RV Regionale energie Strategie Zuid-Limburg

Gemeente

Sittard-Geleen

Voorstel aan Gemeenteraad Registratienummer:

2734534

Onderwerp Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RES-ZL)

Voorstel Instemmen met: • Het vaststellen van de Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RESZL 1.0) en daarmee het bod (1,3 TWh) van de regio Zuid-Limburg als bijdrage aan de landelijke behoefte (35 TWh) aan duurzaam opgewekte elektriciteit, waarbij de afwegingen en keuzes in de RESZL 1.0 van de andere gemeenten in Zuid-Limburg voor kennisgeving worden aangenomen. • Het aanbieden van de RESZL 1.0 aan het Nationaal Programma Regionale Energie Strategie (NP-RES).

Samenvatting / openbare besluitenlijst Nederland heeft ingestemd met de internationale klimaatafspraken van Parijs uit 2015. Het doel van deze klimaatafspraken is om de opwarming van de aarde te beperken tot onder de 2 graden Celsius. In Nederland hebben overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties op basis hiervan nationale afspraken gemaakt die in 2018 zijn vastgelegd in het landelijke Klimaatakkoord De afspraken richten zich onder meer op het verminderen van de CO2-uitstoot in 2030 met 49%. In het landelijke Klimaatakkoord is afgesproken dat 30 energieregio’s in Nederland in kaart brengen waar en hoe het beste duurzame elektriciteit door middel van zonne- en windenergie op land opgewekt kan worden en onderzoeken hoe wijken en buurten van het aardgas af kunnen. Hiervoor wordt per regio een Regionale Energie Strategie (RES) opgesteld die elke twee jaar geupdate wordt. Nederland is opgedeeld in 30 energie-regio’s, waarvan Zuid-Limburg er één is. De Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RES-ZL 1.0) moet op 1 juli 2021 vastgesteld zijn door alle gemeenteraden van de gemeenten in Zuid-Limburg, Provinciale Staten en de algemene vergadering van de waterschappen, waarna de RES-ZL 1.0 op 1 juli 2021 aangeboden wordt aan het nationale programma van de RES (NP-RES). Deze deadline geldt voor alle energie-regio’s.

Het belangrijkste onderdeel van de RESZL 1.0 is de grootschalige opwek van zonne-energie en windenergie. Hiervoor heeft iedere gemeente een afwegingskader gemaakt en zoekgebieden bepaald. Deze zijn in de RESZL 1.0 aangegeven. Op basis van bestaand vermogen, projecten die reeds in ontwikkeling zijn en aanvullende beleidsambities in de regio is bepaald hoeveel ZuidLimburg t/m 2030 grootschalig aan wind- en zonne-energie kan en wil opwekken. Dat is 1,3 TWh, het bod van Zuid-Limburg als bijdrage aan de nationale opgave van 35 TWh hernieuwbare elektriciteit in 2030. Deze 1,3 TWh bestaat uit 0,17 TWh wind-op-land, 0,71 TWh zon-op-dak en 0,45 TWh zon-op-land (parkeerterreinen, braakliggende terreinen en landbouwgrond). In dit bod van Zuid-Limburg zit het bod (0,35 TWh) van de gemeente Sittard-Geleen waar het College en de Raad al eerder mee hebben ingestemd.

Ook geeft de RESZL 1.0 inzicht in de warmtevraag en het potentieel aan bovengemeentelijke duurzame warmtebronnen (warmte-aanbod). In de Westelijke Mijnstreek is dat met name de

(

Burgeme^; mr. J TKÜ

Gemeentesecretaris mr. G.J.C. Kusters

/7'

Ll-ïl

Gemeente

Sittard-Geleen

restwarmte van Chemelot. De warmtetransitie naar deze en andere duurzame warmtebronnen wordt per gemeente in Transitievisies Warmte (TVW) in 2021 verder uitgewerkt. Met de RESZL 1.0 is een stevige basis gelegd voor de energietransitie in Zuid-Limburg. Samenwerking is daarbij het sleutelwoord. Heiwerken aan RESZL 1.0 heeft in Zuid-Limburg al gezorgd voor een positief verbindend effect en versnelling van het energiebeleid en de samenwerking in de regio.

