Notulen Ronde Raadzaal 25 juni 2026
Tekst van het document
1 Notulen van de Ronde in Raadszaal op donderdag 25 juni 2026 Tijdstip: 19.00 – 22.37 uur 1.1 Jaarstukken 2025 en 1ste rapportage 2026 (Kubben) 1.1.1 Jaarstukken 2025 1.1.2 1ste rapportage 2026 Aanwezig de voorzitter: P. Boonen de griffier: A. Lamers de leden GOB: M.W.C. Claessens, I.A.L. Knops-Verjans CDA: R.L.T. Schaeken PRO: A. Boukhrissi, J.E. Janssen Stadspartij: A.C.M. Raven, W.P.H. Paauwe D66: P.R. Pi Van de Venne, J.P.H. Dols Forum voor Democratie: J.A.A. Strijkers PVV: - VVD: J.M.H. Joosten PIT: M.M.J.T. Schenk Lokaal Sittard-Geleen-Born: - JA21: B.S.P. Claessens, R.L.W. Roso SP: - het college: Wethouder Kubben ambtenaar: De heer Van de Walle, de heer De Bruijn notulen: I. van Mourik (Notuleerservice Nederland) De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. De raad bespreekt gezamenlijk de jaarstukken 2025 en de eerste programmarapportage 2026. De voorzitter licht toe dat de raad wordt gevraagd een advies uit te brengen over de voorgestelde besluitvorming. De technische vragen en de beantwoording zijn vooraf in iBabs beschikbaar gesteld. Eerste termijn De heer Claessens (GOB) bedankt de ambtelijke organisatie voor de snelle en heldere beantwoording van de technische vragen.
Hij constateert dat de jaarrekening 2025 afsluit met een positief resultaat van 1,7 miljoen euro, maar benadrukt dat de raad ook vooruit moet kijken naar de financiële positie op langere termijn. Volgens hem zijn in 2025 belangrijke stappen gezet op het gebied van wijkgericht werken, volkshuisvesting, economie, regionale samenwerking, cultuur en het sociaal domein. Tegelijkertijd wijst hij op de toenemende druk op de zorg, de onzekerheid over Rijksmiddelen en de stijgende structurele lasten. Hij vraagt het college de raad tijdig te informeren over de financiële gevolgen van toekomstige ontwikkelingen en structurele risico's. Hoewel GOB instemt met de voorgestelde bestemming van het positieve resultaat, benadrukt hij dat reserves geen oplossing vormen voor structurele financiële problemen. Hij vraagt daarom om een duidelijk onderscheid tussen incidentele en structurele uitgaven.
2 Verder vraagt hij aandacht voor de ontwikkeling van De Stadssporthal en verzoekt hij het college de raad tijdig te betrekken bij de verschillende scenario's en de financiële gevolgen daarvan. Ook vraagt hij om duidelijkheid over de kosten en dekking van een eventuele deelname aan de Jeugdolympiade in 2027. Daarnaast wil hij weten waarom nog geen planning beschikbaar is voor de uitvoering van de motie over de Verloren van Themaatweg en wanneer de raad hierover meer duidelijkheid krijgt. Tot slot vraagt hij welke doelstellingen het college voor 2026 hanteert om de telefonische bereikbaarheid van de gemeente verder te verbeteren. Hij sluit af met de constatering dat de gemeente zichtbaar vooruitgang boekt, maar dat de financiële toekomst vraagt om zorgvuldige keuzes, voldoende uitvoeringskracht en een scherp oog voor risico's. Mevrouw Knops-Verjans (GOB) bedankt eveneens voor de snelle beantwoording van de technische vragen en stelt aanvullende vragen over de eerste programmarapportage 2026. Ze uit zorgen over de mogelijke stijging van de onderhoudskosten voor maatschappelijk vastgoed als gevolg van verduurzaming en vraagt het college de raad tijdig te informeren, zodat weloverwogen keuzes kunnen worden gemaakt zonder dat de leefbaarheid onder druk komt te staan.
Daarnaast vraagt ze hoe de raad wordt betrokken bij de voorbereiding van de kadernota 2027 en de noodzakelijke ombuigingen. Ze wijst op de financiële problemen in het sociaal domein door de achterblijvende compensatie vanuit het Rijk en vraagt welke stappen worden gezet om hiervoor extra middelen te verkrijgen. Verder vraagt ze om verduidelijking over de financiële gevolgen van de onjuiste fiscale verwerking van educatieve dienstverlening bij cultuurbedrijf De Domijnen en of hiervoor aanvullende gemeentelijke middelen nodig zijn. Ook wil ze weten wanneer de raad inzicht krijgt in de woningbouw- en scholingsprojecten die gevolgen ondervinden van het nieuwe prioriteringskader van de Autoriteit Consument en Markt. Tot slot vraagt ze wanneer het beleidsvoorstel voor niet-gemeentelijk maatschappelijk vastgoed wordt voorgelegd en of verenigingen en stichtingen actief worden ondersteund bij het aanvragen van verduurzamingssubsidies. Ook vraagt ze naar het vervolgproces rond de bestuurlijke en ambtelijke huisvesting, waar financiële risico's zichtbaar zijn. Ze sluit af met de oproep om gezamenlijk verantwoorde keuzes te maken, zodat Sittard-Geleen financieel gezond blijft en tegelijkertijd een leefbare en economisch sterke gemeente blijft voor alle inwoners.
De heer Schaeken (CDA) bedankt de ambtelijke organisatie voor het opstellen van de uitgebreide jaarstukken en spreekt zijn waardering uit voor de inzet. Hij merkt op dat de jaarstukken terugblikken op een afgesloten jaar, maar tegelijkertijd waardevolle informatie bieden over de financiële positie van de gemeente en de opgaven voor de toekomst. Hij constateert dat de gemeente 2025 afsluit met een positief financieel resultaat, maar plaatst daarbij de kanttekening dat het uiteindelijke overschot lager uitvalt dan eerder werd verwacht. Volgens hem laat dit zien dat de financiële werkelijkheid grillig is. Daarom pleit hij voor een behoedzaam begrotingsbeleid en voldoende financiële buffers. Daarnaast vraagt hij aandacht voor de opheffing van de reserve Economische Ontwikkeling. Hoewel dit boekhoudkundig logisch is, benadrukt hij dat de leegstand in de centra daarmee niet is opgelost. Het CDA vindt een aantrekkelijk en leefbaar centrum een topprioriteit en vraagt het college hiervoor blijvende aandacht te houden. Verder vraagt hij de raad goed te blijven informeren over de voortgang en financiële risico's van grote gebiedsontwikkelingen, waaronder Holtum-Noord fase 3. Hij spreekt zijn waardering uit voor de aanpak van het leerlingenvervoer, waarbij zelfstandigheid van kinderen centraal staat, en voor de verdere professionalisering van het centrummanagement in Sittard en Geleen.
Ook vraagt hij aandacht voor de personele krapte binnen de gemeentelijke organisatie. Hij begrijpt dat externe partijen soms noodzakelijk zijn, maar vindt dat kennis en expertise zoveel mogelijk binnen de eigen organisatie moeten blijven. Tot slot wijst hij erop dat de belastingdruk in Sittard-Geleen hoger ligt dan het landelijk gemiddelde, waardoor de ruimte voor toekomstige belastingverhogingen beperkt is. Hij concludeert dat de gemeente financieel solide is, maar dat waakzaamheid, een sterke organisatie en realistische begrotingen noodzakelijk blijven. Over de eerste programmarapportage 2026 geeft de heer Schaeken aan dat deze een belangrijk instrument is om tijdig bij te sturen. Hij constateert dat de financiële ruimte in de meerjarenbegroting afneemt en dat dit vraagt om voorzichtigheid en realisme. 3 Hij spreekt zijn steun uit voor investeringen in onderwijs, woningbouw, het volkshuisvestingsfonds, strategische grondverwerving en de weerbaarheidsopgave. Ook ondersteunt hij de structurele middelen voor de nieuwe huisvesting van Swentibold, omdat deze volgens hem niet alleen de sportverenigingen, maar ook het bewegingsonderwijs ten goede komen. Verder waardeert hij de inzet van de ambtelijke organisatie bij het opstellen van de rapportage.
