RV Programmabegroting 2024

Gemeente

Sittard-Geleen

Voorstel aan Gemeenteraad Registratienummer:

2904718

Onderwerp Programmabegroting 2024

Voorstel De gemeenteraad besluit:

In te stemmen met de programmabegroting 2024 en in het bijzonder met de expliciete voorstellen zoals opgenomen in:

Hoofdstuk 2 Financieel perspectief 1.

2.

3.

4.

5.

6.

De actualisatie van de begroting 2024 en meerjarenraming 2025-2027 door verwerking van de bijstellingen in de tabel autonome ontwikkelingen uit paragraaf 2.2. van de programmabegroting 2024. De beschikbare incidentele begrotingsruimte in de jaarschijven 2023 tot en met 2025 van € 37,3 mln te hanteren als budgettair kader waarbinnen de ‘Uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026’ wordt uitgevoerd en gedekt. Het aanhouden van de tekorten in de jaarschijven 2026 en 2027 van respectievelijk € 1,9 mln. en € 2,8 mln. in afwachting van ontwikkeling van structurele financiële ruimte in de meerjarenraming. De tekorten in de algemene reserve risicobeheersing van jaarlijks € 1,27 mln. te verrekenen met het surplus in de algemene reserve, waardoor het geactualiseerd risicoprofiel volledig (100%) wordt afgedekt. Het beschikbaar stellen van een krediet voor vervangingsinvesteringen lbor in 2024 voor € 16 mln. Het toevoegen van de reguliere indexering van de lokale lasten (2024: 4,22%) ad € 2,4 mln aan de stelpost inflatie.

Burgemeester,

Gemeentesecretaris,

mr. J.Th.C.M. Verheijen

J.A.M. Heesen

Voorstel aan Gemeenteraad

2904718

pagina 1 van 6

Gemeente

Sittard-Geleen

Hoofdstuk 3 Uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026 7. Het beschikbaar stellen van de investeringskredieten voor de investeringsvoorstellen zoals opgenomen in de uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026/ tabel investeringsvoorstellen. 8. Het beschikbaar stellen van de incidentele exploitatiemiddelen voor de voorstellen zoals opgenomen in de uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026/ tabel exploitatievoorstellen. 9. De dekking van de uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026, waarbij a. De kapitaallasten van de investeringsvoorstellen ten laste van de begrotingsruimte worden gebracht; b. De financiële gevolgen van de exploitatievoorstellen worden gedekt uit de incidentele begrotingsruimte 2023-2025; c. De resterende saldi van € 1,9 mln. in 2023 en € 1,0 mln. worden aangehouden als achtervang voor autonome ontwikkelingen en het risicoprofiel in de begroting.

Inleiding Overeenkomstig het raadsbesluit over de P&C-cyclus 2023 van 26 januari 2023 worden in de raadsvergadering van 8/9 november aanstaande de 2de rapportage 2023, de programmabegroting 2024 en de belastingmaatregelen 2024 in samenhang behandeld. De besluitvorming over de 2de rapportage 2023 en de belastingmaatregelen 2024 wordt via een afzonderlijk voorstel aan de raad voorgelegd. Wij hebben in deze begroting het begrotingsbeeld bijgesteld voor autonome ontwikkelingen. Na verwerking van deze ontwikkelingen blijkt dat er in de jaarschijven 2024 en 2025 sprake is van voordelige begrotingssaldi van respectievelijk € 2,8 mln. en € 9,9 mln. In 2026 en 2027 is er sprake van tekorten van respectievelijk € 1,9 mln. en € 2,8 mln. Uit de 2de rapportage 2023 blijkt dat de voordelige begrotingsruimte in 2023 € 24,5 mln bedraagt. De incidenteel in te zetten voordelige begrotingsruimte voor de periode 2023-2025 bedraagt daarmee in totaal € 37,3 mln.