De Raad wordt voorgesteld om de Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RESZL 1.0) vast te stellen en daarmee het bod (1,3 TWh) van de regio Zuid-Limburg als bijdrage aan de landelijke behoefte (35 TWh) aan duurzaam opgewekte elektriciteit. Hierbij worden de afwegingen en keuzes in de RESZL 1.0 van de andere gemeenten in Zuid-Limburg voor kennisgeving aangenomen. Tevens wordt de Raad gevraagd om in te stemmen met het aanbieden van de RESZL 1.0 aan het Nationaal Programma Regionale Energie Strategie (NP-RES).

Toelichting voorstel Regionale Energie Strategie (RES) Klimaatverandering, vooral veroorzaakt door de uitstoot van CO2, raakt ons allemaal. Het leidt tot opwarming van de aarde, een stijgende zeespiegel, zware regenval in korte tijd met overstromingen tot gevolg of juist een gebrek aan water met extreme droogte als resultaat. Om de wereld leefbaar te houden, voor onszelf en onze kinderen, zijn internationale klimaatafspraken gemaakt. Nederland heeft ingestemd met de internationale klimaatafspraken van Parijs uit 2015. Het doel van deze klimaatafspraken is om de opwarming van de aarde te beperken tot onder de 2 graden Celsius. In Nederland hebben overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties op basis hiervan afspraken gemaakt die in 2018 zijn vastgelegd in het landelijke Klimaatakkoord. De afspraken richten zich onder meer op het verminderen van de C02-uitstoot in 2030 met 49%.

In het landelijke Klimaatakkoord is afgesproken dat 30 energieregio’s in Nederland in kaart brengen waar en hoe het beste duurzame elektriciteit door middel van zonne- en windenergie op land opgewekt kan worden en onderzoeken hoe wijken en buurten van het aardgas af kunnen. Hiervoor wordt per regio een Regionale Energie Strategie (RES) opgesteld. Nederland is opgedeeld in 30 energie-regio’s, waarvan Zuid-Limburg er één is. De RES gaat in opdracht van het Nationaal Programma RES (NP-RES) op basis van het nationale klimaatakkoord, in op twee opgaven:

1.

Opgave Elektriciteit: Een strategie voor onderbouwd en afgewogen aanbod van de regio wat betreft mogelijk op te stellen duurzaam opwekvermogen op land minimaal onderverdeeld in zon en wind. De opgave elektriciteit is bedoeld als bijdrage aan de landelijke behoefte van duurzame energie. Deze duurzame energie dient te worden opgewekt met zonneparken en windmolens op land, totaal voor alle gemeenten samen 35 Terrawattuur (TWh). Zonnepanelen op daken > 285 m2 en op parkeerterreinen tellen ook mee. Zonnepanelen op daken < 285 m2 zijn ook van belang maar mogen niet meegeteld worden voor de 35 TWh. Daarnaast dragen de (geplande) windmolens op zee voor 49 TWh ook voor een groot deel bij aan landelijke behoefte aan groene elektriciteit. Een nadere toelichting op deze opgave is

2734534

Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 2 van 9

Gemeente üemeente

Sittard-Geleen

te vinden in bijlage 2 (NPRES Factsheet Elektriciteit). In deze bijlage zijn ook alternatieve vormen van duurzame opwek, die niet meetellen voor het RES-bod, aangegeven. 2.

Opgave Gebouwde omgeving: Een strategie voor de warmtetransitie van woningen/gebouwen met als doel dat in 2050 alle woningen/gebouwen goed geïsoleerd zijn en voorzien zijn van duurzame warmte en elektriciteit. In het kader van de RES is gevraagd om een ‘Regionale Structuur Warmte’ (RSW) op te stellen met daarin de warmtevraag, toekomstige duurzame warmteaanbod, en mogelijke infrastructuren (bijvoorbeeld warmtenetten) hiervoor. Deze inventarisatie is belangrijke input voor de Transitievisie Warmte (TVW) die elke gemeente in de vorm van warmteplannen voor het einde van 2021 moet vaststellen. Deze TVW schetst per wijk het tijdspad naar aardgasvrijwijken.