Hij hoopt dat verdere digitalisering en nieuwe ontwikkelingen, zoals kunstmatige intelligentie, de werkdruk kunnen verlagen en processen kunnen versnellen, zonder dat dit ten koste gaat van de zorgvuldigheid. Hij sluit af met de conclusie dat de gemeente financieel gezond blijft, maar dat behoedzaam financieel beleid, voldoende buffers en gerichte investeringen noodzakelijk zijn. De heer Janssen (PRO) bedankt de ambtelijke organisatie voor de snelle beantwoording van de technische vragen en spreekt zijn waardering uit voor het positieve financiële resultaat over 2025. Hij merkt op dat het college profiteert van verschillende autonome meevallers, waaronder hogere opbrengsten uit de onroerendezaakbelasting. Hij vraagt het college welke gevolgen deze ontwikkelingen hebben voor toekomstige begrotingen en of dit aanleiding kan zijn om de OZB-tarieven te matigen. Daarnaast vraagt hij naar de financiële gevolgen van de meicirculaire voor de meerjarenbegroting. Ook informeert hij naar de ambitie van het college om in 2026 meer externe subsidies en middelen te verwerven dan in 2025. Verder vraagt hij aandacht voor de aanpak van energiearmoede. Hij wil weten hoe de beschikbare Rijksmiddelen worden ingezet, hoe de communicatie richting inwoners verloopt en of de raad hierbij nog een rol heeft.
Daarnaast vraagt hij schriftelijk geïnformeerd te worden over de voortgang van het actieplan dak- en thuisloosheid. Naar aanleiding van een werkbezoek aan Chemelot vraagt hij het college bij de provincie aan te dringen op aanvullend epidemiologisch onderzoek naar aanleiding van de uitkomsten van het gezondheidsonderzoek van het RIVM. Ook spreekt hij zijn zorgen uit over de financiële situatie van Stichting De Rollen en kondigt hij aan een motie te overwegen om de organisatie incidenteel te ondersteunen. Verder vraagt hij waarom de aanpak Sittard in Beweging niet ook in het centrum van Geleen wordt toegepast. Tot slot geeft hij aan dat PRO de jaarstukken als bespreekstuk behandelt en mogelijk moties en amendementen zal indienen. Over de eerste programmarapportage 2026 spreekt de heer Janssen zijn zorgen uit over het verslechterende begrotingsbeeld en het toenemende financiële risicoprofiel. Hij ondersteunt het toevoegen van de weerbaarheidsopgave aan de voortgangsrapportage en het aanvullen van de reserves om toekomstige financiële risico's op te vangen. Tot slot vraagt hij hoe de gemeente de toenemende problematiek rond netcongestie denkt op te vangen. De heer Paauwe (Stadspartij) spreekt zijn waardering uit voor het positieve resultaat van de jaarrekening 2025, maar plaatst daar direct enkele kanttekeningen bij.
Hij wijst op de forse kostenstijging van Glanerbrook en geeft aan dat de financiële risico's volgens hem nog niet zijn verdwenen. Daarnaast vindt hij het onbegrijpelijk dat het buitenbad tijdens een warme periode nog niet geopend is, terwijl de exploitatiekosten voor het zwembad ongewijzigd blijven. Hij vraagt de wethouder toe te lichten hoe deze exploitatiekosten zich verhouden tot een gesloten zwembad. Verder vraagt hij aandacht voor de hitteproblematiek op scholen en verzoekt hij het college in kaart te brengen welke investeringen nodig zijn om schoolgebouwen beter te verduurzamen. Ook wijst hij op de hogere opbrengsten uit de onroerendezaakbelasting en andere belastinginkomsten. Volgens hem zouden inwoners hiervan moeten profiteren door lastenverlichting. In dat kader pleit hij opnieuw voor de afschaffing van de hondenbelasting en stelt hij voor de vrijgekomen capaciteit in te zetten voor veiligheid. Daarnaast uit hij zijn zorgen over de leegstand en de teruglopende aantrekkelijkheid van het centrum van Sittard. Hij vraagt het college met een plan van aanpak te komen en daarbij nadrukkelijk de wensen van ondernemers te betrekken. Ook vraagt hij om een jaarverslag van de Sportstichting Sittard-Geleen en informeert hij naar de stand van zaken rond de Stadssporthal.
Op sportgebied pleit hij ervoor de Jeugdolympiade weer naar Sittard-Geleen te halen en hiervoor de beschikbare middelen in te zetten. Verder vraagt hij aandacht voor de toekomst van het Toon Hermans Theater en stelt hij voor ook alternatieve locaties, zoals het voormalige Rabobankgebouw, te onderzoeken. Tot slot vraagt hij blijvende ondersteuning voor kleinschalige evenementen in wijken en dorpen en informeert hij of het beschikbare budget voor veilig uitgaan voldoende is. 4 De heer Raven (Stadspartij)stelt dat het college tekorten te vaak achteraf opvangt met incidentele overschotten uit de jaarrekening. Volgens hem is dit in strijd met het uitgangspunt dat verliezen direct moeten worden verwerkt en winsten pas worden genomen wanneer deze daadwerkelijk zijn gerealiseerd. Hij vindt dat het college eerder moet ingrijpen wanneer financiële tegenvallers zich voordoen. Hij wijst erop dat Sittard-Geleen volgens hem een van de hoogste OZB-tarieven kent en pleit ervoor om toekomstige jaarrekeningoverschotten automatisch te gebruiken voor belastingverlaging in het daaropvolgende jaar. Hij vraagt de wethouder te onderzoeken of hiervoor een financieel kader kan worden opgesteld en of dit past binnen de provinciale regelgeving. Hij kondigt aan dat zijn fractie hierover mogelijk een amendement indient, maar geeft de voorkeur aan eerst een onderzoek door het college.
Over de eerste programmarapportage spreekt hij zijn zorgen uit over het voorgestelde masterkrediet van 20 miljoen euro voor de verwerving van locaties. Hij begrijpt dat snelheid bij aankopen belangrijk is, maar vindt dat de raad voldoende grip moet houden op de besteding van deze middelen. Daarom stelt hij voor dat de raad na iedere uitgave uit dit krediet direct wordt geïnformeerd, zodat de informatiepositie van de raad gewaarborgd blijft zonder de besluitvorming te vertragen. De heer Pi van de Venne (D66) constateert dat de gemeente 2025 opnieuw afsluit met een positief financieel resultaat. Volgens D66 is het verstandig om, met het oog op de financiële uitdagingen in de komende jaren, voldoende buffers aan te houden. Hij geeft aan dat dit past bij verantwoord financieel beleid en aansluit bij het coalitieakkoord. Tijdens de raadsvergadering zal D66 uitgebreider ingaan op de jaarstukken, in deze ronde beperkt hij zich tot enkele vragen. Hij vraagt het college welke concrete resultaten de Grenslandconferentie voor Sittard-Geleen heeft opgeleverd. Daarnaast informeert hij naar de voortgang en eerste ervaringen met de klimaatpilot op bedrijventerreinen en wil hij weten wanneer andere bedrijventerreinen hierbij worden betrokken.
Tot slot vraagt hij waarom de uitwerking van het Schone Lucht Akkoord zoveel tijd in beslag neemt en wanneer de raad concreet beleid hierover kan verwachten. De heer Dols (D66) spreekt zijn waardering uit voor de voorgestelde begrotingswijziging naar aanleiding van de eerste programmarapportage 2026. Volgens hem laat de gemeente zien dat zij actief inspeelt op actuele ontwikkelingen en beschikt zij over voldoende financiële buffers om maatschappelijke opgaven op te pakken. Hij is positief over de extra investeringen in het sociaal domein, omdat deze bijdragen aan toegankelijke zorg en ondersteuning. Wel vraagt hij welke plannen het college heeft om de gemeentelijke organisatie robuuster en efficiënter te maken, zodat aanvragen voor zorg sneller kunnen worden afgehandeld. Daarnaast spreekt hij zijn steun uit voor investeringen in cultuur, sport, gemeenschapshuizen en onderwijs. Hij is verheugd dat er een definitieve locatie beschikbaar komt voor gymnastiekvereniging Swentibold. Over het Toon Hermans Theater vraagt hij waarom de verlenging van de Citymarketing- overeenkomst is gekoppeld aan de naamgeving van het theater. Verder wijst hij op de financiële druk door inflatie, maar benadrukt hij dat de sterke financiële positie van de gemeente ruimte biedt om te blijven investeren in de leefbaarheid.
