is maar de vraag of het hierbij blijft. Dus het blijft hierbij wat betreft de Koninklijke onderscheidingen. Voor jou zijn er als dank voor je grote inzet in de afgelopen jaren en voor wie je bent geweest in onze raad in ieder geval bloemen, maar ook twee cadeaus. Ik wil je graag uitnodigen om naar voren te komen, Wim. Wim, ik zei het al, je bent cameraman, maar ook een beetje fotograaf, geloof ik.

In ieder geval liefde voor beelden en we geven jou dit boek, Dordrecht en de Drechtsteden vanuit de wolken. Een nieuwe uitgave met ook een hoofdstuk van Sliedrecht en alle omliggende gemeenten. Je hebt het vast al? Nee? Oké. Mocht dat zo zijn, dan heb je vast iemand bedacht aan wie je het zou kunnen geven, maar ik hoop dat het een mooie herinnering is 4

aan je werk hier in Sliedrecht en daarmee ook in de Drechtsteden. Want ook in de Drechtsteden ben jij zeer actief geweest en betrokken geweest. We laten dat gepaard gaan met een tweede boek en dat is de Grote en vreselijke vloed. Het is dit jaar het jubileumjaar, of het herdenkingsjaar moet ik eigenlijk zeggen van de St. Elizabethvloed, 600 jaar geleden. Daarvoor zijn er tentoonstellingen, ook in ons Baggermuseum en zijn er boeken uitgebracht en we geven jou en al de burgerraadsleden en raadsleden die vanavond afscheid nemen, beide boeken als herinnering aan je tijd in deze gemeenteraad. Tegelijkertijd is het een mogelijkheid om weer terug te kijken naar het gebied, hoe dat hier ontstaan is en tegelijkertijd hoe mooi het nu is en hopelijk heb je er veel plezier van. Dank je wel, Wim. [Applaus] De voorzitter Dames en heren: Rob Penning. Rob, je zit op de tweede rij vanavond. Dat past bij je rol als burgerraadslid. Maar eerder was je ook lid van onze raad en dat was in de periode van 25 maart 2014 tot maart 2018. Heb ik het goed, Rob? Want jij bent van de cijfers, dus ik durf daar geen fouten in te maken. Je kwam weer terug op 3 juni 2020 als burgerraadslid. Natuurlijk, dit is een open deur, want dat hebben natuurlijk al heel veel mensen gezegd, maar ik heb dat ook in het afgelopen jaar mogen ervaren en wij als raad hebben dat mogen ervaren: dat je je naam echt eer aandoet.

Je woordvoerderschappen zijn natuurlijk goed gekozen, want daarin ontdek je ook jouw specialisme. Een specialisme wat je niet alleen terugbrengt in je woordvoerderschappen, maar ook in je lidmaatschap van de Auditcommissie. Daarin was je ook zeer actief en daarmee droeg je ook bij met jouw financiële kennis die je hebt opgedaan en ten gunste laat komen van je werk als financieel adviseur bij de gemeente Vijfheerenlanden. Die gunnen we ook die kennis, vanzelfsprekend, maar daarmee was je ook van grote waarde voor onze Auditcommissie en voor onze raad. Het was voor Piet, onze wethouder Piet Vat, altijd een hele uitdaging om goed voorbereid te zijn op jouw mogelijke vragen en onze concerncontroller. Anderen hebben hem daar altijd goed bij geholpen en anders heb jij ons wel geholpen om de goede antwoorden te vinden bij de vragen die jij zelf had gesteld. Je was dus niet alleen een deskundig burgerraadslid, maar ook een betrokken burgerraadslid. Je was zeer trouw daarin, Rob; dat hebben wij altijd zeer gewaardeerd. Je was er bijna altijd. Ik wil je namens de gemeenteraad en namens de gemeente Sliedrecht zeer hartelijk danken voor jouw inzet in de afgelopen jaren, ook als burgerraadslid en ik wil je graag ook daarvoor de cadeaus overhandigen. Ik wil je graag uitnodigen om naar voren te komen. [Applaus] De voorzitter Dames en heren, wij gaan door naar een ander burgerraadslid, Marja.

Marja Bouwmans, lid van D66 en burgerraadslid namens D66. Jij werd als burgerraadslid geïnstalleerd op 19 juni 2018; bijna vier jaar geleden. Een burgerraadslid wat eigenlijk al midden in onze samenleving stond en actief was. Het was daarom ook geen wonder, gezien jouw achtergrond en alles wat je al deed en doet, moet ik zeggen, dat jij vooral woordvoerder was op het sociaal domein. In je dagelijks werk als verzorgende IG bij Rivas ondervind je ook hoe het beleid van de politiek uitwerkt, landelijk en lokaal. En dat is mooi, dat je op die manier van waarde kunt zijn voor kwetsbare mensen en wat mooi ook dat je dat kunt vertalen bij je politieke agenda hier in de raad in de afgelopen vier jaar. Want dat werk motiveerde jou, denk ik, om juist daarom ook politiek actief te zijn. Dat was te horen en ook te zien als je het woord daarover voerde. Want jouw persoonlijke betrokkenheid was echt terug te horen in bijvoorbeeld jouw inbreng bij de Seniorenvisie, maar zo zijn er genoeg andere momenten geweest. Ook je inzet voor Buurtgezinnen is daar een voorbeeld van. Je bent, ik zei het al, op verschillende plekken maatschappelijk actief. Je bent bijvoorbeeld voorzitter van de stichting Sliedrecht Cultuur.

