260529_Advies en verslag verkenner Overbeek.pdf

Vorming nieuw college raadsperiode 2026-2030 Verslag verkenningsfase vorming college Sliedrecht

Aan de leden van de gemeenteraad van Sliedrecht, Voordat ik tot een advies kom, spreek in mijn waardering uit aan iedereen die ik de afgelopen weken in Sliedrecht heb mogen ontmoeten. Ik ben door uw raad, uw voorzitter en de onderhandelingsdelegaties open en warm ontvangen en heb genoten van uw passie en betrokkenheid bij uw inzet voor Sliedrecht. Openhartige gesprekken die ik met u heb mogen voeren gaven mij de energie en het plezier om deze verkenningsfase te mogen afronden. Sliedrecht is, zoals u zelf aangeeft, het mooiste dorp. Inwoners zijn trots op het dorp en verdienen dan ook een gemeentebestuur dat oog heeft voor de ontwikkelingen in het dorp, onder de mensen, en een herkenbare bestuurslijn voor de komende jaren uitzet die past bij de ambities van het dorp. Uw raad als geheel en een nieuw college in het bijzonder dragen daarin een grote verantwoordelijkheid om de verkiezingsuitslag recht te doen. Samen met de inwoners en gebruikmakend van de mogelijkheden die de regio u biedt. Van mijn kant spreek ik de wens uit dat u elkaar blijft opzoeken. Het dorp is veranderd in vergelijking tot 12 jaar toen ik bij u als raadsgriffier vertrok. De wereld verandert. Ook de politieke verhoudingen, qua aantal zetels en omgang met elkaar, in Sliedrecht is anders. Blijf met eenieder in gesprek. Zoek elkaar op. Wees daarin proactief. Ook als het een keer tegenzit.

Pak de telefoon, drink koffie of thee en versterk de onderlinge relaties. Dat draagt voor uw inwoners mede bij aan een meer herkenbaar gemeentebestuur. Daarbij mag het best wel eens schuren in gesprekken en debatten. Zonder wrijving immers geen glans. Door het debat kunnen raadsvoorstellen nog beter worden. Zorg daarbij dat anderen binnen en buiten de raad tijdens dat schuren geen krassen oplopen. Dan wordt het lelijk. Ook het resultaat. Sliedrecht verdient uw actieve inzet. In de vorige raadsperiode heeft u hierin al stappen gezet. Met een nieuwe raad zijn er wederom mogelijkheden om de draad op te pakken. Uit ervaring weet ik dat uw gemeenteraad, samen met uw raadsvoorzitter en uw raadsgriffier, dit ook kan. Dit alles kan bijdragen om misschien wel op inhoud elkaar meer te kunnen vinden en te begrijpen, de verhoudingen in de raad en tussen coalitie en oppositie verder te verbeteren en bovenal dat uw raad zich nog meer kan richten op de gewenste inhoudelijke ontwikkelingen in en met het dorp, zoals u allen heeft uitgesproken. Inleiding In de bijlage treft u de werkwijze, opgebouwd in de etappes, die ik met de delegaties heb doorlopen om te komen tot de kern van de opdracht; het verzoek om te komen tot een advies voor het vervolgproces.

U krijgt daarmee ook een inkijkje in de stappen die zijn gezet en de argumentatie waarom in bepaalde etappes zaken op een bepaalde wijze zijn gelopen. Daarbij heb ik mij mede gebaseerd op de gespreksverslagen van mijn voorgangers en het gesprek met uw raadsvoorzitter. Dank van mijn kant voor hun werk en hun inzet. Ook dank aan alle delegaties dat u zich zo open heeft opgesteld. Dit alles hielp mij en daarmee de gesprekken met de delegaties enorm bij de doorstart van de opdracht. 1

Naar een advies aan uw raad Mij is gevraagd een advies op te stellen gebaseerd op de opdracht. In de bijlage ga ik meer in op hoe ik ben gekomen tot de onderstaande adviezen. •

collegeakkoord op hoofdlijnen

Er is grote behoefte aan een college met een open houding en bestuursstijl richting, zowel de raad als geheel als richting de oppositiefracties, als naar de inwoners van Sliedrecht toe. Creëer betrokkenheid bij het werk van uw raad en bij het werk van het college. Maak de afstand kleiner. Zoek daarbij nieuwe werkvormen. Dat alles draagt bij aan goede en afgewogen besluiten en een voor inwoners herkenbaar gemeentebestuur. Ik adviseer u dan ook in het vervolgproces een collegeakkoord op hoofdlijnen met heldere uitspraken op te stellen. Ik adviseer geen ‘uitgewerkt tot achter de komma’ akkoord, maar wel een compleet akkoord als het gaat om de belangrijke onderwerpen en de gewenste richting. Daarbij adviseer ik de delegaties in de volgende fase ook bij de andere fracties ruim voor de afronding input op te halen en hen te laten reflecteren op een eerste voorlopig concept in een bijeenkomst om daarna tot een afronding van de formatie te komen. Op deze wijze kan invulling worden gegeven aan een nieuwe bestuurscultuur en een collegeakkoord op hoofdlijnen. •

eerste voorkeursvarianten blijven op tafel

Voor het komen tot een stabiele en herkenbare coalitie is meer nodig dan alleen het bij elkaar zetten van bestuurders of het tellen van de raadszetels waarop de nieuwe coalitie is gestoeld. Een coalitie dat steunt op een relatief kleine meerderheid in de raad kan stabiel en herkenbaar zijn. Het gaat vooral om hoe de debatten en de onderlinge relaties binnen in de raad en tussen college en raad in de komende periode verlopen. In mijn gesprekken heb ik mij dan ook tot in de laatste fase gericht om de combinatie zo breed mogelijk te maken. Er zijn drie grote spelers in Sliedrecht na 18 maart: gelijk blijver SGP-ChristenUnie (7), winnaar Slydregt.NU (6) en PRO Sliedrecht (4). Waarbij de laatste de ‘nabijheid zoekt’ van GroenLinks-PvdA, en dat is vice-versa. Beide fracties komen samen op 4 plus 1 zetels (5). Deze vier en de delegaties van CDA en VVD hebben allen aangegeven verantwoordelijkheid te willen dragen, elk vanuit hun eigen gedachten over de toekomst van Sliedrecht. De brieven van beide verkenners gaven mij al aan, en ook ik heb na een gesprek met de beide grootste partijen moeten constateren, dat deze combinatie SGP-ChristenUnie en Slydregt.NU er niet in zit. Beide delegaties gaven wel aan dat zij graag onderdeel wenst uit te maken van een college.