Hij ondersteunt daarom een krachtige lobby richting provincie, Rijk en Europa voor extra middelen. Met betrekking tot de grote projecten vraagt hij om een nadere uitsplitsing van de financiële risico's bij de bestuurlijke en ambtelijke huisvesting. Hij wil per onderdeel inzicht krijgen in de omvang van de tekorten, zodat de raad goed onderbouwde keuzes kan maken. Tot slot merkt hij op dat de voortgangsrapportage bij een eerder aangenomen D66-motie over het ondernemershuis niet overeenkomt met de inhoud van de motie en vraagt hij het college om hierover schriftelijk duidelijkheid te geven. De heer Strijkers (Forum voor Democratie) stelt enkele vragen over de uitvoering van het energie- en duurzaamheidsbeleid. Hij vraagt waarom de ontwikkeling van de Green Energy Mile is gestopt en waarom geen van de onderzochte locaties voor solarcarports geschikt is gebleken. Daarnaast wil hij weten welke kosten en ambtelijke inzet hiermee gemoeid zijn geweest en of het college toekomstige duurzaamheidsprojecten vooraf kritischer beoordeelt. Verder vraagt hij of de stikstofproblematiek in 2025 heeft geleid tot belemmeringen voor woningbouw of de uitbreiding van bedrijven en of het college actief zoekt naar mogelijkheden om ontwikkelingen binnen de geldende regelgeving toch mogelijk te maken.
5 Tot slot plaatst hij vraagtekens bij de ambitie om de gemeente met innovatieve windenergie aantrekkelijker te maken. Hij vraagt waarop het college deze aanname baseert en of daarbij ook rekening is gehouden met inwoners die windturbines juist als een aantasting van de leefomgeving ervaren. Mevrouw Joosten (VVD) bedankt het college voor de uitgebreide beantwoording van de technische vragen. Hoewel veel vragen daarmee zijn verduidelijkt, houdt de VVD nog enkele politieke vragen over. Ze constateert dat de jaarstukken over 2025 een positief financieel resultaat laten zien, maar benadrukt dat de VVD niet alleen naar de cijfers van vandaag kijkt, maar vooral naar de financiële gezondheid van de gemeente op de lange termijn. Ze begint met de OZB-opbrengsten. Volgens de jaarstukken ontvangt de gemeente in 2025 ruim 3 miljoen euro meer aan OZB dan was geraamd. Daarnaast bedraagt de belastingcapaciteit inmiddels 105 procent van het landelijk gemiddelde. Volgens de VVD betalen inwoners en ondernemers daardoor relatief veel lokale belasting. Ze vraagt het college uit te leggen waarom er, ondanks deze hogere opbrengsten, geen ruimte is om de belastingdruk te verlagen of toekomstige verhogingen te voorkomen. De VVD vindt dat financiële meevallers niet automatisch aanleiding mogen zijn voor nieuwe uitgaven, maar dat ook gekeken moet worden naar lastenverlichting voor inwoners.
Verder stelt ze dat een belangrijk deel van het positieve financiële resultaat incidenteel van aard is. Volgens haar zegt dit weinig over de structurele financiële gezondheid van de gemeente. Ze vraagt daarom of het college deze analyse deelt en of het daarom terughoudend is met het aangaan van nieuwe structurele uitgaven. Ook vraagt ze aandacht voor het sociaal domein. Hoewel de VVD ziet dat het college maatregelen neemt om de kostenontwikkeling te beheersen, blijkt uit de accountantscontrole en de technische beantwoording dat de financiële druk op de Wmo en de jeugdzorg groot blijft. Ze vraagt welke concrete resultaten het college de komende twee jaar verwacht te behalen om deze kosten structureel beheersbaar te houden. Volgens de VVD moeten de lokale lasten betaalbaar blijven, moet het sociaal domein ook op lange termijn houdbaar zijn en moeten de gemeentefinanciën gebaseerd zijn op structurele inkomsten in plaats van incidentele meevallers. Over de eerste programmarapportage spreekt de VVD waardering uit voor de voorgestelde financiële bijstellingen en de bereidheid om gedurende het jaar bij te sturen. Tegelijkertijd maakt de fractie zich zorgen over de financiële koers voor de komende jaren.
Ze merkt op dat tekorten in 2026 en 2029 worden doorgeschoven naar een volgend P&C-moment, terwijl positieve saldi uit 2027 en 2028 worden gereserveerd vanwege het toenemende risicoprofiel. Volgens de VVD bestaat daardoor het risico dat de financiële situatie rooskleuriger wordt voorgesteld dan zij daadwerkelijk is. Ook wijst ze erop dat het ravijnjaar niet is verdwenen, de inflatiemiddelen ontoereikend dreigen te worden en de kapitaallasten verder oplopen. Ze vraagt waarom het college de noodzakelijke keuzes pas bij latere P&C-documenten of de kadernota aan de raad voorlegt. Daarnaast vraagt de VVD aandacht voor de bijna 30 miljoen euro aan nieuwe investeringskredieten. Hoewel investeren volgens de fractie noodzakelijk is, vindt ze dat de raad voldoende grip moet houden op deze investeringen. Vooral het voorgestelde krediet van 20 miljoen euro voor strategische verwervingen vraagt volgens haar om duidelijke kaders. Ze wil weten hoe de raad tijdens de looptijd wordt betrokken en wanneer hierover wordt gerapporteerd. Tot slot vraagt ze aandacht voor de voortgang van de bestuurlijke en ambtelijke huisvesting, die in de voortgangsrapportage de status rood heeft gekregen. Ze vraagt welke risico's hieraan ten grondslag liggen en welke maatregelen worden genomen om het project weer op koers te krijgen.
Ook vraagt ze bij de verdere uitwerking nadrukkelijk aandacht voor de bereikbaarheid en sociale veiligheid van de locatie, zodat bezoekers, medewerkers en raadsleden ook laat op de avond veilig van en naar de parkeerplaats kunnen lopen. De VVD concludeert dat investeren noodzakelijk is, maar alleen vanuit een financieel gezonde basis, met maximale transparantie en oog voor betaalbaarheid voor inwoners. Mevrouw Schenk (PIT) bedankt eveneens de ambtelijke organisatie voor de beantwoording van de technische vragen. Ze bespreekt de jaarstukken en de eerste programmarapportage gezamenlijk, omdat deze volgens haar zowel terugblikken op het afgelopen jaar als vooruitkijken naar de toekomst. Ze constateert dat de gemeente financieel solide is. Er ligt een goedkeurende accountantsverklaring en de financiële huishouding is op orde. Dat vindt PIT belangrijk, omdat inwoners erop moeten kunnen vertrouwen dat zorgvuldig met gemeenschapsgeld wordt omgegaan. Tegelijkertijd merkt ze op dat een deel van het positieve resultaat wordt veroorzaakt door incidentele meevallers en uitgestelde 6 werkzaamheden. Volgens haar is dat gunstig voor de cijfers van dit moment, maar zegt het weinig over de structurele financiële ruimte in de toekomst. Voor PIT vormt het sociaal domein de rode draad in zowel de jaarstukken als de programmarapportage.
