Notulen Ronde Raadszaal 2 december 2021
Tekst van het document
Notulen van de ronde in Raadszaal op donderdag 2 december 2021 3.1 Rondevoorstel interim-management van De Domijnen en het uitvoeringsplan Tijdstip
19.00 - 20.00
Aanwezig de voorzitter de griffier
B.A.J. Hoedemakers J. Vis
de leden GOB: J.H.M. Vroomen CDA: J.E.E.A. Schlössels Stadspartij: DNA: J. Bessems GroenLinks: F. Crutzen PvdA: D66: VVD: G. Noteborn PVV: T.H.J. Klaassen SPA: R. Nijsten 50PLUS: W. Schwillens Fractie Fredrix: Fractie Klein: S.A.J. Klein het college ambtenaren
wethouder A. Houtakkers M. Heckman, directeur Dienstverlening
notulen
M. Migo (Notuleerservice Nederland)
De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. Beide bestuurders van De Domijnen zijn eveneens aanwezig, mevrouw Van Honk en de heer Wilbers. De voorzitter leidt het agendapunt in. De leden hebben de presentatie van het transitieplan voorgelegd gekregen. Voor dit plan heeft het college € 700.000,- beschikbaar voor de uitvoering. Aan de leden wordt gevraagd wat zij van het transitieplan vinden. De heer Vroomen (GOB) meent dat de zojuist gehouden presentatie goed aansluit op de opiniërende ronde die in het voorjaar plaatsvond en er is voortvarend gewerkt op alle fronten. Het plan ademt een sfeer van schouders-eronder, de menselijke maat, enthousiasme en een aanvang maken met de gewenste en noodzakelijke cultuurverandering. Ook de vrijwilligers hebben een ruimschootse plek gekregen. GOB geeft aan het nieuwe directieteam alle support. Het plan stuurt aan op een volwaardige culturele plaats. De heer Vroomen voorspelt dat na de coronatijd weer grote behoefte zal komen aan cultuur. In de oriënterende ronde heeft GOB haar zorgen uitgesproken over de archieffunctie.
In het plan staat dat de gemeente opdracht heeft gegeven voor een onderzoek naar de meest optimale positie voor het archief met als vraagstelling: wat moet de positie anno 2023 zijn, gelet op de brede functie van informatie en de gewenste grip op de informatie? Het betreft hier een onafhankelijk onderzoek en het GOB is in afwachting van de uitkomsten van dit onderzoek. Daarnaast heeft de heer Vroomen een aantal vragen:
1
• •
•
•
Hij vraagt de wethouder aan te geven wat de stand van zaken van het onafhankelijk onderzoek is en of er al eerste bevindingen zijn. Ook kan er misschien al worden aangegeven wanneer de raad in de gelegenheid is om hierover mee te denken. In vrijwel alle paragrafen komen de termen ‘kwantitatieve bezetting’ en ‘kwalitatieve bezetting voor’. GOB vreest dat als deze bezetting niet adequaat is uitgewerkt, het wellicht een negatief effect heeft op het enthousiasme van de medewerkers. De heer Vroomen vraagt de wethouder hierop te reageren. In het plan wordt een ultieme poging beschreven om twee bewegingen tegelijkertijd te maken, de sterke positie van de onderdelen en de identiteit van de onderdelen afzonderlijk naar voren te halen. Tegelijkertijd is er sprake van het versterken van de samenwerking van de onderdelen van De Domijnen. GOB twijfelt aan de uitvoerbaarheid in het korte tijdsbestek. Ook hierop verneemt GOB graag een reactie van de wethouder. In het plan wordt geschreven dat de kosten vaak voor de baten uitgaan. Dit is nog niet zichtbaar in de vierde programmarapportage. GOB vraagt zich af of De Domijnen dit uit eigen middelen financiert of dat er extern vermogen voor wordt aangewend.
De heer Schlössels (CDA) geeft aan in het plan terug te zien dat er gehoor is gegeven aan de input van de Ronde van 7 januari. Hij citeert uit de media dat er binnen De Domijnen mensen met ervaring zijn binnengehaald die het cultuurbedrijf goed in de steigers gaan zetten. En dat de eerste stappen zijn gezet met de aanpak van het Toon Hermanstheater. Het valt het CDA op dat de organisatie eerst wil werken aan de inhoud van het cultuurprogramma en de profilering naar buiten toe. Als dit goed gaat lopen, volgen de organisatie en processen vanzelf. Voorts noemt de heer Schlössels de aansluiting met gemeenten in de regio een goede zaak, zodat er gezamenlijk een cultureel sterk Zuid-Limburg ontstaat. Ook is het belangrijk om contact te zoeken met de inwoners en culturele verenigingen, zoals harmonieën, koren, schutterijen en toneelgezelschappen. Hier zit veel kennis en kunde. De boodschap van het nieuwe directieteam is helder voor het CDA. Mevrouw Crutzen (GroenLinks) heeft vanwege technische problemen de presentatie niet kunnen volgen. Er is een ‘opstap’-bijdrage van € 700.000,-. Zij stelt voor om dit bedrag los te koppelen van alles wat er door corona moet gebeuren en wil graag inzicht in welke mate corona op dit bedrag van invloed is. Zij mist een concrete SWAT-analyse in het plan. Als bedreiging ziet zij het personeel.