Slydregt.NU wil daarbij graag met PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA en de delegatie van SGPChristenUnie kiest ervoor om samen met het CDA een combinatie te willen maken met PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA. Bij de start van de verkenning door mijn twee voorgangers hadden ook vier delegaties, te weten die van SGP-ChristenUnie, Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA, gemotiveerd hun eerste voorkeursvarianten aangegeven. Dit is bevestigd in de gesprekken met mijn voorgangers, en ook richting mij in een-op-een gesprekken met deze vier delegaties. Driemaal op rij. En kwam naar voren dat de VVD in geen van de voorkeursvarianten werd vermeld. Het CDA en de SGP-ChristenUnie noemden elkaar alleen in elkaars voorkeursvarianten. In de afgelopen twee maanden is geen verschuiving in de eerste voorkeursvarianten van de vier delegaties gekomen. Ook niet nadat delegaties elkaar zelf hadden opgezocht (buiten de verkenner 2

om) voor een gesprek. Ook was er geen verschuiving op de voorkeursvarianten bij een of meerdere delegaties waarneembaar in de combinatiegesprekken, waarbij ik aanwezig was. Wel werd duidelijk dat alle fracties min of meer inhoudelijk toenadering zochten. U kunt dit lezen in de eerdere gespreksverslagen en in de bijlage. Op basis van de verkiezingsuitslag en de wens van eenieder om er uit te komen, kan worden verwacht dat alle delegaties, vasthoudend aan hun eerste voorkeursvariant, weten dat ze min of meer moeten schuiven met hun eigen speerpunten om in een nieuw college te kunnen stappen. Het voortzetten van de huidige coalitie is immers getalsmatig geen optie. Bijvoorbeeld bij de SGPChristenUnie over de zondagsrust, Slydregt.NU over de Spreidingswet/AZC, PRO Sliedrecht over de woningbouw in Noord zonder nu al helder te hebben wat de grenzen in dit schuiven kan opleveren, zo is mij in verschillende gesprekken duidelijk geworden. De inhoudelijke speerpunten zijn geïnventariseerd via gesprekken en gespreksverslagen en kunnen in iedere samenwerkingsvariant in een volgende fase verder worden verdiept en uitgewerkt. In de vele gesprekken die ik in diverse samenstellingen met de delegaties heb mogen voeren, werd steeds duidelijker dat daarmee de sleutel tot een nieuw college ligt bij de fracties van PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA.

Zowel SGP-ChristenUnie als Slydregt.NU heb ik met dit gegeven in het combinatiegesprek geconfronteerd. Met in het achterhoofd dat de delegaties van SGP-ChristenUnie en het CDA elkaar vasthielden. De delegaties van PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA hadden in gesprekken met mijn voorgangers hun beider voorkeursvariant doorgegeven, te weten Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA. Dit werd herbevestigd in de een-op-een gesprekken op 18 mei. In de twee gesprekken samen met PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA en resp. Slydregt.NU en SGPChristenUnie kwamen diverse inhoudelijke wensen en mogelijkheden en bestuursstijlen op tafel. Daarbij hebben de delegaties van PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA hun zorg gedeeld over de recente gebeurtenissen en dit samen uitgebreid met de delegatie van Slydregt.NU besproken. Zo ook over de bestuursstijl in raad en in coalities in de afgelopen jaren met SGP-ChristenUnie. •

Alleen een meerderheid kan een formatie starten

In de gesprekken met PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA op 20 mei gaven beide aan dat zij, ook na gesprekken met hun achterbannen, de variant met Slydregt.NU het onderzoeken waard vinden. Dit mede doordat beide fracties verwachtten meer van hun inhoudelijke wensen met Slydregt.NU dan met SGP-ChristenUnie kan worden gerealiseerd en daarbij aangegeven dat zij minder verwachten van SGP-ChristenUnie, zeker in combinatie met het CDA, dat echt verandering komt in wat er volgens hen in Sliedrecht moet worden inhoudelijk opgepakt en veranderd. Echter de onrust van het weekend van 9 mei en daarna lag ‘zwaar op de maag’. Daarom heb ik PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA aangegeven dat voordat ik kan beginnen aan een eindadvies ik het wenselijk acht om een korte schriftelijke intentieverklaring over Spreidingswet/AZC te hebben, zonder nu al te gaan formeren. De dagen erna ontving ik de volgende verklaring: “Partijen spreken uit dat de opvang van vluchtelingen gebeurt overeenkomstig de geldende wet- en regelgeving. De eerder gemaakte afspraken met de gemeente Alblasserdam over het huisvesten van statushouders in ruil voor het realiseren van extra opvangplekken in Sliedrecht wordt heroverwogen.

Onvoorziene omstandigheden die buiten de geldende wet- en regelgeving vallen worden ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd”, ondertekend door de delegaties van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA. 3

Voor de volgende stap is onderling vertrouwen in elkaar en de wens om eruit te komen essentieel. De drie delegaties hebben dit tegen mij op donderdag 28 mei onomwonden uitgesproken. Echter, de ‘inhoudelijke’ weg om te komen tot een nieuw college en een collegeakkoord zal niet eenvoudig zijn. Dat zou idem gelden wanneer in dit advies een andere kerncombinatie van SGP-ChristenUnie, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA voor zou liggen. Met de kanttekening dat SGP-ChristenUnie en CDA elkaar houden. Alles overziend betekende dit voor nu mijns inziens nog geen akkoord. De kerncombinatie Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA vormt wel een meerderheid, zoals in meer gemeenteraden in het land. Een grotere meerderheid was en is gewenst. Maar wanneer de twee grootste partijen er samen niet uitkomen, en een van hen met andere fracties elkaar wel vinden om hun verkiezingsprogramma’s te verwezenlijkheden, daarbij onderling vertrouwen uitspreken en samen aangeven verantwoordelijkheid te willen nemen om het dorp te gaan besturen, ligt er weinig meer in de weg om te komen tot de volgende stap.