Uit de technische beantwoording blijkt volgens haar dat de druk op de jeugdzorg en de Wmo niet afneemt. Hoewel het aantal jeugdigen in de zorg licht daalt, worden zorgvragen complexer, duren trajecten langer en blijven de tarieven stijgen. Daarnaast zijn gemeenten verplicht de zorgtarieven jaarlijks te indexeren, terwijl de compensatie vanuit het Rijk onvoldoende is om deze kosten volledig te dekken. Daardoor moeten gemeenten steeds vaker eigen middelen inzetten voor wettelijke taken. Volgens PIT is dit een belangrijk financieel risico en vraagt de fractie zich af hoe houdbaar deze ontwikkeling op de lange termijn is. Daarnaast spreekt ze haar zorgen uit over de gemeenschapshuizen. Uit de beantwoording blijkt dat meerdere gemeenschapshuizen inmiddels financiële ondersteuning nodig hebben en dat een structurele oplossing pas vanaf 2028 wordt voorzien. Volgens PIT zijn gemeenschapshuizen veel meer dan alleen gebouwen. Het zijn ontmoetingsplekken waar verenigingen actief zijn, vrijwilligers zich inzetten en inwoners elkaar ontmoeten. Daarom vindt de fractie dat dit onderwerp blijvende aandacht verdient. Positief is PIT over de ontwikkelingen rond Gymnastiekvereniging Swentibold. Ze constateert dat na jaren van overleg eindelijk een concreet perspectief is ontstaan.
Bovendien ziet ze kansen om met de nieuwe accommodatie ook de problematiek rond het bewegingsonderwijs in Ophoven op te lossen. Ze complimenteert het college en alle betrokken partijen met deze ontwikkeling en benadrukt dat goede oplossingen soms tijd en doorzettingsvermogen vragen. Tot slot wijst ze erop dat de uitvoeringskracht van de organisatie onder druk staat door de grote hoeveelheid projecten en de krapte op de arbeidsmarkt. Volgens PIT is het daarom belangrijk realistisch te blijven in ambities, planning en verwachtingen richting inwoners en raad. De partij concludeert dat de financiële basis van de gemeente gezond is, maar dat de grootste uitdaging ligt in het toekomstbestendig houden van de gemeente door zorgvuldig met gemeenschapsgeld om te gaan en te blijven investeren in voorzieningen die bijdragen aan de leefbaarheid van buurten en dorpen. De heer Claessens (JA21) stelt dat de jaarstukken 2025 op het eerste gezicht een positief beeld laten zien. De gemeente sluit het jaar af met een positief resultaat, beschikt over een goedkeurende accountantsverklaring, een ruim weerstandsvermogen en een toegenomen eigen vermogen. Volgens JA21 is een positief financieel resultaat echter niet automatisch een compliment.
Hij benadrukt dat een belangrijk deel van dit resultaat voortkomt uit incidentele voordelen, hogere belastingopbrengsten, onderuitputting, verschuivingen tussen exploitatie en investeringen en uitgestelde werkzaamheden. Daarom vraagt hij zich af of de gemeente wel realistisch begroot, haar plannen daadwerkelijk uitvoert en de raad tijdig en volledig informeert over risico's en afwijkingen. Volgens JA21 hebben inwoners geen behoefte aan papieren ambities, maar aan zichtbare resultaten zoals veilige wijken, goed onderhouden wegen, bereikbare kernen, goede sportvoorzieningen, een levendig centrum, betaalbare lokale lasten en een sociaal domein dat ook op de lange termijn houdbaar blijft. Hoewel de financiële positie stevig lijkt, wijst hij erop dat na de reservemutaties slechts een beperkt positief resultaat overblijft en dat in 2026 opnieuw geld nodig is om de algemene reserve voor risicobeheersing aan te vullen. Volgens hem is er daarom geen reden om achterover te leunen. Daarnaast vraagt hij aandacht voor de hogere OZB-opbrengsten. Uit de technische beantwoording blijkt volgens hem dat de gemeente aanzienlijk meer belasting heeft ontvangen dan begroot. Hij vraagt waarom de gemeente, wanneer zij meer belasting ontvangt dan verwacht, toch blijft uitgaan van toekomstige lastenverhogingen.
Volgens JA21 mogen inwoners, ondernemers en automobilisten niet de sluitpost van de begroting zijn. Eerst moet worden gekeken naar doelmatigheid, onderuitputting, reserves, prioriteiten en het schrappen van minder noodzakelijke uitgaven. Ook plaatst hij vraagtekens bij de uitvoering van verschillende projecten. Hij wijst erop dat investeringen soms ten koste gaan van regulier onderhoud, waardoor op papier een financieel voordeel ontstaat, maar onduidelijk is of inwoners daar daadwerkelijk iets van merken. Hij noemt onder meer de stadssporthal, klimaatadaptatie en parkeren als projecten waarbij de uitvoering, planning en financiële risico's scherp bewaakt moeten worden. Zo is voor de stadssporthal nog geen aannemer gevonden en volgt besluitvorming pas later. Bij de Circular Mile wordt nog gewerkt aan onderzoeken, vergunningen en aanbestedingen, waardoor ondernemers pas vanaf 2027 of 2028 de eerste resultaten zullen merken. Volgens JA21 moet de raad niet alleen sturen op ambitie, maar vooral op tempo, haalbaarheid en concrete resultaten. 7 Verder wijst hij op de aanhoudende financiële druk binnen het sociaal domein. Volgens de accountant blijven de uitgaven voor de jeugdzorg en de Wmo stijgen door volumegroei, loon- en prijsontwikkelingen, demografische veranderingen en onzekerheid over de Rijksbijdragen. Tegelijkertijd worden vanaf 2027 forse besparingen ingeboekt.
JA21 vraagt hoe realistisch deze besparingen zijn en welke concrete maatregelen hieraan ten grondslag liggen, zonder dat de noodzakelijke zorg voor inwoners in gevaar komt. Ook vraagt hij aandacht voor de bevindingen van de accountant over de interne beheersing, de SiSa- regelingen en de IT-controles. Volgens JA21 zijn digitale veiligheid, rechtmatigheid en financiële beheersing essentieel. De raad moet daarom tijdig beschikken over duidelijke en begrijpelijke informatie, bijvoorbeeld in de vorm van heldere dashboards en overzichtelijke afwijkingsrapportages. Tot slot stelt hij meerdere vragen aan het college. Hij wil inzicht in de belangrijkste oorzaken van de verschillen tussen begroting en realisatie, vraagt om de toezegging dat hogere OZB-opbrengsten niet automatisch worden gebruikt voor nieuwe uitgaven, wil weten hoe realistisch de besparingen in het sociaal domein zijn en vraagt om een integraal overzicht van de grote projecten, inclusief planning, budgetten, risico's en gevolgen voor de begroting. Daarnaast vraagt hij welke verbetermaatregelen het college neemt naar aanleiding van de bevindingen van de accountant en wanneer de raad hierover wordt geïnformeerd. Hij concludeert dat JA21 een gemeente wil die realistisch begroot, sober en transparant bestuurt, risico's eerlijk benoemt en iedere euro zichtbaar ten goede laat komen aan de inwoners.
Volgens hem past een positief financieel resultaat niet bij een situatie waarin ruim 3 euro miljoen meer belasting is opgehaald dan begroot. Sittard-Geleen verdient volgens JA21 vooral grip, duidelijkheid en uitvoering. De heer Roso (JA21) geeft aan dat de technische vragen ook schriftelijk mogen worden beantwoord. Hij spreekt zijn twijfels uit over de manier waarop met de risicobuffers wordt omgegaan. Volgens hem lijkt het alsof middelen uit de risicoreserves worden vrijgemaakt voor nieuwe uitgaven, terwijl diezelfde reserves in de jaren daarna weer moeten worden aangevuld. Hij vraagt de wethouder om hierop te reflecteren, omdat dit volgens hem de indruk wekt van een kasschuif. Daarnaast vraagt hij welke gevolgen de bezuiniging op de aanpak van radicaliseringspreventie heeft voor Sittard-Geleen. Ook wil hij dat het college bij buurtpreventie en Preventie met Gezag niet alleen rapporteert over de kosten, maar ook inzicht geeft in de meetbare resultaten, met name op het gebied van veiligheid. Wethouder Kubben licht toe dat het college bewust heeft gekozen om deze commissievergadering vooral over de financiële aspecten van de stukken te laten gaan. Daarom is hij als enige wethouder aanwezig. Hij begrijpt dat sommige vragen daardoor niet direct kunnen worden beantwoord, omdat die bij de portefeuille van andere wethouders horen.