Het BMC adviseert een cultuurverandering, maar dat kan ook tot gevolg hebben dat het personeel vreest een andere en misschien minder goede plek te krijgen in de toekomst. Op dit moment is er ook geen werk en geen publiek, en dat maakt het moeilijk om de medewerkers binnen te houden, vergelijkbaar met de situatie in de horeca. In aansluiting op de vorige spreker vindt GroenLinks eveneens dat de archieffunctie bij de gemeente moet liggen, omdat dit een brede maatschappelijke taak is die niet in een culturele instelling thuishoort. Voorts roept zij de bestuurders op om cultuur breed in het sociale domein op te zetten, waarbij bijvoorbeeld ook de scholen moeten worden betrokken. De heer Klaassen (PVV) geeft aan dat zijn fractie een aantal opmerkingen en vragen heeft: • De PVV zal volgen of het genoemde bedrag van € 700.000,- inderdaad wordt besteed aan het breed inzetten van cultuur. • De interdisciplinaire samenwerking tussen de onderdelen zal worden verbeterd, maar de PVV wil graag weten op welke manier dit zal gebeuren. Dit wordt niet beschreven in het transitieplan. De heer Klaassen verwijst naar bestaande benchmarks bij Park Zuid-Maastricht en andere regio’s. Hij Klaassen merkt een tegenstrijdigheid op in de zojuist gehouden presentatie waarin werd beschreven dat alle onderdelen meer autonoom zouden worden.
• In het plan staat beschreven dat De Domijnen van de gemeente en andere partners verwacht dat er geld wordt gestoken in het oplossen van problemen. Hij verzoekt de wethouder aan te geven welke problemen dat zijn en welke bedragen hiermee zijn gemoeid. Wellicht kan de raad hiervan een voorstel ontvangen.
2
•
Ook krijgt de PVV graag een realistisch beeld van de de inkomstenderving vanwege de coronapandemie en de invloed die dat heeft op de culturele sector voor de komende jaren. In het transitieplan wordt hier te weinig aandacht aan gegeven.
De heer Bessems (DNA) deelt namens zijn fractie mee dat er vertrouwen is in het voorliggende transitieplan met als doel verhoging van het culturele aanbod en participatie. Hij noemt als positieve punten het aantal vrijwilligers dat is toegenomen, de samenwerking binnen en buiten de gemeente en met andere culturele partners. Wel heeft hij nog een aantal vragen en opmerkingen. • Graag hoort de heer Bessems van mevrouw Van Honk een concreet voorbeeld van wat haar verraste binnen De Domijnen. • DNA ontvangt graag een specificatie van waar het gereserveerde bedrag van € 700.000,-, alsmede de eigen inbreng, aan wordt besteed. • DNA is benieuwd of er nog geld overblijft voor andere zaken op het gebied van cultuur, aangezien niet alles vanuit De Domijnen georganiseerd hoeft te worden. • Voorts refereert de heer Bessems aan het kleine museum en vraagt zich af wat hiervan de status is en wat er met de collectie gebeurt. Hij heeft vernomen dat de beide curatoren afscheid nemen van De Domijnen. • Ten slotte vraagt hij zich af hoe de samenwerking tussen de gemeente en de nieuwe Raad van Toezicht van De Domijnen vorm gaat krijgen. De heer Noteborn (VVD) geeft aan dat het voorstel en de presentatie duidelijk zijn. De VVD steunt het transitieplan in de hoop dat het goed zal uitpakken. De heer Schwillens (50Plus) vreest dat het werk zwaarder zal worden voor het personeel.
Hij brengt de educatieve functie van De Domijnen onder de aandacht. Eerder al is de laaggeletterdheid binnen de gemeente aan de orde geweest, die aanzienlijk is. Hij stelt voor dat er een educatief programma wordt ontwikkeld in samenwerking met de Streekomroep en Schooltv. De regering heeft recent 18 miljoen beschikbaar gesteld om de overheid en burgers dichter bij elkaar te brengen. Wellicht kan hiervan ook wat geld naar een educatief onderdeel in het programma. Ook lijkt het hem zinvol dat De Domijnen de beschikbare communicatiemiddelen gebruiken om de activiteiten te promoten. Hij hoopt tevens dat er bij de programmering van het Toon Hermanshuis ook aandacht komt voor de senioren. Ook pleit hij voor meer aandacht voor het onderdeel ‘Operette’ in de programmering. De heer Nijsten (SPA) zegt dat uit de plannen blijkt dat lering uit het verleden is getrokken. In de planning is aangegeven dat de kwantitatieve en kwalitatieve invulling van de ICT is gerealiseerd, maar er staat geen resultaat bij de kwaliteitseisen, nulmeting, toekomstbeeld en plan van aanpak van de ICT. Wat is de stand van zaken? Spreker pleit voor een spreiding van activiteiten over de gehele stad. Hij ziet te zijner tijd graag een jaaroverzicht van activiteiten en de resultaten hiervan tegemoet.