Vrijwel gelijktijdig met de verklaring kwam het bericht van de CDA-delegatie bij mij binnen dat de wethouderskandidaat heeft “laten weten zich niet opnieuw beschikbaar te stellen voor een nieuwe bestuursperiode.” En dat “Rens den Besten aangewezen als CDA-kandidaat voor het wethouderschap, mocht het CDA opnieuw deel gaan uitmaken van een college” is door bestuur en fractie. Dat heeft mij doen besluiten om een gesprek met Slydregt.NU, PRO Sliedrecht, CDA en GroenLinksPvdA te arrangeren. De twee actuele gebeurtenissen van vrijdag 22 mei en de gelegenheid van het Pinksterweekend voor alle delegaties om nog een keer goed na te denken over de toekomst van Sliedrecht en hun rol met andere fracties hierin, zou misschien tot beweging in de voorkeursvarianten kunnen leiden. Het is immers de moeite waard voor Sliedrecht om ook deze combi van vier delegaties met elkaar in gesprek te brengen. Niet alleen getalsmatig om een bredere coalitie te vormen, maar het gesprek zou ook een inhoudelijke verrijking kunnen bieden. Helaas heeft de CDA-delegatie met redenen geen gebruik willen maken van dit verzoek, en bleef bij haar keuze van de combinatie SGPChristenUnie, PRO Sliedrecht, CDA en GroenLinks-PvdA. Ook in telefonisch contact met delegatieleider van het CDA kon ik niet anders constateren dat dit voor hen dé optie was.

Daarmee kon de laatste poging om beweging te krijgen in de eerste voorkeursvarianten en met elkaar in gesprek te gaan om de oude relaties ‘oppositie’ en ‘coalitie’ te doorbreken niet worden gerealiseerd. Het is duidelijk dat we aan het eind van de verkenningsfase zijn gekomen. De kerncombinatie van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA is op dit moment de enige variant die op een meerderheid in de raad kan rekenen, en daarmee de formatiefase kan laten starten. En ja, deze is smal én gebaseerd op een democratische meerderheid. Echter, hoewel de gesprekken met alle delegaties geen verandering bij de zes hebben opgeleverd in hun voorkeursvariant, werd gaande de gesprekken het wel steeds duidelijker dat men in meer of minderen mate een andere bestuursstijl wenst. Sommige fracties hebben daar al concrete gedachten bij, andere zijn gestart om dit te verkennen. Ook dat álle fracties min of meer inhoudelijk ruimte bieden in hun eigen speerpunten. Laat deze twee punten ook de opbrengst zijn van deze gesprekken en laat de volgende fase daarvan dan ook tot voorbeeld zijn. Mijn voorstel is dan ook dat de delegaties van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA hun speerpunten uitwerken tot een eerste voorlopig concept van een ‘inhoudelijke hoofdlijnen memo’ en dit voorleggen in een vergadering met alle fracties.

4

Eindadvies voor deze fase Als verkenner kan ik u laten weten dat de drie delegaties van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA meer dan nadrukkelijk de wens hebben uitgesproken dat verandering noodzakelijk is in het gemeentebestuur en voor het dorp Sliedrecht. Niet als een doel op zich, maar een basis om een aantal inhoudelijke dossier te aan te passen. Zij hebben vertrouwen in elkaar uitgesproken om de gesprekken gezamenlijk voort te zetten en om als kerncombinatie de volgende fase in te gaan, waarbij zij ook met alle andere fracties inhoudelijk in gesprek willen gaan. Ik adviseer uw raad dan ook om: a) de delegaties van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA de ruimte te bieden om deze kerncombinatie verder inhoudelijk te verdiepen, gebruikmakend van de ambtelijke ondersteuning, en daarmee de verkenningsfase te beëindigen; b) de ‘pre-formatiefase’ te starten en af te ronden met een eerste voorlopig concept van een ‘inhoudelijke hoofdlijnen memo’; c) een participerend moment te creëeren om het eerste voorlopige concept van deze drie delegaties in een bijeenkomst te presenteren en daarover het gesprek te voeren met uw raad, zodat input kan worden opgehaald bij uw raad, het maatschappelijk middenveld en de inwoners van Sliedrecht; d) en direct daarna de eigenlijke eindformatiefase te starten met als doel een collegeakkoord op hoofdlijnen, inclusief een

financiële paragraaf, en een voorstel voor te benoemen wethouderskandidaten aan uw raad te presenteren, bij voorkeur vóór het zomerreces. Tot slot Indien er geen bezwaren zijn zal ik de te voeren gesprekken in de preformatie en eindformatie als formateur daar waar nodig begeleiden. Dank aan allen met wie ik de afgelopen weken heb mogen spreken en mij in de gelegenheid hebben gesteld om te komen tot dit tussenadvies voor uw gemeenteraad, in het bijzonder het griffieteam. Zonder u allen had ik deze taak niet kunnen uitvoeren. Ik wens u alle wijsheid en veel succes met het vervolgproces.

Haarlem, 29 mei 2026 Arjen Overbeek

5

Bijlage 1

Aanleiding De gemeenteraadverkiezingen van 18 maart 2026 in Sliedrecht resulteerde na de installatie op 1 april in een nieuwe raad en daarmee in nieuwe verhoudingen. Tegen deze achtergrond heeft de raad op 7 april twee verkenners, de heren Verhoeve en Guernaoui, aangewezen om op basis van de opdracht ‘verkenningsfase’ te komen tot een advies voor het vervolgproces. Er zijn onder leiding van beide heren twee gespreksronden gevoerd. Dit leverde twaalf gespreksverslagen en een kleurenschema op, waarin de fracties informatie gaven en zich over elkaar uitspraken. Dit alles met als doel om invulling te geven aan de opdracht van de raad. Helaas kwamen beiden in de gezamenlijke brief van 29 april tot de conclusie dat “Dit is op dit moment niet gelukt.” Hierna schreven beide verkenners een eigen brief; Advies verkenner Rachid Guernaoui en Observatiebrief verkenner Verhoeve. Dit alles is besproken in aanwezigheid van beide verkenners in de gemeenteraad van 6 mei 2026. Diezelfde avond nam de raad unaniem de motie ‘Voortzetten proces coalitie- en collegevorming’ aan, waarin de beide verkenners werden bedankt voor hun bijdrage en dat hun opdracht beëindigd was. Tevens stond in dezelfde motie om de uitvoering van de opdracht van 7 april op basis van de beschikbare informatie met één verkenner, beoogd formateur te vervolgen. Dat werd in de raad van 12 mei geformaliseerd.

