Technische vragen (SPA) inzake brief van Consortium Grensmaas van 25 november 2024 inzake omgevingsvergunning Trierveld

Technische vragen Kenmerk Datum

Consortium Grensmaas SPA/2024/241101 27 november 2024

Geacht college, op 25 november stuurde het Consortium Grensmaas een brief aan de gemeenteraad met daarin een aantal opmerkelijke passages die ons inziens van belang zijn bij de beoordeling voor de beoordeling van de verlening van de omgevingsvergunning Trierveld. Het Consortium geeft in haar brief aan dat zij een aantal uitspraken van de inspreekster wil nuanceren en weerleggen. SPA ontvangt daarom graag z.s.m. doch voor behandeling van het onderwerp in een raadsvergadering antwoorden op onderstaande technische vragen. Het Consortium geeft aan dat zij al twee jaar in gesprek zijn met meerdere betrokkenen over een ‘beperkte ontgronding op de locatie van de geluidswallen bij Schipperskerk en Illikhoven’. Vraag 1 Zijn er in het kader van participatie bijeenkomsten voor alle bewoners georganiseerd waarin zij op de hoogte werden gesteld van het voornemen en waarin zij invloed op de besluitvorming konden uitoefenen? Zo ja, wanneer zijn de plannen concreet aan de bewoners van Schipperskerk en Illikhoven voor inspraak aangereikt? Vraag 2 Aannemende dat er verslagen zijn gemaakt van die bijeenkomsten ontvangt SPA die graag en wil SPA weten of er vanuit de bevolking opmerkingen n.a.v. die verslagen zijn gemaakt en wat daarmee gedaan is.

Het Consortium geeft aan dat de werkzaamheden minder tijd in beslag namen dan geraamd en is van mening dat zij daardoor recht heeft om langer door te gaan met ontgrinden. SPA vindt dit een vreemde redenatie en begrijpt bewoners heel goed wanneer zij aangeven dat het aantal handelingen, en daarmee o.a. geluid- en verkeersoverlast, (nagenoeg) hetzelfde zal zijn of die over een kortere dan wel langere periode worden uitgesmeerd. Vraag 3 Wat is de wettelijke basis voor de opvatting van het Consortium? M.a.w. is contractueel vastgelegd dat het Consortium een bepaalde periode mag ontgrinden of is vastgelegd dat het Consortium een bepaald gebied binnen een bepaalde periode mag ontgrinden? Vraag 4 Heeft het Consortium zich aan alle afspraken met de overheid en omgeving gehouden? Het Consortium schrijft: “Het Consortium heeft toestemming gevraagd voor die ontgrinding omdat de grindopbrengsten ver beneden de prognoses blijven.” Volgens SPA valt realisatie van een bepaalde opbrengst bij ondernemen onder ondernemersrisico en vormt dat in zichzelf geen reden om dan maar meer te mogen ontgrinden indien de opbrengst tegenvalt. Daarom wil SPA weten of het hier een in wezen een irrelevante opmerking van het Consortium betreft of dat er een contractuele basis voor is.

Vraag 5 Is contractueel vastgelegd dat indien de opbrengsten beneden de verwachtingen blijven het contract wordt opengebroken om extra grindwinning toe te staan? Zo ja, wat zijn daarbij de voorwaarden? SPA beschouwt de opmerking ‘De provincie erkent dat er ook na 2050 nog grindproductie nodig is voor woning- en utiliteitsbouw in Nederland. Hergebruik van materialen is onvoldoende om de grindbehoefte in de komende decennia te compenseren, Import maakt woningbouw nog duurder.” als niet ter zake doende wanneer het gaat om binnen de huidige vergunning extra te ontgrinden.

Het Consortium geeft vervolgens aan dat zij een verkeerde inschatting hebben gemaakt van de hoeveelheid grind die zij in het vergunde gebied konden delven en gebruikt dat als argument om extra grindwinning te vragen. Volgens SPA is het maken van een juiste inschatting van de hoeveelheid delfbare grind onderdeel uit van ondernemersrisico. Vraag 6 Wat zijn de ingeschatte en gerealiseerde hoeveelheden grind die gewonnen werden? Het Consortium stelt dat de gemeente Sittard-Geleen tijdens het extreme hoogwater in 2021 geconfronteerd zou zijn met overstromingen. In hoeverre dit een onderbouwde bewering is kan SPA (vooralsnog) niet beoordelen maar een sterk argument vindt SPA dat niet omdat juist om overstromingen te voorkomen de Grensmaas-plannen zijn ontwikkeld. M.a.w. wanneer er niet eerder overstromingen waren geweest was het maar zeer de vraag of er grootschalige ontgrindingen zouden hebben plaatsgevonden in het betreffende gebied. Het Consortium onderkent “Draagvlak en zorgen voor maatschappelijke meerwaarde zijn belangrijke elementen van die vergunningen.” De inspreekster gaf tijdens de raadsronde, en nadien schriftelijk aan dat de overgrote meerderheid van de bevolking van Schipperskerk en Illikhoven TEGEN verdere ontgrinding zijn.

