1e rapportage 2026
Tekst van het document
1ste Rapportage 2026 1 x 1ste Rapportage 2026
1ste rapportage 2026 2 Inhoudsopgave Algemeen ................................................................................................................................................................ 3 Financieel ................................................................................................................................................................ 4 Aandachtspunten ............................................................................................................................................... 4 Actualisatie begrotingsbeeld .................................................................................................................................. 5 Ad 1 Samenvatting begrotingsaanpassingen ..................................................................................................... 6 Ad 2. Overige financiële bijstellingen ............................................................................................................... 10 Ad 3. Ontwikkeling begrotingsruimte tot en met de 1ste rapportage 2026 ................................................... 13 Ontwikkelingen per programma ...........................................................................................................................
16 Bestuur & Ondersteuning ................................................................................................................................ 17 Veiligheid .......................................................................................................................................................... 23 Verkeer, Vervoer en Waterstaat ...................................................................................................................... 28 Economie .......................................................................................................................................................... 32 Sport, Cultuur en Groen ................................................................................................................................... 35 Sociaal Domein ................................................................................................................................................. 41 Milieu ............................................................................................................................................................... 51 Wonen, Omgevingsbeleid en Gebiedsontwikkeling .........................................................................................
56 Voortgang grote dossiers...................................................................................................................................... 61 Voortgang ontwikkelpaden .................................................................................................................................. 76 Beslispunten ......................................................................................................................................................... 79 Bijlage 1 – Voortgangsrapportage Regeling grote projecten................................................................................ 80 Bijlage 2 – Raadsinformatiebrieven ...................................................................................................................... 81 Bijlage 3 - Administratieve wijzigingen ................................................................................................................. 83 Bijlage 4 – Diverse kleine verschillen .................................................................................................................... 89 1ste Rapportage 2026 3 Algemeen Deze 1ste rapportage 2026 wordt behandeld in de Raadsronde van 25 juni 2026 en vervolgens in de Raad van 9 juli 2026. Voor u ligt de 1 ste tussentijdse rapportage over het begrotingsjaar 202 6.
In het raadsbesluit P&C -cyclus 2026, van 5 maart 2026 is de aanpak, inrichting en planning van onze P&C -producten op hoofdlijnen uitgewerkt. We werken in 202 6 met 3 tussentijdse rapportages , gebaseerd op het afwijkingenprincipe. Dit betekent dat we over de programma’s alleen afwijkingen van de begroting 2026 en/of nieuwe ontwikkelingen en risico’s melden. Zowel inhoudelijk als financieel. Voor zover de begrotingsuitvoering volgens planning verloopt, wordt hierover in deze rapportage niets opgenomen. Ontwikkelingen en risico’s die al eerder in de P&C -cyclus zijn gerapporteerd worden niet opnieuw herhaald. Wij hebben alle ontwikkelingen meegenomen die op het moment van samenstelling van deze rapportage (begin april 202 6) bekend waren. Daarnaast geven wij in deze rapportage inzicht in de voortgang op de uitvoering van de grote dossiers. In deze rapportage gaan wij achtereenvolgens in op de volgende onderdelen: 1. Actualisatie financieel perspectief; 2. Ontwikkelingen per programma; 3. Voortgang grote dossiers; 4. Beslispunten Wij starten deze rapportage met de actualisatie van het financieel perspectief. Wij geven u inzicht in de ontwikkeling van het resultaat en saldo in het huidig begrotingsjaar 202 6 en ook de resultaten en saldi in de meerjarenraming 202 7-2029. Wij lichten dit begrotingsresultaat op hoofdlijnen toe.
In het hoofdstuk Ontwikkelingen per programma geven wij per programma, voor zover van toepassing, een opsomming van relevante afwijkingen en nieuwe ontwikkelingen, risico’s en voorstellen tot aanpassing van de budgetten. Voor zover inhoudelijke ontwikkelingen en risico’s niet financieel worden gekwantificeerd, lichten we dit tekstueel toe op het programmablad. Inhoudelijke ontwikkelingen die we financieel vertalen in een voorstel tot bijstelling nemen we op in overzicht ‘Bijstellingen’, voorzien van een inhoudelijke onderbouwing. Tevens geven wij per programma een overzicht van de ontwikkeling van de budgetten die voor de uitvoering van het betreffende programma beschikbaar zijn. In de begroting 202 6 werken we met 8 programma’s , deze programma’s zijn verder onderverdeeld in subprogramma’s. Deze structuur wordt ook in deze rapportage gevolgd. In het hoofdstuk Voortgang grote dossiers rapporteren wij over de voortgang op de grote dossiers. Hierbij sluiten we aan op het raadsbesluit P&C -cyclus 2026, waarin is aangegeven dat wij in de 1 ste en 2de rapportage rapporteren over de voortgang op een aantal limitatief benoemde dossiers. Tot slot leggen wij in hoofdstuk 4 Beslispunten op basis van het geactualiseerd financieel perspectief en de financiële ontwikkelingen op de programmabladen een aantal beslispunten aan u voor.
Hiervoor hebben we aangegeven dat het onderdeel ‘Ontwikkelingen per programma’ is gebaseerd op het afwijkingenprincipe en derhalve geen voortgangsinformatie bevat. In de bijlage ‘Gepubliceerde raadsinformatiebrieven (RIB’s)’ hebben we alle RIB’s opgenomen die wij tot en met de peildatum hebben gepubliceerd. Zo kunt u voor diverse onderwerpen de stand van zaken nog eens teruglezen. 1ste rapportage 2026 4 Financieel Aandachtspunten Scope 1ste rapportage 2026 De basis voor onze P&C -producten is vastgelegd in het raadsbesluit P&C -cyclus 2026 1. In de inleiding hebben wij aangegeven welke focus in deze rapportage wordt gelegd. Daarnaast zijn voor de uitwerking van deze rapportage een aantal aandachtspunten van toepassing. Passend binnen een duurzaam financieel beleid hanteren wij voor de voorstellen tot begrotingsaanpassing een aantal uitgangspunten. Deze uitgangspunten zijn gebaseerd op de financiële verordening ex atikel 212 Gemeentewet en het raadsbesluit P&C-cyclus 2026.
• we rapporteren alleen over nieuwe inhoudelijke en/ of financiële ontwikkelingen die afwijken van de begroting 2026, of niet in de begroting zijn opgenomen; • we hanteren 1 mei als peildatum voor het verwerken van nieuwe ontwikkelingen; • we stellen onze begroting financieel bij op basis van autonome ontwikkelingen en genomen raads - en collegebesluiten • we passen onze begrotingskaders toe, waarbij we tegenvallers achtereenvolgens opvangen binnen het taakveld, programma, totale begroting en tot slot door middel van een ombuigingsopdracht; • tegenvallers door autonome ontwikkelingen lossen we op, op het niveau van de totale begroting; • we ramen begrotingsposten op basis van reële en haalbare doelen en plannen, waarbij een toets op de (personele) uitvoeringskracht heeft plaatsgevonden; • we hebben inzicht in kansen en bedreigingen (risico’s) en vertalen dit financieel in ons weerstandsvermogen; • de beheerplannen voor onderhoud kapitaalgoederen en onderhoud vastgoed zijn financieel vertaald in onze begroting. 1 Raadsbesluit 5 maart 2026 1ste Rapportage 2026 5 Actualisatie begrotingsbeeld Algemeen In de 3de rapportage 2025 hebben wij onze begroting voor het laatst bijgesteld. Met de begrotingssaldi uit deze P&C-producten als vertrekpunt, zijn wij de voorbereiding van de 1 ste rapportage 2026 gestart.
