Notulen Ronde Maaszaal 24 november 2022.docx

Notulen van de Ronde Maaszaal op donderdag 24 november 2022 Tijdstip:

19.00 – 20.30 uur

Aanwezig de voorzitter de griffier

M. de Loo W. Voorter

de leden

gob: N. Statnik CDA: P. Henssen GroenLinks/PvdA: M. Schipper Stadspartij: W. Paauwe PVV: D. Pfoster D66: E. H. P. Vaessen-ten HaafL. Vaessen SPA: J.J. Renet Lokaal Sittard-Geleen-Born: P.P.H. Vola VVD: E. Joosten Forum voor Democratie: PIT: -

portefeuillehouder:

H. Verheijen

ambtelijke ondersteuning:

R. Albersen A. Helgers

overige aanwezigen:

P. de Rooij (chef basisteam Westelijke Mijnstreek)

notulen:

H. Neggers (Notuleerservice Nederland)

Agendapunt:

Kadernota Integrale Veiligheid Westelijke Mijnstreek 2023-2026

De voorzitter licht het raadsvoorstel toe. Het agendapunt kan in twee termijnen worden besproken. De heer Henssen (CDA) zegt dat de uitwerkingen van de kadernota een mooi compliment waard zijn. Het veiligheidsgevoel van de inwoners van de Westelijke Mijnstreek is de laatste jaren verbeterd maar het is nog steeds minder goed dan het gemiddelde in Limburg en Nederland. De fractie vraagt om een goed communicatieplan voor te leggen waardoor de inwoners van Sittard-Geleen zich nog meer gemotiveerd voelen om samen te werken aan de veiligheidsaanpak in de gemeente. Blijven er momenteel onveilige zaken liggen waar geen financiële middelen of capaciteit voor zijn? Hoe anoniem is het melden bij Meld Misdaad Anoniem? De fractie zou het op prijs stellen als er in de stadskrant uitgelegd wordt hoe het melden exact in zijn werk gaat. De geregistreerde criminaliteit daalt de laatste jaren. De fractie heeft het vermoeden dat er minder gemeld wordt omdat inwoners het idee hebben dat er toch niets mee gedaan wordt. De fractie stelt voor om dit extra te benoemen in de stadkant. Kan de portefeuillehouder uitleggen hoe is gemeten dat het veiligheidsgevoel verbeterd is? De politie heeft in de komende jaren te maken met een tekort aan personeel. Hierdoor is de wijkagent ook minder zichtbaar en minder inzetbaar op straat. Er is wel meer inzet van boa’s.

Hoe is het momenteel geregeld met de beperkte bevoegdheden van de boa’s? Hoe zit de gemeente in de overgang naar de professionalisering van de boa’s? Wordt het niet tijd om landelijk een vuist te maken om af te kunnen stappen van het op heterdaad betrappen?

1

De heer Pfoster (PVV) zegt dat veiligheid een belangrijk thema is voor de fractie. Er is een betere samenwerking met het regionale informatie- en expertisecentrum bij het tegengaan van de ondermijnende criminaliteit. Vanuit de landelijke overheid worden extra middelen uitgetrokken om de ondermijnende criminaliteit hard te bestrijden. Is het college van mening dat er misschien ook gewerkt kan worden met een ondermijningsbrigade of een weerbaarheidsprogramma ondermijning? Hoe is het huidige beleid hier op gericht en is ook ambtelijke capaciteit voor? Het is een prima veiligheidsnota die een helder overzicht geeft van wat er is gedaan en wat er nog moet gebeuren. De fractie geeft een suggestie mee omtrent een goede informatievoorziening. Ondermijning en veiligheid betreffen verschillende factoren. De informatie komt steeds meer digitaal beschikbaar. De gemeente zou kunnen werken met digitale sensoren, digitale meetinstrumenten die data verzamelen over de fysieke en sociale omgeving. Wie mag wie in de gaten houden en hoe zit het met de privacy? De fractie wil hebben dat de gemeente proactief, en vooral innovatief blijft met als doel minder criminaliteit, minder overlast en meer veiligheidsbeleving. In de gemeente wordt veel gedaan aan Smart City. Er kan een koppeling gemaakt worden met het werken met sensortechnologie.