In het Klimaatakkoord is het belang van participatie bij het tot stand komen van de RES expliciet opgenomen. Welke zoekgebieden opgenomen worden in de RES is afhankelijk van het draagvlak, de maatschappelijke kosten, de landschappelijke, ruimtelijke en milieu-effecten. Zowel in het kader van omgevingsvisie, omgevingsplan en provinciale en waterschapsverordening hebben inwoners rechten en mogelijkheden t.a.v. participatie. Evenals bij de uitwerking richting concrete locaties en projectinitiatieven in het proces van vergunningverlening. Vanuit de NP-RES wordt geadviseerd om voor zover mogelijk te streven naar minimaal 50% lokaal eigendom.

Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RESZL 1.0) In de Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RESZL 1.0) komen bovengenoemde opgaven uitgebreid aan de orde.

Voor de opgave Elektriciteit heeft iedere gemeente een afwegingskader gemaakt en zoekgebieden voor grootschalige opwek van zonne- en windenergie bepaald. Deze zijn in de RESZL 1.0 aangegeven. Op basis bestaand vermogen, projecten die reeds in ontwikkeling zijn en aanvullende beleidsambities in de regio is bepaald hoeveel Zuid-Limburg t/m 2030 grootschalig aan wind- en zonne-energie kan en wil opwekken. Dat is 1,3 TWh en daarmee het bod van Zuid-Limburg als bijdrage aan de nationale opgave van 35 TWh hernieuwbare elektriciteit in 2030. In dit bod van Zuid-Limburg zit het bod (0,35 TWh) van de gemeente Sittard-Geleen waar het College en de Raad al eerder mee heeft ingestemd.

Voor de opgave Gebouwde omgeving is een inventarisatie gemaakt van warmtevraag, en warmteaanbod van de Westelijke Mijnstreek, Parkstad en Maastricht-Heuvelland. Het gaat dan met name om bovengemeentelijke duurzame warmtebronnen zoals de restwarmte van Chemelot. Dit warmteaanbod is in de RESZL 1.0 beschreven onder de noemer van “Regionale Structuur Warmte". De Raad wordt voorgesteld om de RESZL 1.0 (bijlage 1) vast te stellen en daarmee het bod (1,3 TWh) van de regio Zuid-Limburg als bijdrage aan de landelijke behoefte (35 TWh) aan duurzaam opgewekte elektriciteit. Hierbij worden de afwegingen en keuzes in de RESZL 1.0 van de andere gemeenten in Zuid-Limburg voor kennisgeving aangenomen. Tevens wordt de Raad gevraagd om in te stemmen met het aanbieden van de RESZL 1.0 aan het Nationaal Programma Regionale Energie Strategie (NP-RES). Hieronder worden een aantal belangrijke aspecten van de RESZL 1.0 toegelicht.

Energievraag en enerqiesparinq 2734534 Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 3 van 9