In het onderdeel 'Ontwikkelingen per programma' geven we per programma inzicht in de financiële bijstellingen van de begrotingsposten binnen het programma. Voor de verwerking van financiële bijstellingen passen wij onze begrotingskaders toe. Dit betekent dat we de opgenomen bijstellingen niet binnen het taakveld of betreffende programma kunnen oplossen. Met andere woorden, de oplossing van met name de nadelige aanpassingen vindt plaats via de totale begroting. In dit verband merken wij op dat, passend binnen het karakter van een uitzonderingsrapportage, nadelige aanpassingen die binnen het product of programma worden opgelost, niet in deze rapportage zijn opgenomen. Daarnaast zijn voorstellen opgenomen die geen effect hebben op het begrotingssaldo. Bijvoorbeeld omdat een bijstelling van een begrotingspost voor loon - en prijsstijgingen wordt gedekt uit de gereserveerde inflatie middelen. We starten de actualisatie van onze begroting 2026 met de begrotingssaldi uit de vastgestelde 3 de rapportage 2025. Voor een zo goed mogelijk inzicht in de ontwikkeling van onze financiële positie betrekken wij de volgende onderdelen in de actualisatie van het begrotingsbeeld: 1. Financiële bijstellingen met effect op de begrotingsruimte; 2. Overige financiële bijstellingen; 3. Ontwikkeling begrotingsruimte tot en met de 1ste rapportage 2026.
Deze onderdelen worden in het vervolg van dit hoofdstuk verder uitgewerkt. Leeswijzer tabellen Voor de leesbaarheid van de financiële tabellen plaatsen wij enkele opmerkingen: - Bedragen zijn weergegeven in duizendtallen, tenzij anders is aangegeven; - Bedragen met een ‘+’ hebben een positieve invloed op het begrotingssaldo; bedragen met een ‘-‘ hebben een negatieve invloed op het begrotingssaldo; - Tussen de verschillende overzichten kan sprake zijn van minimale afrondingsverschillen. 1ste rapportage 2026 6 Ad 1 Samenvatting begrotingsaanpassingen In hoofdstuk 2 ‘Ontwikkelingen per programma’ geven wij per programma inzicht in de ontwikkeling van de budgetten en de voorstellen tot bijstelling van deze budgetten. Ten aanzien van deze bijstellingen plaatsen wij 2 kanttekeningen: - Bijstellingen kleiner dan € 50.000 zijn op de programmabladen samengevoegd. In de bijlage 4 bij deze rapportage zijn deze bijstellingen nader gespecificeerd; - Voor zover de bijstellingen betrekking hebben op administratieve wijzigingen (budgettair neutraal), niet zijnde reservemutaties, inzet van taakmutaties en speerpuntmiddelen, zijn in bijlage 3 gespecificeerd. In onderstaande tabel hebben wij de saldi van de budgetten per programma samengevat. Tabel – samenvatting programmasaldi Leeswijzer tabel: De actuele begroting (kolom c) fungeert als vertrekpunt voor de actualisatie van de budgetten.
De actuele begroting wordt bepaald door de oorspronkelijke begroting (kolom a) en de begrotingswijzigingen die sindsdien zijn verwerkt (kolom b). Deze begrotingswijzigingen hebben betrekking op administratieve, budgettair neutrale wijzigingen en de aanpassingen uit de 3 de rapportage 2025. De voorstellen tot bijstellingen van de budgetten in deze rapportage zijn zowel voor 2026 (kolom d) als de jaren 2027 -2029 (kolom f) weergegeven. Kolom e geeft inzicht in de actuele begroting 2026, inclusief de bijstellingen uit de 1 ste rapportage 2026. De bedragen in de kolommen (a), (c) en (e) zijn saldobedragen; het verschil tussen de totale baten en lasten van het programma. Voor programma bestuur en ondersteuning betreft dit een positief saldo - de baten zijn hoger dan de lasten -, omdat hier de inkomsten uit het gemeentefonds en de belastingen worden verantwoord. Ook programma Milieu heeft door de opbrengsten uit de afval - en rioolheffing een positief saldo. De overige programma’s hebben een negatief saldo - de lasten zijn hoger dan de baten -. Op deze programma’s worden naast specifieke inkomsten de lasten verantwoord om het programma uit te kunnen voeren. De bedragen in de kolommen (d) en (f) hebben betrekking op het totaal van de bijstellingen op het programma.
Een positief bedrag heeft een voordelig effect op het begrotingssaldo; een negatief bedrag heeft een nadelig effect op het begrotingssaldo. Oo rspro nkelijke begro ting Go edgekeurde bijstellingen A ctuele begro ting B ijstelling 1e rappo rtage B egro ting na bijstelling 1e rappo rtage 2026 2026 2026 2026 2026 2027 2028 2029 (a) (b) (c=a+b) (d) (e = c + d) Bestuur & Ondersteuning 258.583 7.094 265.677 8.814 274.491 6.036 6.446 5.897 Veiligheid -17.548 -179 -17.727 -48 -17.775 -48 -48 -48 Verkeer, vervoer en waterstaat -31.152 -216 -31.368 -499 -31.867 -472 -472 -472 Economie -8.986 -1.892 -10.878 -2.224 -13.102 120 133 133 Sport, cultuur en groen -42.565 -740 -43.305 -714 -44.019 -304 -304 -657 Sociaal Domein -154.466 -4.180 -158.646 -5.903 -164.549 -5.339 -5.371 -5.370 Milieu 4.525 267 4.791 -550 4.241 -550 -900 - Wonen, omgevingsbeleid en stedelijke ontwikkeling-8.103 -442 -8.545 477 -8.067 -8 -8 -8 Saldi programma's 288 -288 0 -648 -648 -565 -524 -525 (f) Programmasaldi bedragen x € 1.000 B ijstelling 1e rappo rtage 1ste Rapportage 2026 Toelichting tabel: Uit de tabel blijkt dat wij de actualisatie van ons begrotingsbeeld | - op basis van de actuele begroting | – zijn gestart met een sluitende jaarschijf 2026 (begrotingsruimte is € 0). Het totaal aan bijstellingen in deze rapportage bedraagt in 2026 € 0,6 mln. nadelig.
Na verwerking van de bijstellingen in deze rapportage is het begrotingssaldo in 2026 € 0,6 mln. nadelig. De structurele doorwerking van de bijstellingen in de jaarschijven 2027 tot en met 2029 is afgerond jaarlijks € 0,5 mln. nadelig. In de volgende tabel geven wij een toelichting op de belangrijkste voorstellen tot begrotingsaanpassing. Het betreft bijstellingen die van invloed zijn op het begrotingssaldo. Conform onze bepalingen in de financiële verordening worden alle bijstellingen > € 200.000 afzonderlijk gepresenteerd. Posten onder dit bedrag worden samengevoegd, tenzij posten zijn gekoppeld aan een structurele bijstelling. In afwijking van deze bepaling hebben we bijstelling voor de verwerking van de decembercirculaire 2025 en een aantal genomen besluiten onder | deze | grens | eveneens | afzonderlijk | gepresenteerd. | Voor | een | volledig | inzicht | in | de | voorgestelde bijstellingen | per | programma, | inclusief | inhoudelijke | toelichting, | verwijzen | wij | u | naar | het | onderdeel “Ontwikkelingen per programma van deze rapportage. Hier zijn ook de voorstellen tot aanpassing opgenomen die geen invloed hebben op het begrotingssaldo; de budgettair neutrale aanpassingen.
Tabel – begrotingsaanpassingen bedragen x € 1.000 Financiële bijstellingen 1ste rapportage 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | I/S Autonome ontwikkelingen 1 | Bijstellingen sociaal domein: - Jeugd | -330 | -255 | -255 | -255 | S - Wmo | -150 | -150 | -150 | -150 | S - Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp | -83 | I 2 | Decembercirculaire 2025 | 127 | -52 3 | Aanpassing Algemene reserve/ Risicobeheersing | 490 | 440 | 440 | 440 | S Genomen besluiten 3 | Maatschappelijk vastgoed | -250 | -150 | -150 | -150 | S 4 | Woape van Lömmerich | 262 | -5 | -15 | -15 | I/S 5 | Nieuwbouw Plenkhoes | -104 | I 6 | Toon Hermans Theater - naamgeving | -300 | -40 | -40 | -40 | I 7 | Gymnastiekvereniging Swentibold | -392 | -127 | -127 | -127 | I/S 8 | Gebiedsontwikkeling Fortuna en omgeving | -150 | I 9 | Inzet algemene reserve (resultaat 2025 na | 480 | I bestemming) Diverse bijstellingen (< € 0,1 mln) | -248 | -226 | -227 | -228 | I/S Saldo financiële bijstellingen 1ste rapportage 2026 | -648 | -565 | -524 | -525 Leeswijzer/ toelichting: In bovenstaande tabel hebben wij de voorstellen tot begrotingsaanpassing opgenomen die van invloed zijn op het begrotingssaldo. Positieve bedragen hebben een voordelig effect op het begrotingssaldo; negatieve bedragen hebben een nadelig effect. Uit de tabel blijkt dat het totaal aan begrotingsaanpassingen in alle jaarschijven nadelig is.