Hij benadrukt dat de raad zoveel mogelijk gebruik moet maken van de mogelijkheid om technische vragen vooraf schriftelijk in te dienen. Daardoor kunnen vragen beter worden voorbereid en beantwoord, en blijft de commissiebehandeling meer gericht op de politieke discussie. Als tegemoetkoming biedt hij aan om in de weken voorafgaand aan de raadsvergadering de fracties te bezoeken om onderwerpen verder toe te lichten. Hij ziet deze werkwijze als een experiment en staat open voor evaluatie als blijkt dat aanpassingen nodig zijn. Vervolgens gaat hij in op de financiële koers van het college. Hij geeft aan dat een ombuigingsoperatie onvermijdelijk is. In het coalitieakkoord zijn nieuwe ambities opgenomen, terwijl tegelijkertijd financiële uitdagingen, met name binnen het sociaal domein, toenemen. Volgens hem is het daarom nu nog niet mogelijk om definitieve keuzes te maken. Eerst werkt het college een uitvoeringsprogramma uit, waarna bij de kadernota een integrale afweging kan plaatsvinden. De wethouder erkent dat het sociaal domein een van de grootste financiële zorgen vormt. De stijgende kosten voor jeugdzorg en huishoudelijke hulp zetten de gemeentelijke begroting onder druk, terwijl de Rijksbijdragen achterblijven. Gemeenten moeten daardoor steeds vaker eigen middelen inzetten om wettelijke taken uit te voeren.
Daarnaast is nog onduidelijk welke landelijke maatregelen volgen uit de hervormingsagenda voor de jeugdzorg. Zolang hierover geen duidelijkheid bestaat, blijft het volgens hem onzeker hoe de financiële situatie zich ontwikkelt. Over de bestuurlijke en ambtelijke huisvesting legt hij uit dat de rode status in de voortgangsrapportage vooral wordt veroorzaakt door loon- en prijsstijgingen en doordat het programma van eisen nog niet 8 volledig is uitgewerkt. Het college komt nog vóór de tweede bestuursrapportage met een nadere uitwerking van dit project. Ook gaat hij in op de extra middelen voor de exploitatie van zwembad De Hateboer. Hij benadrukt dat het college hiermee uitvoering geeft aan een eerder door de raad aangenomen motie om het zwembad in 2026 open te houden. Dat het zwembad momenteel gesloten is, komt volgens hem door personeelstekorten en niet door een gebrek aan financiële middelen. Mocht het zwembad later dit jaar weer kunnen openen, dan zijn de benodigde middelen beschikbaar. Daarnaast licht hij het voorgestelde masterkrediet van 20 miljoen euro voor strategische grondverwerving toe. Hij benadrukt dat dit geen vrij besteedbaar budget is. Het betreft een administratieve verwerking van een eerder raadsbesluit. De raad blijft via de reguliere planning- en controlcyclus geïnformeerd over iedere grondverwerving, de gemaakte kosten en het doel daarvan.
Hij wijst erop dat grondaankopen niet alleen bedoeld zijn voor economische ontwikkeling, maar bijvoorbeeld ook voor waterberging, natuurontwikkeling en grondruil ten behoeve van andere projecten. De wethouder adviseert verschillende fracties om meer vakspecifieke vragen mee te nemen naar de raadsvergadering, zodat ook de verantwoordelijke wethouders daarop kunnen reageren. Daarbij noemt hij onder meer de stadssporthal en de Verloren van Themaatweg. Daarnaast vraagt hij fracties om uitgebreide technische vragen alsnog schriftelijk aan te leveren, zodat het college deze zorgvuldig kan beantwoorden. Tot slot bevestigt hij dat de reserve voor de Jeugdolympiade beschikbaar blijft en dat het college zich ervoor inzet dat dit evenement doorgang kan vinden. In reactie op vragen van het GOB geeft hij aan dat het college de zorgen over accommodaties en gemeentelijk vastgoed begrijpt, maar dat hierover pas keuzes kunnen worden gemaakt zodra alle ambities uit het coalitieakkoord en de financiële opgaven integraal zijn afgewogen. Ook verduidelijkt hij dat voor De Domijnen op dit moment geen extra middelen worden gevraagd, omdat de benodigde financiële ruimte al onderdeel uitmaakt van het bestaande herstelplan.
Mevrouw Knops-Verjans (GOB) vraagt of de aangekondigde inkomensafhankelijke regeling voor de huishoudelijke hulp kan bijdragen aan het opvangen van de verwachte korting van 9 miljoen euro op de Wmo. Ze vraagt zich af of deze maatregel de financiële druk voor de gemeente gedeeltelijk kan verlichten. Daarnaast vraagt ze of het college bereid is om proactief verenigingen en stichtingen met een eigen accommodatie te ondersteunen bij het aanvragen van subsidies en fondsen voor het verduurzamen van hun gebouwen. Volgens haar is dit voor veel organisaties ingewikkeld, terwijl hier juist kansen liggen. Wethouder Kubben antwoordt dat de vakinhoudelijke wethouder uitgebreider kan ingaan op de vraag over de huishoudelijke hulp. Hij licht wel toe dat het Rijk onderzoekt of gemeenten meer mogelijkheden krijgen om de huishoudelijke hulp inkomensafhankelijk vorm te geven. Daardoor kunnen gemeenten zelf meer sturen op de toegang tot voorzieningen. Financieel zou dat verlichting kunnen bieden, maar volgens het college mag het sociaal domein niet uitsluitend vanuit een financieel perspectief worden benaderd. Het college vindt het onwenselijk als kostenbesparing ertoe leidt dat inwoners minder of geen ondersteuning ontvangen. Daarom wil het college hierover op een later moment een bredere inhoudelijke discussie voeren.
Op de vraag over het ondersteunen van verenigingen en stichtingen reageert de wethouder terughoudend. Hij geeft aan dat hij niet vooruit wil lopen op besluiten van het college door nu al toezeggingen te doen. Volgens hem worden met deze vraag twee afzonderlijke onderdelen uit het coalitieakkoord met elkaar verbonden: het beleid rondom accommodaties en het gemeentelijke loket. Wel zegt hij toe dat de suggestie wordt meegenomen bij het opstellen van het uitvoeringsprogramma, zodat kan worden bekeken of en hoe deze daarin een plek kan krijgen. Vervolgens reageert de wethouder op de inbreng van het CDA. Hij bedankt de fractie voor de complimenten aan de ambtelijke organisatie en onderschrijft het belang van behoedzaam begroten. Daarbij verwijst hij naar de ondertitel van het coalitieakkoord: Vanuit trots, maar met ambitie en realisme. Volgens hem past een zorgvuldige financiële koers bij deze uitgangspunten. De wethouder bevestigt dat de aanpak van leegstand een hoge prioriteit heeft en een belangrijk onderdeel vormt van het coalitieakkoord. Over de grondexploitatie van Holtum-Noord fase 3 geeft hij aan dat de raad hierover via de reguliere P&C-cyclus wordt geïnformeerd en dat hiervoor geen aparte informatievoorziening nodig is. 9 Daarnaast spreekt hij zijn waardering uit voor de aandacht die het CDA vraagt voor de personele krapte binnen de gemeentelijke organisatie.
Hij benadrukt dat voldoende uitvoeringskracht essentieel is om de ambities uit het coalitieakkoord te kunnen realiseren. Juist daarom blijft de organisatieontwikkeling de komende periode een belangrijk aandachtspunt. Over AI en digitalisering geeft de wethouder aan dat de gemeente onderzoekt hoe deze ontwikkelingen kunnen bijdragen aan een efficiëntere organisatie. Tegelijkertijd merkt hij op dat de kennis en expertise van medewerkers onmisbaar blijven bij complexe dossiers zoals de begroting. Ook wijst hij erop dat de raad in het verleden terecht aandacht heeft gevraagd voor de risico's van digitalisering, zoals de afhankelijkheid van grote technologiebedrijven. Volgens hem blijft het college zoeken naar een goede balans tussen innovatie en zorgvuldigheid. In reactie op de bijdrage van PRO geeft de wethouder aan dat het college zich inspant om de raad voor de raadsvergadering van 9 juli via een raadsinformatiebrief te informeren over de gevolgen van de meicirculaire. Hij kan nog niet garanderen dat dit lukt, maar het college doet hiervoor zijn uiterste best. Verder geeft hij aan dat vragen over energiearmoede, de communicatie met inwoners, het toegangsloket voor dak- en thuislozen en de vereenvoudiging van uitkeringsaanvragen schriftelijk worden beantwoord. Tot slot gaat de wethouder in op een vraag over netcongestie.