De heer Klein (Fractie Klein) verwijst naar de problemen uit het verleden waar de twee nieuwe bestuursleden mee te maken hebben. Het brengen van cultuur naar de Ligne is niet goed verlopen, waardoor daar nu veel leegstand is. Ook de toevoeging van Volt is een probleem waar men nu nog mee te maken krijgt. De autonome aanpak spreekt de fractie Klein zeer aan, hoewel dat niet nodig is voor alle onderdelen. Soms is er sprake van raakvlakken. Sommige onderdelen zijn zo specifiek, zoals Poppodium Volt, dat een aparte aanpak nodig. De heer Klein wil een toelichting op de autonome aanpak. Ook verneemt hij graag waarom Volt nog niet open is voor jongeren. Tevens verzoekt hij de bestuursleden te onderzoeken of het mogelijk is om voor de senioren naast Volt en de jongeren aldaar een gezamenlijk terras te realiseren. Voorts sluit de heer Klein zich aan bij de vragen over de € 700.000,- en de vragen met betrekking tot de coronapandemie. Wethouder Houtakkers is blij met de steun vanuit de raad. Het is op dit moment niet opportuun om het bedrag van € 700.000,- tot in detail te bespreken. Het is logisch dat er bij aanvang van de transitie nagedacht wordt over de marges van de kosten. Er is in het begin gesproken met de directie over welke
3
kosten er gemaakt zouden moeten worden: begeleiding van BMC, onderzoekskosten door en het aanstellen van de interimdirectie, het schrijven van een plan van aanpak, de herinrichting van publieksfuncties, doorontwikkeling van bedrijfsvoering, extra kosten in verband met interne en externe communicatie, de beschrijving van het transitietraject, de transitiebegeleiding zoals coaching van medewerkers en bijscholing, het afscheid van een aantal mensen en de onvoorziene kosten. Dit werd geraamd op een bedrag tussen de 5 ton en 1 miljoen. 7 ton getuigt ervan dat men probeert de kosten beheersbaar te houden. Bovendien wordt het bedrag gespreid over een aantal jaren. De kosten worden gedekt uit cultuur, alsmede coronamiddelen. Dit laatste omdat er wordt geïnvesteerd in de toekomst voor De Domijnen, hetgeen een voorwaarde is. • Het betreft vooralsnog een eenmalige investering. Verder rekent de Domijnen op externe middelen, zoals uit het theater. Wellicht dat met de ‘upgrading’ van het theater het bedrijfsleven en anderen geïnteresseerd raken om te investeren. • Voor wat betreft het strategisch opdrachtgeverschap geeft de wethouder aan dat er nu meer contacten zijn dan voorheen. De les uit het verleden is dat nu veel meer aandacht is voor meedenken en het gesprek gaande houden met belangrijke contacten.
• De raad kan eerdaags een brief van het college verwachten waarin staat wie de nieuwe leden van de Raad van Toezicht zijn geworden. Met de eerdere Raad van Toezicht liep de samenwerking niet altijd vlekkeloos. Daar is van geleerd en nu is afgesproken dat de gemeente en de Raad van Toezicht een keer in de drie maanden samenkomen. De toezichthoudende taak ligt bij de Raad van Toezicht en niet bij de gemeente. De gemeente moet ervoor zorgen dat het goede gesprek op gang blijft en geeft input hieraan op uitvoeringsniveau. Mevrouw Berging heeft de contacten rondom de uitvoering met De Domijnen en de heer Heckmans, directeur Bedrijfsvoering, houdt zich bezig met de achterstallige dossiers. • Het achterstallig onderhoud is volledig in beeld en ook de kostenverdeling is duidelijk. Bij de huurcontracten is duidelijk hoe de demarcatielijnen lopen, vooral in de schouwburg. Er moet wel nog worden gekeken naar een oplossing voor de kosten van het achterstallige onderhoud. • Vanwege corona is er uitgebreide steun gekomen vanuit het ministerie. Er is 1,3 miljoen ontvangen om te investeren in het culturele domein en daarvoor is er al een bedrag van € 700.000,- ontvangen ter ondersteuning. Bovendien is er eerder al een bedrag van € 100.000,- ontvangen toen de publieksinkomsten achterbleven.
• De gemeente loopt gelijk op met de ontwikkelingen elders in het land, maar het is realistisch om te bedenken dat het niet te lang moet gaan duren, anders komen er wel problemen. De gemeente voert in dit kader gesprekken met de PLT, waarbij er stapsgewijs wordt gewerkt naar een langere verbintenis. Er wordt ook gesproken met het theater in Maastricht om uiteindelijk de drie theaters in een sterkere culturele omgeving te brengen. • Op dit moment wordt er geïnventariseerd hoe men de beste balans kan vinden bij de personele organisatie. In december/januari is dat duidelijk in beeld. • Er wordt invulling gegeven aan de eigen identiteit van de instellingen die aangesloten zijn bij De Domijnen, zoals Volt, het Filmhuis, het theater en de bibliotheek. • De gemeente probeert te investeren in het museum en voerde gesprekken met de Vrienden van De Domijnen. Nu vinden er vervolggesprekken plaats met de interimdirectie van De Domijnen en met het museum zelf. Vanwege de ligging van het museum is het moeilijk te positioneren qua bereikbaarheid. Het museum heeft niet de hoogste prioriteit, maar er is wel aandacht voor. • Om het personeel te behouden moet er allereerst een goede sfeer zijn. Daar is door de beide directeuren al een begin mee gemaakt. Er moet ook een adequate verdeling zijn, zoals eerder is aangegeven.