Zoals in de kadernota 2023-2026 aangegeven,» vormt deze incidenteel beschikbare begrotingsruimte het budgettair kader waarbinnen we de speerpunten’ uit de kadernota en overige ambities uit het coalitieakkoord ‘Samen zorgvuldig, verbindend doorpakken! en de Uitvoeringsafspraken 2022-2026 inhoudelijk en financieel in deze begroting kunnen vertalen. Passend binnen deze financiële ruimte doen wij in deze begroting voorstellen om activiteiten tijdelijk aan te jagen, te intensiveren of van een impuls te voorzien.

Beoogd effect In deze begroting geven wij inzicht in de doelen en resultaten die wij komend jaar willen realiseren en welke middelen wij daarvoor willen inzetten. Hierbij streven we naar: - een structureel en langdurige gezonde financiële situatie; - uitvoering geven aan de afspraken die in de kadernota zijn vastgelegd, door:

•

verwerking van de autonome ontwikkelingen

Voorstel aan Gemeenteraad

2904718

pagina 2 van 6

's»

Gemeente

Sittard-Geleen

•

invulling te geven aan de speerpunten binnen de beschikbare financiële ruimte

Argumenten Programmabegroting 2024 In voorliggende programmabegroting 2024 gaan wij achtereenvolgens in op het financieel kader/ actualisatie financieel perspectief, de ‘Uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026’, het programmaplan, de verplichte paragrafen, de financiële begroting en een aantal bijlagen. De voorstellen met betrekking tot de hoofdstukken 2 Financieel perspectief en 3 Uitvoeringsagenda 2024-2026 zijn in de programmabegroting 2024 expliciet weergegeven en toegelicht. Begroting 2024 op hoofdlijnen Voor een beknopte samenvatting van de begroting bereiden wij de 'Begroting 2024 op hoofdlijnen’ voor. Dit document bestaat uit een bestuurlijke samenvatting, het financieel perspectief en de begroting in één oogopslag. In de bestuurlijke samenvatting worden aan de hand van het programmaplan uit de programmabegroting 2024 de bestuurlijke accenten op een rij gezet. Tussentijdse betrokkenheid raad In het raadsbesluit over de P&C-cyclus 2023 is aangegeven dat de raad tussentijds in positie wordt gebracht bij de totstandkoming van de kadernota en begroting. Op 14 september jl. is de raad geïnformeerd over landelijke ontwikkelingen met betrekking tot gemeentefinanciën en de tussenstand in onze begrotingsvoorbereiding. Op 5 oktober aanstaande vindt een tweede, interactieve raadssessie plaats.

Nadat de raad op 28 september de begroting ontvangt, kunnen tijdens de anderhalf uur durende sessie technische vragen worden gesteld ter verduidelijking en/of om eigen inzichten (ter voorbereiding op moties/ amendementen) te toetsen. Voor de opzet van de sessie stellen wij een fysieke opstelling voor, waarbij voor de 9 programma’s uit de programmabegroting en het thema bedrijfsvoering (financiën) een ‘marktkraam’/ stand wordt ingericht. Per onderdeel is ambtelijke ondersteuning beschikbaar om vragen te beantwoorden.

Kanttekeningen Niet van toepassing.

Inclusie In de programmabegroting 2024 gaat het niet over bereikbaarheid, bruikbaarheid en toegankelijkheid van gebouwen en diensten. Voor zover inclusie betrekking heeft op begrijpelijkheid streven wij er naar, zoals ook in het coalitieakkoord ‘Samen zorgvuldig, verbindend doorpakken!’ aangegeven, de financiële tabellen en teksten in de begroting op een begrijpelijke manier en in duidelijke taal te presenteren.

Duurzaamheid In relatie tot de P&C-cyclus in het algemeen en onze financiën in het bijzonder heeft duurzaamheid met name betrekking op het voeren van een solide financieel beleid met voldoende veerkracht.