Het totaal aan bijstellingen is in 2026 € 0,6 mln. nadelig. De structurele doorwerking van de bijstellingen in de jaarschijven 2027 tot en met 2029 is afgerond jaarlijks € 0,5 mln. nadelig. 7 1ste rapportage 2026 8 Bij de uitwerking van onderdeel 3 ‘ Ontwikkeling begrotingsruimte en met de 1 ste rapportage 2026’ geven we inzicht in de invloed van de resultaten uit deze rapportage op de ontwikkeling van de begrotingssaldi 2 en de globale analyse van het structureel begrotingsevenwicht 3. Voordat wij onderstaand de individuele posten kort toelichten geven wij eerst een analyse op hoofdlijnen. Op hoofdlijnen Bovenstaande bijstellingen hebben betrekking op een aantal autonome ontwikkelingen en genomen besluiten. De autonome ontwikkelingen hebben betrekking op nadelige structurele bijstellingen in het sociaal domein, voornamelijk binnen de Wmo en jeugdzorg. Daarnaast hebben wij de gevolgen uit de decembercirculaire 2025 financieel vertaald en de boekingen in de algemene reserve en de algemene reserve risicobeheersing opgeschoond. De genomen besluiten zijn met uitzondering van het Woape van Lömmerich ten laste van de begrotingsruimte verwerkt. Bij het Woape van Lömmerich valt het beschikbare exploitatiebedrag in 2026 vrij, waarbij tegelijkertijd voor hetzelfde bedrag wordt voorgesteld een investeringskrediet beschikbaar te stellen. Resulterend in structurele kapitaallasten.
Deze bijstellingen hebben met uitzondering van nieuwbouw Plenkhoes, het Toon Hermans Theater en gebiedsontwikkeling Fortuna en omgeving een structureel karakter. In lijn met de besluitvorming over de jaarstukken 2025 stellen we voor om het resultaat na bestem ming ad € 0,48 mln in te zetten voor de dekking van het tekort in 2026. Per post 1. Sociaal domein – Jeugd De uitvoeringskosten voor de centrumregeling Jeugdhulp Zuid -Limburg zijn gestegen in 2026 door een aangepaste werkwijze met het nieuwe regioteam. Deze nieuwe werkwijze moet leiden tot een verbetering in de kwaliteit van dienstverlening, onderlinge samenwerking en governance binnen de jeugdhulpregio Zuid -Limburg. Daarnaast is sprake van een stijging in het aantal PGB 4 en SMI 5 aanvragen. 1. Sociaal domein – Wmo De vraag naar hulpmiddelen neemt toe vanwege het feit dat inwoners vanuit zelfredzaamheid steeds langer thuis wonen. 1. Sociaal domein – Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp Gezien de actuele ontwikkelingen rondom energiekosten blijft deze aanvullende lokale hulp naast landelijke maatregelen nodig. Ter bekostiging van deze aanvullende lokale hulp zijn deze extra middelen, € 83.000, die het rijk met de decembercirculaire 2025 beschikbaar gesteld heeft, opgenomen in deze rapportage. De verwachting is dat in het voorjaar van 2026 aanvullende middelen voor 2026 beschikbaar worden gesteld. 2.
Aanpassing algemene reserve/ risicobeheersing De onderbouwing van de algemene reserve en de algemene reserve risicobeheersing is beoordeeld op actualiteit en besluitvorming. De hieruit voortvloeiende correcties vallen vrij ten gunste van de begrotingsruimte. 2 Totale baten -/- totale lasten 3 Structurele baten -/- structurele lasten 4 PGB – Persoonsgebonden Budget 5 SMI – Sociaal Medische Indicatie 1ste Rapportage 2026 9 3. Maatschappelijk vastgoed Voor het opmaken van de begroting 2026 is uitgegaan van de jaarlijkse subsidie op basis van de Subsidieregeling accommodatiebeleid 2019 en beperkte incidentele kosten t.b.v. bijvoorbeeld onderzoeken, abonnementen en extern juridisch advies. Na vaststelling van de gemeentebegroting heeft zich een aantal gemeenschapshuisbesturen gemeld omdat zij de exploitatie niet meer sluitend krijgen en onvoldoende eigen middelen hebben om het tekort aan te vullen. Deze stichtingen hebben wij incidenteel subsidie verstrekt, omdat anders de ontmoetingsruimte gesloten moest worden, waardoor de verenigingen geen onderkomen zouden hebben. Wij werken met deze besturen aan een structurele oplossing opdat geen exploitatiesubsidie meer nodig is, maar voor de korte termijn zijn extra middelen nodig. Daarnaast hebben wij meer subsidie voor groot onderhoud moeten verstrekken dan was voorzien in het MJOP.
Dat wordt mede veroorzaakt door de gedateerde staat van de accommodaties. 4. Woape van Lömmerich Op basis van het "Uitdaagrecht" en de hiervoor op te stellen overeenkomst gaat de Stichting Gemeenschapshuis Limbricht de taak van het aanpassen, verbouwen en verduurzamen van het gemeenschapshuis overnemen van de gemeente. Hiervoor zijn middelen in de gemeentebegroting aanwezig; deels in een investeringskrediet en deels in exploitatiebudget. Deze middelen worden in deze rapportage, conform de kaders, geheel als investeringskrediet omgezet. 5. Nieuwbouw Plenkhoes Het huidige Plenkhoes zal vóór 1 -1-2027 plaats maken voor de nieuwbouw. Er resteert nog een boekwaarde van een renovatie uit 1998 op het huidige pand. Deze boekwaarde wordt in 2026 vervroegd afgelost. De kapitaallasten die hierdoor vrijvallen (jaarlijks € 7.000) worden vooralsnog gereserveerd en betrokken in de voorstellen voor het nieuwe Plenkhoes. 6. Toon Hermans Theater - naamgeving - Het theater in Sittard blijft de komende 15 jaar het Toon Hermans Theater heten. Ook het portret en de tekst op de gevel mag al die tijd blijven staan. De gemeente krijgt het gebruiksrecht (zoals vastgelegd in de nieuwe licentieovereenkomst) voor het gebruik van onder meer de naam, het portret en onderdelen uit het artistieke oeuvre van Toon Hermans voor promotionele doeleinden ten behoeve van de gemeente.
Verder wordt ook de looptijd van de Citymarketing overeenkomst verlengd (die zou eindigen in 2027) en gelijkgetrokken met de looptijd van de vaststellingsovereenkomst. Tussen de gemeente en Toon Hermans B.V. zijn afspraken gemaakt over een financiële vergoeding voor deze gebruiksrechten . Zie tevens de raadsinformatiebrief inzake overeenstemming nalatenschap Toon Hermans van 19 maart 2026 (bijlage 2.) alsmede de toelichting bij programma Sport, cultuur en groen. 7. Gymnastiekvereniging Swentibold Afwikkeling bestaand krediet Er is al enkele jaren een krediet beschikbaar voor de realisatie van nieuwe huisvesting voor GV Swentibold. In de afgelopen jaren zijn diverse mogelijkheden verkend en berekend. Omdat er nu gekozen wordt voor een huurconstruct hoeft er vanuit de gemeente geen investering meer plaats te vinden. Er is dan ook geen krediet meer nodig. Echter omdat er in de afgelopen jaren wel kosten zijn gemaakt moeten deze afgeboekt worden. Daarmee komen de gehele kapitaallasten weer vrij en worden deze teruggebracht naar de exploitatiemiddelen en gebruikt voor het huurconstruct. 1ste rapportage 2026 Nieuwe huurlocatie Binnen sport is er structureel een budget beschikbaar voor Swentibold van € 115.000 per jaar. Doordat er gehuurd gaat worden is het beschikbare (restant)krediet niet meer nodig voor een investering.