Kan het college hierop een reactie geven? Mevrouw Joosten (VVD) zegt dat veiligheid voor de fractie een heel belangrijk issue is. Er wordt gesproken over een integraal stuk van Sittard-Geleen, Beek en Stein, maar de fractie mist hierin de randgemeenten en het buitenland. De overlast door criminaliteit stopt niet bij de grenzen. Waarom wordt dit niet benoemd? Het stuk gaat over de taken van de basispolitie. Er wordt wel een link gelegd met de andere politie, zoals de vreemdelingenpolitie. Volgens de fractie kan dit niet los van elkaar worden gezien. Over de samenwerking met de andere gemeenten wordt aangegeven dat iedere gemeente in haar eigen begroting bepaald over hoeveel geld het gaat. Wat betekent het voor Sittard-Geleen als een andere gemeente hierop wil gaan bezuinigen? In het stuk staat dat het veiligheidsgevoel verbeterd is, maar er is wel een forse toename van de overlastcijfers te zien. Worden er nu minder acties ondernomen? Hier moet voldoende aandacht voor zijn. Het is fijn dat de boa’s meer ingezet worden. Heeft de gemeente voldoende boa’s? Ook de verkeersveiligheid is een belangrijk punt. Sittard-Geleen heeft een mobiliteitsaanpak 2022 (geluid valt weg). Het is fijn om te horen dat er extra boa’s ingezet worden op de koopzondagen tijdens de feestdagen. De fractie vraagt aandacht voor de verlichting op openbare plekken zoals parkeerplaatsen.

Het is goed om te horen dat er samenwerking is met de politie in de grensgemeenten en ook in het buitenland. Waarom staat dat niet in dit beleid? De boa’s moeten beter gefaciliteerd, opgeleid en beschermd worden. Is de professionalisering nu slecht? De heer Schipper (GroenLinks/PvdA) heeft een uitdagingsvraag voor de portefeuillehouder. In de stukken is te lezen dat het aantal klachten over vuurwerkoverlast rond oudjaar in Sittard-Geleen met 600% is gestegen. Is de portefeuillehouder voornemens om hier de komende jaren iets mee te doen? De heer Vola (Lokaal Sittard-Geleen-Born) vraagt of er voldoende capaciteit en middelen zijn. Wanneer stopt de overheid met het ontmoedigingsbeleid tegen burgers die een melding of aangifte over bijvoorbeeld vuurwerkoverlast willen doen? De inwoners zijn er klaar mee om aangifte te doen waar steeds niets mee gedaan wordt. Zijn er gebieden waar de politie gedoogt dat er hard drugs en lachgas gedeald wordt? Wie draagt hier de verantwoording voor? In de kadernota staat dat de gemeenten in de Westelijke Mijnstreek veilig zijn en zich veilig voelen. De indruk is juist dat het tegenovergestelde het geval is. In het stuk staat dat er in de gemeente steeds vaker sprake is van onrust en spanningen. Hoe is te rijmen met de uitspraak dat de gemeenten in de Westelijke Mijnstreek zich veilig voelen en veilig zijn? De belasting van de politieagenten is hoog.

Kan de portefeuillehouder aangeven om hoeveel beveiligde personen het gaat en hoeveel manuren en middelen hiervoor per jaar gebruikt worden. Is het een overweging om meer te investeren in de veiligheid van de burgers en minder geld uit te geven aan onzinnige en onverantwoorde projecten? Mevrouw Statnik (gob) merkt op dat de voorliggende kadernota de belangrijkste aandachtspunten qua veiligheid benoemt en daarom in de basis de instemming van de fractie kan krijgen. De focus moet ook gericht zijn op cybercrime, sociale kwaliteit en ondermijning. Er moet aandacht worden besteed aan adequate slachtofferhulp. Is er voldoende aandacht voor de nasleep van criminaliteit en het effect op de gemeenschap? Ook de focus op toezicht en handhaving is relevant. Het capaciteitsprobleem van de basisteams politie wordt in de nabije toekomst nog groter. Spreekster vraagt aandacht voor de

2

uitkomsten van het werklastenonderzoek en verzoekt dringend om op alle mogelijke manieren bij het kabinet aan te dringen op uitbreiding van de capaciteit en het werven van nieuwe mensen. Is de portefeuillehouder bekend met de Slachtoffermonitor seksueel geweld tegen kinderen 2017-2021 en de aanbevelingen die hierin worden gedaan? Ziet de portefeuillehouder hierbij een rol voor de gemeente? In de Limburger van 23 november wordt benoemd dat een recordaantal winkeldiefstallen in Nederland plaatsvindt. Het is positief dat dit aantal in Sittard-Geleen juist is gedaald. De fractie vraagt aandacht voor de landelijke trend bij het opstellen van het actieplan integrale veiligheid 2023-2024. De heer Renet (SPA) zegt dat de politiecijfers aangeven dat er de afgelopen jaren een stijging van de criminaliteit in alle categorieën op het gebied van sociale kwaliteit is. Het is positief dat de objectieve veiligheid de afgelopen twee jaar verbeterd is. Staat de gemeente nog steeds centraal in de Europese criminele netwerken? Is het Damoclesbeleid effectief, doelmatig en proportioneel? Worden de echte daders wel gepakt? Het kleurgebruik bij de analyse en de vergelijking tussen Sittard-Geleen en andere gemeenten is suggestief. De kleur groen heeft de perceptie van beter en rood van slechter.