Gemeente

Sittard-Geleen

Het huidige energiegebruik in Zuid-Limburg is 13,4 TeraWattuur (TWh). Dat is exclusief Chemelot dat een energievraag heeft van 16,7 TWh. Voor de verduurzaming van de vijf grote industriële clusters in Nederland, waaronder Chemelot wordt een aparte energiestrategie opgesteld, gecoördineerd door het Rijk. Binnen Zuid-Limburg zijn de huishoudens gezamenlijk verantwoordelijk voor ca. 34% van de totale energievraag, waarbij de warmtevraag aanzienlijk groter is dan de elektriciteitsvraag. Voor de utiliteitsbouw (publieke en commerciële dienstverlening) is dat 19%. Industrie (exclusief Chemelot) heeft een aandeel van 18%. Vervoer een aandeel van 29%. De energievraag gaat de komende decennia behoorlijk veranderen. Door verduurzamingsmaatregelen, efficiencyverbeteringen en vervangende nieuwbouw zal de totale energievraag in de gebouwde omgeving (woningen en utiliteiten) naar verwachting gaan dalen. Dat geldt met name voor de warmtevraag die tot 2030 met ca. 18% zal afnemen. Het maken van een prognose voor de elektriciteitsvraag is wat lastiger, omdat deze mede bepaald wordt door de toenemende laadvraag en keuzes in het kader van de warmtetransitie. In de RES 2.0 wordt de prognose voor de elektriciteitsvraag op dit punt aangescherpt.

Om de daling van de energievraag te kunnen realiseren, wordt de komende jaren flink ingezet op besparingsprojecten voor woningen, publieke dienstverlening en commerciële dienstverlening. Verduurzaming van het eigen gemeentelijk vastgoed is vanwege de voorbeeldrol van de overheid enorm belangrijk. In vrijwel iedere gemeente is dat een speerpunt. In Sittard-Geleen is met de pilot verduurzaming vastgoed hiermee een begin gemaakt. In Zuid-Limburg is al de nodige ervaring opgedaan met energiebesparing in de gebouwde omgeving én met de kleinschalige opwek van zonne-energie op daken. In 2014 is de gemeente Sittard-Geleen al gestart met het project Dubbel Duurzaam, met als doel: woningeigenaren helpen bij het toekomstbestendig maken van hun woning. Inmiddels is het project uitgegroeid tot de Stichting Dubbel Duurzaam die voor veel gemeenten in Zuid-Limburg actief is. Via het digitale energieloket www.nieuweenerqieinlimburg.nl kunnen inwoners zien welke subsidies en leningen er voor hun gemeente beschikbaar zijn. Daarnaast worden in de gemeenten van de Westelijke Mijnstreek regelmatig bijeenkomsten (digitaal en fysiek) georganiseerd om bewoners te informeren over het verduurzamen van hun woning en te stimuleren gebruik te maken van isoleeracties. Ook wordt ondersteuning gegeven aan energieambassadeurs en het project Buurkracht.

Daarnaast zijn in Sittard-Geleen op basis van de Regeling Reductie Energiegebruik (RRE) eind 2020 vouchers uitgedeeld aan inwoners die bijdragen aan de aankoop van producten of diensten voor het verduurzamen van woningen.

Grootschalige opwek wind- en zonne-energie Het totale RESZL 1.0-bod van Zuid-Limburg bedraagt 1,3 TWh en is volgt opgebouwd: • 0,17 TWh wind-op-land. • 0,71 TWh zon-op-dak. • 0,45 TWh zon-op-land (parkeerterreinen, braakliggende terreinen en landbouwgrond). Het bod is voor een deel al gerealiseerd, een deel is gepland en de rest is ambitie: • 0,056 TWh wordt al opgewekt, vooral door zonnepanelen op daken. • 0,301 TWh staat in de planning, grotendeels door zonnepanelen op daken en parkeerterreinen. • 0,976 TWh is ambitie. Dit deel moet nog ontwikkeld, vergund en gerealiseerd worden.

In de RESZL 1.0 is een kaart opgenomen met daarop voor geheel Zuid-Limburg de zoekgebieden voor opwek van wind- en zonne-energie. 2734534

Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 4 van 9

Gemeente

Sittard-Geleen

Voor windenergie zijn er met name mogelijkheden op de grens met het stedelijk gebied, nabij grootschalige industrie of logistieke bedrijven en op locaties dichtbij de grens waar al windturbines in het buitenland staan. De enige bestaande windturbine van Zuid-Limburg staat op bedrijventerrein De Beitel in gemeente Heerlen. Op bedrijventerrein Holtum-Noord in gemeente Sittard-Geleen zijn drie windturbines gepland. Daarnaast zijn er in de gemeente Landgraaf plannen voor windenergie en trekken ook de gemeenten Heerlen, Kerkrade en Simpelveld samen op voor de realisatie van een aantal windturbines. In de gemeenten Brunssum en Beekdalen worden ook de mogelijkheden onderzocht. Dit heeft nog niet tot concrete projecten geleid.