De kapitaallasten van dit krediet ad € 88.000 vloeien dan weer structureel terug in de exploitatie. Daarmee is er € 203.000 beschikbaar vanuit Sport voor de nieuwe huur. Uitgaande van de jaarlijkse | huurverplichting | voor | de | nieuwe | locatie | van | € | 0,33 | mln. | resteert | er | een | tekort | in exploitatiemiddelen Sport van ongeveer € 0,13 mln. | voor realisatie nieuwe huisvesting voor GV Swentibold. Via deze rapportage stellen we voor deze aanvullende middelen structureel beschikbaar te stellen. Er | wordt | nog | onderzocht | of | in | dezelfde | beweeghal | de | problematiek | met | betrekking | tot | het beweegonderwijs van de basisscholen in Ophoven opgelost kan worden. 8. | Gebiedsontwikkeling Fortuna en omgeving Voorgesteld wordt een bedrag van € 150.000 beschikbaar te stellen om de uitvoeringskracht voor de ontwikkeling van een nieuwe gebiedsvisie te borgen. De middelen worden ingezet om samen met ontwikkelaars de mogelijkheden te onderzoeken om tot nieuwe programma’s te komen voor de invulling van het gebied rondom het Fortuna Sittard stadion. 9. | Inzet algemene reserve (resultaat 2025 na bestemming) In de jaarstukken 2025 hebben wij voorgesteld het resultaat na bestemming van € 0,48 mln toe te voegen aan de algemene reserve. Met het doel dit bedrag in deze rapportage in te zetten ter dekking van het tekort in de jaarschijf 2026. Ad 2.
Overige financiële bijstellingen Uitgaande van de in deze rapportage voorgestelde begrotingsaanpassingen gaan we onderstaand nader in op de bijstellingen met betrekking tot: - | Ontwikkeling stelpost inflatie - | Overige begrotingsaanpassingen - | Kredietvoteringen Ontwikkeling stelpost inflatie Via de P&C-cyclus volgen wij de invloed van loon- | en prijsstijgingen op onze begroting. In onze begroting hebben wij middelen gereserveerd om de effecten van deze loon- en prijsstijgingen op te kunnen vangen. Deze middelen zijn gereserveerd op de stelpost inflatie. In onderstaande tabel brengen wij de inzet van deze stelpost in beeld. Tabel – verloop stelpost inflatie bedragen x €1.000 | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Verloop stelpost inflatie Beschikbaar na de 3e rapportage 2025 7.069 | -1.818 | 6.247 | 14.600 Financiële bijstellingen 1e rapportage 2026 | -4.868 | -4.759 | -4.759 | -4.759 Saldo stelpost inflatie na 1e rapportage 2026 | 2.202 | -6.577 | 1.489 | 9.841 10 1ste Rapportage 2026 In deze rapportage worden een structureel beroep op beschikbare inflatiemiddelen gedaan van afgerond jaarlijks € 5 mln.
Voorgesteld wordt deze middelen in te zetten voor onderstaande posten: bedragen x € 1.000 Financiële bijstellingen 1e rapportage 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | I/S Stelpost inflatie Financiële bijdrage voor borging continuïteit jeugdhulp door de Mutsaersstichting | -543 | I Sociaal domein: - Jeugdzorg | -2.130 | -2.130 | -2.130 | -2.130 | S - Wmo | -2.145 | -2.495 | -2.495 | -2.495 | S Diverse bijstellingen (, € 0,1 mln.) | -50 | -134 | -134 | -134 | S Saldo financiële bijstellingen 1e rapportage 2026 | -4.868 | -4.759 | -4.759 | -4.759 | S Financiële bijdrage voor borging continuïteit jeugdhulp door Mutsaersstichting Conform raadsbesluit van 29 januari wordt deze bijdrage gedekt uit de beschikbare inflatiemiddelen (stelpost inflatie). Sociaal domein – Jeugdzorg De primaire begroting 2026 is opgesteld op basis van prijspeil 2025. In de 1ste | rapportage 2026 wordt de begroting bijgesteld naar het prijspeil 2026. Vanuit het Rijk ontvangen wij een compensatie van 2,2% voor prijsinflatie. De kosten voor jeugdhulp worden geïndexeerd met 5,13% op basis van de OVA | -PPC-index. De OVA/PPC-index is een landelijk voorgeschreven indexeringsmethodiek in de AMvB reële tarieven met ingang van 1-7-2024 en in de landelijke contractstandaarden. Sociaal domein - Wmo De primaire begroting 2026 is opgesteld op basis van prijspeil 2025.
In de 1 | ste rapportage 2026 wordt de begroting bijgesteld naar het prijspeil 2026. Vanuit het Rijk ontvangen wij een compensatie van 2,2% voor prijsinflatie. De kosten voor Wmo worden geïndexeerd op basis van de OVA-PPC-index. De OVA/PPC-index is een landelijk voorgeschreven indexeringsmethodiek in de AMvB reële tarieven met ingang van 1-7-2024 en in de landelijke contractstandaarden. Deze indexpercentages zijn: hulpmiddelen 2,8%, Huishoudelijke hulp, begeleiding en dagbesteding 4,93%, Beschermd Wonen 3,6% en PGB Wmo 4,93%. De druk op de beschikbare inflatiemiddelen neemt verder toe Eerder in de P&C-cyclus en in het kennismakingsdocument ‘Sittard-Geleen maken wij samen’ voor de nieuwe raad, hebben wij gerapporteerd over de druk op de beschikbare inflatiemiddelen. In deze rapportage zien we dat deze druk verder toeneemt. Er wordt vanuit het Sociaal Domein (Jeugdzorg, Wmo) voorgesteld in 2026 € 4,3 mln. in te zetten en vanaf 2027 jaarlijks € 4,8 mln. Zoals we eerder al aangaven, blijkt hier nadrukkelijk het knelpunt | tussen | de | inflatiegevolgen | waarmee | we | in | onze | begroting | worden | geconfronteerd | en | de Rijksmiddelen die wij ontvangen om deze gevolgen op te vangen. Na verwerking van deze voorstellen resteert in 2026 een bedrag van € 2,2 mln. om verdere inflatiegevolgen dit jaar op te kunnen vangen.
In 2027 hebben we daarentegen nu al een tekort van € 6,6 mln. Zonder voldoende aanvullende rijksmiddelen via toekomstige circulaires (te beginnen met de meicirculaire 2026) zullen de tekorten toenemen. | Voor zover de middelen niet toereikend zijn en/ of tekorten niet opgelost kunnen worden, komen de financiële effecten van de inflatiegevolgen ten laste van de begrotingsruimte. 11 1ste rapportage 2026 12 Het beroep op de inflatiemiddelen zal onverminderd hoog zijn. Denk hierbij onder andere aan: - De effecten van in 2027 nieuw af te sluiten CAO; - De effecten uit de begrotingen van onze gemeenschappelijke regelingen; - De Geopolitieke ontwikkelingen met effecten op energie- en brandstoftarieven; - De effecten binnen het sociaal domein. Overige begrotingsaanpassingen Naast de begrotingsaanpassingen die van invloed zijn op de begrotingsruimte, zijn in hoofdstuk Ontwikkelingen per programma bijstellingen verwerkt die geen invloed hebben op de begrotingsruimte. Het gaat dan bijvoorbeeld over bijstellingen: - die verrekend worden met een reserve; - waarbij de verhoging van de lasten wordt gedekt uit de middelen die we hiervoor uit het gemeentefonds hebben ontvangen (taakmutaties).