Voorstel aan Gemeenteraad

2904718

pagina 3 van 6

‘

Gemeente

Sittard-Geleen Torn

Deze financiële veerkracht heeft betrekking op wendbaarheid en weerbaarheid. Met andere woorden: hebben wij voldoende middelen om uitvoering te geven aan ambities en beschikken wij over middelen om tegenvallers op te kunnen vangen? Wij geven hier uitvoering aan door: het toepassen van onze begrotingskaders; - het in de exploitatie opnemen van een structurele post 'robuuste’ begroting om de flexibiliteit in de begroting te vergroten, gericht op weerbaarheid, wendbaarheid en bestendigheid; het realiseren van een sluitende begroting en meerjarenraming; - het borgen van structureel begrotingsevenwicht; - het afdekken van het geactualiseerd risicoprofiel, inclusief een restrisico van 1% van het begrotingstotaal in de algemene reserve risicobeheersing; - het aanhouden van een buffer in de algemene reserve van 2% van het begrotingstotaal.

Juridisch Op de programmabegroting 2024 zijn van toepassing: - Gemeentewet, artikel 186, 189-195 Besluit Begroting en Verantwoording • Artikel 7-23 inzake begroting en toelichting • Artikel 66-70 inzake uitvoeringsinformatie bij de begroting • Artikel 71 inzake informatie voor derden - Verordening ex artikel 212 Gemeentewet, artikel 2-6

Financiën De financiële consequenties zijn uitgewerkt in de programmabegroting 2024 - hoofdstuk 2 ‘Financieel perspectief’ -. Met de begrotingssaldi tot en met de 1ste rapportage 2023/ kadernota 2023-2026 als vertrekpunt hebben wij het begrotingsbeeld bijgesteld. De lopende jaarschijf 2023 is bijgesteld in de 2de rapportage 2023 die tegelijkertijd met deze begroting wordt behandeld.

Passend binnen de uitvoeringsprincipes in de kadernota 2023-2026 hebben we het begrotingsbeeld allereerst bijgesteld voor nieuwe autonome ontwikkelingen. De belangrijkste bijstellingen hebben betrekking op het gemeentefonds (meicirculaire 2023), sociaal domein (Beschermd wonen en Jeugdzorg) en bijstelling van de kapitaallasten (rente en afschrijving). Daarnaast hebben wij een structurele post van jaarlijks € 2 mln. opgenomen om de flexibiliteit in onze begroting te vergroten. We sluiten hiermee aan op de landelijke ontwikkelingen rondom gemeentefmanciën, waaronder onzekerheid over rijksbeleid/ rijkscompensatie, structurele tekorten vanaf 2026, het werken met risico-inschattingen en het zorgen voor alternatieven om tegenvallers op te vangen. Door onze begroting 'robuuster’ te maken, zijn we beter in staat om te anticiperen op onzekerheden en autonome ontwikkelingen (weerbaarheid). Dit geeft ruimte om in te kunnen spelen op (landelijke) opgaven, al dan niet in de vorm van cofinanciering. De effecten van inflatie/ prijsstijgingen op onze begroting hebben wij gedekt uit de middelen die we hiervoor in de begroting hebben opgenomen (stelpost inflatie). Na verwerking van deze ontwikkelingen blijkt dat er in de jaarschijven 2024 en 2025 sprake is van voordelige begrotingssaldi van respectievelijk € 2,8 mln. en € 9,9 mln. In 2026 en 2027 is er sprake Voorstel aan Gemeenteraad