• In het culturele veld moet men alert blijven en adequaat acteren om niet terug te vallen in de oude situatie waarbij er onvoldoende samenwerking plaatsvond. De wethouder ziet dat op het moment niet langer als een bedreiging. • Uit de presentatie werd al duidelijk dat de interimdirectie het belangrijk vindt om iedereen de eigen verantwoordelijkheid te geven, maar dat men wel de samenhang moet blijven zien. Het is belangrijk de mensen bij de organisatie te betrekken en ze gemotiveerd te houden door ze te laten doen wat zij vinden dat ze moeten doen. • De wethouder verwijst vervolgens naar de Toekomstvisie die de raad en het college samen hebben vastgelegd. Hierbij gaat cultuur als een satépen door alle genoemde velden heen. De Domijnen,
4
• • • • • •
maar ook andere culturele instellingen zijn zich hiervan steeds meer bewust en er komt ook steeds meer samenhang en bewustwording van het belang van cultuur. Educatie is hierbij een belangrijk onderdeel, dat wordt ook zo gezien bij De Domijnen. Er wordt contact gezocht met het onderwijs. De wethouder noemt een aantal voorbeelden, ook van instellingen die cultuur en educatie met elkaar verbinden. In aansluiting op een vraag van SPA geeft de wethouder aan dat hij niet weet wat op dit moment de status van de ICT is. Hij zegt toe dit op te vragen en hiervan een schriftelijke reactie naar de raad te sturen. Voorts deelt de wethouder mee dat er regelmatig met de raad geëvalueerd zal worden. De blunder van Volt, waar de Fractie Klein aan refereerde, is inmiddels rechtgetrokken. Waarom Volt niet wordt geopend voor jongeren is een vraag die door de directie van De Domijnen wordt opgepakt, aangezien de wethouder het antwoord niet weet. Voor de laaggeletterdheid is bij de educatie en bij de bibliotheek aandacht. Voor wat betreft het depot is er in het verleden een aantal dingen niet goed verlopen. Helicom is opnieuw ingeschakeld om te kijken naar een depotsituatie die nu gewenst is. Omdat het aanvankelijk moeilijk uit te maken viel welke taak waar thuishoort, heeft men de discussie over het archief even laten rusten en wachtte men op de Archiefwet van 2021.
Deze komt echter pas in 2023 en dat duurt te lang. Met behulp van een deskundige, de heer Van Helden van BMC werd de positie van het archief onder de loep genomen. Er is sprake van een wettelijke taak en een culturele taak. Het gaat om de vraag of het archief in dienst is van de gemeente of van de Domijnen. In het rapport dat hierover verscheen werd dit niet duidelijk. In het college is er opiniërend over gesproken als het in dienstverband bij de gemeente blijft. Binnenkort komt de wethouder met het collegevoorstel terug bij de raad, hoewel de wethouder van mening is dat deze situatie niet per se met de raad hoeft te worden besproken.
Mevrouw Van Honk (interim-directie De Domijnen) geeft aan dat Sittard-Geleen in haar optiek een gemeente is met een groot cultureel aanbod. Er zijn meer activiteiten dan uit het rapport van BMC blijkt. Hiervan geeft zij enkele voorbeelden. • Wat haar opvalt, is dat veel mensen niet of niet voldoende weten wat er allemaal gebeurt op het culturele gebied. Een belangrijke taak van De Domijnen is dan ook het veel beter zichtbaar maken en veel beter verbinden op allerlei manieren. Ook moet meer participatie plaatsvinden en moeten mensen meer worden geënthousiasmeerd. • De heer Schwillens noemde een aantal thema’s dat wel wordt uitgewerkt, maar nog onvoldoende bekend is bij zijn partij. Mevrouw Van Honk gaat dit op korte termijn met 50Plus bespreken. • Op dit moment worden er op allerlei manieren contacten onderhouden met verschillende organisaties en het bedrijfsleven om de onderdelen, maar ook De Domijnen in zijn geheel te verbinden. De heer Wilbers (interim-directie De Domijnen) geeft aan dat er spanning zit op de aandacht voor de onderdelen in relatie tot het totaal. Ook hij ziet dat er heel veel gebeurt op cultureel gebied, maar dat dit onvoldoende voor het voetlicht is gekomen. Hij ziet het als taak van de directie om alles wat er bij de Domijnen gebeurt bekend te maken bij een breed publiek. En alle medewerkers hierbij te ondersteunen en te motiveren.