Concreet betreft het: ▪ taakmutatie werkdrukverlaging ad € 76.000 (programma bestuur en ondersteuning) ▪ taakmutatie hulpmiddelen ad € 67.000 (programma bestuur en ondersteuning) ▪ taakmutatie abonnementstarief ad € 350.000 (programma bestuur en ondersteuning) - waarbij de verhoging van de lasten wordt gedekt uit specifieke rijksmiddelen. Concreet betreft het: ▪ Preventie met gezag 2026 -2029 ad € 1,0 mln . gedekt uit de specifieke uitkering voor dit doel (programma veiligheid) ▪ Bestuursopdracht netcongestie en prioriteringskader ACM ad € 0,5 mln . gedekt uit de rijkssubsidie CDOKE (programma milieu) ▪ Financiële bijstelling specifieke uitkering GALA ad € 99.000 (programma sociaal domein) - die betrekking hebben op de inzet van gereserveerde middelen voor de speerpunten uit de uitvoeringsagenda bestuursperiode 2024-2026. Concreet betreft het: ▪ Ruimte voor het Mkb ad € 1,7 mln.
(programma economie) Kredietvoteringen In deze rapportage stellen we voor de volgende kredieten beschikbaar te stellen: Tabel – investeringskredieten Investering Programma Dekking kapitaallasten Investerings- bedragen bedragen x € 1.000 Netcongestie huisvesting IBL en projecten Bestuur en ondersteuning Binnen de bestaande begroting 577 Renovatie Woape van Lömmerich Sociaal Domein Binnen de bestaande begroting 262 Jaarprogramma 2026 Strategisch huisvestingsprogramma onderwijs- kindfuncties: Sociaal Domein Binnen de bestaande begroting - de Driesprong 692 - Graaf Huyn college 2.500 - Trevianum 2.250 - De Vlieger/ Bambini DUMAVA 864 - Parkschool 500 Volkshuisvestingsfonds Fase 4 Wonen , omgevingsbeleid en gebiedsontwikkeling Binnen de bestaande begroting 2.000 Masterkrediet verwerving locaties Wonen , omgevingsbeleid en gebiedsontwikkeling Binnen de bestaande begroting 20.000 Totaal investeringskredieten 29.645 1ste Rapportage 2026 In | deze | rapportage | stellen | we | voor | een | aantal | investeringskredieten | beschikbaar | te | stellen | voor | een totaalbedrag van afgerond € 29,6 mln. Onderdeel | hiervan zijn kredietvoteringen binnen het Jaarprogramma 2026 Strategisch huisvestingsprogramma onderwijs- en kindfuncties ad € 6,8 mln. De kapitaallasten voor dit programma is binnen de bestaande begroting opgenomen.
In de besluitvorming over de begroting 2026 is voor actief verwervingsbeleid in de periode 2026-2029 jaarlijks een budget beschikbaar gesteld van € 1 mln. De middelen zijn opgenomen in de exploitatie en dienen zowel ter dekking van de met een verwerving gepaard gaande kapitaallasten (investering) als voor de eigenaarslasten (exploitatie) van een verwerving. Hierbij is er geen verdeling bepaald tussen beide onderdelen. Het verwerven van objecten vergt een investering en daarbij horen kredieten, hetgeen een raadsbevoegdheid betreft. Om de besluitvorming uit de begroting administratief te verwerken, stellen we voor een masterkrediet van maximaal € 20 mln. beschikbaar te stellen om locaties te kunnen verwerven. Op basis van de besluitvorming in de | begroting | 2026 | zijn | de kapitaallasten | binnen | de begroting | gedekt. Met | de | kanttekening | dat | deze kapitaallasten in beginsel voor 4 jaar (tot en met 2029) in de begroting zijn gedekt. Voor zover er na deze periode sprake is van doorlopende kapitaallasten en/of het afdekken van onrendabele toppen doen wij via de P&C-cyclus afzonderlijke dekkingsvoorstellen. | Via de P&C-cyclus informeren wij u over de inzet van het masterkrediet. Ook voor de overige voorstellen tot kredietvotering geldt dat de kapitaallasten binnen de bestaande begroting worden gedekt.
De voorstellen tot kredietvotering, inclusief inhoudelijke toelichting, zijn verwerkt op de programmabladen in hoofdstuk 2. Ad 3. Ontwikkeling begrotingsruimte tot en met de 1ste rapportage 2026 Bij onderdeel 1 ‘samenvatting begrotingsaanpassingen’ hebben wij de bijstellingen uit de 1ste rapportage, die van invloed zijn op de begrotingsruimte in beeld gebracht. In onderstaande tabel hebben wij, rekening houdend met deze begrotingsaanpassingen, de ontwikkeling van de begrotingssaldi in de begroting 2026 en de meerjarenraming 2027-2029 op een rij gezet. Begrotingsruimte Tabel – ontwikkeling begrotingsruimte Ontwikkeling begrotingsruimte | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Begrotingsruimte na 3de rapportage 2025 | 0 | 4.437 | 1.027 | 425 Indicatie bijstellingen 1ste rapportage 2026 | -648 | -565 | -524 | -525 Begrotingsruimte na 1ste rapportage 2026 | -648 | 3.872 | 503 | -100 bedragen x € 1.000 13 1ste rapportage 2026 Structureel begrotingsevenwicht Tabel – Ontwikkeling structureel begrotingsevenwicht Ontwikkeling structurele begrotingsruimte | 2027 | 2028 | 2029 Structurele begrotingsruimte na 3e rapportage 2025 | 2.251 | 755 | 354 Structurele bijstellingen 1ste rapportage 2026: - Jeugdzorg | -255 | -255 | -255 - Wmo | -150 | -150 | -150 - Aanpassing algemene reserve/ risicobeheersing | 440 | 440 | 440 - Maatschappelijk vastgoed | -150 | -150 | -150 - Woape van Lömmerich | -5 | -15 |
-15 - Gymnastiekvereniging Swentibold | -127 | -127 | -127 Structurele begrotingsruimte na 1e rapportage 2026 | 2.004 | 498 | 97 bedragen x € 1.000 We zijn de actualisatie van het begrotingsbeeld gestart met de (structurele) begrotingssaldi op basis van de 3de rapportage | 2025. | Hierbij | was | sprake | van | een | sluitende | jaarschijf | 2026 | en | voordelige | (structurele) begrotingsruimte in de jaarschijven 2027 tot en met 2029. Waarbij de omvang van de voordelige saldi in de meerjarenraming afneemt. Na verwerking van de bijstellingen uit de 1ste rapportage 2026 zien we dat het begrotingsbeeld verslechterd. In de jaarschijven 2026 en 2029 hebben we tekorten van € | 0,6 mln. respectievelijk € 0,1 mln. Bij de voordelige begrotingsruimte in 2027 van € 3,9 mln. plaatsen we een kanttekening. Bij het verloop van de stelpost inflatie hebben we gezien dat er na de bijstellingen in de 1ste rapportage sprake is van een tekort van € 6,6 mln. Indien en voor zover dit tekort niet wordt goed gemaakt door aanvullende | Rijksmiddelen voor het opvangen van inflatiegevolgen, dienen we dit bedrag binnen de totale begroting op te vangen. In de meerjarenraming 2027 tot en met 2029 is nog steeds sprake van voordelige structurele begrotingsruimte. De omvang van de voordelige bedragen is afgenomen.