Voor zonne-energie is er met name veel potentie op grote daken: In stedelijke gebieden, op bedrijventerreinen en op agrarische gebouwen. Voor zon-op-land heeft de opwek op parkeerterreinen en restgronden in bebouwd gebied de voorkeur. Andere opties zijn locaties in het buitengebied met een andere primaire functie dan landbouw of natuur, zoals stortplaatsen en braakliggende gronden. Er wordt beperkt ingezet op zonneparken op landbouwgronden. Dit alleen onder strikte voorwaarden en wanneer het de kernkwaliteiten van het gebied niet aantast. Impact op de enerqie-infrastructuur Een belangrijk aspect is de impact van het RESZL-bod op het netwerk in Zuid-Limburg van Enexis en Tennet. Op basis van een netimpact-analyse komt netbeheerder Enexis tot de conclusie dat om dit bod te kunnen realiseren, 6 hoogspanning/middenspanning-stations in de regio Zuid-Limburg moeten worden uitgebreid en dat 1 nieuw hoogspanning/middenspanning-station moet worden gerealiseerd. Voor de 2 hoogspanning/middenspanning-stations in Sittard-Geleen betreft het uitbreidingen die na 2025 benodigd zijn.

Ruimtelijk afwegingskader en randvoorwaarden De uitgangspunten voor de grootschalige opwek van duurzame energie zijn voor de drie sub-regio’s van Zuid-Limburg hetzelfde. Het gaat daarbij vooral om afspraken in het Provinciaal Omgevingsplan Limburg (POL) c.g. de Provinciale Omgevingsvisie (POVI) en de Limburgse zonneladder. Rekening houdend met deze overkoepelende afspraken, hebben de ruimtelijke afwegingen in ZuidLimburg grotendeels op het niveau van de sub-regio’s en individuele gemeenten plaats gevonden. Er is (nog) geen sprake van een gezamenlijk ruimtelijk afwegingskader. Om de kernkwaliteiten van het Nationaal Landschap te bewaken en alle belangen goed af te wegen wordt in 2021 een ‘Landschappelijke verdiepingsstudie Wind en Zon Zuid-Limburg’ uitgevoerd. Deze moet bouwstenen opleveren voor een samenhangend Ruimtelijk Afwegingskader voor heel Zuid-Limburg en een doorvertaling naar alle gemeenten in Zuid-Limburg. Voor de RES 1.0 is nog uitgegaan van de huidige sub-regionale en lokale afwegingskaders en beleidsuitgangspunten.

Kleinschalig opwek van zonne-energie op daken woningen (minder dan 15 kWp) Op grond van de landelijke NP-RES methodiek tellen zonnepanelen op woningen met een vermogen minder dan 15 kWp niet mee bij het realiseren van de landelijke doelstelling voor grootschalige opwek. Deze zonnepanelen zijn met name bedoeld om te voorzien in de energiebehoefte van de gebruikers van het betreffende woning. Er wordt netto weinig tot geen elektriciteit geleverd aan het net, waardoor de netimpact hiervan beperkt is. In Sittard-Geleen wordt getracht om in 2030 30% van de woningen te voorzien van zonnepanelen. Dit wordt met name gerealiseerd door marktwerking (in 2020 was 15% van de woningen voorzien van zonnepanelen). De gemeenten geven informatie over opwek van zonne-energie via het project Dubbel Duurzaam en het digitale energieloket. In Sittard-Geleen biedt de Coöperatie Duurzaam Sittard inwoners de gelegenheid om mee te doen met de Postcoderoos-regeling. Hiermee kunnen woningeigenaren, huurders en kleine bedrijven die geen zonnepanelen op hun eigen dak willen of