2904718

pagina 4 van 6

Gemeente

Sittard-Geleen Torn

van tekorten van respectievelijk € 1,9 mln. en € 2,8 mln. Uit de 2de rapportage 2023 blijkt dat de voordelige begrotingsruimte in 2023 € 24,5 mln bedraagt. De incidenteel in te zetten voordelige begrotingsruimte voor de periode 2023-2025 bedraagt daarmee in totaal € 37,3 mln. Zoals in de kadernota 2023-2026 aangegeven, vormt deze incidenteel beschikbare begrotingsruimte het budgettair kader waarbinnen we de speerpunten uit de kadernota en overige ambities uit het coalitieakkoord en uitvoeringsafspraken inhoudelijk en financieel in deze begroting kunnen vertalen. Passend binnen deze financiële ruimte doen wij in deze begroting voorstellen om activiteiten tijdelijk aan te jagen, te intensiveren of van een impuls te voorzien. Na correctie van onze begrotingssaldi voor de incidentele baten en lasten blijkt dat onze begroting in 2024 en 2025 voordelige structurele saldi heeft. Vanaf 2026 zijn deze saldi nadelig. Deze trend past in de lijn van het begrotingsadvies van de VNG, waarin is aangegeven voor 2024 en 2025 structureel sluitende jaarschijven te presenteren. Uit afstemming met de provinciaal toezichthouder is gebleken dat dit toereikend is om voor begrotingsjaar 2024 voor repressief begrotingstoezicht in aanmerking te komen.

In onze algemene reserve risicobeheersing hebben we het geactualiseerd risicoprofiel, inclusief een restrisico van 1% van het begrotingstotaal volledig afgedekt. Het surplus in de algemene reserve bedraagt, rekening houdend met een ondergrens van 2% van het begrotingstotaal en een aantal specifieke bestemmingen, € 12,6 mln. in 2023 en daalt dan naar€ 5,2 mln. met ingang van 2027.

Vervolg Op 28 september aanstaande bieden we de programmabegroting 2024 via het dagbericht aan de gemeenteraad aan. Aanvullend wordt deze begroting aan de hand van een ambtelijke presentatie toegelicht. Dit vindt plaats in de vorm van een videopresentatie die op 28 september vanaf 17.00 online is te benaderen. Aansluitend stellen wij per raadsfractie 2 fysieke exemplaren van de programmabegroting beschikbaar.

Zoals opgenomen in het raadsbesluit P&C-cyclus 2023 kunnen raadsfracties bij de P&C-producten gebruik maken van een schriftelijke technische vragenronde. Dit proces wordt zo ingericht dat de antwoorden beschikbaar zijn voor de rondebehandeling. Voor het indienen en beantwoorden van technische vragen stellen wij de volgende planning voor:

Voorstel aan Gemeenteraad

2904718

pagina 5 van 6

Gemeen!»

Sittard-Geleen Torn

Dinsdag 10 oktober (10.00 uur): uiterste datum indienen gebundelde vragen door raadsfracties; Vrijdag 13 oktober (17.00 uur): aanbieding beantwoording via de griffie aan de gemeenteraad.

■ ■

In onderstaand overzicht hebben wij de planning voor het vervolgtraject samengevat. Wij merken hierbij op dat de behandeling van de programmabegroting 2024 gecombineerd plaatsvindt met de 2de rapportage 2023 en de belastingmaatregelen 2024.

Datum

Wie

28 September

Financiën

Aanbieding programmabegroting 2024 aan de raad / ambtelijke toelichting

10 oktober (10.00 uur)

Raadsfracties

Uiterste termijn indienen technische vragen, gebundeld per raadsfractie

13 oktober (16 00 uur)

Griffie, Financiën

Aanbieding beantwoording schriftelijke technische vragen

26 oktober

Raadsfracties, Griffie, Pfh. Middelen, Financiën

Ronde - beeld- en oordeelsvormend

8/9 november

Raad

Besluitvorming programmabegroting 2024

Bijlagen -

Programmabegroting 2024 Begroting 2024 op hoofdlijnen (aanbieding volgt op 5 oktober) Concept raadsbesluit programmabegroting 2024

Voorstel aan Gemeenteraad Registratienummer:

Cluster

Reg. datum : 25 september 2023 Reg.nummer(s) bijlagen :

: Dienstverlening

Burgemeester:

Gemeentesecretaris:

mr. J.Th.C.M. Verheijen

JAM. Heesen

Voorstel aan Gemeenteraad

2904718

2904718

pagina 6 van 6