• Hij meent verder dat wanneer er meer aandacht komt voor de identiteit van de onderdelen, de onderdelen beter uit de verf komen en dat dit bijdraagt aan het totaal. De optelsom van het totaal kan een grote meerwaarde voor de stad opleveren. • Dit moet organisch groeien en dat heeft tijd nodig. Er moet begrip komen voor elkaar en daar zijn overleggen voor nodig. • Op het gebied van educatie is er iets niet goed gegaan binnen de organisatie toen dit onderdeel is weggehaald bij de bibliotheek en elders in de organisatie in een andere vorm is teruggekomen. Hier gaat de directie mee aan de slag. Educatie zal uiteindelijk als rode draad door alle onderdelen van De Domijnen heen lopen. Mevrouw Van Honk reageert op de vraag over meer autonomie versus elkaar dan kwijtraken en geeft aan dat de directie ervan overtuigd is dat vrijheid ook verantwoordelijkheid voor het geheel met zich meebrengt. Het is nu al de ervaring dat er een wil is om samen te werken vanuit het bewustzijn dat je
5
gezamenlijk meer bent dan de optelsom der delen. Zij heeft, evenals haar collega, er vertrouwen in dat het goed gaat komen. De heer Bessems reageert op het antwoord van de wethouder over het depot. Hierbij is zijn vraag over de inventarisatie niet meegenomen. Ook vraagt hij zich af of de individuele muziekbeoefenaar of cursist zijn opleiding kan krijgen. De heer Klaassen (PVV) verwijst naar punt 6 van het transitieplan. Hij vindt de formulering hierin te vaag en wil graag weten welke kosten dit precies zijn. Hij zou graag in de raad hier binnenkort een informatiebrief over krijgen met daarin de hoogte van de kosten en de aard van de kosten, zodat de raad daar eventueel een besluit over kan nemen. Hij somt de genoemde kostenposten op: afwikkeling huurcontracten, achterstallig onderhoud, archiefkosten, etc. Hij vraagt de wethouder hier duidelijkheid over te verschaffen. De heer Klein (Fractie Klein) geeft aan dat op hetzelfde plein waar Volt is gehuisvest een maatschappelijke functie gericht op ouderen komt. Hij vraagt zich af of er al plannen zijn om deze twee met elkaar te verbinden. Mevrouw Crutzen (GroenLinks) vraagt zich af of er in het komend jaar een overleg is gepland tussen het college en de Raad van Toezicht zonder interim-directie van De Domijnen. Niet om De Domijnen buitenspel te zetten, maar zij hecht belang aan het vier-ogenprincipe.
Wethouder Houtakkers geeft aan dat de heer Heckmans gaat reageren op de vraag over het dossier ‘Achterstallig onderhoud’. • Het aantal particuliere cursisten is gestegen van 30 naar 70. Er is sprake van een stijging. • Er zal zeker een overleg gaan plaatsvinden tussen het college en de Raad van Toezicht. • Het college heeft in de afgelopen week gesproken over de inventarisatie van de BKR-kunstwerken. De inventarisatie van de overige kunstwerken loopt ook, zij het in een gematigder tempo. Het beeld van wat er kan worden behouden en wat kan worden afgestoten wordt steeds duidelijker. Ook voor wat betreft eventuele restauraties. • De samenwerking tussen Volt en Odasingel 90 wordt besproken, maar de wethouder is niet op de hoogte van de huidige stand van zaken. De heer Heckmans (directeur Dienstverlening) geeft aan dat er een redelijk ingewikkelde huurconstructie bestond waarbij het niet geheel duidelijk was voor wie de kosten waren. Het onderhoud heeft al plaatsgevonden en er is afgelopen jaar een nieuw MJOP opgesteld. Er loopt een gesprek met De Domijnen over de verrekening van de facturen. Als hier aanleiding voor is zal het college met cijfermateriaal bij de raad komen. De heer Klein (Fractie Klein) reageert op het antwoord van de wethouder met betrekking tot de samenwerking tussen Volt en Odasingel 90.
Hij stelt voor het plein anders in te richten met wat begroeiing, aankleding en terrasjes en vraagt zich af of het college hiertoe bereid is. De voorzitter geeft aan dat discussie over dit onderwerp niet in deze ronde gevoerd kan worden. Hij stelt voor de vraag schriftelijk te stellen aan het college. Er is een toezegging van de wethouder dat de vraag van SPA over ICT schriftelijk zal worden beantwoord. Hiermee sluit de voorzitter dit agendapunt af.
6
Notulen van de ronde in Raadszaal op donderdag 2 december 2021 3.2 Verordening starterslening Tijdstip:
20.00-21.00 uur
Aanwezig de voorzitter de griffier
B.A.J. Hoedemakers J. Vis
de leden GOB: J.H.M. Vroomen CDA: P.J. Brouwers Stadspartij: DNA: J. Bessems GroenLinks: F. Crutzen PvdA: D66: VVD: G. Noteborn PVV: P. Vola SPA: R. Nijsten 50PLUS: W. Schwillens Fractie Fredrix: L. Bruls Fractie Klein: S.A.J. Klein het college ambtenaren
Wethouder A. Houtakkers L. Delahaye, teammanager Ruimtelijke Ontwikkeling
notulen
M. Migo (Notuleerservice Nederland)
De voorzitter opent de bespreking van dit agendapunt en leidt het in. Aan de raad wordt de tweede verlenging van de starterslening voor een aankoop van bestaande huizen voorgelegd. De huidige regeling loopt af en gezien het succes en de bestaande wenselijkheid van deze regeling, wordt voorgesteld deze te verlengen. Het maximale leenbedrag wordt verhoogd en de regeling wordt uitgevoerd door het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting. Om meer mensen in de gelegenheid te stellen om van de lening gebruik te maken, stelt de gemeente voor de uitvoering van de regeling een aanvullend bedrag van maximaal € 800.000,- ter beschikking bij stichting SVn. De Provincie vult de gemeentelijke bijdrage aan met maximaal € 2.400.000 (factor 3). De Verordening starterslening is een raadsvoorstel. De heer Bruls (Fractie Fredrix) geeft aan dat dit voor zijn fractie een hamerstuk is. De heer Nijsten (SPA) verwijst naar 1.4 in het voorstel waarin staat dat de starterslening niet geldt voor nieuwbouwwoningen, omdat dan leegstand in de bestaande woningvoorraad wordt bevorderd. SPA verneemt graag waarom dit specifiek van toepassing is op de regio Sittard-Geleen. Het is hem ook niet duidelijk met welk bedrag de verhoging plaatsvindt. Ook vraagt hij zich af of de genoemde € 800.000,- een eenmalige investering is, of een bedrag dat jaarlijks wordt toegekend.