Er komt dan wel een einde aan jouw werk als burgerraadslid, maar dat geldt vast en zeker niet voor al het werk wat je doet in onze Sliedrechtse samenleving en daarom wil ik jou zeer hartelijk danken en je in al het werk wat je doet, heel veel succes wensen. Dank je wel en ook voor jou zijn er bloemen en cadeaus. [Applaus] De voorzitter De heer Pauw was al een beetje ongerust over de voetbalwedstrijd, maar dat gaan we niet redden, Timo. De heer Pauw Ik kan altijd nog een schorsing aanvragen, voorzitter. De voorzitter Ik zou je dat recht niet willen ontzeggen. We gaan over naar ons burgerraadslid Joanne Ligthartde Bruin, burgerraadslid namens de SGP-ChristenUnie en ze is hier vandaag aanwezig samen met Julius. Leuk dat je erbij bent, ik zei het al. In de raad van 19 juni 2018 werd jij geïnstalleerd als burgerraadslid. Je maidenspeech was toen over de cultuurnota. Ik weet niet of je dat nog weet? Ja? Mooi. 5

Je was ook en dat was zelfs wereldnieuws in Sliedrecht, je was de eerste SGP-vrouw, zoals dat toen werd gezegd -ik heb het ook alleen maar uit de media vernomen- die het woord voerde in de raad van de gemeente Sliedrecht. Nou weet ik dat niet helemaal zeker, want ik weet eigenlijk bij de SGP-ChristenUnie nooit wat precies de achtergrond is van alle leden. Dat moet misschien ook maar zo blijven, zie ik. Ja, precies. Maar ik denk eigenlijk, Joanne, voor zover ik jou heb leren kennen, dat jij met die vraag niet zo bezig bent. Jij doet gewoon je werk en dat doe je heel goed. Toegewijd en professioneel. Dat doe je denk ik ook als BTW specialist, daar ben je zeer bedreven in, maar dat doe je zeker ook als sterke kracht op de achtergrond van de SGP-ChristenUnie-fractie. Want je bent al acht jaar, ook al is dat voor ons natuurlijk als leden van de raad en voorzitter van uw raad minder relevant, fractiesecretaris. Maar ik denk, als dat werk niet goed zou gebeuren en dat geldt eigenlijk voor veel leden op de achtergrond, dat we dat ook zouden merken in de raad. Want u als raadsleden heeft al die andere mensen om ons heen, burgerraadsleden, maar ook vrijwilligers vanuit de partijen hard nodig. Dus mooi dat je dat werk ook zo goed hebt kunnen doen. Ik heb mooie herinneren aan ons kraambezoek, Rumo, na de geboorte van jullie zoon Marcus.

Toen hebben we je uitgebreid kunnen spreken; dat was mooi om te doen. Toen hebben we jullie een beer gegeven. Vanavond dus geen tweede beer, helaas, Julius - die beer is voor Marcus, maar we hebben wel andere cadeaus en ik denk dat mama ook heel goed kan voorlezen uit die boeken om te laten zien hoe Sliedrecht is ontstaan en wat er nog veel aan mooie andere plaatsen zijn rondom Sliedrecht. Sliedrecht en omstreken, zo heet het boek. Joanne, kom graag naar voren. [Applaus] De voorzitter We blijven nog even bij de burgerraadsleden en we gaan over naar Anja. Anja de Rooij. Anja, jij dacht vanavond snel klaar te zijn, hè? Waarschijnlijk ook vanwege het voetballen. Oh, nee? Om andere redenen? Oké. Maar we gaan ook uitgebreid bij jou stilstaan. Jij werd op 28 maart 2018 geïnstalleerd tot burgerraadslid namens de fractie van D66. Jij was woordvoerder op diverse terreinen, maar dat waren vooral de bestuurlijke terreinen. De bestuurlijke dossiers, gemeenschappelijke regelingen, maar ook en dat was ook een belangrijk moment voor je, denk ik: integriteit bijvoorbeeld als onderwerp. Ik heb al eerder gemerkt dat dat een onderwerp is wat je aandacht heeft. Jij pleitte bijvoorbeeld in jouw maiden speech voor transparantie en openheid. Dat past natuurlijk ook bij de identiteit van D66; laat ik het maar even zo verwoorden.

Je bent in het dagelijks leven opleider en trainer; volgens mij vergeet ik dan nog iets, maar dat horen we dan later misschien nog wel, bij de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid, maar inmiddels volgens mij bij het Landelijk Operationeel Coördinatiecentrum. Dat zijn veel van die activiteiten bij onze Veiligheidsregio waarvan we denk ik pas in de afgelopen jaren als inwoners en misschien ook wel als raadsleden hebben ontdekt hoe belangrijk dat werk is wat jij en jouw collega’s allemaal moeten doen en hoe een intensieve tijd jullie in die rol achter de rug hebben en eigenlijk nu weer in de volgende crisis zijn gekomen. Jij bent overigens de eerste die ik, dat staat mij nog bij, misschien heb jij het helemaal niet gemerkt, die ik moest afhameren met mijn voorzittershamer toen jij ongemerkt probeerde in een besluitvormende raad nog in deze kring te komen als burgerraadslid, wat echt verboden is, begreep ik van onze griffier. Dus ik vond het wel mooi dat ik op die manier mijn hamer ook nog eens een keer stevig moest gebruiken. Nu, na vier jaar burgerraadslidmaatschap, had je graag raadslid geworden en je was zelfs kandidaat-wethouder. Helaas voor jou, voor jullie als fractie is het anders gelopen. De kiezer heeft anders beslist.

Toch ben ik er van overtuigd, jou kennende, dat jij, in welke rol dan ook, in onze samenleving je zal blijven ontwikkelen en ook weer je plek en je talent op wat voor manier dan ook zal blijven inzetten. Ik dank je zeer voor jouw inzet in onze raad en voor onze gemeente en ik nodig je uit om naar voren te komen. [Applaus] De voorzitter Nu we toch bij D66 zijn - Rene? Rene de Munck, raadslid voor D66. Geïnstalleerd in de raad op 29 maart 2018. En je was niet alleen raadslid. Je was daarmee ook gelijk als eenmansfractie fractievoorzitter en je was eigenlijk zo’n beetje lid van alle commissies die de raad maar kan bedenken. Dat belette jou niet om ook bijna bij alle vergaderingen aanwezig te zijn. Op één na, oké - dan hebben we dat gemist, griffier. Dat was dan de werkgeverscommissie, waarschijnlijk? Ja. Maar goed, dat is voor een eenmansfractie best zwaar. Mark, daar kan jij over meepraten. Eenmansfractie in een raad, dan heb je veel te verstouwen en dan heb je gelukkig burgerraadsleden om je heen, maar uiteindelijk sta je er wel in formele zin alleen voor. Jij hebt je van die taak goed gekweten. Je bent op veel vergaderingen geweest. Je was daarin zeer gedreven, je toonde een enorme inzet ten bate van onze gemeente. Je was niet alleen lid van onze raad; je was ook fervent lid van de Drechtraad.

