Notulen Ronde Hanenhof d.d. 8 juli 2021

Notulen van de Ronde Hanenhof op donderdag 8 juli 2021 Tijdstip:

19.00-19.15 uur

Aanwezig de voorzitter de griffier

Ph. Boonen N. Bisschoff

de leden

Gob: I. Tillie CDA: M. Mastenbroek GroenLinks: M. Schipper PVV: D. Pfoster Stadspartij: N. Kaufmann D66: C. Laugs PvdA: DNA: VVD: G. Noteborn 50PLUS: SPA: Fractie Fredrix: P. de Coninck Fractie Klein: -

wethouder ambtelijke ondersteuning: overige aanwezigen:

De heer Van Hoof (inspreker HGN)

notulen:

H. Neggers (Notuleerservice Nederland)

Agendapunt: Inspraak door derden De voorzitter merkt op dat de heer Hoof heeft aangegeven te willen inspreken op Het Groene Net. Hij is door de griffier gewezen op de mogelijkheid om een brief te sturen naar de raad. Daar heeft hij gebruik van gemaakt. Aan de heer Van Hoof wordt de gelegenheid gegeven inspraak te doen, in de wetenschap dat zijn inbreng niet, mogelijk niet of misschien slechts deels ziet op het voorliggende voorstel. De heer Van Hoof zegt dat hij op basis van beschikbare cijfers heeft berekend dat na de uitbreiding van HGN-Noord toch een bijstook van aardgas van ruim boven de 50% zal zijn. Hiermee voldoet de uitbreiding niet aan de norm om een warmtenet duurzaam te mogen noemen. In de aan de raad verstrekte notitie heeft spreker zijn werkwijze uitgelegd. Ennatuurlijk erkent dat de score voor de proeftuin slechter is, maar gaat uit van enkele en niet van tientallen procenten. Zij kunnen hun inschatting niet onderbouwen met concrete cijfers. De afspraak is gemaakt dat zij alsnog een berekening maken van de te verwachten bijstook aardgas. Spreker roept de leden van de Ronde op om de duurzaamheidsscore van de uitbreiding van de HGN zwaar mee te laten tellen bij de overwegingen over de opties voor financieren. Hij zegt dat zijn inbreng alles te maken heeft met het vanavond voorliggende voorstel.

1

De voorzitter zegt dat de discussie nu vooral gaat om gevoelens over een investering en niet over nut en noodzaak van Het Groene Net. De heer Mastenbroek (CDA) vraagt of inspreker van mening is dat de gemeente als aandeelhouder kapitaal moet storten. De heer Van Hoof zegt dat hij daar niet over gaat, maar dat hij het niet zou doen. De heer Pfoster (PVV) vraagt of inspreker zijn berekening wil delen met de raad. Waar zit het verschil in tussen de cijfers van inspreker en die van Ennatuurlijk? De heer Van Hoof zegt toe zijn berekening te delen met de raad. Hij is in overleg met Ennatuurlijk. Hij wacht de besprekingen af en zal daarna een rapport schrijven. De raad zal dit rapport ontvangen. Spreker geeft aan dat hij uitsluitend gebruik gemaakt heeft van openbare cijfers, met name de informatie die te halen is uit het warmte-etiket. De variaties over het jaar zijn wel in rekening gebracht, maar de variaties over de dag kunnen niet in rekening worden gebracht. Dat betekent dat de berekening een onderschatting van de werkelijkheid is. Ennatuurlijk is vooralsnog niet bereid de gegevens van variatiewarmtevraag over het etmaal te verstrekken. Spreker zegt nog in gesprek te zijn met Ennatuurlijk. Mevrouw Kaufmann (Stadspartij) vraagt inspreker of hij kan inschatten waarom HGN bepaalde informatie niet deelt met de raad.

De heer Van Hoof zegt dat Ennatuurlijk heeft gerekend in het kader van de businesscase. Zijn analyse is dat Ennatuurlijk meer bedrijfseconomisch kijkt en dat duurzaamheid op het tweede plan komt. De voorzitter dankt de heer Van Hoof voor zijn bijdrage.