7
De heer Schwillens (50Plus) deelt namens zijn fractie mee van harte in te stemmen met het voorstel. Het is voor 50Plus een hamerstuk. Hij benadrukt dat de doorstroom van senioren naar betaalbare appartementen en de voor ouderen bestendige woonruimte voor zijn partij belangrijk blijft. Hier moet de nodige aandacht voor blijven. De heer Noteborn (VVD) sluit zich aan bij de woorden van de vorige spreker. Ook voor de VVD is dit een hamerstuk. De heer Bessems (DNA) vindt het een goed voorstel en deelt namens zijn fractie mee dat dit een hamerstuk is. De heer Vola (PVV) geeft aan dat de PVV het voorstel toejuicht als instrument om jonge starters een steuntje in de rug te geven. Dat het een lening is, betekent dat het geld ook weer terugkomt. Wel vindt de PVV dat het pakket uitgebreid zou moeten worden. De PVV wil daar met het college over spreken wanneer de gemeente de Woonvisie gaat herijken in 2022. Mevrouw Crutzen (GroenLinks) sluit zich aan bij de vorige sprekers en is blij met de aanpassing. Wel heeft zij een aantal vragen en opmerkingen. • GroenLinks vraagt zich af of het mogelijk is om, voordat er een woning in beeld is, bij de gemeente na te vragen of je in aanmerking komt voor de starterslening, zodat je snel kunt reageren als je een bod wilt uitbrengen. • Ook wil zij weten of de gemeente proactief gaat handelen door extra voorlichting te geven.
• Bij bestudering van de documenten is het GroenLinks opgevallen dat zij hiermee afwijken van de provinciale kaders. De argumenten om een lager te lenen bedrag in te zetten zijn volgens haar fractie niet juist, dit neigt naar betutteling van de koper. Zij neemt aan dat de SVn en de Provincie een doorberekening heeft gemaakt van de financiële ruimte die een potentiële starter heeft. Mevrouw Crutzen kan zich niet voorstellen dat door een lager leningbedrag de leningportefeuille groter wordt. Uit de stukken maakt zij bovendien op dat de maximale capaciteit niet benut wordt. Zij is van mening dat dit geen reden kan zijn om het te lenen bedrag omlaag te schroeven. • Mevrouw Crutzen stelt voor om de starterslening gelijk te trekken met de regeling zoals de Provincie die voorstelt. Zij vraagt zich af of de wethouder heeft onderzocht of Sittard-Geleen de enige gemeente is die afwijkt van het te lenen bedrag. De heer Brouwers (CDA) verwijst naar de reden waarom de starterslening is ingevoerd, namelijk om de gemeente interessant te maken voor jonge kopers. Hij geeft een overzicht van het aantal leningen sinds de invoering, waaruit blijkt dat de belangstelling groot is. Ook schetst hij de huidige situatie op de woningmarkt waarin het voor jonge mensen moeilijk is om woonruimte te verwerven.
Het is belangrijk om met deze doelgroep rekening te blijven houden, dit zal tevens de doorstroom op de lokale woningmarkt stimuleren. De in de Verordening genoemde cijfers kunnen de goedkeuring van het CDA wegdragen, evenals de inkomenstoets die aan het begin van het traject om een lening te krijgen wordt afgenomen, alsmede de vier hertoetsingen tijdens de looptijd van die lening. Het CDA is voor de verlenging van de Verordening, ook om de gemeente interessant te maken voor jonge kopers. De heer Vroomen (GOB) vindt het belangrijk dat de doorstroming op de woningmarkt wordt gestimuleerd. Met de actualisatie van de Verordening startersleningen wordt dit bewerkstelligd. GOB heeft een aantal vragen en opmerkingen. • Het GOB vreest het gevaar dat mensen meer gaan lenen dan zij aankunnen en pleit ervoor om dit nader te onderzoeken. • In de Verordening is niet opgenomen wat er met de reeds toegekende lening gebeurt, wanneer de koop niet doorgaat. Wellicht is het mogelijk deze lening mee te nemen naar een volgende koopmogelijkheid. • De heer Vroomen wijst op de ruimte voor starters bij enkele nieuwbouwprojecten. Hij vraagt zich af of deze starterslening ook in dat geval kan worden aangewend.
8
•
Aansluitend op de vorige spreker pleit ook de heer Vroomen ervoor om te onderzoeken of de gemeente kan aansluiten bij het algemene beeld in de Provincie door toch de maximale ruimte te benutten.
Wethouder Houtakkers concludeert dat de Verordening starterslening een breed draagvlak heeft in de raad. Hij gaat in op de vragen die gesteld zijn en de opmerkingen die zijn gemaakt. • In het plan staat omschreven dat indien de leningen ook worden toegepast in de nieuwbouw, dit de leegstand in de bestaande woningen zal bevorderen. In de regio is de Transformatievisie Westelijke Mijnstreek vastgesteld, waarin wordt opgenomen dat er moet worden ingezet op bestaande woningen teneinde doorstroming te bewerkstelligen. • De lening is nadrukkelijk gekoppeld aan een hypothecaire lening die al op voorhand moet zijn verstrekt. Wanneer de koop dan uiteindelijk toch niet doorgaat, kun je niet de hypotheek meenemen naar een volgende koop. De aanspraak op de van toepassing zijnde starterslening komt dan ook te vervallen. • De wethouder constateert een zekere verdeeldheid in de raad met betrekking tot de hoogte van de lening. Hij geeft aan dat er gesproken is over een bepaalde zorgplicht en door middel van toetsen en bemoeienis van de BKR wordt in de gaten gehouden of er niet te veel wordt geleend. De wethouder erkent de zorgplicht die de gemeente heeft, maar hij geeft ook aan dat dit een politiek gevoelig onderwerp is. Nu is er in het college bepaald dat € 40.000,- het maximum is.