Inmiddels is de Drechtraad opgeheven, maar blijf je nog actief de regionale bijeenkomsten binnen de Drechtsteden volgen en ben je daarin niet alleen aanwezig, maar laat je ook je stem namens Sliedrecht horen. Zo hebben we je leren kennen. Je bent daarin herkenbaar, ook als ondernemer. Ex-ondernemer. Maar dat ex, daar twijfel ik eigenlijk wel aan. Want soms denk ik weer: hij is gewoon aan het werk, dus hij blijft nog gewoon 6

ondernemer. Dat gaat er waarschijnlijk ook niet zomaar uit. We hebben jou leren kennen, Rene, als een kritische vragensteller. Iemand die niet schuwde een scherp oordeel te hebben en soms ook tegen de stroom in ging varen. Dat werd niet altijd door iedereen gewaardeerd, maar je hield daarin stug vol. Je wist ook landelijke thema’s te vertalen naar de Sliedrechtse raad. Dat lukte met wisselend succes. De uitkomst van de verkiezingen nu zijn voor D66, maar zeker ook voor jou persoonlijk een grote teleurstelling. Je had na vier jaar hard werken graag, zoals jullie dat ook zeiden, willen leveren in de komende vier jaar. Maar helaas voor jullie: de kiezer heeft anders beslist. Nu mag je, zou je zeggen, ook echt met pensioen als politicus en als ondernemer, maar ik begin aan allebei te twijfelen, maar we gaan het vanzelf merken. We gunnen jou ook die tijd, want je hebt heel intensief gewerkt in onze raad. We gunnen je ook je tijd als opa en natuurlijk ook de tijd samen met Fenny om te genieten van de vrije tijd die jullie samen hebben hier in Sliedrecht of in Ouddorp. Wat hebben raadsleden toch met Ouddorp? Maar dat ga ik proberen op een later moment nog te ontdekken. We gaan je zeker ook terugzien op De Woeste Weide. Ik wil je namens de gemeente Sliedrecht en onze gemeenteraad zeer hartelijk danken voor je inzet in de afgelopen jaren en heel veel succes wensen, samen met Fenny.

Kom naar voren. [Applaus] De voorzitter Dan gaan wij nu - en dan ga ik niet naar u kijken, maar dan ga ik naar de camera kijken, in de hoop dat die camera nu actief is. Want achter die camera zit thuis achter het beeldscherm, ziek helaas, uw collega Arnoud Spruijt. Arnoud, goed dat je erbij bent. Dat hebben we ook afgesproken. Helaas dus ziek, maar wel aanwezig. Jij bent op 28 maart 2018 geïnstalleerd in onze raad. Toen was jij en nu ben je nog steeds het jongste raadslid van de gemeenteraad van Sliedrecht. Jammer dat je stopt, want daarmee gaat de gemiddelde leeftijd in onze raad weer enorm omhoog. Of, Boudewijn, heb ik dat verkeerd berekend? Dat gaan we morgen wel ontdekken. Die moeite heb ik nog niet genomen. Jij was, Arnoud, woordvoerder op diverse dossiers in de afgelopen jaren, maar vooral in het fysieke domein. Geen wonder, want in het dagelijks leven ben jij adviseur in het fysieke domein op het terrein van verkeer en infrastructuur, maar dan wel vanuit de rol en zo ben je opgeleid, als sociaal geograaf. Dat is iemand die altijd oog heeft voor de omgeving, voor de context, voor de menselijke maat daarbinnen. Daarom denk ik ook dat je als sociaal geograaf, werkzaam in het fysieke domein ook een sterke politieke belangstelling had en hebt.

Jij was niet alleen lid van onze raad, maar ook voorzitter van de begeleidingscommissie van onze Rekenkamercommissie en dat deed je heel zorgvuldig. Jouw inbreng op sommige onderwerpen zullen we niet zo snel vergeten. Tenminste, ik niet. Bijvoorbeeld in het raadhuisdossier, niet zo heel lang geleden. Jij was het die ons weer terugbracht naar het verleden en tegelijkertijd een hele uitgesproken visie had op de toekomstige inrichting van dat raadhuis. Helaas ga jij als raadslid de inrichting van het nieuwe raadhuis niet meer meemaken, maar evenzeer als al je andere collega’s ben je natuurlijk straks van harte welkom om daar te zijn, omdat het niet alleen een huis is van de raad, maar ook van de samenleving. Jij was in je raadswerk ook wel een beetje op zoek en daar hebben we het ook samen over gehad, naar een goede balans tussen enerzijds wat de raad beter heeft geleerd: meer op afstand te kunnen besturen, de grote lijnen en tegelijkertijd dat je ook wel behept was met kennis en kunde van veel meer details en hoe je daar de goede balans in zocht. Je hebt ook een andere balans gezocht in je leven en daarom gezegd: ik stop met dit raadswerk. Dat is jammer, maar daar hebben we natuurlijk alle respect voor. Je zult ons vast op allerlei manieren, denk ik, blijven volgen.