Hij verduidelijkt dat de gemeente hiervoor geen aparte bestemmingsreserve heeft opgenomen. Volgens hem is netcongestie vooral een landelijk probleem dat wordt veroorzaakt door een tekort aan netcapaciteit, personeel en materialen. Het ontbreken van een gemeentelijke reserve is daarom niet de oorzaak van de knelpunten. De heer Janssen (PRO) vraagt of de hogere opbrengsten uit het gemeentefonds aanleiding kunnen zijn om het OZB-tarief te matigen. Daarnaast wil hij weten welke ambitie het college heeft voor het aantrekken van externe subsidies, nadat in het afgelopen jaar 28 miljoen euro aan externe middelen is binnengehaald. Wethouder Kubben antwoordt dat de hogere OZB-opbrengst niet het gevolg is van hogere belastingen voor inwoners. De opbrengst valt hoger uit door onder meer areaaluitbreiding, minder bezwaren en minder leegstand. De totale OZB-opbrengst vormt de basis voor het tarief van het volgende jaar. Daarbij geldt dat wanneer de WOZ-waarden stijgen, het OZB-tarief juist iets daalt om ongeveer dezelfde totale opbrengst te behouden. Er is daarom geen sprake van extra belastingheffing. Over de externe subsidies legt de wethouder uit dat het college geen vaste doelstelling heeft om een bepaald bedrag binnen te halen. De 28 miljoen euro uit het afgelopen jaar is geen streefbedrag voor de toekomst.
Subsidies verschillen sterk per jaar en veel regelingen, met name Europese, zijn slechts tijdelijk beschikbaar. Het college zet extra capaciteit in om meer subsidiemogelijkheden te benutten, omdat aanvullende externe financiering noodzakelijk is om de ambities uit het coalitieakkoord te kunnen realiseren. Zonder deze middelen wordt het volgens de wethouder moeilijk om alle plannen uit te voeren. De heer Paauwe (Stadspartij) vraagt wie verantwoordelijk is voor het heropenen van zwembad De Hateboer en wie daarvoor het initiatief moet nemen. Daarnaast vraagt hij wat de gevolgen zijn van het opheffen van de voorziening voor de MFC in Sittard-Zuid en of dit alleen een financiële wijziging is of ook gevolgen heeft voor de accommodatie zelf. Wethouder Kubben legt uit dat de Sportstichting verantwoordelijk is voor het oplossen van de personeelstekorten. Zodra voldoende personeel beschikbaar is en het zwembad weer open kan, stelt de gemeente de benodigde middelen beschikbaar, conform de aangenomen motie van de raad. De vraag over de MFC noemt hij technisch van aard en hij geeft aan dat deze schriftelijk zal worden beantwoord. Vervolgens reageert de wethouder op de bijdrage van de Stadspartij. Hij benadrukt dat het college het niet eens is met de stelling dat Sittard-Geleen geen betaalbaar zwembad meer heeft.
Met Glanerbrook beschikt de gemeente volgens hem over een moderne centrale zwemvoorziening en daarnaast onderzoekt het college, op verzoek van de raad, of De Hateboer en Het Anker in aangepaste vorm open kunnen blijven. Ook herhaalt hij dat inwoners niet meer OZB betalen, maar dat de hogere opbrengsten voortkomen uit andere ontwikkelingen zoals de waardestijging van woningen. Op de vragen over overlast in het centrum en vergunningen geeft hij aan dat deze onderwerpen beter tijdens de raadsvergadering van 9 juli kunnen worden besproken. Over het Toon Hermans Theater zegt hij dat nog geen definitief besluit is genomen over een eventuele verhuizing naar Ligne. Er wordt naar meerdere mogelijkheden gekeken, waarbij het voorbereidingskrediet alleen bedoeld is om die opties 10 verder te onderzoeken. Tot slot erkent hij dat organisatoren van evenementen te maken hebben met veel regels en administratieve lasten. Tegelijkertijd benadrukt hij dat veiligheidsvoorschriften noodzakelijk zijn en niet kunnen worden losgelaten. Het college wil verenigingen daarom ondersteunen via een centraal loket, zonder afbreuk te doen aan de geldende veiligheidseisen. De heer Raven (Stadspartij) stelt dat tekorten te vaak worden opgelost met incidentele overschotten uit de jaarrekening.
Daarnaast plaatst hij vraagtekens bij de bevindingen van de accountant en vraagt hij aandacht voor het hoge OZB-tarief voor niet-woningen. Wethouder Kubben antwoordt dat het gebruik van incidentele overschotten voor eenmalige uitgaven, zoals de financiering van De Hateboer, een gebruikelijke werkwijze is die ook door vorige colleges werd toegepast. Volgens hem is dit een normale manier van financieel beheer. Hij spreekt de suggestie tegen dat er problemen zouden zijn met de jaarrekening. Tijdens de commissie Begroting en Verantwoording heeft de accountant juist complimenten uitgesproken over de financiële organisatie van de gemeente en aangegeven dat er bij andere gemeenten regelmatig meer onregelmatigheden worden aangetroffen. Ten aanzien van de OZB voor niet-woningen erkent de wethouder dat het tarief hoog is en vooral voor het midden- en kleinbedrijf een uitdaging vormt. Tegelijkertijd wijst hij erop dat de gemeente juist daarom extra investeert in de ondersteuning van ondernemers. Via stimuleringsmaatregelen, activiteiten in de binnenstad en andere initiatieven probeert de gemeente het hoge belastingniveau deels te compenseren en een aantrekkelijk ondernemersklimaat te behouden. Mevrouw Joosten (VVD) reageert op de beantwoording over de hoge OZB-tarieven voor niet-woningen.
Ze merkt op dat het college vooral wijst op maatregelen waarvan winkeliers profiteren, zoals activiteiten in de binnenstad, maar dat veel andere ondernemers daar weinig aan hebben. Ze doelt met name op mkb'ers met een eigen bedrijf die geen direct voordeel ondervinden van deze initiatieven, terwijl zij wel worden geconfronteerd met hoge OZB-lasten. Volgens haar wordt dit argument al vaker gebruikt, maar lost het het onderliggende probleem niet op. Ze roept het college daarom op om bij toekomstige afwegingen ook nadrukkelijk rekening te houden met deze groep ondernemers. Wethouder Kubben geeft aan dat het college deze zorg meeneemt bij de integrale afwegingen die de komende periode worden gemaakt. Hij benadrukt dat binnen de coalitie al vaker over de OZB voor ondernemers is gesproken en dat dit onderwerp opnieuw aan de orde zal komen bij de uitwerking van het ombuigingsprogramma. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar de belastingdruk, maar ook naar andere inkomstenbronnen, zoals subsidies en externe financiering. Volgens de wethouder is het niet mogelijk om één onderdeel, zoals een verlaging van de OZB, los te beoordelen zonder dat dit gevolgen heeft voor de uitvoering van andere gemeentelijke taken en ambities. Vervolgens gaat de wethouder in op de bijdrage van de Stadspartij.
Hij reageert op diens voorstel om een financieel kader op te stellen voor de omgang met incidentele overschotten en tekorten. Hij legt uit dat een gemeente fundamenteel anders werkt dan een bedrijf. Daarom spreekt de gemeente niet over winst en verlies, maar over baten en lasten. Het doel van de gemeente is immers niet het maken van winst, maar het dienen van het publieke belang. Daarbij moeten vaak verschillende maatschappelijke belangen tegen elkaar worden afgewogen. Om die reden ziet het college geen aanleiding om een apart kader op te stellen waarin wordt vastgelegd hoe met winsten en verliezen moet worden omgegaan. Wel herhaalt hij zijn eerdere uitnodiging om hierover buiten de vergadering verder van gedachten te wisselen. Hij biedt aan om de fractie van de Stadspartij te bezoeken om uitgebreider over deze ideeën te spreken. De heer Raven (Stadspartij) licht vervolgens toe wat hij met zijn voorstel bedoelt. Hij geeft aan dat hij juist meer voorspelbaarheid wil creëren in de manier waarop incidentele baten worden ingezet. Volgens hem worden financiële tegenvallers nu te gemakkelijk opgevangen met overschotten uit jaarrekeningen of tussentijdse rapportages. Daardoor bestaat volgens hem het risico dat noodzakelijke keuzes worden uitgesteld. Hij waarschuwt dat deze werkwijze ertoe kan leiden dat moeilijke beslissingen steeds vooruit worden geschoven.