Bij de inmiddels verstrekte leningen is geen kritiek gekomen dat er sprake is van te zuinig insteken, dus er is nog geen aanleiding geweest om de maximum financiering in te stellen. Mevrouw Crutzen (GroenLinks) heeft nog geen antwoord gekregen op haar vraag of het mogelijk is om op voorhand in een adviesgesprek met een ambtelijke instantie na te gaan of je in aanmerking kunt komen voor een starterslening. Zij meent dat veel jonge mensen niet op de hoogte zijn van deze mogelijkheid. Zij ziet hierbij een kans voor de gemeente om de jonge starters tegemoet te komen. Wethouder Houtakkers heeft het antwoord niet direct paraat en vraagt de ambtelijke ondersteuning hierop te reageren. Mevrouw Delahaye geeft aan dat deze mogelijkheid wordt geboden. Ook is de betreffende informatie onlangs aangepast op de website met een contactadres om het gemakkelijker te maken een starterslening aan te vragen. In de Stadskrant is recentelijk eveneens een artikel geplaatst om starters te wijzen op de mogelijkheden. Hiermee sluit de voorzitter de eerste termijn af en informeert naar de behoefte voor een tweede termijn. Tweede termijn Mevrouw Crutzen pleit nogmaals voor het volgen van de provinciale richtlijn, waarmee een uniforme regeling binnen Limburg wordt geboden. Bovendien wordt er bij de toetsing al gekeken naar wat de starter kan lenen en niet iedereen leent dan het maximale bedrag.
Zij vreest dat met de huidige regeling er starters zijn die nét niet het huis van hun wensen kunnen kopen, omdat de lening tekortschiet. Door de lage rentestand van dit moment is er financiële ruimte aanwezig om dat extra bedrag te lenen. Hiermee sluit de voorzitter dit agendapunt af en concludeert dat, behalve voor GroenLinks, partijen hebben aangegeven dat het een hamerstuk is. Mevrouw Crutzen (GroenLinks) licht toe dat haar fractie het belangrijk vindt om inzake de hoogte van de lening provinciaal één lijn in te trekken. Dit geeft duidelijkheid aan kopers die buiten de gemeente een starterswoning kopen, maar ook aan starters die binnen de gemeente kopen. De voorzitter gaat dit doorgeven aan de raadsagendacommissie. Hiermee sluit de voorzitter dit agendapunt af.
9
Notulen van de ronde in Raadszaal op donderdag 2 december 2021 3.3 Veegbestemmingsplan Sittard-Geleen Tijdstip:
21.00-21.45 uur
Aanwezig de voorzitter de griffier
B.A.J. Hoedemakers J. Vis
de leden GOB: J.H.M. Vroomen CDA: E. Tummers Stadspartij: DNA: J. Bessems GroenLinks: F. Crutzen PvdA: D66: VVD: G. Noteborn PVV: J. Coumans SPA: R. Nijsten 50PLUS: W. Schwillens Fractie Fredrix: L. Bruls Fractie Klein: het college ambtenaren
wethouder A. Houtakkers E. Eussen
notulen
M. Migo (Notuleerservice Nederland)
De voorzitter opent het agendapunt en geeft een korte inleiding. Het Veegplan 2021 bevat een correctie op diverse geldende bestemmingsplannen, waarbij onder andere de bestemming ‘detailhandel’ van het V&D-gebouw wordt gehaald. In iBabs staat een volledig overzicht van deze correcties. Het plan heeft ook ter inzage gelegen, maar hierop zijn geen zienswijzen ingebracht. De heer Vroomen (GOB) vindt het een goede zaak dat er regelmatig wordt gekeken of er aanpassingen moeten gebeuren aan bestemmingsplannen. Er komen echter ook wel eens andere wettelijke regelingen tot stand en die moeten worden betrokken bij de eventuele wijzigingen van de bestemmingsplannen. Als voorbeeld geeft hij aan dat de raad onlangs een TVC-rapport heeft ontvangen waar nog wel een convenant op moet worden afgesloten. Met een aantal zoneringen hieruit zal rekening moeten worden gehouden. Sinds 1987 is er de geluidszonering ‘DSM-industrieterrein’, nu bekend als Chemelot. Hoewel er wordt aangegeven dat er nergens sprake is van geluidsoverlast, weet de heer Vroomen dat er in één straat wel sprake van is. Hij vraagt de wethouder toe te lichten wat de nadere regelgeving inhoudt, vooral de geluidszonering, alsmede de implicaties van het TVC-rapport. Indien de wethouder dit bevredigend beantwoordt, kan het voor de GOB een hamerstuk zijn. De heer Tummers (CDA) behoeft geen nadere toelichting op het onderwerp.