Vormen veertig dodelijke slachtoffers extra bij een bepaalde calamiteit de grens waarop ontwikkelingen binnen de gemeente en de Westelijke Mijnstreek worden beoordeeld? Door het RIVM is een onderzoek gedaan naar de veiligheidsbeleving van omwonenden rondom Chemelot. Dit heeft geleid tot een risicocommunicatiecampagne voor de komende jaren voor de omgeving van Chemelot. Er staan heel harde en verontrustende cijfers in het onderzoek. De raad hoort dit soort zaken te bespreken voordat er in een kadernota beleid op wordt gemaakt. De burgemeester heeft aangegeven dat er 1176 respondenten zijn geweest in het onderzoek naar de veiligheidsbeleving. Dit was blijkbaar voldoende om daar beleid op te baseren. De heer Paauwe (Stadspartij) zegt dat de fractie nooit tegen een afspraak tussen diverse gemeenten kan zijn, maar vraagt aandacht voor een aantal aspecten van de kadernota. Uit de inwonerspeiling komt het verkeersprobleem op diverse plekken in de gemeente meermaals aan de orde. Het gaat vooral om het agressief gedrag van burgers. De fractie streeft er naar dat alle vormen van agressie omlaag gaan. Het is goed om te lezen dat deze doelstelling samen met de omliggende gemeenten wordt opgepakt. De fractie ziet het als een uitdaging om zaken samen met de grensgemeenten op te pakken, zoals vuurwerk en de import daarvan. Ook de overlast rondom scholen vraagt om nog meer aandacht.

De fractie vraagt om extra inzet van boa’s bij scholen. Veel ondernemers zullen rond de feestdagen hun openingstijden verruimen. Criminaliteit en diefstal liggen op de loer. De fractie zou het toejuichen om met name in de winkelcentra Sittard en Geleen extra boa’s en handhavers in te zetten. In het stuk staat dat het voorstel geen financiële consequenties zal hebben. Wanneer het veiligheidsgevoel financiële offers vraagt moet de raad daar iets over gaan vinden. De fractie hoopt dat het college zich optimaal inzet voor het binnenhalen van extra overheidsgelden zodat deze kadernota niet alleen een doelstelling en een papieren tijger is, maar vooral gerealiseerd wordt. Burgemeester Verheijen zegt dat op vele plekken wordt benoemd hoezeer inwoners en ondernemers er samen met samenwerkende partners op het gebied van veiligheid voor zorgen dat het in Sittard-Geleen veilig is. Buurtpreventieteams dragen bijvoorbeeld bij om overlast en criminaliteit terug te dringen. De burgemeester verzekert dat meldingen bij Meld Misdaad Anoniem absoluut anoniem zijn. Dit zal communicatief goed worden uitgedragen. De burgemeester zegt toe dat communicatie in het algemeen een belangrijk aandachtspunt zal zijn in het actieplan 2023-2024. De beschikbaarheid van financiële middelen heeft consequenties voor wat er kan worden gedaan, maar het betekent niet dat er onveilige zaken blijven liggen.

Zo is 112 altijd gewaarborgd. Door subsidies kunnen extra impulsen worden gegeven. Het is wel elke keer een uitdaging om die subsidies te verkrijgen. De gemeente neemt eens in de twee jaar deel aan de veiligheidsmonitor van het Centraal Bureau voor de Statistiek. De ondermijningsbrigade is iets wat de gemeente Sittard-Geleen feitelijk al doet in de integrale samenwerking van vele disciplines. De gemeente heeft met de samenwerkingspartners eenzelfde methodiek als het weerbaarheidsprogramma ondermijning. Het hele instrumentarium van de Wet Bibob wordt in de volle breedte gehanteerd. De inzet van technische middelen, zoals digitale sensoren, is van belang waar ze ondersteunend kunnen zijn. Hierbij vormen de privacyregels altijd de begrenzing. De kadernota gaat over het werkgebied van het basisteam. Stein, Beek en Sittard-Geleen maken in gezamenlijkheid afspraken over de aansturing van het politieteam waar de gemeenten jurisdictie over hebben. Limburg-breed zijn er provinciale afstemmingsoverleggen. Alles wat in de kadernota is geschetst

3

kan binnen de financiële middelen van de gemeente worden gedaan. Als de aanpak van nieuwe zaken aan de orde is wordt hiervoor een voorstel uitgewerkt. De lijn is dat dit integraal zal worden afgewogen. De gemeente Sittard-Geleen gaat sec over de verkeersveiligheid van Sittard-Geleen. Waar consequenties optreden die grensoverschrijdend zijn moet dat aan de tafel die gaat over mobiliteit besproken worden met de buurgemeenten Stein en Beek. In de APV wordt bepaald wanneer er vuurwerk mag worden afgestoken. Het klopt dat het aantal klachten over vuurwerk stijgt, maar het vuurwerkverbod dat er is helpt niet om die klachten omlaag te krijgen. Het grootste probleem is dat er sprake moet zijn van het betrappen op heterdaad. Er is zorg over de capaciteit in relatie tot politie. Deze zorg is van tijdelijke aard. De organisatie is qua formatieve capaciteit even minder bezet. Dat betekent dat er in de prioriteiten moet worden geschoven. De burgemeester herkent zich niet in het beeld dat er niets gedaan wordt met aangiftes. Uit onderzoeken, zoals van het CBS, is gebleken dat de veiligheid wel verbetert. Het is niet zo dat het beleid alleen op basis van de uitkomsten van de veiligheidsmonitor 2021 wordt gebaseerd. In de kadernota is terug te lezen dat het beleid op heel veel verschillende uitgangspunten wordt gebaseerd. Er worden geen uitspraken gedaan over beveiligde personen.