Aan mij werd de vraag gesteld om met een aanvullende en meer gedetailleerde opdracht de taak van verkenner, beoogd formateur, op te pakken.

Inleiding De heer Verheul, fractievoorzitter van PRO Sliedrecht, heeft mij begin mei benaderd. In de raadsvergadering van 12 mei 2026 heeft u mij via een raadsbesluit unaniem aangewezen als verkenner, beoogd formateur. Dit alles met als doel de verkenning voort te zetten en te komen met een advies met een ‘eerste voorkeursvariant formatiefase’. Een eervolle taak, zo heb ik uw raad gemeld, die ik in alle bescheidenheid en met enthousiasme oppak. Eerder was ik in de jaren 2009-2014 met veel plezier uw raadsgriffier. Ik heb toen veel mensen ontmoet, veel geleerd, en ben, zoals mijn voorgangers ook al aangaven, van het dorp Sliedrecht gaan houden, en blijven volgen. Daarom sta ik uw raad in dit proces dan ook graag bij. Tegelijkertijd weet ik dat er veel is gebeurd; in het dorp, de wereld om ons heen, en ook ik ben 12 jaar verder. Uw kiezers hebben met hun keuze een raad samengesteld waarin meerdere coalitiecombinaties kunnen worden gecreëerd. Ook dat de huidige collegesamenwerking na de verkiezingsuitslag van 18 maart niet meer kan rekenen op een meerderheid in de raad. De eerdergenoemde gespreksverslagen en andere informatie geven dit ook in verschillende bewoordingen duidelijk aan. Met deze informatie wist ik het niet zomaar een ‘klusje’ zou worden.

Vooraf Op vrijdag 8 mei, voorafgaand aan de formalisering in de raad van 12 mei, heb ik gesprekken gevoerd met uw raadsvoorzitter, burgemeester De Vries, de verkenners, de heren Verhoeve en Guernaoui, en telefonisch (hernieuwd) kennisgemaakt met alle fractievoorzitters. Hiermee heb ik een eerste beeld 6

kunnen vormen van de (ontstane) situatie en de mensen achter de teksten en om zo spoedig mogelijk het proces van verkennen te vervolgen.

Veel informatie Het is duidelijk dat er veel informatie, inhoudelijke standpunten en inzichten van alle fracties, en ‘over elkaar’ door mijn voorgangers was opgehaald. Zowel qua inhoud als qua samenstellingskeuze en nog veel meer, tot een kleurenschema aan toe. Dank van mijn kant aan mijn twee voorgangers voor hun werk. Ook dank aan de zes onderhandelingsdelegaties, bestaande uit de fractievoorzitter en een secondant van elke partij, dat u zich zo open opstelt. Dat hielp mij enorm bij de start van de opdracht. Maar gaf ook meteen de scherpte aan waarin uw raad zich bevond.

Werkwijze - verschillende etappes Voor mijn opdracht heb ik gekozen om het verkenningsproces te faseren via etappes om zo te komen tot mijn advies. Half april was duidelijk dat het verkenningsproces niet gebaat zou zijn met alleen verzamelen van harde feiten en standpunten. De delegaties moesten met elkaar in gesprek om zo te zorgen in de volgende formatiefase te komen. De eindverantwoordelijkheid van dit proces ligt ook niet bij de verkenners maar bij de delegaties. Dat moest nu gaan gebeuren. Elke etappe heeft zijn eigen dynamiek en resultaat. Resultaten die vertrouwen moeten geven om de volgende etappe te starten. Etappes zijn niet los van elkaar te zien. De zoektocht is niet eenvoudig; soms een sprint, soms een weg met hobbels. Van tevoren weet je niet wat je precies tegenkomt. Door te faseren kan worden bijgestuurd om te kijken wat nodig is op een bepaald moment en zo stappen te zetten en te komen tot een zorgvuldig proces en bruikbaar advies. De etappes die zijn afgelegd beschrijf ik hieronder, uitmondend in een advies aan uw raad. De beschrijving begint bij etappe A over waar Sliedrecht stond op het moment dat ik het stokje overnam van de twee verkenners, en geef duiding aan de eerste ronde gesprekken met de delegaties op 12 en 13 mei aan de hand van de vijf verzoeken in uw opdracht van 7 april 2026.

Etappe A (verzamelen en checken - tot en met 13 mei 2026) Tijdens deze etappe heb ik verkend welke informatie er al was opgehaald om de vijf punten in uw opdracht van 6 mei, verwoord in de bijlage van uw raadsbesluit van 7 april, te beantwoorden. Deze etappe is gebaseerd op het werk van mijn voorgangers en op uw eigen bijdrage in schrift en raadsdebatten. Op 12 en 13 mei heb ik met alle onderhandelingsdelegaties apart gesproken over de door hen aan mij verstrekte informatie via o.a. de gespreksverslagen en het kleurenschema, over de keuze van een raadsakkoord of coalitieakkoord. Ook met de delegaties over de verschillende denkrichtingen van coalitiesamenstellingen, die de beide eerste verkenners in hun brieven aangaven. Ook over wat nog ontbrak, waar overeenkomsten lagen en waar verschillen in opvattingen te horen waren.

7

Verzoek 1: Na te gaan hoe de verschillende partijen de verkiezingsuitslag interpreteren Ik kan u melden dat alle delegaties zich nog steeds kunnen vinden in de verstrekte informatie en de twaalf openbare gespreksverslagen. Dit baseer ik op de zes gesprekken met de delegaties op 12 en 13 mei, waarbij delegaties mij kleuring van de gesprekken en inhoudelijke punten meegaven. Verzoek 2: Te verkennen welke mogelijkheden partijen geschikt achten voor het vormen van een akkoord (coalitieakkoord, raadsakkoord, akkoord op hoofdlijnen, etc.) De keuze voor een raadsakkoord of een coalitieakkoord heeft een unanieme uitkomst, zoals al beargumenteerd in de gespreksverslagen. Ook werd dit in deze zes gesprekken op 12 en 13 mei bevestigd; een coalitieakkoord op hoofdlijnen, waarbij nog wel nuance zit in de betekenis van het woord hoofdlijnen. Ik kom hier in mijn advies verder op terug. Deze twee eerste verzoeken uit de ‘Opdracht verkenningsfase’ van 7 april zijn mijns inziens door de gesprekken met de delegaties door mijn voorgangers en met mij afgerond, en behoeve verder geen verdere verdieping. Verzoek 3: Te verkennen welke mogelijkheden partijen geschikt achten voor het vormen van een stabiele coalitie, die … Uw delegaties hebben allemaal het kleurenschema ingevuld en toegelicht in gesprekken. Terug te lezen in de openbare gespreksverslagen.