2734534

Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 5 van 9

Gemeente

Sittard-Geleen

kunnen leggen toch investeren in zonne-energie en daarbij 15 jaar naar verhouding vrijstelling krijgen van de energiebelasting over de opgewerkt energie. In de periode 2019-2020 zijn op basis hiervan twee projecten gerealiseerd. Duurzaam warmteaanbod (Regionale Structuur Warmte) In het klimaatakkoord is de doelstelling opgenomen om in 2030 20% van de gebouwde omgeving duurzaam te verwarmen (1,5 miljoen woningen en gebouwen) en dat de gehele gebouwde omgeving in 2050 duurzaam verwarmd wordt (ongeveer zeven miljoen woningen en gebouwen). In de RESZL 1.0 is het bovengemeentelijke duurzame warmteaanbod t/m 2030 beschreven. Samengevat is dat het volgende: • Restwarmte: Chemelot is hierin een belangrijke potentiële bovengemeentelijke warmtebron. De hoeveelheid beschikbare restwarmte (>70°C) wordt vooralsnog door Chemelot ingeschat op 200 MWth. Dat komt op basis van de huidige gebruiksmogelijkheden, overeen met ongeveer 3.240 TJ per jaar. Het aantal woningen dat met restwarmte van Chemelot verwarmd kan worden hangt af van systeemkeuzes en uitgangspunten. Denk hierbij aan het isolatieniveau van woningen, inzet van bronnen en buffers en de hoeveelheid bijstook van gas voor piekvoorziening. Er is in deze fase nog geen onderbouwde uitspraak mogelijk over een exact aantal woningen. De bandbreedte ligt tussen de 70.000 en 130.000 woningen.

• Geothermie: Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen ondiepe geothermie (vanaf 300 meter) en diepe geothermie (500-4.000 meter). De exacte potentie van geothermie is op dit moment nog onduidelijk. In 2021 wordt door TNO/ECN middels het onderzoeksprogramma SCAN de potentie van geothermie in Provincie Limburg in kaart gebracht. • WKO: Een warmte-koude opslag (WKO) maakt gebruik van een waterlaag in de (ondiepe) ondergrond waarin de warmte (of koude) seizoensgewijs opgeslagen kan worden: warmte in de zomer voor gebruik in de winter en bij koude net andersom. In Zuid-Limburg zijn er diverse projecten die gebruik maken van WKO, waaronder Mijnwater B.V. in Parkstad. De potentie van WKO-oplossingen voor de warmtetransitie is enerzijds veelbelovend en anderzijds nog onderwerp van studie. Met name voor bestaande bouw zijn de kosten om gebouwen te isoleren naar het vereiste schilniveau een belemmering voor de uitrol van deze warmte-oplossing. • Aquathermie: Hiervoor is de potentie in Zuid-Limburg zeer beperkt. • Groen/biogas: Biogas, na opwerking tot groengas, kan een rol spelen in de warmtetransitie, met name in landelijke gemeenten. In Zuid-Limburg is de potentie ervan zeer beperkt. • Waterstof: Voor de gebouwde omgeving is de toepassing van waterstof voorlopig geen optie.

Het aanbod van duurzame waterstof is te beperkt en wat wel voorhanden is wordt gebruikt voor met name de energie-intensieve procesindustrie en transport. In de RES wordt daarom tot 2030 geen rekening gehouden met waterstof. Daarnaast kunnen individuele elektrische oplossingen (warmtepompen) worden toegepast. Deze zullen een impact hebben op het elektriciteitsnet.