De burgemeester heeft het vermoeden dat de gemeente Sittard-Geleen op het punt van criminaliteit nog altijd een top 20 gemeente in Nederland is. Het Damoclesbeleid is proportioneel. De burgemeester weet niet of de dader altijd wordt bestraft. De gemeente legt eventueel een bestuursrechtelijke maatregel op, maar het is de vraag waar het traject van het Openbaar Ministerie en de rechterlijke macht uiteindelijk toe leidt. Het toepassen van het Damoclesbeleid voldoet aan alle uitgangspunten van de wet. De burgemeester zal bekijken of het kleurgebruik van de tabellen om een aanpassing vraagt. Er komen nog gelegenheden om te spreken over de veiligheid op Chemelot. Het is ook de wens van het college dat het agressieve gedrag van verkeersgebruikers afneemt. Er zijn inmiddels concrete afspraken gemaakt met handhaving en toezicht over extra boa’s op specifieke tijdstippen om overlast rondom scholen ter verminderen. De burgemeester zegt toe dat er extra boa’s worden ingezet om te patrouilleren op de koopzondagen rond de feestdagen. De bevoegdheden van de boa’s zijn niet zodanig dat het veel uitgebreider kan zijn dan patrouilleren. De opmerking over aandacht voor verlichting op openbare plekken wordt doorgespeeld naar de betreffende portefeuillehouder. Het is niet zo dat de gemeente een papieren tijger heeft opgetuigd.

De geldstroom vanuit het Rijk of de provincie is buitengewoon gering in relatie tot het bedrag dat wordt geïnvesteerd voor veiligheid. Er is voldoende aandacht voor de nasleep van criminaliteit. Voortdurend wordt de schaarse politiecapaciteit herverdeeld. Op het moment dat één basisteam qua capaciteit onder de kritische grens komt wordt er ook buiten de eenheid Limburg capaciteit toegevoegd. In Limburg is het netwerk Veilig Limburg gecreëerd. Het is een lobbygroep die richting Den Haag probeert een positieve invloed uit te oefenen voor de gemeenten in Limburg. In Sittard-Geleen is er geen sprake van stijging van winkeldiefstallen. Er wordt heel sterk ingezet op preventie van winkeldiefstal en de weerbaarheid van de ondernemers. De slachtoffermonitor kindermishandeling wordt meegenomen binnen GIA (geweld in afhankelijkheidsrelaties). Dat valt binnen de koepel van het zorg- en veiligheidshuis. De grensoverschrijdende samenwerking is benoemd in het beleid. Er is bijvoorbeeld aangegeven dat er een Europese samenwerking is. De heer De Rooij (chef basisteam Westelijke Mijnstreek) licht toe dat er binnen de politie onderling veel contact is over criminaliteitsvormen. Grensoverschrijdende criminaliteit wordt informatietechnisch gezien door de politie gedeeld en er wordt gekeken hoe het kan worden opgepakt. Dat gebeurt ook met de buitenlandse collega’s.

Er is heel nauw contact met Heinsberg en Maasmechelen. Het territorium houdt niet op bij de landsgrenzen, maar de jurisdictie van de gemeente wel. In overleg wordt geprobeerd om dat op een goede manier aan te pakken. Misschien is de samenwerking met het buitenland in de kadernota onvoldoende benoemd, maar het is een vanzelfsprekendheid dat deze samenwerking tot de werkwijze van het basisteam hoort. Het is gebruikelijk om euregionaal informatie uit te wisselen. Dat gebeurt ook met de collega’s in Zuid-Limburg. Het basisteam Westelijke Mijnstreek is verantwoordelijk voor de basispolitiezorg in het gebied, maar het strekt zich verder uit door ondersteuning van specialistische diensten. Het is lastig om vuurwerkgebruikers op te sporen of op heterdaad te betrappen. De wet schrijft voor wat heterdaad is. Voor sommige zaken kan ook buiten heterdaad actie wordt ondernomen, maar die zaken staan met name genoemd. Zelfs als zouden vuurwerkdelicten buiten heterdaad aangehouden kunnen