10
Mevrouw Crutzen (GroenLinks) sluit zich aan bij de woorden van GOB en erkent dat het belangrijk is om regelmatig de actualisering van het bestemmingsplan op de agenda te zetten. Het is goed voor burgers om te weten waar hun rechten liggen waar ze een verandering in het bestemmingsplan zouden willen zien. Ze heeft een tweetal vragen. • In de stukken is haar opgevallen dat bij de aan-huis-gebonden beroepen enkele kaders zijn gesteld van meestal 30 m2. In het verlengde hiervan schetst mevrouw Crutzen de veranderingen die mede vanwege de coronapandemie nu optreden in de werkomstandigheden van mensen. In veel gevallen, zoals thuiswerken in een gezin of met meerdere zzp’ers in één ruimte, vindt zij de 30 m2 te krap. • Zij vraagt zich af of deze discussie ook in het college wordt gehouden als er wordt gesproken over bestemmingsplannen. Dit heeft ook te maken met eventuele bijgebouwen die een burger zou willen realiseren ten aanzien van de bedrijfsmatige activiteiten, maar wat nu in strijd is met de wettelijke bepalingen voor de bebouwing die mogelijk is bij een woning. GroenLinks kan echter akkoord gaan met het Veegplan, maar geeft haar vraagstelling mee ter overweging aan de wethouder en het college. De voorzitter merkt op dat de gestelde vragen niet behoren bij het rondevoorstel, een conclusie die mevrouw Crutzen zelf ook al heeft getrokken.
De heer Coumans (PVV) geeft aan dat er in het voorliggende dossier veel gewijzigde bestemmingsplannen worden genoemd. Bij deelgebied 29 vraagt de PVV waarom daar de bestemming ‘Groen’ op van toepassing is. Bij het huidige woningtekort kan dit perceel wellicht beter de bestemming ‘Woningbouw’ krijgen. De heer Bessems (DNA) heeft geen aanvullende opmerkingen of vragen. De heer Noteborn (VVD) kan namens zijn fractie instemmen met het raadsvoorstel zoals dat nu voorligt. De heer Schwillens (50Plus) concludeert dat er geen zienswijzen zijn ingediend en de wijzigingen in het bestemmingsplan roepen voor zijn fractie geen vragen op. Voor 50Plus is het voorstel een hamerstuk. De heer Nijsten (SPA) gaat eveneens akkoord met het voorstel. Opvallend vindt hij wel dat locaties die vroeger veel boekwaarde hadden nu als ‘groen’ staan aangemerkt. Deze manier van afboeken vindt SPA niet bevredigend, maar het is een goed idee om meer groen in de gemeente te brengen in plaats van extra bedrijventerreinen. De heer Bruls (Fractie Fredrix) stemt namens zijn fractie in met het voorstel en bestempelt het als een hamerstuk. De voorzitter deelt mee dat de Fractie Klein in de chat heeft aangegeven dat het voorstel voor hen een hamerstuk is. Wethouder Houtakkers geeft aan dat een Veegplan vooral bedoeld is om omissies op te lossen.
Een aantal inwoners en bedrijven heeft zich bij de gemeente gemeld met het verzoek om de bestemming te veranderen. Ook het college heeft een aantal wijzigingen voorgedragen. De wethouder weet dat de heer Vroomen op 29 november een technische vraag heeft gesteld over de geluidszonering en meent dat deze vraag al is beantwoord. Dat blijkt niet het geval. De heer Vroomen gaat ermee akkoord als de beantwoording in iBabs geschiedt. Hij zal bij eventuele verdere vragen deze schriftelijk stellen. De voorzitter heeft van de griffie vernomen dat de antwoorden per e-mail aan de heer Vroomen zijn toegezonden. Ze verschijnen ook nog in iBabs. De heer Vroomen geeft aan dat het voorstel voor GOB een hamerstuk is. De wethouder gaat ervan uit dat de antwoorden op korte termijn aan de heer Vroomen worden toegestuurd. Zo niet, dan zijn ze in bezit van de wethouder.
11
De vraag die GroenLinks meegeeft aan het college om te kijken naar ruimtes van meer dan 30 m2 in het kader van thuiswerken heeft de aandacht. In het kader van corona is ook tijdelijke ontheffing mogelijk. De wethouder geeft aan dat hij de vraag meeneemt en hier later op terugkomt. De wethouder is niet op de hoogte van de situatie bij de Tunnelstraat en omgeving, de ruim 6000 m2 die nu bestemming ‘groen’ heeft gekregen. Hij vraagt de ambtelijke ondersteuning hier toelichting op te geven. De heer Eusen, cluster Omgeving, beschrijft dat dit aanvankelijk een ‘witte vlek’ was in het plan en omdat er al groen aanwezig was als bestemming ‘groen’ heeft gekregen. Indien de gemeente daar woningbouw wil realiseren moet dat op een andere manier worden aangepakt. Dat kan op dit moment niet in dit Veegbestemmingsplan worden opgenomen, waar het gaat om correcties en het oplossen van omissies. De heer Coumans (PVV) geeft aan dat de beantwoording duidelijk is en dat het voorstel voor de PVV een hamerstuk is. Er blijkt bij geen van de leden behoefte aan een tweede termijn. De voorzitter agendeert het onderliggende plan als een hamerstuk voor de raadsvergadering. Hiermee is de Rondevergadering beëindigd. De voorzitter bedankt de aanwezigen voor hun inbreng en belangstelling en sluit de vergadering.
12