In deze fase zijn nog geen afspraken gemaakt over bovengemeentelijke warmtebronnen en bijbehorende warmte-infrastructuur. Hiervoor zal eerst van iedere gemeente de Transitievisie Warmte (TVW) bekend moeten zijn (gepland eind 2021). Daarna kan in het kader van de RES (die elke 2 jaar ge-update wordt) in nauwe samenwerking tussen publieke en private partijen, regionaal afspraken gemaakt worden over bovengemeentelijke warmtebronnen en warmte-infrastructuur. Participatie Om de samenleving in Zuid-Limburg te betrekken bij de RES, is en wordt ingezet op twee sporen: • Participatie in het RES-proces: Gemeenteraden en inwoners zijn meegenomen in het voorbereidingsproces, onder meer door middel van (digitale) bijeenkomsten, enquêtes en

2734534

Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 6 van 9

Gemeente

Sittard-Geleen

•

informatiebrieven. Daarnaast is gebruik gemaakt van een klankbordgroep bestaande uit partijen die verschillende belangen vertegenwoordigen. Participatie in projecten: De omgeving wordt in een zo vroeg mogelijk stadium bij de realisatie van concrete projecten betrokken. We streven er naar, zoals afgesproken in het Klimaatakkoord, dat duurzame opwek voor 50% in eigendom komt van de lokale omgeving (inwoners en bedrijven). Dit kan bijvoorbeeld in de vorm van financiële participatie, financiële obligaties, eigendomsparticipatie, een omgevingsfonds of een combinatie hiervan.

Vervolg Na vaststelling van de RESZL 1.0 wordt nader bekeken welke route en tijdlijn nodig zijn om de afspraken voor 2025 - vergunningentraject afgerond - en 2030 na te komen. Conform de landelijke afspraken zal de RES Zuid-Limburg elke twee jaar ge-update worden. Nieuwe inzichten, ontwikkelingen en ervaringen ten aanzien van warmtebronnen en locatiekeuzes voor hernieuwbare opwek zullen daarbij worden doorgevoerd. Ook worden eventuele besluiten over nieuwe energie infrastructuur en opslag meegenomen.

Om de stabiliteit van het reeds in gang gezette proces te waarborgen, wordt de werkstructuur van de RESZL, conform de startnotitie voorde RESZL 1.0, gecontinueerd. Met het vaststellen van de RES 1.0 Zuid-Limburg wordt het fundament gelegd op basis waarvan overheden (inclusief gemeenteraad), semioverheden, bedrijven, woningcorporaties, inwoners etc. in gezamenlijkheid tot concrete uitvoeringsmaatregelen komen om de energietransitie in de regio en uw gemeente in gang te zetten. Voor dit proces zullen vanuit het Rijk opnieuw middelen beschikbaar gesteld moeten worden. Eén van de randvoorwaarden die de gemeenten gesteld hebben aan de instemming met het Klimaatakkoord is het krijgen van een vergoeding voor de uitvoeringslasten.

Financiën Voor de externe ondersteuning bij het opstellen de RESZL is gebruik gemaakt van de rijkssubsidie die voor de RES aan Zuid-Limburg beschikbaar is gesteld. Voor de regio Zuid-Limburg is dat t/m 2021 in totaal € 1.359.428,-. Deze subsidie is overgemaakt naar de gemeente Maastricht die deze middelen voor de 16 gemeenten in de RES-regio beheert. Van deze subsidie is tot nu toe afgerond € 800.000,- gebruikt. De rest wordt gebruikt voor het vervolg van de RES in 2021 en 2022.

Duurzaamheid Dit voorstel is een wezenlijke bijdrage aan de doelstelling in het coalitieakkoord om te komen tot een energie- en klimaat-neutrale gemeente in 2040 of zoveel eerder als mogelijk is.

Inclusie De RESZL 1.0 is opgesteld door de gemeenten, provincie, waterschap en netbeheerder Enexis als adviseur. Hierbij is gebruik gemaakt van inhoudelijke onderzoeken (technische analyses, (GlS)data en meer) en middels input van gemeenteraden, bedrijven en maatschappelijke organisaties en inwoners. Deze zijn op verschillende manieren betrokken in de beleidsvorming van de RES ZuidLimburg. Hieronder wordt kort toegelicht hoe dit in Zuid-Limburg is vormgegeven.