4

worden zou het lastig zijn omdat je toch het poppetje bij het vuurwerkincident moet hebben. Als er illegaal vuurwerk wordt verhandeld wordt dit in samenwerking met het milieuteam opgepakt. Het is niet zo dat er niets met aangiftes wordt gedaan. De aangifte wordt opgenomen en op basis van de aangifte wordt bekeken of er een opsporingsindicatie in zit. Als dat zo is wordt deze bekeken in samenhang met andere delicten. Vervolgens wordt er geprioriteerd. Het kan zijn dat een aangifte niet verder wordt opgepakt omdat andere zaken belangrijker zijn. Het is niet zo dat er gedoogplaatsen zijn voor gebruik van hard en soft drugs. Als er kennis is van het gebruik van lachgas of drugs wordt opgetreden. De politie doet geen mededeling over de beveiliging van personen. Spreker merkt op dat het wel een deel van de capaciteit van het basisteam gebruikt. Als er kennis is van agressief verkeersgedrag wordt er een stopgesprek aangegaan met iemand. Als niet bekend is wie het is maar het frequent voorkomt kan het team Infra worden gebruikt. Mevrouw Helgers (ambtelijke ondersteuning) legt uit dat de politie voor het volledige strafrecht bevoegd is. De boa’s zijn dat niet. Op basis van het domein waarin de boa werkzaam is zijn de bevoegdheden verdeeld. Binnen het team Toezicht en handhaving zijn er boa’s werkzaam binnen drie domeinen (geluid valt weg).

Ook bij de scholen is toezicht en handhaving samen met de boa’s vooral bezig met een stukje professionalisering. Het is de bedoeling om efficiënter en slimmer samen te werken. De gemeente wil een aantrekkelijke werkgever zijn voor de boa’s (geluid valt weg). Getracht wordt de wet zoveel mogelijk op te rekken (geluid valt weg). Het beroep van boa is een beroep dat enorm in ontwikkeling is. Dat vraagt veel en soms misschien teveel van de mensen waardoor ze nog beter moeten worden gefaciliteerd. De heer Albers (ambtelijke ondersteuning) zegt dat de AD misdaadmeter er niet meer is. De ranking van de gemeente was nooit gebaseerd op georganiseerde misdaad. Er moet geconstateerd worden dat Sittard-Geleen ten opzichte van heel Limburg en heel Nederland als een van de Limburgse grote gemeenten altijd wel een uitdaging had, heeft en waarschijnlijk zal hebben. Sommige cijfers zijn gestegen en sommige zijn gedaald. De voorzitter constateert dat de Ronde geen behoefte heeft aan een tweede termijn. Mevrouw Joosten (VVD) wil, ten aanzien van de vraag of het als hamerstuk kan worden door geleid, graag nadenken over de antwoorden die zijn gegeven, in relatie tot wat geschreven is. Conclusie: De voorzitter constateert dat de Ronde geen behoefte heeft aan een tweede termijn.

Hij stelt voor af te spreken dat het voorstel in principe als hamerstuk kan worden geagendeerd voor de komende raadsvergadering en dat de fracties uiterlijk op 5 december kenbaar maken of zij tot bespreking van het voorstel willen overgaan. Als dat zo is moet duidelijk worden gemotiveerd waarom er bespreking wordt voorgedragen. De Ronde stemt in met deze afspraak. Er is een toezegging genoteerd dat het onderwerp communicatie extra aandacht zal krijgen. De burgemeester zegt verder toe dat er extra boa’s worden ingezet om te patrouilleren op koopzondagen rond de feestdagen in de drie kernen. Hij heeft ook toegezegd dat de vraag over verlichting van openbare ruimte wordt doorgeleid naar de betreffende portefeuillehouder.

5

Tijdstip:

20.30 – 21.45 uur

Aanwezig de voorzitter de griffier

M. de Loo W. Voorter

de leden

gob: C. Verjans CDA: P. Brouwers GroenLinks/PvdA: M. Schipper Stadspartij: W. Paauwe PVV: T. Klaassen D66: L. Vaessen SPA: J.J. Renet Lokaal Sittard-Geleen-Born: S. Klein VVD: E. Joosten Forum voor Democratie: PIT: M. Schenk

portefeuillehouder:

Y. Salvino-Meijer

ambtelijke ondersteuning:

B. Pex

overige aanwezigen: notulen:

H. Neggers (Notuleerservice Nederland)

Agendapunt:

Verzoekbesluit onteigening Unilocatie Grevenbicht-Obbicht

De voorzitter licht het raadsvoorstel toe. Het agendapunt kan in twee termijnen worden besproken. De heer Brouwers (CDA) vraagt wanneer er gestart kan worden met de realisatie van de Unilocatie. Het is fijn dat er met drie grondeigenaren overeenstemming is bereikt. Wanneer denkt de portefeuillehouder de onderhandelingen met de vijf resterende grondeigenaren te hebben afgerond? Wat zouden de gevolgen kunnen zijn voor de realisatie van de Unilocatie wanneer er geen overeenstemming wordt bereikt met de grondeigenaren? De basisschool en de voetbalclub SV Argo hebben baat bij een snelle realisatie van de Unilocatie. Wanneer wordt er begonnen met de bouw van de Unilocatie? De heer Klaassen (PVV) heeft in alle debatten over de Unilocatie benadrukt dat de realisatie daarvan nooit ten koste mag gaan van de inwoners, bijvoorbeeld in de vorm van het afpakken van grond. Het is de vraag hoe ver het college en de raad hierin willen gaan. Vindt de portefeuillehouder het niet verdrietig dat bij vijf van de acht betrokkenen de eigendom van hun grond afgepakt gaat worden? Volgens de wet is onteigening van grond slechts in uitzonderlijke gevallen toegestaan.

Is het project zodanig gereed voor uitvoering dat de onteigening überhaupt als urgent en noodzakelijk kan worden beschouwd en zo ja waar blijkt dat uit? Wanneer zijn de onderhandelingen met de betrokken grondeigenaren gestart? Hoe kan het dat het na zoveel jaren nog niet is gelukt om met alle acht grondeigenaren overeenstemming te bereiken?

6

Mevrouw Joosten (VVD) zegt dat de inwoners met spanning zitten wachten op de nieuwbouw van de Unilocatie Grevenbicht-Obbicht. Zij vraagt om meer aandacht voor de communicatie over hoe het staat met het project. Het is een mooi project en er is noodzaak voor, zowel bij de school als bij de sporters. Het is fijn dat er met drie grondeigenaren overeenstemming is bereikt. Het is jammer dat er nog vijf grondeigenaren zijn met wie nog geen overeenstemming is bereikt. Onteigening is iets wat je pas als allerlaatste wilt. De fractie is benieuwd wanneer de eerste schop echt in de grond komt. Mevrouw Schenk (PIT) merkt op dat er onzekerheid leeft bij de betrokkenen en vraagt om de communicatie op peil te houden zodat mensen weten waar ze aan toe zijn. Mevrouw Vaessen (D66) vraagt wat het college heeft gedaan om er met de vijf grondeigenaren goed uit te komen. Denkt het college hier zonder juridische stappen uit te komen? De heer Klein (Lokaal Sittard-Geleen-Born) zegt dat aan de inwoners is gevraagd of ze wilden dat er op de Unilocatie werd gebouwd. Dat wilden ze allemaal. Het is de vraag of ze daar ook voor gekozen hadden als toen al bekend was dat het minimaal vijf jaar zou duren en dat het tonnen extra zou gaan kosten vanwege onteigeningsprocedures. Er is een compleet verkeerd beeld geschetst richting de burgers.

Waarom zijn de mensen destijds niet fatsoenlijk ingelicht? Het is natuurlijk niet noodzakelijk om te onteigenen. De cirkels van het accommodatiebeleid zeggen daar voldoende over. De gemeente heeft eigen gronden om op te bouwen. Dat zou ook een stuk goedkoper zijn. Zou de portefeuillehouder willen stoppen met de mensen het beeld voorhouden dat de leefbaarheid alleen maar gewaarborgd is met de komst van een Unilocatie? De heer Verjans (gob) zegt dat de fractie kan instemmen met het voorstel van het college om over te gaan tot onteigening van de gronden die nodig zijn voor de realisatie van het project Unilocatie Grevenbocht-Obbicht. Het is niet wenselijk het project te vertragen. De fractie verwacht van de portefeuillehouder dat de gemeente in gesprek blijft met de resterende grondeigenaren om tot een overeenstemming te komen zodat een juridisch traject voorkomen kan worden. De heer Renet (SPA) vraagt of de onteigeningskosten zijn opgenomen bij de berekening van de kosten van het project. Blijft het project binnen het budget? De noodzaak om onteigening toe te passen is discutabel, mede omdat er alternatieven zijn die ook nog miljoenen euro’s goedkoper en sneller zijn. Er is eerder aangezegd om alle projecten te heroverwegen, maar daar is in dit verband totaal niet over gesproken. Er loopt een procedure bij de Raad van State.

Burgers hebben recht op deze rechtsgang en de voltooiing daarvan. Het is dus volgens spreker echt aan te orde om af te wachten met onteigenen tot de Raad van State een uitspraak heeft gedaan. De heer Paauwe (Stadspartij) vraagt wat de status is van de onderhandelingen met de grondeigenaren met wie nog geen overeenstemming is bereikt. De huidige ontwikkelingen geven aan dat er een landelijke daling te zien is van leden bij tennisclubs. Is of wordt er overwogen om eventueel ook een padelconstructie mee te nemen in de Unilocatie? De fractie is voorstander van duurzame accommodaties en levensbestendige verenigingen. De relatie levensvatbaarheid inzake de gigantische investering moet ook te rechtvaardigen zijn. Is de actuele status van de voetbalvereniging goed in kaart gebracht? Is er al iets te zeggen over de invulling van de sportkantine? Wethouder Salvino zegt dat de raad heeft besloten om voor de leefbaarheid van Grevenbicht en Obbicht een integraal kindcentrum te bouwen in het middengebied tussen deze twee dorpen. Met drie grondeigenaren is de aankoop geregeld. Over vijf gronden heeft de gemeente op dit moment nog geen afspraken kunnen maken. Met drie van de vijf resterende grondeigenaren is de gemeente al heel ver gevorderd in de gesprekken.