Risicoprofiel Aanvullend | op | de | geactualiseerde | financiële | cijfers | wijzen | wij | op | het | risicoprofiel | in | onze | begroting. Aansluitend op eerdere rapportages in de P&C-cyclus en het kennismakingsdocument ‘Sittard-Geleen maken wij samen’ gaat het dan bijvoorbeeld over: - | Terughoudendheid in het Rijksbeleid (voorjaarsnota 2026) ten aanzien van extra financiële middelen voor gemeenten; - | De druk op de beschikbare inflatiemiddelen, onder andere door de geopolitieke verhoudingen; - | De druk op de houdbaarheid in het sociaal domein (hogere inflatiegevolgen dan de rijksmiddelen die we hiervoor ontvangen, oplopende zorgvraag/ zwaarte van de zorgvraag, nadelige ontwikkeling in de BUIG-middelen); - | De toereikendheid van de beschikbare exploitatie- | en investeringsbudgetten voor de realisatie huisvestingsdossiers; - | De | structurele | doorwerking | van | de | kapitaallasten | na | 2029 | als | gevolg | van | onder | andere | de investeringen in het onderwijshuisvestingsprogramma (Graaf Huyn College en Trevianum); - | De financiële vertaling van ‘Het kompas voor onze tuin’ in programma’s, projecten en beheerplannen kan tot een verhoging van de benodigde onderhoudsbudgetten leiden; 14 1ste Rapportage 2026 15 - De financiële vertaling van de actualisatie nota vastgoed op basis van uitgevoerde inspecties kan mede in relatie tot verduurzamingsmaatregelen tot een
verhoging van de benodigde onderhoudsbudgetten leiden; - De extra bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen op basis van de concept begrotingen 2027. - In de uitvoeringsagenda 2024 -2026 (‘speerpunten’) hebben we specifieke activiteiten op een aantal beleidsterreinen aangejaagd, geïntensiveerd dan wel van een impuls voorzien. Hieraan zijn evaluatiemomenten gekoppeld. Bij een positieve evaluatie kunnen deze activiteiten worden voortgezet. Deze continuering maakt onderdeel uit van de integrale afweging van de beschikbare begrotingsruimte. Hoe verder Uit de actualisatie van het begrotingsbeeld in deze rapportage en rekening houdend met het geschetste risicoprofiel blijkt dat onze begroting onder druk staat. Om structureel financieel sluitend te zijn en nieuwe ontwikkelingen in gang te kunnen zetten, dienen maatregelen genomen te worden. De oplossing van de tekorten van € 0,6 mln in 2026 respectievelijk € 0,1 mln in 2029 nemen we mee in het vervolg van de P&C -cyclus van dit jaar. Om structureel onze begroting sluitend te krijgen en te houden en tegelijkertijd middelen beschikbaar te hebben voor de ambities uit het coalitieakkoord 2026 -2030 betrekken wij in voorbereiding van de kadernota 2027 voorstellen voor een maatregelenpakket. Dit met het doel de balans ambities, taken, middelen en uitvoeringskracht te borgen.
Gezien het risicoprofiel in onze begroting stellen we voor de voordelige saldi in de 2027 van € 3,9 mln respectievelijk € 0,5 mln in 2028 vooralsnog aan te houden. 1ste rapportage 2026 16 Ontwikkelingen per programma 1ste Rapportage 2026 17 Bestuur & Ondersteuning Ontwikkelingen Risico's Dienstverlening Digitale transformatie Digitale soevereiniteit is voor gemeenten belangrijk om risico’s zoals datalekken, afhankelijkheid van externe leveranciers, cyberaanvallen en verlies van bestuurlijke controle te beperken. Dat vraagstuk raakt alle Nederlandse overheden. Digitale soevereiniteit helpt om afhankelijkheid van externe softwareleveranciers en bijbehorende risico’s te beperken. Wet- en regelgeving op dit gebied is aangescherpt, vooral in Europa en Nederland, omdat overheden meer controle over data, infrastructuur en technologie moeten krijgen. Dat vraagt om een veranderende en grotere inzet van menskracht en middelen. We werken aan de voorbereiding van de besluitvorming voor een i-visie en een i-uitvoeringsprogramma om de opgaven en de benodigde randvoorwaarden in beeld te brengen. Het gaat daarbij om de implementatie van Common Ground, het opstellen van een datastrategie, en het beleidskader en pilots voor het gebruik van kunstmatige intelligentie (AI) in onze bedrijfsvoering en dienstverlening.
1ste Rapportage 2026 Financiën Prognose exploitatie budgetten Subprogramma | Primitieve | Goedgekeurde | Begroting incl. | Bijstelling | Begroting na | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling bedragen x € 1.000 | begroting | bijstellingen | goedgekeurd | Prorap | bijstelling | Prorap | Prorap | Prorap 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 Participatie en Communicatie | -271 | -64 | -335 | 34 | -301 | 34 | 34 | 34 Bestuur en Perspectief | -4.580 | -33 | -4.613 | -469 | -5.082 | -476 | -476 | -125 Bestuurlijke Samenwerking | -854 | -7 | -861 | - | -861 | - | - | - Dienstverlening | -1.016 | -7 | -1.023 | -65 | -1.088 | -65 | -65 | -65 Algemene Middelen | 265.304 | 7.206 | 272.509 | 9.314 | 281.823 | 6.543 | 6.953 | 6.052 Bestuur & Ondersteuning | 258.583 | 7.094 | 265.677 | 8.814 | 274.491 | 6.036 | 6.446 | 5.897 Bijstellingen Subprogramma | Nr | BK | Onderwerp | 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 RB | Bijstelling | Bijstelling | Mutatie | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling AO | Baten | Lasten | Reserve | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting P AW Bestuur en Perspectief | 1 | AO | Raad | - | -117 | - | -117 | -125 | -125 | -125 Bestuur en Perspectief | 2 | AO | Raad en Rekenkamer | - | -105 | 105 | - | - | - | - Bestuur en Perspectief | 3 | AO | Tijdelijke raadszaal Ligne | - | -500 | 500 | - | - | - | - Algemene middelen |
4 | AO | ICT-ontwikkelingen | - | -95 | 95 | - | - | - | - Algemene middelen | 5 | RB | Programma Onderwijshuisvesting 2026 | - | - | - | - | 141 | 162 | 161 Algemene middelen | 6 | AO | Inhuur personeel bouwleges | - | -635 | - | -635 | - | - | - Algemene middelen | 7 | AW | Afroepen speerpunt Ruimte voor MKB | - | 1.726 | - | 1.726 | - | - | - Algemene middelen | 8 | AO | Team Vergunningen & Parkeren | - | -160 | 160 | - | - | - | - Algemene middelen | 9 | AO | Team Toezicht & Handhaving | - | -240 | 240 | - | - | - | - Algemene middelen | 10 | AO | Team Toezicht & Handhaving | - | -59 | 59 | - | - | - | - Algemene middelen | 11 | AO | Subsidie geveltransformatie | - | -89 | 90 | 1 | - | - | - Algemene middelen | 12 | AW | Taakmutatie werkdrukverlaging | - | 76 | - | 76 | 76 | 76 | 76 Algemene middelen | 13 | AW | Taakmutatie hulpmiddelen | - | 67 | - | 67 | - | - | - Algemene middelen | 14 | AW | Taakmutatie abonnementstarief | - | 350 | - | 350 | - | - | - Algemene middelen | 15 | AW | Correctie reservemutatie | - | - | 490 | 490 | 440 | 440 | 440 Algemene middelen | 16 | AO | Gemeentefonds decembercirculaire 2025 | 127 | - | - | 127 | -52 | - | - Algemene middelen | 17 | RB | Opvoeren hoogspanningsstation | - | 550 | - | 550 | 550 | 900 | - Einighausen 380 Kv/ 150 Kv 19 1ste rapportage 2026 Subprogramma | Nr | BK | Onderwerp | 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2027 | 2028 |
2029 RB | Bijstelling | Bijstelling | Mutatie | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling AO | Baten | Lasten | Reserve | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting P AW Algemene middelen | 18 | RB | Inzet jaarrekeningresultaat | - | - | 480 | 480 | - | - | - n.v.t. | 19 | Administratieve wijzigingen | - | 5.528 | 140 | 5.668 | 4.976 | 4.976 | 5.328 n.v.t. | 20 | Diverse kleine verschillen | 29 | -61 | 45 | 13 | 30 | 17 | 17 Saldo | 156 | 6.254 | 2.404 | 8.814 | 6.036 | 6.446 | 5.897 Nr | BK | Onderwerp | Toelichting RB AO P AW 1 | AO | Raad | Betreft structurele bijramingen van (onkosten)vergoedingen voor raadsleden € 94.000, | - en licentiekosten AI applicatie € 23.000,- in 2026 en jaarlijks € 31.000, | - vanaf 2027. 2 | AO | Raad en Rekenkamer | Incidenteel lasten bijramen ten behoeve van: • Raad: verkiezingen € 67.000, | - (wordt gedekt door bestemmingsreserve) en initiële aanschaf AI | -applicatie € 27.000, | - (wordt gedekt door een reeds gevormde verplichtingenreserve); • Rekenkamer: onderzoek eenzaamheid € 11.000, | - (wordt gedekt door een reeds gevormde verplichtingenreserve). 3 | AO | Tijdelijke raadszaal Ligne | Besloten is dat de raadszaal tijdelijke in de Ligne wordt gepositioneerd, er dienen een aantal kleine aanpassingen doorgevoer | d te worden.