Al was het alleen maar als actieve burger van onze mooie gemeente, die hopelijk straks - en om die reden moet je ook onze raad blijven volgen - een mooi huis kan vinden in deze gemeente. Je kunt je nu gaan richten op allerlei andere dingen en daar wensen we jou heel veel succes in. We wensen je alle goeds en van ons allen nu vooral ook beterschap. Dank je wel, Arnoud, voor je inbreng in onze raad en voor alles wat je voor ons en onze gemeente hebt betekend. Dank je wel. [Applaus] De voorzitter Dan kijk ik even naar de bode. Als het goed is heeft hij de presentjes al gehad, of komen ze morgen? Kijk. Hij wist al wat jullie te wachten stond: boeken en bloemen. Gökhan Torun, dank je wel voor alle lekkernijen; dat hebben we al gedaan. Ik hoop daar zo nog van te genieten, maar dit moet je niet eten tijdens een speech; dat gaat denk ik niet goed. Jij werd op 28 maart 2018 geïnstalleerd als lid van onze raad en je werd daarnaast nog lid van onze Auditcommissie. Dat is eigenlijk geen wonder, want jouw echte specialisme zit ook heel dicht tegen die financiën aan en wet- en regelgeving die daarmee samenhangt. Want jij bent een fiscalist en van die kennis hebben wij als raad kunnen profiteren. Dat is mooi, maar je was vooral woordvoerder in het sociaal domein.

Waar het ging om huisvesting van statushouders, maar ook jeugdbeleid, daar heb je gepassioneerd over gesproken, maar ook over wonen. Waar het gaat om de wens van Arnoud om een nieuw huis te vinden: jij hebt je ook druk gemaakt over de beschikbaarheid van woningen voor jonge starters. De positie van jongeren, jonge starters en jonge gezinnen heeft duidelijk jouw hart en dat is mooi, Gökhan. Dat waarderen wij zeer in jou. Je was daar vasthoudend in als je je inbreng leverde daarin. Soms 7

werd Ben, jouw fractievoorzitter, daarin wel verrast, zagen we soms aan zijn gezicht, maar dat is het onafhankelijke raadslid wat ieder van jullie moet zijn. Uiteindelijk heb je niet alleen verantwoording af te leggen aan je fractievoorzitter, maar vooral aan je kiezer. Mooi om dat bij je te zien. Tegelijkertijd had en heb jij meerdere verantwoordelijkheden. Dat was te merken, vooral in het afgelopen jaar. Je zei dat voorafgaand aan deze vergadering nog: je moest soms andere prioriteiten stellen. Je bent ook nog ondernemer. Jullie draaien samen met je vriendin een mooie onderneming en dat ondernemerschap zit duidelijk in je bloed. Daar gaan jullie mee verder en hopelijk is dat ook succesvol, maar je moet keuzes maken om alle taken goed te kunnen uitoefenen. Jij hebt de keuze daarom gemaakt om niet meer herkiesbaar te zijn voor de nieuwe raad. Daar hebben we begrip voor. Het is jammer, maar we hopen dat jullie samen in ieder geval nog weer een hele goede tijd hebben en succes hebben in jullie ondernemerschap en gelukkig zijn, in alle opzichten. Veel dank voor je inbreng in onze raad. Veel dank voor alles wat je voor de gemeente Sliedrecht hebt betekend en hopelijk nog blijft betekenen. Dank je wel, Gökhan. [Applaus] De voorzitter Wij gaan naar de heer Visser. De heer Jan Visser, a well known name in Sliedrecht.

Zo zei je het vanmiddag, geloof ik, tegen de vluchtelingen in het gemeentekantoor. De naam Jan kunnen ze goed uitspreken, inmiddels. Jan, jij werd geïnstalleerd in de raad van 13 mei 2014. Toen werd je raadslid. Je bent twee periodes raadslid geweest. Je was woordvoerder op heel veel terreinen. Legio onderwerpen, maar vooral, denk ik, voor zover wij het hebben kunnen vinden, op het fysieke domein. Vastgoed, projecten, ook een belangrijk onderwerp. Jan, jij was ook een gewaardeerd voorzitter. Je was lid van onze voorzitterspool en je bent zeer regelmatig voorzitter geweest - we hebben veel geteld, maar dat hebben we niet geteld - van beeld- en oordeelsvormende vergaderingen. Jij mocht zelfs de eerste online vergadering voorzitten. Dat was geen gemakkelijke opgave, want er ging technisch van alles mis. Jan, jij bleef rustig en stabiel. Je koos ervoor ondanks al die technische strubbelingen de vergadering voort te zetten en je concludeerde dat alle kijkers thuis straks nog wel een keer terug konden kijken. Misschien niet live konden kijken, maar in ieder geval terug konden kijken en dat was voor jou reden om, ondanks het feit dat de democratie dan niet helemaal toegankelijk was, toch de vergadering voort te zetten. Ook je laatste vergadering was geen eenvoudige. Daar kreeg je ook nog wel flink wat te verduren van je collega’s.

Maar je kunt het nog zo oneens zijn met jouw beslissing als voorzitter, Jan, maar boos op jou worden: dat is wel erg lastig. Functioneel boos worden kon jij zelf wel, overigens. Ik denk bijvoorbeeld, ik noemde het al even, projecten. De behandeling van het beleid voor de grote projecten, daar kon jij functioneel boos in worden. Arme Ed Goverde. Ik geloof dat hij het voorstel wel drie keer terug heeft moeten brengen naar de raad. En misschien geen wonder dat je je daar in vastbeet, je bent specialist op het gebied van vastgoed, onroerend goed en bouwmanagement. Dus je weet wel iets van projecten, hoe je een project aanpakt. Nu de raad stopt voor jou heb je overigens wel meer tijd voor een ander groot project in onze gemeente, de Beth-El kerk. Dus wij zijn zeer benieuwd naar de uitkomst daarvan en of het allemaal op tijd is en of er allemaal netjes wordt gestuurd, fasegewijs verantwoording wordt afgelegd over elke stap, enzovoort. We zullen dat nog wel een keer horen van de gemeenteleden. Is er wel een startnotitie? Ja, precies! Jan, als je kijkt naar jouw cv, dan ben je ook niet alleen deskundig waar het gaat om bouwmanagement, maar je hebt ook nog natuurkundeles gegeven en je bent deskundig op het terrein van installatietechniek.