Daarnaast verwijst hij naar een algemene accountantsregel dat verwachte verliezen direct moeten worden verwerkt, terwijl positieve resultaten pas moeten worden ingezet als deze daadwerkelijk zijn gerealiseerd. Volgens hem zou een duidelijk beleidskader hierover de financiële besluitvorming transparanter en voorspelbaarder maken voor zowel de raad als de inwoners. 11 Daarna stelt hij aanvullende vragen over het voorgestelde masterkrediet van 20 miljoen euro voor strategische grondverwervingen. Hij merkt op dat de uitleg van de wethouder volgens hem niet volledig aansluit bij de informatie in de stukken. Ook wil hij weten hoe de financiële dekking precies is geregeld, wie verantwoordelijk is voor het verstrekken van opdrachten binnen dit krediet en hoe de raad voldoende grip houdt op de besteding van deze middelen. Hij benadrukt dat hij het versnellen van grondverwervingen op zichzelf begrijpt, maar dat snelheid volgens hem nooit ten koste mag gaan van zorgvuldigheid en democratische controle. Wethouder Kubben antwoordt dat de verantwoordelijke portefeuillehouder besluiten neemt over de verwervingen die binnen zijn of haar beleidsveld vallen. Hij benadrukt opnieuw dat het masterkrediet geen vrijbrief is om zonder controle gronden aan te kopen. Iedere aankoop wordt achteraf via de reguliere planning- en controlcyclus aan de raad gerapporteerd.
Daarbij wordt ook toegelicht waarom de aankoop noodzakelijk was en binnen welk beleidskader deze past, zoals woningbouw, gebiedsontwikkeling of andere gemeentelijke projecten. Volgens de wethouder zijn ook de financiële afdeling en andere betrokken disciplines altijd betrokken bij de voorbereiding van dergelijke besluiten. De heer Raven (Stadspartij) merkt daarop op dat investeringskredieten normaal gesproken ook nadrukkelijk financieel worden beoordeeld en dat hij daarom graag meer inzicht wil krijgen in de precieze werkwijze rondom het masterkrediet. De heer De Bruijn (ambtelijke ondersteuning) geeft vervolgens een technische toelichting. Hij legt uit dat in de begroting voor de jaren 2026 tot en met 2029 jaarlijks 1 miljoen euro aan kapitaallasten is opgenomen. Daarbij wordt ervan uitgegaan dat de aangekochte gronden binnen enkele jaren worden ontwikkeld. Door die ontwikkeling kunnen opbrengsten worden gegenereerd waarmee de investeringen uiteindelijk worden terugverdiend. Mocht dat niet gebeuren, dan wordt de raad hierover via de reguliere planning- en controlcyclus geïnformeerd en kan het financiële beeld worden bijgesteld. De heer Raven (Stadspartij) merkt op dat met deze constructie toekomstige gemeenteraden mogelijk worden geconfronteerd met financiële lasten die voortkomen uit besluiten die nu worden genomen.
Daarom vraagt hij alsnog om een aanvullende technische toelichting op de financiële opzet van het masterkrediet. Wethouder Kubben reageert dat de heer Raven de constructie volgens hem te veel benadert alsof het uitsluitend om uitgaven gaat. Hij benadrukt dat strategische grondverwervingen ook waarde vertegenwoordigen. De aangekochte gronden kunnen later worden verkocht of worden ingezet voor woningbouw, infrastructuur of andere gebiedsontwikkelingen, waardoor de gemeente de investering deels of volledig kan terugverdienen. Dat maakt deze uitgaven volgens hem wezenlijk anders dan gewone exploitatie-uitgaven, zoals de organisatie van een evenement. Wanneer de Stadspartij behoefte heeft aan meer technische details, adviseert hij daarvoor aanvullende technische vragen in te dienen. De heer Raven (Stadspartij) sluit af met de opmerking dat ook grondexploitaties in het verleden regelmatig tot financiële tekorten hebben geleid. Hij vindt het daarom belangrijk dat de gemeente voorzichtig blijft omgaan met dergelijke investeringen en waarschuwt ervoor de risico's niet te onderschatten. Wethouder Kubben beantwoordt de vragen van de D66-fractie. Hij geeft aan dat de fractie waardering heeft uitgesproken voor de stukken en voor het positieve resultaat in de jaarrekening. Hij staat stil bij dat resultaat en benadrukt dat er onder de streep een overschot is van 0,7 miljoen euro.
Dat is volgens hem 0,4 procent van de totale gemeentebegroting van 480 miljoen euro. Hij vindt het belangrijk om dat perspectief mee te geven, omdat een bedrag van 0,7 miljoen op zichzelf groot kan klinken, maar in verhouding tot de totale begroting beperkt is. Hij benadrukt dat er daarmee geen sprake is van een grote afwijking en dat het resultaat past binnen de financiële kaders. Hij merkt op dat dit soort relativeringen belangrijk zijn bij het beoordelen van de jaarrekening, omdat het helpt om het financiële beeld goed te duiden. Vervolgens gaat hij in op de vragen van D66 over de Grenslandconferentie. Hij geeft aan dat het lastig is om concreet te benoemen wat dit precies heeft opgeleverd, omdat het gaat om een meer informele 12 samenwerking met terugkerende bijeenkomsten. Hij geeft aan dat het daarom beter is om hierover rechtstreeks met de portefeuillehouder in gesprek te gaan, omdat een schriftelijk of technisch antwoord de lading waarschijnlijk niet goed dekt. De vraag over klimaat, bedrijventerreinen en het eventueel meenemen van andere bedrijventerreinen wordt door hem als een technische vraag bestempeld. Hij geeft aan dat hier schriftelijk op zal worden teruggekomen. Ten aanzien van het Schone Lucht Akkoord en het bijbehorende onderzoek geeft hij aan dat ook het college ziet dat dit traject lang duurt. Hij erkent dat dit een terecht punt van aandacht is.
Hij geeft aan dat dit eventueel ook in de vergadering van 9 juli verder kan worden besproken, mede omdat dan alle portefeuillehouders aanwezig zijn en er meer ruimte is voor inhoudelijke verdieping. Hij gaat daarna in op vragen van de heer Dols. Over de stijgende kosten binnen jeugd en Wmo geeft hij aan dat hier in algemene zin al op is ingegaan in eerdere beantwoording. De vraag over de koppeling tussen citymarketing en het Toon Hermans Theater vindt hij niet direct geschikt voor beantwoording in deze fase. Hij adviseert om deze vraag mee te nemen naar het debat van 9 juli, waar de portefeuillehouder aanwezig is en dit inhoudelijk beter kan worden besproken. De oproep voor een sterkere lobby wordt door hem onderschreven. Hij geeft aan dat dit nadrukkelijk onderdeel is van het coalitieakkoord en dat hier in eerdere beantwoording ook op is teruggekomen. Over de bestuurlijke en ambtelijke huisvesting geeft hij aan dat de raad hierover op korte termijn verder wordt geïnformeerd. Hij verwijst naar de stukken waarin dit expliciet is opgenomen en geeft aan hier nu niet verder op in te gaan. De vraag over de voortgang van een motie van D66 over parkeerplaatsen kan hij op dat moment niet goed terugvinden of volledig beantwoorden. Hij geeft daarom aan dat hier schriftelijk op zal worden teruggekomen.