2

Tijdstip:

19.15-19.25 uur

Aanwezig de voorzitter de griffier

Ph. Boonen N. Bisschoff

de leden

Gob: I. Tillie CDA: M. Mastenbroek GroenLinks: M. Schipper PVV: D. Pfoster Stadspartij: N. Kaufmann D66: C. Laugs PvdA: DNA: VVD: G. Noteborn 50PLUS: SPA: Fractie Fredrix: P. de Coninck Fractie Klein: -

wethouder

J. Bühler

ambtelijke ondersteuning:

S. Blom en G. de Bruijn

overige aanwezigen: notulen:

H. Neggers (Notuleerservice Nederland)

Agendapunt: 2e Programmarapportage 2021/Jaarstukken 2020 De voorzitter licht toe dat vorige week tijdens de Ronde de afspraak is gemaakt dat er vandaag niet meer inhoudelijk over de Jaarstukken 2020 en de 2e Programmarapportage 2021 wordt gesproken, maar dat de fracties de thema’s aangeven die zij in de raad aan de orde willen stellen. De heer Mastenbroek (CDA) zegt dat de fractie CDA graag wil terugkijken naar hoogte- en dieptepunten vanaf februari van dit jaar, het moment dat het nieuwe college begonnen is. Daarnaast wil de fractie kort stilstaan bij de kleine kernen en binnenstedelijke ontwikkelingen en ook kijken naar de vraag of de gemeente financieel in control is. Tot slot wil de fractie kort kijken naar de gevolgen van corona. De heer Tillie (Gob) zegt dat de fractie Gob de Meicirculaire erbij wil nemen omdat deze een financieel beeld geeft dat niet zo rooskleurig is. Daarnaast wil de fractie spreken over de Jeugdzorg en kijken wat er met het extra geld gedaan kan worden. De fractie wil bespreken of het overschot in de jaarstukken meegenomen kan worden naar de raadsbrede bespreking in september en wil daarnaast het plan van aanpak voor eenzaamheid en de voortgang van Het Groene Net in de raad bespreken.

Wat betreft de 2e Programmarapportage 2020 wil de fractie in de raadsvergadering spreken over het centrum van Geleen, Geleen-Zuid, het BAK, de veiligheid en de leefbaarheid in de kleine dorpen. De heer Pfoster (PVV) zegt dat de fractie PVV zich volgende week tijdens de raadsvergadering meer wil focussen op de Jaarstukken 2020 dan op de 2e Programmarapportage 2021. De fractie wil zich met name focussen op het onderdeel veiligheid, specifiek het thema ondermijning, de economie en werkgelegenheid en de European Circular Hub, het sociaal domein, met name de jeugdzorg, jongerenparticipatie en armoedebeleid, volkshuisvesting en duurzaamheid. De heer Noteborn (VVD) zegt dat de fractie geen inbreng heeft voor de raad omdat de stukken voldoende besproken zijn.

3

De heer Schipper (GroenLinks) zegt dat de fractie GroenLinks geen technische vragen wil stellen in de raad, maar meer politieke standpunten wil wisselen en de stand van zaken wil horen over de uitvoering van een aantal moties die zijn aangenomen. Verder wil de fractie spreken over Glanerbrook, het straattheater, stageplekken MBO, motie Vuurwerk, de stand van zaken van het BAK, jongerenparticipatie en de Pizzacampagne, Jeugdzorg en vragen omtrent het proces van de ESCS-locatie. De fractie heeft met name vragen over de stand van zaken van de genoemde thema’s die niet uit de stukken te halen is. Mevrouw Kaufmann (Stadspartij) noemt de thema’s van de fractie Stadspartij: centrum Geleen ontwikkeling en voortgang, euregio en toerisme, sociaal domein, met name de plus op de financiën, de coronapandemie in relatie tot onder andere de gemeentelijke gebouwen, Chemelot, met name de transitie van het bedrijf naar duurzaamheid en gezondheid, de ontwikkeling VDL Nedcar, Schwienswei en de afwikkeling van de verschillende moties. De heer Laugs (D66) noemt de thema’s van de fractie D66: Jeugdzorg, het bestuursakkoord met de provincie en de beginspraak en het betrekken van inwoners bij belangrijke besluiten. De heer De Coninck (Fractie Fredrix) zegt dat de Fractie Fredrix in principe geen inbreng heeft tijdens de raadsvergadering.

Conclusie: De fracties hebben aangegeven welke thema’s zij in de raadsvergadering aan de orde willen stellen. Na de Ronde hebben de fracties SPA en 50 Plus hun thema’s doorgegeven: De fractie SPA: Shared service centrum, onrechtmatigheid van 0,4 miljoen, grondexploitatie, begrotingsontwikkeling 2020 en de punten uit het coalitieakkoord. De fractie 50Plus: corona, beginspraak, jeugdzorg, lokale lasten, veiligheid en leefbaarheid in de dorpen en kleine kernen en uitvoering van de motie vuurwerk.