Nou, er is een groot tekort aan installatietechneuten, dus er is genoeg werk voor je, maar het installeren van een stem-app voor de gemeente is jou nog nooit gelukt. Er is één raadslid die het nog nooit gelukt is om te kunnen stemmen in deze raad, digitaal te stemmen en dat is Jan Visser. De officiële lezing is dat het overdag werkt, maar ’s avonds niet, maar daar hebben wij grote twijfels bij. Misschien, Petra, dat jij daar nog een keer opheldering over kan geven aan onze raad. Je was in de SGPChristenUnie-fractie, zo zagen wij dat, denk ik, maar ook dus in onze raad een stabiele factor. Dat is mooi om te merken en je deed het ook met plezier. Toch is het nu tijd om te stoppen. Goed om te stoppen, tot die conclusie ben je gekomen en daarvoor hebben we natuurlijk begrip. Je hebt nu tijd voor andere zaken. Je werk, de kerk en de samenleving en je gezin. Daar over gesproken: in 2016 toonde jij je grote betrokkenheid bij de Syrische vluchtelingen. Daar heb je ook over geschreven en over verteld en nu stellen jij en Petra jullie huis en zeker ook jullie harten open, net zoals zo vele andere Sliedrechters, voor de Oekraïense vluchtelingen.

Wat mooi is dat; mooi dat je op die manier je betrokkenheid die je toonde in onze Sliedrechtse samenleving ook kunt tonen in verbondenheid met al die mensen die zo dichtbij geconfronteerd worden met een verschrikkelijke oorlog en vluchten naar ons land en die dankbaar zijn voor de gastvrijheid in onze gemeente Sliedrecht. Daarmee wensen we jullie ook veel sterkte. Jan, we zullen je missen in de raad en we danken je zeer voor alles wat je voor de gemeenteraad en voor de gemeente Sliedrecht hebt betekend, maar dat zal ook niet stoppen na vandaag. Dank je wel en alle goeds toegewenst. Kom naar voren. [Applaus]

8

De voorzitter Rens, we gaan naar jou. Ja, we doen het tenslotte op anciënniteit. Tenminste, dat probeer ik en dan zijn we bij jou uitgekomen. Want jij bent net een week eerder dan Jan geïnstalleerd in de raad. Hoe dat komt, dat weet ik eigenlijk niet. Maar goed, dat is ook allemaal niet belangrijk. Op 25 maart 2014. We hebben jou leren kennen als woordvoerder op verschillende terreinen, maar vooral ook in het sociaal domein en ook zeker de sport. En niet onbelangrijk: je was in de afgelopen vier jaar - of was het langer, Rens, dat weet ik eigenlijk niet nog voorzitter van onze Auditcommissie. Vier jaar? Ja. Eigenlijk wel mooi dat je dat ook hebt gekozen om te doen. Iets wat niet jouw eerste specialisme was. Maar voorzitten, dat werd wel jouw specialisme. Niet alleen in de Auditcommissie, maar je was ook lid van de voorzitterspool en dat deed je met plezier. Je groeide daarin, zoals je zelf zei en dat was ook merkbaar. Soms vond je het ook wel spannend, maar je deed het ook op je geheel eigen wijze en daar heeft denk ik de raad en ik als voorzitter van de raad ook zeer van genoten. Dat was altijd mooi om te zien. Je was ook nog lid van de agendacommissie en dat deed je natuurlijk volstrekt neutraal, politiek neutraal, zoals ieder lid van de agendacommissie.

Je was ook altijd goed gehumeurd, Rens en dat is ook fijn, om mensen in de raad te hebben die, wat er ook op de agenda staat, in ieder geval altijd met een glimlach binnenkomen en met een glimlach weer vertrekken. We kennen jou ook als iemand die zeer laagdrempelig is. Niet zozeer in de contacten alleen in de raad, maar ook in onze samenleving. Je hebt veel contacten in diezelfde samenleving. In de kerk, bij de sport, bij de korfbal, noem maar op. Het is ook geen wonder dat jij tweemaal met voorkeursstemmen bent gekozen. Nu jij niet meer op de lijst stond, is mogelijk ook daardoor de opkomst in Sliedrecht lager geweest. We zullen het nooit precies weten. Je waarschuwde in 2016 voor Sliedrecht als ‘de vrijstaat binnen Drechtsteden’. Nou, dat was nog eens stevige taal. Dat ging over openbare orde en veiligheid. Dat was je vast ingefluisterd door Joop de Vries, maar ik heb eigenlijk in de afgelopen periode niet eerder zo’n vrijgevochten raadslid gezien als jij. Dus je waarschuwt voor de vrijstaat van Sliedrecht, maar zelf ben je ook wel een vrijgevochten type. Een onafhankelijk type, zou je misschien wel kunnen zeggen. Ook jouw fractievoorzitter had soms wel eens wat met jou te stellen. Dat was ook aan hem te zien. Hij nuanceert dat nu, maar het was voor ons allemaal wel duidelijk. Kijk maar naar de bibliotheekvisie, om daar maar eens over te spreken.