Er zijn ogenschijnlijk meerdere combinaties mogelijk. Iedere combinaties heeft voor- en nadelen, die uitgebreid zijn verwoord in de brieven van de twee eerste verkenners. Dit alles tegen de achtergrond om te komen tot een invulling van verzoek 3 over de punten a, b, en c, te weten: “Recht doet aan de uitslag van de verkiezingen; Op grond van een heldere visie, te vervatten in een gezamenlijk programma, daadkrachtig kan werken aan de opgaven voor de gemeente in de komende bestuursperiode; Een stabiel en herkenbaar college kan vormen voor de komende vier jaar.” Verzoek 4 hangt ook nauw samen met verzoek 3. Een te vormen stabiele coalitie is immers gebaseerd op inhoudelijke speerpunten en afspraken om een herkenbaar college te gaan bouwen. Met de verkiezingsuitslag hebben de inwoners aangegeven dat er verandering gewenst is, zo onderschrijven alle delegaties. Echter, over het wat, het hoe en hoe ver en hoe snel er veranderingen wenselijk zijn, wordt duidelijk verschillend gedacht. De nieuwe samenstelling van de raad maakt dit op diverse onderwerpen mogelijk. Alle delegaties realiseren zich dit, winnaars, gelijk blijvers en verliezers. Te lezen in de gespreksverslagen en de brieven van mijn twee voorgangers. En wederom bevestigd in de gesprekken die ik op 12 en 13 mei voerde.

Vertrouwen in elkaar en komen tot (nieuwe vormen van) onderlinge samenwerking zijn onlosmakelijk verbonden aan het zoeken naar een stabiele coalitievariant. Wat is nodig voor vertrouwen en onderlinge goede werkverhoudingen? Ervaringen uit het afgelopen jaren spelen hierbij een rol. Alle delegaties spraken over problemen die zij ondervonden in de relatie coalitie- en oppositiefracties, en tussen raad en college in de afgelopen bestuursperioden, vooral de afgelopen twee jaar en Koers 2030 kwam daarbij aan bod. Ook recent nog door wat er in het weekend van 9 mei en direct daarna in het actuele politieke bedrijf van Sliedrecht plaatsvond, te weten de omgang rond de vertrouwelijke berichtgeving van het college richting raad en de poging om te komen tot een statement over berichtgeving in de social media. Dit alles veroorzaakte onrust in delegaties.

8

Verzoek 4: Te inventariseren welke inhoudelijke speerpunten verschillende partijen zien (om te komen tot een advies) In de ronde van gesprekken op 12 en 13 mei werd mij duidelijk dat de ‘te inventariseren inhoudelijke speerpunten’ uit de voorgaande informatie dezelfde bleven, zoals die in gespreksverslagen zijn vermeld. Daarmee zou ook dit verzoek van de opdracht zijn afgehandeld. Echter hierbij maak ik twee kanttekeningen: •

•

Hoewel via gespreksverslagen en bevestigd door alle delegaties de inhoudelijke speerpunten zijn geïnventariseerd om te komen tot een coalitieakkord op hoofdlijnen, is ook duidelijk dat delegaties in de toelichting over een aantal dezelfde punten (deels) verschillend denken. Beter gezegd, het noemen van dezelfde inhoudelijke speerpunten bekent niet dat delegaties precies hetzelfde voor ogen hebben. En dus is verdieping op de genoemde ‘inhoudelijke speerpunten’ noodzakelijk. Anderzijds, bij alle delegaties is er de realiteitszin om de samenwerking met elkaar op te zoeken en open te staan voor gesprekken over (onder)delen van genoemde speerpunten. Iedereen zal op enigerlei wijze iets moeten inleveren om andere eigen wensen te kunnen realiseren. Bij de ‘inhoudelijke speerpunten’ inventarisatie kom je niet uit onder de thema ‘bestuursstijlen van zowel oppositie- als coalitiefracties en collegeleden’ en daarmee ook ‘ervaringen opgedaan als oppositie- of coalitiefracties’. Allemaal terug te lezen in de gespreksverslagen.

Etappe A afrondend De verkregen informatie over de inhoudelijke speerpunten was net als bij de verkregen informatie over inzichten van coalitievarianten van verzoek 3 tot dan toe alleen nog enkelvoudig met de delegaties en verkenner(s) besproken. Helaas kwamen de vorige verkenner niet tot een volgende stap, en concludeerden zij gezamenlijk dat het op 29 april 2026 ‘niet is gelukt’. Het beantwoorden van de verzoeken 3 en 4 vraagt om meer; onderlinge gesprekken tussen delegaties. Voor een nieuw te vormen college zijn er getalsmatig meerdere varianten mogelijk, zo blijkt uit de brieven van mijn voorgangers. Normaliter kan door het met elkaar ‘wegen’ van de inhoudelijke wensen de weg worden geplaveid naar een nieuw college met een coalitieakkoord, waarbij vertrouwen in elkaar en goede onderlinge verhoudingen het cement is van een nieuw te vormen coalitie. De twee verkenners kwamen niet tot een eenduidig advies kwamen. Daarna heeft ook de tijd niet stil gestaan. Diverse fracties hebben elkaar opgezocht en elkaar ook buiten verkenner(s) om gesproken. Ook de verzoeken 3 en 4 van de opdracht zijn mede daardoor in gesprek gekomen.

Etappe B (combinaties bij elkaar en aftasten – 15 tot en met 20 mei 2026) Gesprekken 18 mei 2026 Zowel de vorige verkenners als ik hebben tot en met 13 mei niet in combinaties van delegaties gesproken over inhoud, bestuursstijl en varianten van coalitiesamenstellingen. Daarom deze etappe om met verschillende combinaties om de tafel te gaan.