Voor de fractie van Forum voor Democratie geeft hij aan dat een groot deel van de gestelde vragen betrekking heeft op onderwerpen zoals energietransitie, duurzaamheid en stikstof. Hij geeft aan dat deze vragen vaak meer beleidsmatig en technisch van aard zijn en op dit moment niet volledig kunnen worden beantwoord binnen deze setting. Hij adviseert daarom om deze vragen schriftelijk in te dienen, zodat ze zorgvuldig kunnen worden uitgewerkt door de ambtelijke organisatie en eventueel voor 9 juli kunnen worden beantwoord. Hij geeft aan dat er op 9 juli ruimte is om eventuele onduidelijkheden of meningsverschillen verder te bespreken in de raad. Op de vraag van de heer Strijkers over de onderbouwing van het beleid rondom de aantrekkelijkheid van de gemeente geeft de wethouder aan dat hij daar nu geen inhoudelijk antwoord op kan geven. Hij vindt dit een geschikte technische vraag voor schriftelijke beantwoording of voor bespreking met de portefeuillehouder tijdens de vergadering van 9 juli. Wethouder Kubben gaat in op de vragen van de VVD-fractie. Hij behandelt allereerst de vraag over de OZB. Hij geeft aan dat deze vraag in algemene zin al eerder is beantwoord en dat er geen sprake is van extra lasten per inwoner. Volgens hem gaat het vooral om de interpretatie van het jaarrekeningresultaat.
De wethouder benadrukt dat er onder de streep sprake is van een overschot, maar dat dit niet automatisch betekent dat er ruimte is om één belastingcomponent, zoals de OZB, direct te verlagen. Hij geeft aan dat de gemeente een integrale afweging moet maken binnen het bredere financiële kader en de nieuwe bestuursperiode. Daarbij verwijst hij naar het coalitieakkoord, dat met brede steun in de raad is vastgesteld. Hij benadrukt dat dit akkoord een gezamenlijke opdracht bevat, maar dat dit niet betekent dat alle onderdelen al vastliggen of afzonderlijk kunnen worden aangepast zonder integraal debat. Hij geeft aan dat een eventuele verlaging van de OZB alleen kan worden bekeken binnen het geheel van ambities, opgaven en financiële ruimte. Het college wil daarom niet vooruitlopen op afzonderlijke keuzes voordat het bredere financiële debat is gevoerd. Mevrouw Joosten (VVD) geeft aan dat haar punt niet is dat inwoners meer hebben betaald, maar dat er meer is overgehouden dan begroot. Volgens haar zou dat aanleiding kunnen zijn om bij een volgende ronde de OZB te verlagen. Wethouder Kubben reageert dat het college in het verleden, bijvoorbeeld in 2024, incidenteel een OZB- verlaging heeft kunnen doorvoeren op basis van het jaarrekeningresultaat. Hij geeft aan dat dit toen ook raadsbreed is gesteund.
Tegelijkertijd stelt hij dat dit nu niet mogelijk is, omdat het huidige resultaat nodig is om andere financiële knelpunten op te vangen, zoals loon- en prijsstijgingen en onvoldoende 13 compensatie via circulaires. Daardoor blijft er volgens hem geen ruimte over om de OZB opnieuw te verlagen. Hij geeft aan dat eventuele structurele keuzes hierover moeten worden gemaakt in het grotere kader van de begroting en de kadernota, waar de totale financiële positie opnieuw wordt gewogen. Vervolgens gaat hij in op de hondenbelasting. Hij herhaalt dat de raad eerder de ambitie heeft uitgesproken om deze belasting te verlagen en mogelijk zelfs af te schaffen. Het college zegt het signaal uit de raad te begrijpen en heeft daarom al stappen gezet richting kostendekkendheid. Tegelijkertijd stelt hij dat volledige afschaffing op dit moment financieel niet mogelijk is zonder dat daar taken tegenover worden geschrapt. Hij benadrukt dat ook dit onderwerp onderdeel moet worden van het integrale debat over de totale belastingdruk bij de kadernota. Mevrouw Joosten (VVD) vraagt vervolgens of daarmee ook de mogelijkheden bij de begroting in november al zijn uitgesloten. Wethouder Kubben antwoordt dat het college bij de begroting werkt binnen de bestaande kaders en het coalitieakkoord. Hij geeft aan dat de OZB op kostendekkend niveau wordt verwerkt in de begroting die na de zomer wordt aangeboden.
De raad kan daar uiteraard nog amendementen op indienen, maar het college ziet op dit moment geen opdracht om de hondenbelasting volledig af te schaffen of de OZB structureel te verlagen. Daarna gaat hij in op het sociaal domein en de financiële bijstellingen. Hij verduidelijkt dat het doorschuiven van tekorten niet betekent dat deze worden genegeerd, maar dat ze worden meegenomen in de totale financiële doorrekening en in volgende rapportages opnieuw worden beoordeeld. Hij benadrukt dat dit een reguliere begrotingssystematiek is. Op de vraag of er sprake is van een duidelijke strategie en of er niet eerder keuzes gemaakt moeten worden dan bij de kadernota, herhaalt hij dat het college juist een integrale benadering noodzakelijk vindt om de opgave uitvoerbaar te houden. Over investeringskredieten en vastgoedverwerving benadrukt hij dat het college niet vrij is om willekeurig te investeren, maar altijd binnen bestaande beleidskaders en lopende projecten blijft werken. Eventuele verwervingen worden per geval aan de raad voorgelegd via de reguliere P&C-cyclus. Over de bestuurlijke en ambtelijke huisvesting geeft hij aan dat de risico’s en aandachtspunten, waaronder bereikbaarheid en veiligheid, bekend zijn en dat hier in eerdere fases al op is gewezen. Verdere bespreking kan plaatsvinden op 9 juli. Tot slot gaat hij in op het zogenoemde ravijnjaar.
De VVD vraagt of de ernst daarvan niet onvoldoende wordt erkend in de stukken. De wethouder benadrukt dat dit risico wel degelijk serieus wordt genomen en expliciet is opgenomen in het risicoprofiel en in de rapportages. Hij geeft aan dat een ombuigingsprogramma onvermijdelijk is en dat dit al wordt benoemd, ook los van het coalitieakkoord. Hij schetst dat het Rijk het financiële gat in de afgelopen jaren steeds heeft uitgesteld, maar dat het steeds waarschijnlijker wordt dat dit niet langer houdbaar is. Daardoor groeit de urgentie volgens hem juist. Hij geeft aan dat de gemeente zich moet voorbereiden op scenario’s waarin minder Rijksmiddelen beschikbaar zijn en dat daarom nu al wordt gewerkt aan noodzakelijke ombuigingen. Mevrouw Joosten (VVD) sluit af met de opmerking dat ze blij is dat de wethouder het ravijnjaar nu expliciet als serieus probleem erkent, omdat zij eerder de indruk had dat dit werd onderschat. Wethouder Kubben gaat verder met de beantwoording van de vragen van de PIT-fractie. Hij verwijst eerst naar de goedgekeurde accountantsverklaring en herhaalt dat het sociaal domein opnieuw als rode draad in de bijdrage naar voren komt. Daar is volgens hem al uitgebreid op ingegaan in eerdere beantwoording.
Hij benadrukt opnieuw dat de gemeente structureel eigen middelen moet inzetten om loon- en prijsstijgingen op te vangen die onvoldoende door het Rijk worden gecompenseerd. Volgens hem is dit precies de kernvraag binnen het sociaal domein, de houdbaarheid van deze ontwikkeling op lange termijn. Hij geeft daarbij duidelijk aan dat deze situatie niet houdbaar is en dat er langzaam een structureel knelpunt ontstaat. Daarom blijft het college zich via onder andere de VNG inspannen om bij het Rijk aan te dringen op betere compensatie en structurele oplossingen. Vervolgens gaat hij in op het Swentibold-dossier. Hij geeft aan dat er beweging in zit en dat dit eerder ook al door andere fracties is benoemd. 14 Mevrouw Schenk (PIT) geeft aan dat er veel positiefs wordt gezegd, maar dat er nog onduidelijkheid is over de concrete stand van zaken rond de huurovereenkomst. Ze vraagt of ondertekening op korte termijn wel haalbaar is, of er nog risico’s of voorwaarden zijn, en waar het traject precies staat. Wethouder Kubben geeft aan dat hij deze vraag op dat moment niet volledig kan beantwoorden, omdat het detailniveau en de inhoud beter passen bij een technische uitwerking. Hij adviseert om de vraag nog specifieker te formuleren zodat deze schriftelijk kan worden beantwoord, waarna het politieke debat op 9 juli kan plaatsvinden.