4

Tijdstip:

19.25-20.05 uur

Aanwezig de voorzitter de griffier

Ph. Boonen N. Bisschoff

de leden

Gob: I. Tillie CDA: J. Dols GroenLinks: M. Schipper PVV: D. Pfoster Stadspartij: N. Kaufmann D66: J. Engelhart PvdA: DNA: VVD: G. Noteborn 50PLUS: SPA: Fractie Fredrix: P. de Coninck Fractie Klein: S. Klein

wethouder

J. Bühler

ambtelijke ondersteuning:

R. de Rijck

overige aanwezigen: notulen:

H. Neggers (Notuleerservice Nederland)

Agendapunt: Investeringsaanvraag Het Groene Net De voorzitter licht het voorstel toe. Het college heeft een verzoek gekregen van Het Groene Net BV om een besluit te nemen over de bekostiging van de verdere ontwikkeling van het warmtenet Het Groene Net-Noord. Het college is voornemens om niet mee te werken aan deze investeringsaanvraag. De consequentie hiervan is dat Ennatuurlijk de investeringen moet doen en dat het gemeentelijk aandeel in Het Groene Net zal verwateren. Er is één termijn om het voorstel te bespreken. De heer Klein (Fractie Klein) is blij met de risicovermindering. De Fractie Klein stemt in met het voorstel. De precieze hoogte van de totale investering is nog onbekend, maar bedraagt tussen de drieënhalf en achtenhalf miljoen euro. De hoogte van de investering is afhankelijk van verschillende variabele factoren en de wijze waarop directe en indirecte kosten worden verrekend. Kan de wethouder aangeven welke kosten dat zijn en wat eventueel de invloed is op de begroting? Is de terugkoop van € 11.000.000 niet een bevoegdheid van de raad? Is de mate en mogelijke uitbreiding van HGN-Noord mede afhankelijk van de capaciteit van warmteleverancier BES? Hoe komt het college bij de opmerking dat de verwatering in 2020 een verstandig besluit is geweest? Het college zegt nu in feite dat er wordt gestopt met de proeftuin.

Is dit een koerswijziging en hoort dit niet een raadsvoorstel te zijn? Er kunnen ook financiële consequenties aan zitten. Als de variabele top groter wordt zal het risico voor de gemeente groter zijn. Het is vreemd dat niet alle vragen over het Rondevoorstel kunnen worden beantwoord. Spreker verzoekt om in het vervolg insprekers net voor het betreffende onderwerp te laten beginnen. De heer De Coninck (Fractie Fredrix) vindt de bandbreedte tussen drieënhalf en achtenhalf miljoen euro voor de totale investering groot. De terugkoop van fase 2 en 3a wordt geschat op minimaal € 11.000.000. Er is geen duidelijkheid over de extra uitgifte van extra aandelen omdat er ook geen informatie is over de omrekeningsfactor. De raad heeft al eerder besloten tot een drietal verwateringen. Deze hebben geleid tot een wijziging van het gemeentelijk aandelenpakket van 50 naar 35%. Spreker heeft reeds eerder gewezen op de mogelijke gevaren hiervan. De gemeente kan besluiten die de maatschappelijke

5

belangen kunnen schaden blokkeren. De fractie heeft in een eerdere Ronde navraag gedaan naar de blokkeringsregelingen, maar er is toen gesteld dat deze er niet zijn. Kan de wethouder aangeven of er een blokkeringsregeling is en zo ja hoe deze eruitziet? In het algemeen leidt verwatering altijd tot waardevermindering. In dit geval is dat niet zo. Berenschot heeft geconcludeerd dat de huidige marktwaarde van de aandelen bij verkoop circa € 80.000 bedraagt. De gemeente heeft hiervan 35%. Indien het aandeel van de gemeente door de vierde verwatering substantieel zal dalen is het financieel nadeel te verwaarlozen. Door de verwatering dient het dividend door meer aandelen te worden gedeeld. Dat heeft geen consequenties omdat er tot nu toe geen dividend is uitgekeerd. Dit wordt volgens Berenschot ook niet verwacht. Er wordt geconcludeerd dat de situatie in HGN-Zuid niet vergelijkbaar is met die van HGN-Noord. Een aparte financiële en juridische analyse alvorens te besluiten tot investeren in HGN-Zuid lijkt een bittere noodzaak te zijn. Het besluit van de raad van juli 2020 om te verwateren was het principiële keerpunt in de positie van de gemeente met betrekking tot HGN-Noord. De gemeente kwam in een minderheidspositie. Het besluit om niet verder te investeren heeft tot gevolg dat de positie van de gemeente nog verder zal slinken, maar het besluit is niet meer principieel van aard.