9

SGP-ChristenUnie en Slydregt.NU: de twee grootste Op basis van het voorgaande gaven meerdere delegaties en om verschillende redenen aan dat eerst de tweede grootste fracties SGP-ChristenUnie en Slydregt.NU (gelijk blijver en winnaar) aan zet zijn. Samen hadden de twee voor mijn komst een keer om de tafel gezeten, maar zonder verkenner(s). Hun gezamenlijke conclusie was om de variant van de grootste twee niet verder te willen verkennen, omdat zij op bestuurstijl en de inhoud te ver van elkaar af laggen. Toch heb ik op vrijdag 15 mei voor maandag 18 mei beide delegaties uitgenodigd voor een gesprek over mogelijke samenwerking en bestuursstijl. Zelfs in de wetenschap dat beide delegaties andere voorkeursvarianten op tafel hadden gelegd. De reden was dat ik, na beide delegaties apart te hebben gesproken, deze getalsmatige combinatie van grootste én winnaar niet definitief kon schrappen, zolang beide niet met een verkenner om de tafel hadden gezeten. Te meer dat meerdere partijen hebben aangegeven dat deze twee fracties in eerste instantie aan zet waren en de verantwoordelijkheid moeten nemen om met elkaar in gesprek te gaan. Daarbij wilde ik ook de twee gezamenlijk spreken i.v.m. het verdere verloop van de gesprekken.

Om hen te confronteren met het gegeven dat wanneer er geen combinatie van de grootste twee zou ontstaan dat de derde fractie in de raad, PRO Sliedrecht, de sleutel in handen zou krijgen. En dat het ook zou kunnen betekenen dat getalsmatig één van tweeën in de oppositie, resp. coalitie kan belanden. Dit met in het achterhoofd dat verkenner Verhoeve in zijn brief stelt dat “een informatiepoging tussen die twee interessant en relevant” is. Anderzijds noteert verkenner Guernaoui in zijn brief “de twee grootste partijen willen iets anders.” Guernaoui schrijft dat “Beide partijen geven aan geen fundamentele redenen te zien om niet met elkaar samen te werken.” Gevolgd door de suggestie van Verhoeve “dat beide partijen oud zeer uit het verleden grondig bespreken en uitspreken ‘om uit de groef te komen.’” Op 18 mei werd een openhartig gesprek over de bovengenoemde punten tussen de beide fracties in mijn aanwezigheid gevoerd. Hierbij kwamen ook de recente gebeurtenissen aan bod. Beide fractie gaven in wisselende bewoordingen aan dat een combinatie van deze twee fracties geen optie is en blijft. De verschillen op de onderwerpen als AZC/asiel en Koers 2030 waren qua inhoud te groot. Dit werd versterkt door de opvattingen van en over elkaar van de gewenste bestuursstijl.

Daarbij gaven beide aan een verbindingspartij, dus SGP-ChristenUnie, Slydregt.NU en een derde fractie, niet reëel te achten. Belangrijk voor het vervolg is dat beide delegaties uitspraken dat zij willen investeren in hun onderlinge relatie. Daarnaast is gesproken over de verantwoordelijkheid die beide grootste fracties ook hebben richting de raad als geheel, het functioneren van de raad. Een coalitie heeft een goede oppositie nodig en een oppositie is gebaat bij een coalitie met een open houding naar de raad als geheel. Ook over onderwerpen waar men het niet met elkaar eens is. Een openhouding in deze wisselwerking zorgt voor een goed debat en goede besluitvorming. Dat vraagt investeren in elkaar. Conclusie is dan ook geen andere dan dat SGP-ChristenUnie en Slydregt.NU geen reële combinatie zijn, zou vinden beiden, uiteindelijk ook niet met een derde partij erbij.

PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA: apart van elkaar Op vrijdag 15 mei heb ik ook voor 18 mei de delegaties van GroenLinks-PvdA en PRO Sliedrecht elk apart gevraagd voor een gesprek. Dit omdat deze twee fracties in diverse varianten met óf SGPChristenUnie óf Slydregt.NU samen worden genoemd. Zo ook te lezen in de beide brieven van de 10

vorige verkenners. Waarbij ik opmerk dat in de variant met SGP-ChristenUnie, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA de laatste fractie getalsmatig niet nodig is om tot een meerderheid te komen. Getalsmatig kunnen PRO Sliedrecht samen SGP-ChristenUnie een coalitie (11) vormen. Beide gesprekken zijn kort na elkaar gevoerd. Er zijn inhoudelijke verschillen tussen beide fracties, maar die lijken overbrugbaar. Beide fracties hebben de afgelopen jaren ‘elkaars nabijheid’ opgezocht en vertrouwen erop dat zij inhoudelijk tot elkaar kunnen komen op diverse, nu nog ogenschijnlijke, verschillen. Zo gaven zij apart van elkaar aan. Ook de houding van de coalitiefracties richting oppositie van de afgelopen jaren en de recente ontwikkeling van het weekend van 9 mei werd besproken. Ook hun bedenkingen over de bestuursstijlen van andere fracties en hun wensen vragen om duidelijkheid van de delegaties van SGP-ChristenUnie en Slydregt.NU. Beide fracties gaven mij helder aan dat zij zich bewust zijn dat er een keuze moet worden gemaakt uit een van de tweede grootste fracties. Met de kanttekening dat een combinatie met het SGP-ChristenUnie én CDA door beiden op dit moment niet als wenselijk wordt beschouwd. Dit gebaseerd op inhoud, bijvoorbeeld Koers 2030, als op getoonde bestuursstijl richting de beide oppositiefractie in de afgelopen jaren.

En dit ook vanuit de verwachting, apart van elkaar uitgesproken, meer inhoudelijk uit een samenwerking met Slydregt.NU te kunnen realiseren, dan met de SGP-ChristenUnie. Beide delegaties van PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA zijn zich apart van elkaar zeer bewust van de grote verschillen in gedachtevorming rond de Spreidingswet/AZC-ontwikkelingen met Slydregt.NU. Beide delegaties zijn zich ook zeer bewust dat rond Koers 2030/Sliedrecht-Noord (de woningbouwaantallen, de Noord-Zuid-verbinding, de Lockhorst, het zwembad en de verplaatsing van de voetbalvelden) met SGP-ChristenUnie het nog enorm lastig kan worden. Beide delegaties geven ook aan dat zij zich zorgen maken over de bestuursstijl en omgang van SGP-ChristenUnie richting deze fracties en omgekeerd spreken beide delegaties hun nadrukkelijk zorg uit over de bestuursstijl en werking van de fractie van Slydregt.NU. Voldoende stof om op door te praten en te kijken waar de mogelijkheden zijn. Dat is dan ook de reden dat ik voor de middag van 20 mei beide fracties heb uitgenodigd voor een gesprek. Dit omdat er weinig licht tussen de opvattingen van beide fracties in de aparte gesprekken viel op te merken. Ook met als doel te onderzoeken wat voor hen nodig is voor een volgende etappe.