Gemeenteraden

2734534 Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 7 van 9

Gemeente

Sittard-Geleen

De gemeenteraden gezamenlijk zijn op verschillende momenten betrokken bij de totstandkoming van de RES. Zo hebben er september 2020 en maart 2021 informerende en consulterende (digitale) raadsinformatie-bijeenkomsten plaatsgevonden, waarvoor alle raadsleden zijn uitgenodigd. Klankbordgroep RES Zuid-Limburg In het voorjaar van 2020 is een werkgroep met belanghebbenden opgericht die meedenkt en meepraat over het proces en de inhoud. Deze groep bestaat uit partijen die verschillende belangen vertegenwoordigen, zoals de toeristische sector, natuur- en milieufederaties, woningcorporaties, kennisinstellingen, maatschappelijke organisaties en het MKB. Deze Klankbordgroep is gevraagd om op basis van eigen kennis en expertise bij te dragen aan het proces om gezamenlijk te komen tot een gedragen Regionale Energie Strategie. Inwoners Binnen de RES Zuid-Limburg is ervoor gekozen om inwoners middels bevragingen en/of bijeenkomsten te betrekken bij het opstellen van de RES. De inwoners van de gemeente SittardGeleen zijn middels een enquête/bevraging gevraagd hun mening te geven over het afwegingskader en de zoekgebieden voor opwek van zonne- en windenergie in de gemeente Sittard-Geleen.

Juridisch De RESZL 1.0 is een strategisch verkenningsdocument en omvat ambities en oplossingsrichtingen die perspectief en kansen bieden aan onder andere de opwekking van duurzame elektriciteit en het verwarmen van de gebouwde omgeving. De RESZL 1.0 heeft geen juridische status. Er kunnen geen juridische rechten/plichten aan ontleend worden. De RES zal juridische status gaan krijgen door verankering ervan in het instrumentarium van de omgevingswet. In eerste instantie in de omgevingsvisie van elke gemeente. Daarna wordt het geoperationaliseerd in provinciale verordeningen, bestemmings- of omgevingsplannen en toegepast bij het verlenen van vergunningen.

Planning De RESZL 1.0 moet vóór 1 juli 2021 geaccordeerd zijn door alle Colleges van de gemeenten in Zuid-Limburg, Gedeputeerde Staten en Waterschapsbestuur. En vóór 1 juli 2021 vastgesteld zijn door alle gemeenteraden in Zuid-Limburg, Provinciale Staten en de algemene vergadering van de Waterschappen. Op 1 juli 2021 wordt de RESZL 1.0 aangeboden aan het Nationaal Programma Regionale Energie Strategie (NP-RES).

Moties (en amendementen) die mogelijk voortvloeien uit het vaststellen van de RESZL 1.0 worden ook op 1 juli aangeboden aan het NPRES en krijgen een plek in de RESZL 2.0. Amendementen zijn een democratisch recht en dat geldt natuurlijk ook voor het besluitvormingsproces van de RESZL 1.0. Ook al vindt de juridische verankering pas later plaats. Individuele amendementen kunnen het RES proces enorm compliceren. De inzet is om 1 visiedocument te hebben en niet 16 verschillende. De RESZL 1.0 en de publiekssamenvatting ervan komt na 1 juli 2021 op de site van de NP-RES (https://www.regionale-energiestrategie.nl/reszl/Default.aspx).

Bijlagen 1. 2.

Regionale Energie Strategie Zuid-Limburg (RESZL 1.0) NPRES Factsheet Elektriciteit

2734534 Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 8 van 9

Gemeente

Sittard-Geleen

Voorstel aan Gemeenteraad

Steller : Kees Blankers Telefoon : 046-4777691 E-mail : Kees.Blankers@sittard-geleen.nl Cluster: Beleid

Reg. nummer

2734534

Reg. datum : 17 maart 2021 Reg.nummer(s) bijlagen :

Portefeuillehouder: K. Schmitz

Burgemeester

Gemeentesecretaris

mr. J.Th.C M. Verheijen

mr. G.J.C. Kusters

2734534

Voorstel aan Gemeenteraad

pagina 9 van 9