Deze aanpassingen worden gedekt uit de reserve economische en duurzame ontwikkeling 4 | AO | ICT-ontwikkelingen | Incidenteel budget bijramen ten behoeve van actuele ICT-ontwikkelingen op het gebied van Siem/Soc € 0,55 mln. en Computerruimtes € 0,4 mln. waarbij de dekking uit de reeds gevormde verplichtingenreserve komt. 5 | RB | Programma Onderwijshuisvesting 2026 | Dekking kapitaallasten Programma Onderwijshuisvesting 2026. Zie programma 6 voor meer informatie 6 | AO | Inhuur personeel bouwleges | Op basis van de inkomsten van het eerste kwartaal 2026 wordt verwacht dat de opbrengsten uit de bouwleges ruim € 0,6 mln. hoger uitkomen (in programma 8 opgenomen). Dit bedrag wordt ingezet ter dekking van inhuur derden op de kostenplaats team Vergunningen (in programma 0 opgenomen). Betreft een budgettair neutrale aanpassing. 7 | AW | Afroepen speerpunt Ruimte voor MKB | De resterende speerpuntmiddelen Ruimte voor MKB worden met deze rapportage afgeroepen. Zie programma 3 voor verdere toelichting 8 | AO | Team Vergunningen & Parkeren | Bijstelling lasten als gevolg van incidentele inhuur personeel derden ten behoeve van uitvoering Omgevingswet. Deze inhuur wordt gedekt door een reeds gevormde verplichtingenreserve.
9 | AO | Team Toezicht & Handhaving | Bijstelling lasten als gevolg van beoordeling functiewaardering BOA's welke wordt gedekt door een reeds gevormde verplichtingenreserve. 10 | AO | Team Toezicht & Handhaving | Bijstelling lasten als gevolg van inzet voor uitbreiding takenpakket Omgevingsdienst Zuid | -Limburg. Deze wordt gedekt door een reeds gevormde verplichtingenreserve. 11 | AO | Subsidie geveltransformatie | Bijstelling lasten als gevolg van inzet voor tijdelijke vergunningverlening subsidie geveltransformatie. Deze wordt gedekt do | or een reeds gevormde verplichtingenreserve. 20 1ste Rapportage 2026 Nr | BK | Onderwerp | Toelichting RB AO P AW 12 | AW | Taakmutatie werkdrukverlaging | Deze begrotingswijziging betreft een budgettair neutrale wijziging ten laste van de Algemene middelen. In de circulaire van h | et Rijk is een compensatie voor het Gedwongen kader toegekend. Deze compensatie wordt ingezet ter dekking van de stijging in de landelijke tarieven voor deze zorgvorm. 13 | AW | Taakmutatie hulpmiddelen | Deze begrotingswijziging betreft een budgettair neutrale wijziging ten laste van de Algemene middelen. In de circulaire van h | et Rijk is een compensatie voor hulpmiddelen beschikbaar gesteld. Deze compensatie wordt ingezet voor de nieuwe aanbesteding trapliften.
14 | AW | Taakmutatie abonnementstarief | Deze begrotingswijziging betreft een budgettair neutrale wijziging ten laste van de Algemene middelen. In de circulaire van h | et Rijk is een compensatie voor demografische ontwikkelingen toegekend. Deze compensatie wordt ingezet ter financiering van de stijgende kosten voor Huishoudelijke hulp. 15 | AW | Correctie reservemutatie | Correctie reservemutaties onterechte posten ad € 0,49 mln. in 2026 en € 0,44 structureel. 16 | AO | Gemeentefonds decembercirculaire 2025 | Bijstelling inkomsten Gemeentefonds decembercirculaire 2025 veroorzaakt door technische correcties in het verdeelmodel. Zie tevens de raadsinformatiebrief inzake de decembercirculaire 2025 gemeentefonds van 12 februari jl. 17 | RB | Opvoeren hoogspanningsstation Einighausen | De realisatie van het Hoogspanningsstation Einighausen wordt gefinancierd uit de Decentralisatie uitkering CDOKE 2026. De 380Kv/ 150 Kv | middelen hebben betrekking op de inzet van ambtelijke capaciteit voor de voorbereiding en realisatie van dit netverzwaringsproject. Zie ook programma Milieu 18 | RB | Inzet jaarrekeningresultaat | Het resterend bedrag van het resultaat van de jaarrekening 2025 ad € 0,48 mln. wordt toegevoegd aan de algemene reserve en in 2026 ingezet om het tekort in de 1ste rapportage te dempen.
19 | Administratieve wijzigingen | Administratieve wijzigingen over de programma's heen, niet zijnde taak-, speerpunt- en reservemutaties. (Zie bijlage) 120 | Diverse kleine verschillen | Diverse kleine verschillen (Zie bijlage) Kredietvotering Nr | Onderwerp | Toelichting | Begroting 2026 | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 1 | Netcongestie Huisvesting IBL en | Netcongestie vormt een knelpunt bij de | 577 | - | - | - projecten | huisvestingsprojecten. Op het Mauritspark in Geleen wordt op dit moment vernieuwbouw gerealiseerd, maar Enexis kan nog geen voldoende vermogen leveren op de bestaande aansluiting. Om het gebouw toch in gebruik te kunnen nemen is in overleg met Enexis gekozen voor blokstroom en een batterijpakket als tijdelijke oplossing. Omdat netcongestie ten tijde van de projectontwikkeling nog niet speelde, is hiervoor geen budget gereserveerd. Zie tevens de raadsinformatiebrief inzake Netcongestie huisvesting Wijkbeheer van 12 maart 2026 (bijlage 2). Saldo | 577 | - | - | - 21
1ste Rapportage 2026 23 Veiligheid Ontwikkeling Niet van toepassing. Risico's Niet van toepassing.
1ste Rapportage 2026 Financiën Prognose exploitatie budgetten Primitieve | Goedgekeurde | Begroting | Bijstelling | Begroting | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling Subprogramma | begroting | bijstellingen | incl. | Prorap | na | Prorap | Prorap | Prorap bedragen x € 1.000 | 2026 | 2026 | goedgekeurd | 2026 | bijstelling | 2027 | 2028 | 2029 2026 | 2026 Sociale Veiligheid | -438 | - | -438 | - | -438 | - | - | - Zorg en Veiligheid | -592 | -25 | -617 | 30 | -587 | 51 | 51 | 51 Ondermijning | -144 | - | -144 | - | -144 | - | - | - Externe Veiligheid | -221 | -3 | -224 | - | -224 | - | - | - Toezicht en handhaving leefbaarheid | -2.869 | -43 | -2.912 | -30 | -2.942 | -51 | -51 | -51 Andere Veiligheidsthema’s | -13.285 | -108 | -13.393 | -48 | -13.441 | -48 | -48 | -48 Veiligheid | -17.548 | -179 | -17.727 | -48 | -17.775 | -48 | -48 | -48 Bijstellingen Subprogramma | Nr | BK | Onderwerp | 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 RB | Bijstelling | Bijstelling | Mutatie | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling AO | Baten | Lasten | Reserve | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting P AW Sociale Veiligheid | 1 | AO | Veilig Uitgaan en Buurtpreventie | - | -57 | 57 | - | - | - | - Zorg en Veiligheid | 2 | AO | Preventie met Gezag 2026 | -2029 | 1.037 | -1.007 | - | 30 | 51 | 51 | 51 Zorg en Veiligheid | 3 | AO | Zorg en Veiligheidshuis WM | -308 | 308 |
- | - | - | - | - n.v.t. | 4 | Administratieve wijzigingen | - | -52 | - | -52 | -52 | -52 | -52 n.v.t. | 5 | Diverse kleine verschillen | -2 | -64 | 40 | -26 | -47 | -47 | -47 Saldo | 727 | -872 | 97 | -48 | -48 | -48 | -48 Nr | BK | Onderwerp | Toelichting RB AO P AW 1 | AO | Veilig Uitgaan en Buurtpreventie | Bijstelling lasten van Veilig Uitgaan € 33.000 betreft invulling (onderdeel) Speerpunt brede aanpak veiligheid rondom veiligheidsgevoel jeugd tijdens het uitgaan. Bijstelling lasten Buurtpreventie € 24.000, | - betreft bijdrage aan jubileumcadeau 10 jaar buurtpreventie. Deze lasten worden gedekt uit reeds gevormde verplichtingenreserves. 25 1ste rapportage 2026 26 Nr BK RB AO P AW Onderwerp Toelichting 2 AO Preventie met Gezag 2026-2029 De toegekende specifieke uitkering (SPUK) ter voorkoming van jeugdcriminaliteit is geoormerkt voor de betreffende interventies binnen het programma Preventie met Gezag vanaf juni 2026 t/m december 2029 conform beschikking en uitvoeringsplan. Dit betreft een voortzetting van het programma Preventie met Gezag 2023-2026, welke loopt tot juni 2026. Voor de gehele looptijd van deze nieuwe SPUK is € 6,37 mln. beschikbaar waarvan € 1,04 mln. bestemd is voor 2026. Hiervan is € 30.000,- verantwoord bij subprogramma 1.5.