Gevolgd met een uitnodiging voor twee gesprekken in de avonduren van 20 mei; één gesprek met Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA en één gesprek met SGP-ChristenUnie, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA. Ik noem dit kerncombinaties in deze etappe, omdat beide combinaties een meerderheid in de raad hebben, en dat beide kerncombinaties na deze gesprekken ook aangevuld zouden kunnen worden met een of twee andere fracties. CDA en VVD zijn voor deze avond niet uitgenodigd. Dit met de reden nu eerst de delegaties van de twee grootste fracties in de gemeenteraad apart met PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA samen om de tafel te hebben om helder te krijgen welke richting de verkenning op kan gaan. Daarbij opgemerkt dat het aanschuiven van het CDA bij het tweede gesprek (genoemd door SGP-ChristenUnie als vierde fractie in een combinatie SGP-ChristenUnie, PRO Sliedrecht, CDA, GroenLinks-PvdA) op dat moment door PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA een stap te ver zou zijn, zo hadden beide delegaties mij op 18 mei meegegeven, omdat zij verwachten dat in een combinatie met SGP-ChristenUnie én CDA de door hen gewenste verandering van de bestuurscultuur te gering te zijn.

11

Gesprekken 20 mei 2026 Combinatie PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA In de namiddag van 20 mei werd de eerdere constatering dat er weinig licht zit tussen de inhoudelijke standpunten en er slechts enkele te over bruggen punten zijn, bijvoorbeeld over de huizenaantallen in Noord, bevestigd. Ook werd geconstateerd dat de twee samen de nadrukkelijke wens hebben om te komen tot veranderingen in de bestuurscultuur van Sliedrecht, anders met elkaar omgaan in de raad, een betere verhouding tussen oppositie en coalitie, en de inwoners beter te betrekken bij het gemeentebestuur en vandaaruit de zoektocht naar een derde partner willen starten. Daarop hebben beide delegaties de twee geplande gesprekken in de avond voor besproken op punten van de inhoud, bestuursstijlen en ervaringen uit het verleden en de actualiteit. Waarbij de twee delegaties de wens uit spraken met hen een basis te leggen voor het maken van afspraken voor een vervolgtraject, zowel inhoudelijk als qua bestuursstijl, in de wetenschap dat het in beide combinaties om een smalle basis zou gaan. Dit alles in de wetenschap en verwijzend naar de gesprekken met mijn voorgangers (zie de twee brieven) dat beide combinaties een kleine meerderheid zouden vormen. Dus mogelijk, maar niet breed.

Kerncombinatie van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA (11) De drie delegaties voerden een stevig gesprek over inhoud en bestuursstijlen. In eerdere gesprekken hadden de drie delegaties aangegeven dat deze combinatie hun eerste voorkeur was. Maar de tijd heeft niet stil gestaan en het weekend van 9 mei en daarna met de statements voor enige twijfel gezorgd. Duidelijk is dat wanneer in deze richting wordt gedacht een gezamenlijk standpunt over de Spreidingswet/AZC ‘klip en klaar’ moet worden vastgelegd, en minimaal de wet dient te worden gevolgd. Ook houding en gedrag van de afgelopen dagen en weken werd onder de loop genomen. Een open gesprek over houding en zelfreflectie volgde. Meerdere inhoudelijke thema passeerden de revue, waarbij hobbels werd benoemd, en dat het ook tijd zou kosten om een aantal hobbels te nemen. Wat bond was de wens van de drie delegaties, dat zij echt vinden dat het anders met de bestuursstijl moet in Sliedrecht. Hoewel men zich verschillend uitte in type en snelheid van een gewenste bestuurscultuur-verandering. Kerncombinatie van SGP-ChristenUnie, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA (12) De drie delegaties hebben met elkaar gesproken over zowel bestuursstijl als enkele inhoudelijke punten.

De verhoudingen oppositie en coalitie en de wijze van opereren in de raad van coalitiefracties wordt besproken, waarbij alle drie aangeven dat het anders moet, maar nog niet helder hoe. Op de herhaaldelijke vraag vanuit de SGP-ChristenUnie delegatie waarom het CDA niet bij dit gesprek kon worden betrokken, geven de andere twee aan dat ze verwachtte dat in een combinatie met de twee huidige coalitiefracties en bestuurders de ontstane cultuur minder snel zal veranderen. Groot respect voor huidige bestuurders wordt geuit. Wat niet wegneemt dat PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA vinden dat de bestuursstijl moet veranderen, en dat ook de SGPChristenUnie delegatie dit onderschrijft. Ook in dit gesprek komen meerdere onderwerpen aan de orde, waarbij ik duidelijk heb gezien dat er mogelijkheden van inhoudelijke toenadering zijn op een aantal onderwerpen, waaronder Koers 2030. Na de gesprekken in de avond van 20 mei 2026 Beide gesprekken bieden voldoende stof tot na denken en om over door te praten, zo gaven de delegaties van PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA mij na afloop van beide gesprekken aan.

12

Ook viel op dat de onrust van het weekend van 9 mei en daarna in alle gesprekken aan bod kwam en bij veel delegaties zwaar op de maag ligt. Dat is dan ook mede de reden dat ik PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA heb gemeld dat voordat ik een richting van een advies zou kunnen komen een schriftelijke intentieverklaring over AZC/asielopvang wenselijk acht. Voor dat moment vond ik het verstandig om nog geen definitieve conclusies te trekken of keuze te maken. De gelegenheid van het Pinksterweekend voor alle delegaties om nog een keer goed na te denken over de toekomst van Sliedrecht en hun rol met andere fracties hierin, zou misschien tot beweging kunnen leiden. Hoewel het op dat moment meer dan duidelijk was dat de voorkeursvarianten van álle vier de delegaties (zie de eerdere gesprekken en de twee brieven) niet van tafel zijn. De keuze van een voorlopige variant, die verder kan worden uitgewerkt, moet dan ook wachten tot na het Pinksterweekend.