We kunnen daar verder geen mededelingen over doen, anders word ik veel te politiek als voorzitter van uw raad. Naast je raadswerk ben je op veel terreinen actief, Rens, en je bent vanzelfsprekend getrouwd met je lieve vrouw, je bent ook vader geworden. We zien je fietsend door het dorp met het fietszitje voorop. Je bent inmiddels verhuisd, je bent ook nog docent op een mbo, je hebt je primaster bestuurskunde afgerond en je vindt heel veel dingen mooi om te doen. Tegelijkertijd loop je daarmee wel tegen je fysieke grens op, tegen je grenzen op en dan is het ook wel begrijpelijk dat je na acht jaar een andere keuze maakt; hoe jammer dat ook is. Je verzuimde, misschien bewust, we weten het niet, om te bewilligen in je kandidatuur en dat had het hoofd stembureau nog niet zo vaak meegemaakt. In ieder geval sprak daar misschien wel de twijfel uit die je lang hebt gehad, van: wil ik eigenlijk nog wel verkiesbaar zijn in de nieuwe periode? Uiteindelijk is het kwartje zo gerold dat je je keuze hebt gemaakt om niet verkiesbaar te willen zijn en nu afscheid neemt van de raad. Wij wensen jou in de nieuwe fase die je ingaat, samen met je gezin, heel veel geluk en alle goeds toe en we danken je zeer voor je inzet voor onze gemeenteraad en voor onze gemeente Sliedrecht. We wensen jou alle goeds toe. Dank je wel. Rens, kom naar voren.

[Applaus] De voorzitter Meneer De Vries, beste Joop, ome Joop. Joop, burgerraadslid voor het CDA. Je bent op 22 mei 2010 benoemd tot burgerraadslid, 12 jaar geleden. Je was dus bijna 12 jaar burgerraadslid en met Arnoud vertrekt het jongste raadslid en met jou vertrekt het oudste raadslid, 79 jaar. Je was in die 12 jaar woordvoerder natuurlijk op diverse terreinen, maar met name openbare orde en veiligheid, maar evenzeer bijvoorbeeld de begraafplaats, over de seniorenvisie heb je laatst nog uitgebreid het woord gevoerd. De laatste maanden was je nog lid van de agendacommissie in de plaats van Rens. Dat ik hier sta, ik benoem het dan toch maar, is misschien ook wel aan jou te danken. Want dat besef je niet, maar tijdens familiebijeenkomsten, dat kan ik hier wel verklappen, was het Joop die altijd opgaf van de politiek in Sliedrecht en relativeerde daarmee alles wat er gebeurde in Graafstroom en Molenlanden. Jullie begrijpen dat wel, maar ik moest dat nog gaan ontdekken en daarmee heeft hij denk ik wel ook een zaadje gelegd voor mijn komst naar Sliedrecht. Je deed dan ook je werk met zeer veel passie, met zeer veel plezier en met grote toewijding. Je bleef daarin altijd heel beleefd en voorkomend. Je wist overigens altijd wel, ook al zei de voorzitter: Jan of Timo of wie dan ook, dat is een technische vraag, meneer De Vries.

Je wist dan toch altijd weer op de één of andere manier met een ludieke opmerking of met je innemendheid de voorzitter zover te krijgen dat je die technische vraag toch mocht stellen. Dat is Joop ten voeten uit. Zelden liet je verstek gaan, Joop. Dat was mooi om te zien. Nederland, dames en heren, kent inmiddels de nationale politie. Er is echter één uitzondering en dat is Sliedrecht. Daar hebben we nog steeds de gemeentepolitie in de persoon van Joop de Vries. Als portefeuillehouder openbare orde en veiligheid kan ik daar inmiddels over meespreken. Je zou ook kunnen zeggen: we hebben een zesde wijkagent. Maar hoe je het ook noemt, Joop is en blijft politieagent van Sliedrecht en dat is mooi. Want we hebben daarin ook dankbaar 9

gebruik gemaakt van jouw kennis en vasthoudendheid, bijvoorbeeld waar het gaat om de boa’s en vele andere onderwerpen. Boa’s overigens, en dat is te wijten aan deze portefeuillehouder, dat onderwerp kun je niet meer afmaken als burgerraadslid. Maar ik ben er van overtuigd dat je de CDA-fractie en alle raadsleden wel zult laten weten wat je vindt van het voorstel wat binnenkort naar de raad wordt gezonden. Je bent niet alleen actief op het terrein van openbare orde en veiligheid, maar ook zeer sociaal bewogen en de ombudsman van het CDA. Met iedereen maak je een praatje, zeker op woensdag op de markt en haalt daar heel veel dingen op, die weer neergelegd worden bij onze bestuurders of bij de ambtelijke organisatie. Dat is mooi; dat is een mooie rol. Joop, 12 jaar burgerraadslid. Je bent net zoals Wim al geridderd en je hebt hem vanavond helaas niet op, maar je bent er geloof ik wel trots op. Het was ook nog wel even spannend of jij wel echt weg zou gaan, net als bij Wim. Want in de podcast bij Sliedrecht24 zei je: ‘Ja, ja, ja, het is misschien wel tijd om nu afscheid te nemen, met je 79 jaar, maar ja, als je met voorkeursstemmen wordt gekozen en de mensen willen toch echt dat je er in komt, dan kan ik het niet afwijzen.’ Gelukkig heeft de kiezer anders beslist (gelach) en dat ‘gelukkig’ zal denk ik vooral Annie zeggen.

Wij natuurlijk niet, want deze raad heeft natuurlijk zeer genoten van jouw aanwezigheid, 12 jaar lang. We willen je als raad zeer hartelijk danken voor je bijdrage in deze raad, voor wie je was en ook voor je bijdrage aan onze gemeenschap in Sliedrecht. Joop, zeer veel dank en we wensen jou en Annie, jullie kinderen en kleinkinderen alle goeds en geluk toe. Dank je wel. [Applaus] De voorzitter Dames en heren, daarmee zijn we gekomen aan het einde van dit afscheidsmoment. Ik ben niemand vergeten, meneer de griffier? Nee? Want er nemen natuurlijk een aantal formeel of ook wel feitelijk, of hoe zeggen we dat eigenlijk? Die zijn voor het laatst lid van deze raad, maar die hopen morgenavond weer geïnstalleerd te worden tot lid van de nieuwe raad. Mooi is dat. Misschien zijn er nog onder u die zeggen, nou, ik wil graag van dit moment gebruik maken om ook nog het woord te mogen richten tot de leden van de raad. Ik zie de heer De Munck, ik zie de heer Paas en de heer Verheul, de heer Vries, de heer Dunsbergen. Nou, dan stel ik voor dat we gewoon even het rijtje afgaan. Allereerst geef ik graag het woord aan de heer De Munck. (..) O ja. Vergeef me even Mark, want ik had jou nog toegezegd, jij bent nummer 14 en als eerste krijg jij het woord. René, ik moet mijzelf corrigeren; dank je wel, vicevoorzitter. Mark, dan wil ik graag jou uitnodigen.