Het lijkt een goede zaak dat het belang van de gemeente en ook het risico navenant zullen afnemen. Het onderwerp dient aan de markt overgelaten te worden, het is geen corebusiness van de gemeente. De fractie kan het voorstel van het college om het verzoek van Ennatuurlijk voor verdere investering in HGN af te wijzen van harte onderschrijven. Mevrouw Kaufmann (Stadspartij) zegt dat de fractie Stadspartij kan instemmen met het voorstel van het college om niet in te gaan op het verzoek van HGN. Wat wordt ermee bedoeld dat het college ‘vooralsnog’ heeft besloten niet in te gaan op de investeringsaanvraag? De heer Schipper (GroenLinks) zegt dat de fractie GroenLinks achter het voorgenomen besluit staat omdat er in de zeggenschapsstructuur niets wijzigt ten opzichte van nu, de aanpak niet verandert en het maatschappelijke belang gewaarborgd blijft. De heer Pfoster (PVV) zegt dat de fractie PVV het voorgenomen besluit om verder te verwateren van harte kan ondersteunen. In het voorstel wordt gesproken over alternatieven. Het was fijn geweest als deze nader waren uitgewerkt. Wat bedoelt het college met alternatieven en hoe zou het investeren in activa van derden er uitzien? Op basis waarvan constateert het college dat er geen financiële ruimte voor is? De fractie PVV steunt het voorstel. De heer Tillie (Gob) zegt dat de fractie Gob zich kan vinden in het voorliggende voorstel.

Het is in lijn met het raadsbesluit van juli 2020 dat de gemeente zich meer terugtrekt uit Het Groene Net. Hoe staat het met de proeftuin aardgasvrije wijk Limbrichterveld-Noord? Als de gemeente niet meer investeert in Het Groene Net mag het niet zo zijn dat mensen in Limbrichterveld in de problemen komen. Duurzaamheid is erg belangrijk, maar het lijkt erop alsof de gemeente daar nu minder invloed op heeft. In welke mate verandert het maatschappelijk belang? Wanneer krijgt de raad iets voorgelegd over HGN-Zuid? De heer Dols (CDA) zegt dat de fractie CDA het ermee eens is om geen extra kapitaal meer te storten in HGN-Noord. Mevrouw Engelhart (D66) zegt dat de fractie D66 het een goede ontwikkeling vindt dat de aanbevelingen vanuit het rapport Berenschot overgenomen worden. Waarom is er gekozen voor een Rondevoorstel en niet voor een raadstuk? De fractie D66 is heel positief over het voorstel en over het niet verlenen van medewerking aan de investeringsaanvraag van HGN. Kan de wethouder toelichten dat het besluit van de gemeente om niet mee te financieren geen risico heeft voor het maatschappelijk belang? Hoe is Ennatuurlijk meegenomen in het proces? De heer Noteborn (VVD) zegt dat het gaat om een investeringsaanvraag en om de vraag of de gemeente wil investeren of niet. De verwatering zou hiervan een gevolg zijn.

Het is dan wel van belang om te weten waarvoor de investeringsaanvraag dient en wat de maatschappelijke impact is van het afwijzen van de investeringsaanvraag. Spreker is wel benieuwd naar de beantwoording van de vragen die hierover door andere fracties zijn gesteld. Als deze vragen niet worden beantwoord is het lastig om de gevoelens kenbaar te maken over de verwatering. De fractie staat achter het voorstel.