Etappe C (na het Pinksterweekend – 21 mei 2026 en verder) Op 21 mei om 14.12 uur heeft de raadsgriffier namens mij de volgende tekst in de delegatieappgroep geplaatst, nadat ik eerst de fractievoorzitters van CDA en VVD kort heb gesproken, te weten: “Gisteren hebben de geplande gesprekken plaatsgevonden. De voorkeursvarianten zijn wederom door iedere delegatie uitgesproken. Ook is gesproken over inhoud en verschillende bestuursstijlen, tegen de achtergrond van het verleden en de actualiteit. Op dit moment kan nog geen keuze gemaakt worden voor een voorlopige variant, die mogelijk verder kan worden uitgewerkt.” In de dagen die na 20 mei volgenden zijn er meerdere onderlinge contacten geweest. Ook richting mij. Zo kwamen op 22 mei Slydregt.NU, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA met een verklaring in een mailtje: “Partijen spreken uit dat de opvang van vluchtelingen gebeurt overeenkomstig de geldende wet- en regelgeving. De eerder gemaakte afspraken met de gemeente Alblasserdam over het huisvesten van statushouders in ruil voor het realiseren van extra opvangplekken in Sliedrecht wordt heroverwogen. Onvoorziene omstandigheden die buiten de geldende wet- en regelgeving vallen worden ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd”.

Ook op 22 mei werd ik gebeld met door het CDA met de mededeling dat de heer Spek geen wethouderskandidaat meer was, maar fractievoorzitter Den Besten en hij daarna dit direct de andere fractievoorzitters zou gaan melden en een persbericht zou uitsturen. Met als inhoud dat de wethouderskandidaat Spek heeft “laten weten zich niet opnieuw beschikbaar te stellen voor een nieuwe bestuursperiode.” En dat “Rens den Besten aangewezen als CDA-kandidaat voor het wethouderschap, mocht het CDA opnieuw deel gaan uitmaken van een college” is door bestuur en fractie. Direct na het Pinksterweekend heb ik in een teams-sessie de nazit van woensdagavond met PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA afgerond met de vraag over een mogelijke verschuiving in de voorkeursvariant van hun kant in relatie tot wat er voor het weekend plaatsvond. In een gesprek met de delegaties van Slydregt.NU en CDA werden door PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA nadrukkelijk mogelijkheden gezien. Daarna heb ik dan ook via de raadsgriffier gevraagd om een uitnodiging verzenden via de delegatie-appgroep om op donderdag 28 mei de delegaties van Slydregt.NU, PRO Sliedrecht, CDA en GroenLinks-PvdA met elkaar in gesprek te gaan. Dit nadat hiervoor eerst dit

13

voorstel om met de vier delegaties bij elkaar te komen bij de betreffende fractievoorzitters was gesondeerd. De twee actuele gebeurtenissen van de vrijdag ervoor en de gelegenheid van het Pinksterweekend bij alle delegaties om nog een keer goed na te denken over de toekomst van Sliedrecht en hun rol met andere fracties hierin, zou misschien tot beweging kunnen leiden. Het is immers meer dan de moeite waard voor Sliedrecht deze vier delegaties met elkaar in gesprek te laten gaan. Niet alleen een getalsmatige, maar ook een inhoudelijke verrijking in een mogelijk akkoord zou een gesprek kunnen bieden. Echter, een paar uur na de verzending van de uitnodiging voor 28 mei werd ik gebeld door de delegatieleider van het CDA (en vervolgens een app-bericht vanuit de CDA-delegatie via de griffie) met de mededeling dat “het CDA Sliedrecht heeft besloten geen gebruik te maken van de uitnodiging”, omdat het CDA “op dit moment wel ruimte voor kansrijke vervolggesprekken met SGPChristenUnie, PRO Sliedrecht en GroenLinks-PvdA. Met deze partijen ervaren wij voldoende basis om verder in gesprek te blijven over inhoud, samenwerking en bestuurlijke stabiliteit. Ten aanzien van Slydregt.NU komen wij echter tot een andere conclusie. Op basis van de gesprekken tot nu toe ziet het CDA Sliedrecht op dit moment onvoldoende vertrouwen als basis voor verdere samenwerking.

Daarbij spelen voor ons niet alleen inhoudelijke verschillen een rol, maar ook de wijze van samenwerken, de onderlinge omgang en de manier waarop politiek wordt gevoerd. Wij zien op dit moment onvoldoende aanknopingspunten dat een gezamenlijk gesprek op donderdagavond daarin tot de benodigde beweging of toenadering zal leiden. Om die reden kiezen wij ervoor niet aan te schuiven bij het gezamenlijke gesprek. Gezien onze huidige inschatting verwachten wij niet dat deelname op donderdagavond tot een ander inzicht zal leiden en vinden wij het daarom niet zorgvuldig om hiervoor ieders tijd en inzet te vragen. Uiteraard blijven wij wel openstaan voor verdere gesprekken met partijen waarmee wij op dit moment wél voldoende basis zien om gezamenlijk vervolgstappen te verkennen.” Woensdag aan het begin van de middag heb ik de fractievoorzitter van het CDA gebeld met de vraag of het CDA nog steeds zo over de zaken dacht. Dat was correct. In de tussentijd heeft de CDAdelegatieleider de andere genodigden gesproken. Tevens heeft de CDA-delegatieleider de volgende tekst geplaatst in de delegatieappgroep geplaatst: “Het CDA zal morgenavond niet aanschuiven bij het overleg. Op basis van de gesprekken van de afgelopen dagen zien wij op dit moment onvoldoende basis en vertrouwen om dit traject gezamenlijk voort te zetten.

Wij willen daar open en transparant over zijn en wensen iedereen wijsheid in het verdere proces.” Vervolgens heb ik de raadsgriffier gevraagd om een melding te doen in diezelfde delegatieappgroep dat ik na het vervallen van het gesprek de verkenning zal gaan afronden. Daarna ben ik begonnen aan de afronding van het advies van deze verkenningsfase.

14