De heer Verheul Voorzitter, ik beloof u om het korter te houden dan 55 minuten en 59 seconden. Dat beloof ik u. Ik heb het getimed. Voorzitter, de raadsperiode is zo goed als voorbij en de inwoners van Sliedrecht hebben twee weken geleden het werk van de gemeenteraad mogen beoordelen, dan al niet veroordelen. Er zijn partijen gegroeid, sommigen zijn gelijk gebleven, de ander heeft wat verloren en één fractie keert niet meer terug; wat ons betreft een terechte uitslag. Voorzitter, namens de fractie van PRO Sliedrecht wil ik een ieder die vanavond vrijwillig afscheid neemt onwijs hard bedanken. Bedanken voor hun inzet, enthousiasme en de fijne samenwerking. Namens de fractie van PRO Sliedrecht wens ik iedereen veel succes met de uitdagingen die nog gaan komen, maar ook met het invullen van alle vrije tijd die ze plots weer hebben. Voorzitter, vanavond neemt PRO Sliedrecht ook afscheid van twee zeer ervaren burgerraadsleden. Wij bedanken Rob Penning en de heer Blanken voor hun eindeloze inzet voor ons prachtige dorp. Met de heer Penning als financieel specialist binnen de fractie werden begrotingen, tussenrapportages en jaarrekeningen nauwkeurig doorgenomen. Rob was ook niet te beroerd om zijn kennis te delen en nieuwe raadsleden wegwijs te maken in gemeentefinanciënland.

Gelukkig heeft de heer Blanken de taak op zich genomen om PRO Sliedrecht de afgelopen vier jaar in de Drechtsteden te vertegenwoordigen, daar waar de afgelopen jaren verschillende grote dossiers voorbij zijn gekomen. Naast zijn bijdrage in de regio kon PRO Sliedrecht ook rekenen op Wim z’n bijdragen op sociale onderwerpen. Want Wim heeft namelijk, zoals de heer De Vries ook al aangaf, een groot sociaal hart. Beste Rob, beste Wim, speciaal voor jullie inzet voor ons prachtige dorp ontvangen jullie namens de partij en de fractie een mooie bos bloemen. Nogmaals hartelijk dank voor jullie inzet. [Applaus] De voorzitter Dank je wel, Mark. Dank je wel, meneer Verheul. Dan geef ik graag het woord aan de fractievoorzitter van D66, de heer De Munck. U denkt eigenlijk, dat zijn dezelfde bloemen. Dat klopt. Het is dezelfde leverancier die dacht: laten we gewoon dezelfde bloemen geven, haha. Ik geef graag het woord aan de heer De Munck. De heer De Munck Voorzitter, voor u staat een verslagen fractievoorzitter van D66 Sliedrecht. Verslagen, ja. Omdat het aantal stemmen op D66 Sliedrecht bedroevend laag is uitgevallen. Het vreemd is om op te merken dat vier jaar terug zonder enige significante campagne er maar liefst 171 stemmen méér waren uitgebracht dan nu op 16 maart jongstleden. Verslagen ook, omdat ik denk dat ik samen met mijn twee burgerraadsleden Anja de Rooij 10

en Marja Bouwmans, serieus werk heb gemaakt van de raadswerkzaamheden, waarvoor ik hen nu op dit moment een heel groot compliment wil geven. Anja en Marja: heel hartelijk bedankt. Verslagen ook, omdat met name ik dit totaal niet heb zien aankomen. Het kan toch niet waar zijn dat je vier jaar lang je inspant voor de gemeente, vier jaar lang slechts één vergadering hebt gemist. Je op diverse manieren regelmatig in het nieuws kwam. Altijd met het goede voor de gemeenschap als doel. Dit keer wél campagne heb gevoerd, gelijk aan de andere partijen. Met uiteindelijk deze uitkomst. Een serieus punt van zelfreflectie is wel dat ik verzuimd heb met andere communicatiemiddelen met mijn potentiële achterban te communiceren. Dat zal vast een gevolg zijn van mijn leeftijd. Als ondernemer heb ik geleerd dat je van je fouten alleen maar kan leren. Het is misschien daarom wel goed dat D66 Sliedrecht de komende vier jaar op de reservebank zit en om in voetbaltermen te blijven, de rol van grensrechter op zich neemt. Niet in de raad, maar náást de raad. Bouwen aan een nieuwe manier om de stem van 9500 niet-stemmers in Sliedrecht van zich te laten horen. De griffie gaf hiervoor al een voorzet: het bewonersinitiatief. Ooit door D66 geïnitieerd in de Tweede Kamer. Een groot punt van zorg dat ik met u allen deel is de opkomst.