De wethouder zei dat er gesproken was met een aantal bewoners die voorstander van ontgrinding zijn en dat er draagvlak voor ontgrinding onder organisaties is. Daarbij werd uitdrukkelijk aangehaald dat (minstens) een van die organisaties financieel belang bij ontgrinding heeft. Vraag 7 Graag ontvangt SPA een complete lijst van de organisaties en een overzicht van het aantal mensen die voorstander van ontgrinding zijn waaraan de wethouder refereerde. Bovendien wil SPA weten of, en zo ja waarom, het college meer waarde hecht aan de mening van de voorstanders dan van de tegenstanders van verdere ontgrinding. Vraag 8 Is het juist dat de door het Consortium aangehaalde projecten in het kader van het contractueel overeengekomen leefbaarheidsfonds vallen? M.a.w. dat deze op zichzelf geen reden tot vergunning van voor extra ontgrinding vormen. Het Consortium geeft aan dat de schaderegeling tot 2037 verlengd werd. Vraag 9 Waarom werd de schaderegeling verlengd? Is gegarandeerd dat het Consortium nog tot 2037 bestaat en financieel in staat blijft om eventuele schade te vergoeden? Zo ja, op welke wijze. Zo nee, tot wie moeten bewoners zich dan wenden in geval van schade? Bewoners gaven aan dat er nu al scheurvorming in woningen is opgetreden en vrezen dat die verergeren wanneer er nog langer en nog dichter bij de woningen werkzaamheden plaats gaan vinden.

Uit de brief van het Consortium blijkt dat zij meerdere keren zijn aangesproken op schade en dat, op een geval na, telkens geconcludeerd werd dat het bouwkundige gebreken betrof. Dit bevreemdt SPA zeer omdat de woningen in beide kernen er reeds vele jaren staan en het dan zeer opmerkelijk is dat er binnen de periode dat er ontgrinding plaatsvindt kennelijk in meerdere woningen plots bouwkundige gebreken aan het licht komen dat scheurvorming tot gevolg hebben. Vraag 10 Hoeveel schademeldingen zijn gedaan? Hebben alle bewoners die schade gemeld hebben onafhankelijke schaderapporten ontvangen? Is er voor hen een beroepsmogelijkheid? Het Consortium geeft aan dat dezelfde bewoners in tien jaar tijd slechts veertien klachten hebben ingediend. Het lijkt SPA mogelijk dat bepaalde bewoners door de ligging van hun woning meer overlast ervaren dan anderen en dat de inwoners een bepaald niveau van overlast als ‘is te verwachten bij dergelijke werkzaamheden’ beschouwde. Algemeen bekend is dat afhankelijk van de mate waarin aan klachten tegenmoet wordt gekomen mensen ook minder gaan klagen onder het motto “het helpt toch niet.”

Vraag 11 Is er een, onafhankelijke, enquete onder de inwoners gehouden naar de ervaren overlast? Zo nee, waarom wordt de inspreekster dan niet op haar woord geloofd, zij sprak immers namens veel bewoners? Het Consortium geeft aan dat de GGD onderzoek heeft gedaan naar stofoverlast. SPA ontvangt dit rapport en eventuele reacties vanuit de bevolking die voorhanden zijn. Het Consortium beschuldigt de inspreekster van een leugen aangaande de vanuit Antwerpen aangevoerde grond. In een in Ibabs opgenomen reactie (aanvullende informatie grondstortingen) leverde zij nadien een grondanalyse waaruit bleek dat er nogal wat stoffen in zaten. Vraag 12 Vormt de grondanalyse reden om de betreffende grond als ‘vervuild’ aan te merken? Heeft de overheid ingegrepen tijdens of na het storten van de grond? Zo ja, waaruit bestond het ingrijpen, waarom werd ingegrepen en werd daarna alsnog toegestaan dat dergelijke grond mocht worden gestort? Het Consortium vervolgt de brief met de vraag ‘wat is draagvlak?’ en wijst daarbij het oog hebben voor de zwijgende meerderheid die vaak niet van zich laten horen. Vraag 13 Erkent het college dat de inspreekster, op basis van de overlegde handtekeningen, sprak namens de grote meerderheid van de bewoners van Schipperskerk en Illikhoven? Zo nee, waarom niet? M.a.w.

hebben we hier te maken met een ‘grote zwijgende meerderheid’ die voorstander van ontgrinding zou zijn. Het Consortium meldt ‘dat het veelvuldig informatie krijgt van dat zwijgende deel van de inwoners’. SPA betwijfelt niet dat de, klaarblijkelijk weinigen in Schipperkers en Illikhoven die niet hebben aangegeven TEGEN verdere ontgrinding te zijn, veelvuldig signalen aan het Consortium hebben afgegeven. Maar dat betekent niet dat dit de meerderheid van de bevolking betreft, net zo min als dat de grote meerderheid van de bevolking met onjuiste argumenten zou zijn overgehaald. Vraag 14 Zijn er verklaringen van omwonenden voorhanden die de beweringen van het Consortium inzake de enquete staven? SPA schrok ervan dat het Consortium schreef “Die inwoners realiseren zich ook dat er een streep gaat door alle onderdelen van het pakket maatschappelijke meerwaarde als de ontgrondingsvergunningen niet worden verleend.” SPA ziet dit als een ontoelaatbare vorm van intimidatie! Vraag 15 Pleegt het Consortium contractbreuk indien zij waarmaakt wat zij in de aangehaalde zin uitvoert? Het Consortium stelt dat het weghalen van de geluidswal bij Illikhoven geen overschrijding van de geluidsnormen plaats zal vinden.

Vraag 16 In hoeverre is contractueel vastgelegd of nadien overeengekomen dat er een geluidswal bij Illikhoven moet liggen? Welke rapporten liggen ten grondslag aan de bewering dat er geen overschrijding van geluidsnormen of andere milieunormen plaatsvinden indien de geluidswal wordt verwijderd?

Jack Renet