Er wordt overleg gevoerd en er wordt uitgelegd dat de gemeente in het kader van het algemeen belang een integraal kindcentrum met mogelijkheden tot sport wil bouwen en daarom de grond graag wil overnemen. De gemeente is met deze grondeigenaren op zoek naar ruilgronden. Er wordt mensen dus niets afgepakt. De wethouder durft op dit moment niet te zeggen of er met twee van de vijf grondeigenaren overeenstemming zal worden bereikt. Alles op alles wordt gezet om onteigenen te voorkomen. De gemeente heeft de plicht om ervoor te zorgen dat er goed onderwijs gegeven kan worden. De huisvesting van een school is de wettelijke taak van de gemeente. Scholen

7

hebben behoefte aan een fatsoenlijk schoolgebouw waar goed onderwijs gegeven kan worden,. Ze willen toekomstgericht onderwijs kunnen geven en samenwerken met partners. Op de Unilocatie wordt een school voor de toekomst gebouwd, met voldoende sportvoorzieningen. Dat draagt bij aan de leefbaarheid van Grevenbicht en Obbicht. Er is een keuze gemaakt om te bouwen op deze locatie. Het college is ervan overtuigd dat dit de beste plek is. Er moet doorgepakt worden en dat betekent dat de onteigening ingezet moet worden. De Kroon vindt ook dat er sprake is van algemeen belang. De wethouder heeft het gevoel dat er voldoende wordt gecommuniceerd als er iets te melden is. Mensen kunnen zich aanmelden via de website voor nieuws over projecten. Daarnaast wordt er ook gewoon gecommuniceerd met de omgeving. De wethouder zegt toe er extra op te letten dat de communicatie goed gehouden wordt. Het aantal leden van de voetbalclub is licht afgenomen en het aantal leden van de tennisclub is toegenomen. Het leerlingenaantal van de school is op peil. Er wordt gekoerst op eind 2023 om te beginnen met de bouw van de Unilocatie. De heer Pex (ambtelijke ondersteuning) licht toe dat de juridische kosten van onteigening niet zijn opgenomen in het oorspronkelijke budget. De gemeente is bezig met het vinden van compensatiegronden voor de grondeigenaren.

Dat betekent dat de eigenaren akkoord gaan met de inbrengwaarde, de prijs die de gemeente biedt voor de gronden. Als er overeenstemming over wordt bereikt is er nagenoeg geen budgetoverschrijding. Op korte termijn wordt teruggekomen op het totale budget. Er wordt een nieuw investeringskostenoverzicht voor de Unilocatie opgesteld. Er moet afgewacht worden of het budget van ruim € 10.000.000 haalbaar is. De gemeente heeft nog niets vernomen van de Raad van State. Er zijn twee beroepen ingesteld. Spreker hoopt dat de Raad van State in het eerste kwartaal 2023 een uitspraak zal doen. Er loopt een akoestisch onderzoek over de padelbanen. Als de resultaten bekend zijn zal hierop teruggekomen worden. Bij de invulling van de sportkantine wordt voldaan aan de wensen. De tennisclub en de voetbalclub gebruiken dezelfde kantine. De kantine wordt ook ingericht voor het onderwijs. In 2020 heeft de raad een krediet ter beschikking gesteld en vanaf dat moment zijn de daadwerkelijke onderhandelingen met de grondeigenaren begonnen. Daarvoor zijn al wel gesprekken gevoerd. Alle grondeigenaren hebben allemaal een betredingstoestemming gegeven. Als de school en de sportvoorzieningen op verschillende locaties liggen wordt het doel gemist om onderwijs en sport te verbinden. Bewegingsleer wordt steeds belangrijker binnen de maatschappij.