Misschien, wie weet het, zit daar ook een deel van het verlies van D66 Sliedrecht. Een kleine zijstap. Ik neem u mee naar Rotterdam. De opkomst was daar 39%. Dat betekent dat met twintig procent van de kiezers er een college gevormd kan worden. De twintig procent in Rotterdam beslist dan over de andere tachtig procent. Is het dan vreemd dat de opkomst steeds lager wordt? Zover zijn we in Sliedrecht nog lang niet, maar kijken we naar de zondagsopenstelling, dan is het standpunt van de SGP achterban bepalend voor de gehele gemeente Sliedrecht. Dat heet democratie, dat klopt, maar dan wel bij een opkomst van 100%, maar loopt uit de pas bij 54% opkomst. Laten we kijken of we daar met elkaar een oplossing voor kunnen bedenken. Hoewel wij dit niet lokaal kunnen beslissen is wellicht een opkomstplicht, zoals ooit door Napoleon bedacht, wel een uitkomst. Waar we ook niet lokaal over gaan is het stemmen in een sporthal of welke andere locatie dan ook. Waarom kunnen we dat niet beter organiseren? Waarom geen DigiD stemmen, gewoon op je telefoon? Waarom mogen in Sliedrecht 21 leken kunnen beslissen over rond de 70 miljoen? Toch vreemd dat in dit land voor wat je ook wilt doen, een opleiding en diploma is vereist. Bij een raadslid wordt daar niet om gevraagd. Dat verklaart soms de niet begrepen beslissingen op gemeentelijk niveau. Voorzitter, ter afronding.

Ik dank de raad, de griffie, de gemeentesecretaris als vertegenwoordiger van het ambtelijk apparaat en de wethouders. Ik dank deze namens mijn twee burgerraadsleden voor het samenwerken in de afgelopen vier jaar. Een periode waar we gezamenlijk naar eer en geweten het beste voor Sliedrecht hebben willen doen. Persoonlijk: mijn politieke bloed is nog niet opgedroogd. Als ik lees dat in de Amsterdamse raad een vrouwelijk lid nu pas op haar 85e afscheid neemt, waar zeur ik dan over met mijn 66 jaar? Voorzitter, ik wens de aantredende raad alle wijsheid toe en zeer veel succes. Dank u wel. [Applaus] De voorzitter Dank je wel, Rene. Dan geef ik graag het woord aan de heer Dunsbergen, fractievoorzitter van het CDA. De heer Dunsbergen Voorzitter, dank u wel. Na de woorden die u gesproken heeft en die ook net geklonken hebben, aan mij de eer om ook nog even kort een woordje te richten tot deze raad. Om te beginnen wijsheid, succes en ook zegen aan degenen die ons gaan verlaten. Na deze vier bijzondere jaren waarin er ook veel gebeurd is, is het ook tijd om van het oude afscheid te nemen en morgen het nieuwe weer te installeren. Ik wil daar in het bijzonder stilstaan bij twee personen. Namelijk Rens en Joop, vanuit de CDA-fractie. Rens, om bij jou te beginnen. Jij was onder de 30 toen je begon bij het CDA Sliedrecht.

Eerst als fractieondersteuner, later vanaf 2014 ook als raadslid en je hebt daarin je naam echt eer aangedaan. Niet alleen omdat je daar in de voetsporen van je vader bent gegaan, maar vooral omdat jouw naam raadgever betekent. Dat is hoe ik jou heb leren kennen: als een raadgever voor Sliedrecht, voor onze fractie en ook voor mijzelf. Je hebt onze raad in van alles en nog wat bijgestaan. Ook over lastige onderwerpen, sociaal domein, onderwijs, sport. Het is al genoemd. Heel veel dank daarvoor. Joop, jij was niet meer onder de 30 toen je bij ons begon, maar je was nog wel jong van geest en je hebt je met heel veel passie ingezet als burgerraadslid. Je hebt hard je best gedaan om Sliedrecht een stukje veiliger te maken en je hebt je daarbij ook vastgebeten in taaie onderwerpen. Het werd net al genoemd, maar ik wil ook in het bijzonder de nieuwe wet Inburgering noemen. Je was daarin ook in de fractie echt een aanwinst als je dan weer thuiskwam of in de fractie, als je dan een rondje had gelopen op de markt en weer een heleboel verhalen had gehoord die je kon delen in de fractievergaderingen. Ik wil jullie beiden heel veel geluk en wijsheid toewensen in de weg die jullie nu gaan. Rens, jij succes in de opleiding die je gaat doen en ik hoop ook dat je weer van harte kan genieten van de avonden thuis met Janneke en Benja.

En misschien dat we in Benja ook wel een nieuwe raadgever hebben die op de kandidatenlijst staat voor de verkiezingen van 2038. Joop, ik wil jou heel veel succes wensen nu je pensioen eindelijk kan gaan beginnen en dat je eindelijk ook kan kiezen voor het ongestoord kijken naar een wedstrijd van Ajax of het Nederlands elftal. We zijn jullie als CDA Sliedrecht heel veel dank verschuldigd en zegen voor jullie toekomst. Dank jullie wel. 11

[Applaus] De voorzitter Dank je wel, Frank. De heer De Vries begon je al te corrigeren, dus ik nodig de heer De Vries uit om ook wat woorden tot de raad te spreken. De heer De Vries Dank u wel, voorzitter. Ik heb een klein briefje, maar dat wil niet zeggen dat de toespraak klein is. Ik wil nog even corrigeren, want er werd Ajax genoemd, maar ik ben echt een Feyenoord fan, dus... Ik heb echt wel eens een slechte week gehad. Ik wil allereerst Frank danken voor de goede woorden, ook richting mij, maar ik wil ook mijn excuus aan de fractie aanbieden, omdat altijd de fractievergaderingen wat langer werden wanneer de rondvraag kwam en ik nog wat te vragen had of wat in te brengen. Sorry daarvoor. Maar ik moet wel zeggen dat we met heel veel plezier de fractie in goede harmonie met elkaar hebben gedaan. Ik heb jullie zien komen in deze jaren, maar ik moet zeggen, jullie zijn echt kanjers. En ook straks Priscilla, echt waar, die heb ik ook al een heel tijdje mee mogen maken. Raad, maak je borst maar nat want, als Priscilla hier komt, dan wordt het ook wat, hoor. Ik wil even bedanken het secretariaat. Rumo, Heleen, Rosanne en Josine, jullie hebben altijd de juiste adviezen gegeven wanneer het nodig was. Heel hartelijk dank, wat jullie echt hebben betekend voor de fractie, maar ook zeker voor de hele raad.