6

Wethouder Bühler is blij dat het gevoelen van de Ronde richting niet verder investeren gaat. Het Groene Net is een project dat veel ontwikkelingen kent. De wethouder zegt dat zij hier zit als portefeuillehouder Deelnemingen en dat zij niet over de inhoud van Het Groene Net gaat. Het is niet echt van belang om de vragen van de Fractie Klein die zijn gericht op het project an sich te beantwoorden. De inschatting wordt gemaakt door Het Groene Net. De gemeente is aandeelhouder en moet een positie innemen bij de vraag of er bereidheid is om verder te investeren. De vraag naar de capaciteit van de BES is een inhoudelijke vraag die op dit moment niet ter zake doet. Het gaat om de vraag of de gemeente wil investeren. De vraag over de staat van de proeftuin is ook niet aan de orde. De proeftuin is een onderdeel dat door HGN-BV zal worden uitgevoerd. Ennatuurlijk heeft aangegeven bereid te zijn om in te stappen als de gemeente dat niet doet. De wethouder licht aan de hand van de blokkeringsregeling toe in welke gevallen de gemeente een blokkerende stem heeft. Daarnaast is ook een afspraak gemaakt met Het Groene Net ten aanzien van de prijs van de warmtelevering. Het college heeft een besluit genomen om niet verder te willen investeren in HGN-BV, maar de gevoelens van de raad zijn heel belangrijk en daarom is in het voorstel het woordje ‘vooralsnog’ toegevoegd.

Ten aanzien van de vraag naar de alternatieven die gegeven worden met betrekking tot het investeren in activa van derden licht de wethouder toe dat het investeren in activa betekent dat de gemeente geld beschikbaar stelt aan Het Groene Net onder de voorwaarde dat dit wordt geïnvesteerd in Het Groene Net. Er wordt dan een financiële impuls gegeven en investeringsmiddelen ter beschikking gesteld. Deze zijn niet in de begroting voorzien ten behoeve van Het Groene Net. Tot nu toe is de formulering van het maatschappelijk belang van Het Groene Net zo geweest dat Het Groene Net wordt aangelegd en dat het betaalbaar is. Er is een afspraak gemaakt over de betaalbaarheid. Ennatuurlijk heeft aangegeven voor zijn rekening te willen nemen dat Het Groene Net wordt aangelegd. Er verandert dus niets aan het maatschappelijk belang. De vragen over HGN-Zuid horen thuis bij de betreffende portefeuillehouder. Hopelijk zet het college van GS het onderwerp HGNZuid snel op de prioriteitenlijst. Omdat er nog geen zicht op is kan er geen datum worden gegeven. Er is gekozen voor een Rondevoorstel en niet voor een raadsstuk omdat de gevoelens van de raad worden gepeild. Het voorstel heeft op dit moment geen effect op de begroting en ook niet op het budgetrecht van de raad.

De investeringsaanvraag heeft te maken met de terugkoop van fasen 2 en 3a van het Groene Net, ongeveer € 11.000.000, en een investeringsbedrag voor de investering in de aardgasvrije wijk. De inhoudelijke details hierover zijn nog niet bekend. De vennootschap heeft gevraagd of de gemeente als aandeelhouder bereid is mee te werken aan de investeringsaanvraag. De wethouder wil het gesprek aangaan om te kijken hoe het gevoelen van de Ronde hierover is. Vorig jaar is afgesproken dat de gemeente niet meer zou investeren. Berenschot heeft aangegeven dat de koers die vanaf het voorjaar 2020 is ingezet betere condities biedt om in de toekomst financiële risico’s te beheersen en Het Groene Net op een bedrijfsmatige en verantwoorde manier te ontwikkelen. De wethouder geeft aan deze lijn graag te willen volgen. Op het moment dat de investeringsaanvraag wordt gedaan en de gemeente niet gaat investeren is het aan de vennootschap zelf om daar invulling aan te geven. Er moet wel gestuurd worden op het algemeen belang. De afspraak die is gemaakt rondom het maatschappelijk belang is dat er een betaalbare warmtenet moet worden aangelegd. Hierop wordt gemonitord. Het is belangrijk dat Ennatuurlijk vanuit de nieuwe rol als aandeelhouder hierin ook een inspanning doet. Er mag van worden uitgegaan dat Ennatuurlijk dit ook doet.

De heer De Rijck (ambtelijke ondersteuning) zegt dat het de vraag is of er een concrete investeringsaanvraag komt. Er wordt via de regeling Grote Projecten gerapporteerd over de voortgang van het project. Conclusie: De voorzitter zegt dat het punt over de inspreker meegenomen zal worden. Het gevoelen van de Ronde is dat het voorgenomen besluit van het college om niet mee te werken aan de investeringsaanvraag van Het Groene Net-Noord kan worden onderschreven.

7