Als de school en sportvoorzieningen op één locatie zitten komt dat ook de verkeersveiligheid ten goede. Tweede termijn De heer Klaassen (PVV) vindt het belangrijk dat partijen kleur bekennen. Klopt het dat de wens van de fractie gob dat het college in gesprek blijft met de grondeigenaren niet strookt met het voorstel? De heer Verjans (gob) wil graag dat er nog alles wordt gedaan om onteigening te voorkomen. Als partijen er niet uitkomen moet er toch onteigend worden. De fractie stemt hiermee in. Mevrouw Joosten (VVD) vraagt of de fractie PVV van mening is dat er nog een derde beslispunt aan het voorstel moet worden toegevoegd. De heer Klaassen (PVV) zegt dat hij liever ziet dat in het tweede beslispunt zou staan dat het college wordt opgedragen al het nodige te doen om tot overeenstemming te komen met de grondeigenaren en dat er pas later, als dat is verkend, over onteigening wordt gesproken. De fractie is in zekere zin tegen onteigenen. Mevrouw Joosten (VVD) neemt aan dat ook voor de fractie Lokaal Sittard-Geleen-Born de verkeersveiligheid belangrijk is. Op de locatie van de school in Grevenbicht is de verkeersveiligheid niet meer te verbeteren. De heer Klein (Lokaal Sittard-Geleen-Born) zegt dat de verkeersveiligheid zeker belangrijk is. Er waren voor de fractie twee alternatieve opties voor een locatie voor het schoolgebouw.

Er kan een vrijliggend fietspad aangelegd worden tussen Grevenbicht en Obbicht. Maatregelen voor verkeersveiligheid zouden ook opgenomen moeten worden als er op de oude locaties gebouwd wordt.

8

Door de onteigening zal de bouw van de school en de aanleg van de sportvoorzieningen niet sneller gaan. Hoelang wil de fractie gob het college de tijd geven voordat overgegaan wordt tot onteigenen? De heer Verjans (gob) vindt het acceptabel dat de onderhandelingen binnen drie maanden afgerond moeten zijn en dat anders de onteigening wordt ingezet. De heer Renet (SPA) vindt dat nu het onteigeningsinstrument nog niet ingezet moet worden. De raad heeft een budget gesteld en er moet heroverwogen worden indien de kosten flink stijgen. Binnen enkele maanden volgt de uitspraak van de Raad van State. Dan wordt pas duidelijk of er überhaupt gebouwd mag worden. Eerst moet de rechtsgang worden voltooid voordat stappen in de richting van onteigening moet worden gezet. De heer Pex (ambtelijke ondersteuning) schetst de onteigeningsprocedure. De Kroon gaat een besluit nemen en dan is het college nog aan zet om te dagvaarden. De heer Klaassen (PVV) zegt dat de raad niet alleen wordt gevraagd in te stemmen met het verkrijgen van een Koninklijk besluit tot onteigening, maar ook met de opvolging daarvan door dit te effectueren. De heer Klein (Lokaal Sittard-Geleen-Born) vraagt wat het tijdsbestek is van een onteigening. De heer Pex (ambtelijke ondersteuning) zegt dat die procedure normaliter zes tot negen maanden duurt.

Mevrouw Joosten (VVD) denkt dat gelet op de duur van de procedure eind 2023 voor de start van de bouw niet reëel is. Er moet goed worden gecommuniceerd richting de inwoners. Wethouder Salvino zegt toe dat schriftelijk zal worden toegelicht dat eind 2023 mogelijk wel haalbaar is. Zij durft niet toe te zeggen dat de financiële consequenties voor 15 december duidelijk zijn. Het is absoluut niet aan de orde dat het college morgen al gaat onteigenen. Zo snel mogelijk zal teruggekomen worden op de financiële stukken. De financiële kwestie is niet relevant voor het voorliggende stuk. De heer Renet (SPA) vraagt hoe de andere fracties aankijken tegen de financiële kant van het verhaal. Vanwege de onduidelijke financiële consequenties en de te verwachten uitspraak van de Raad van State wil de fractie dat het voorstel als bespreekstuk geagendeerd wordt voor de raadsvergadering. De heer Brouwers (CDA) zegt dat het lastig praten is zonder te beschikken over de cijfers van de meerkosten. Als het besluit wordt uitgesteld wordt de start van de bouw eind 2023 niet gehaald. Mevrouw Joosten (VVD) sluit zich aan bij het betoog van de fractie CDA. Bij een forse overschrijding komt het college terug naar de raad. Nu moet er wel worden doorgepakt. De heer Schipper (PvdA/GroenLinks) vindt dat het voorstel als hamerstuk naar de raad kan.

De heer Klaassen (PVV) hecht waarde aan de financiële berekeningen. De fractie wil dat het voorstel als bespreekstuk geagendeerd wordt voor de raad. De heer Brouwers (CDA) maakt een punt van orde. Het is geen goede onderbouwing om op basis van de financiële consequenties het voorstel als bespreekstuk te agenderen voor de raad. Deze zijn waarschijnlijk niet bekend voor de raad van 15 december. Conclusie: De voorzitter constateert dat het voorstel als bespreekstuk geagendeerd wordt voor de raad van 15 december. De fracties PVV en SPA willen meer duidelijkheid over de financiële consequenties. De bespreking in de raad zal hierover gaan. De wethouder heeft toegezegd dat er een ultieme inspanning wordt gedaan om met alle grondeigenaren tot een vergelijk te komen.

9