3 AO Zorg en Veiligheidshuis WM Herrubricering van baten en lasten, betreft een budgettair-neutrale aanpassing 4 Administratieve wijzigingen Administratieve wijzigingen over de programma's heen, niet zijnde taak-, speerpunt- en reservemutaties. (Zie bijlage) 5 Diverse kleine verschillen 'Diverse kleine verschillen. (Zie bijlage) Kredietvotering Niet van toepassing.
1ste rapportage 2026 28 Verkeer, Vervoer en Waterstaat Ontwikkelingen Niet van toepassing. Risico's Niet van toepassing.
1ste rapportage 2026 Financiën Prognose exploitatie budgetten Primitieve | Goedgekeurde | Begroting | Bijstelling | Begroting | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling Subprogramma | begroting | bijstellingen | incl. | Prorap | na | Prorap | Prorap | Prorap bedragen x € 1.000 | 2026 | 2026 | goedgekeurd | 2026 | bijstelling | 2027 | 2028 | 2029 2026 | 2026 Mobiliteit en Verkeer | -31.442 | -214 | -31.656 | -499 | -32.155 | -472 | -472 | -472 Logistiek | 290 | -2 | 288 | - | 288 | - | - | - Verkeer, vervoer en waterstaat | -31.152 | -216 | -31.368 | -499 | -31.867 | -472 | -472 | -472 Bijstellingen Subprogramma | Nr | BK | Onderwerp | 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 RB | Bijstelling | Bijstelling | Mutatie | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling AO | Baten | Lasten | Reserve | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting P AW Mobiliteit en Verkeer | 1 | AO | Parkeren | - | -72 | - | -72 | -72 | -72 | -72 n.v.t. | 2 | Administratieve wijzigingen | - | -400 | - | -400 | -400 | -400 | -400 n.v.t. | 3 | Diverse kleine verschillen | - | -27 | - | -27 | - | - | - Saldo | - | -499 | - | -499 | -472 | -472 | -472 Nr | BK | Onderwerp | Toelichting RB AO P AW 1 | AO | Parkeren | Bijstelling lasten van diverse parkeergarages als gevolg van preventief en correctief onderhoud en ICT aangelegenheden.
2 | Administratieve wijzigingen | Administratieve wijzigingen over de programma's heen, niet zijnde taak | -, speerpunt- en reservemutaties. (Zie bijlage) 3 | Diverse kleine verschillen | Diverse kleine verschillen. (Zie bijlage) Kredietvotering Niet van toepassing. 30
1ste rapportage 2026 32 Economie Ontwikkelingen Niet van toepassing. Risico's Niet van toepassing 1ste Rapportage 2026 Financiën Prognose exploitatie budgetten Primitieve | Goedgekeurde | Begroting | Bijstelling | Begroting | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling Subprogramma | begroting | bijstellingen | incl. | Prorap | na | Prorap | Prorap | Prorap bedragen x € 1.000 | 2026 | 2026 | goedgekeurd | 2026 | bijstelling | 2027 | 2028 | 2029 2026 | 2026 Chemie, Industrie en Bedrijventerreinen | -105 | - | -105 | -1.726 | -1.831 | - | - | - Vrijetijdseconomie, Detailhandel en Stadscentra | -6.624 | -1.029 | -7.653 | -498 | -8.151 | 120 | 133 | 133 (Eu)regionale samenwerking en arbeidsmarkt | -1.318 | -351 | -1.669 | - | -1.669 | - | - | - MKB Ondersteuning en Dienstverlening | -938 | -512 | -1.449 | - | -1.449 | - | - | - Economie | -8.986 | -1.892 | -10.878 | -2.224 | -13.102 | 120 | 133 | 133 Bijstellingen Subprogramma | Nr | BK | Onderwerp | 2026 | 2026 | 2026 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 RB | Bijstelling | Bijstelling | Mutatie | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling | Bijstelling AO | Baten | Lasten | Reserve | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting P AW Chemie, Industrie en Bedrijventerreinen | 1 | AW | Afroepen speerpunt Ruimte voor het | - | -1.391 | -335 | -1.726 | - | - | - MKB Vrijetijdseconomie, Detailhandel en | 2 | RB | GV Swentibold nieuwe huurlocatie | -
| - | - | - | 115 | 115 | 115 Stadscentra n.v.t. | 2 | Administratieve wijzigingen | - | -511 | - | -511 | -11 | -11 | -11 n.v.t. | 3 | Diverse kleine verschillen | -23 | 36 | - | 13 | 16 | 29 | 29 Saldo | -23 | -1.866 | -335 | -2.224 | 120 | 133 | 133 Nr | BK | Onderwerp | Toelichting RB AO P AW 1 | AW | Afroepen speerpunt Ruimte voor het MKB | De speerpuntmiddelen Ruimte voor MKB worden ingezet voor het programma Bedrijventerreinen Westelijke Mijnstreek 2026 | -2029. Dit programma vormt een strategische basis voor het toekomstbestendig maken van de bedrijventerreinen in de gemeenten Beek, Sittard-Geleen en Stein. In totaliteit is € 1,226 mln. beschikbaar gesteld voor Ruimte voor MKB binnen Sittard | -Geleen. Hiervan is reeds € 0,5 mln. ingezet als cofinanciering voor de circular mile (totaalproject € 1,4 mln., waarvan € 0,7 mln. regiodeal tranche 4 e | n € 0,2 mln. bijdrage van derden). Het Programma Bedrijventerreinen WM 2026 | -2029 is een meerjarig programma. Voorgesteld wordt de middelen jaarlijks door te 33 1ste rapportage 2026 34 Nr BK RB AO P AW Onderwerp Toelichting schuiven voor de duur van het programma en hiermee te behouden voor de uitvoering. 2 RB GV Swentibold nieuwe huurlocatie Binnen sport is er structureel een budget beschikbaar voor Swentibold van 115k per jaar.
Zie voor verdere toelichting programma 5 2 Administratieve wijzigingen Administratieve wijzigingen over de programma's heen, niet zijnde taak-, speerpunt- en reservemutaties. (Zie bijlage) 3 Diverse kleine verschillen Diverse kleine verschillen. (Zie bijlage) Kredietvotering Niet van toepassing. 1ste Rapportage 2026 35 Sport, Cultuur en Groen Ontwikkelingen Sport Ontwikkeling ESCS waarbij wordt toegewerkt naar clustering en optimalisatie van sportlocaties. In dit kader wordt het onderhoud afgestemd op de ontwikkelrichting, waarbij inzet en tempo worden bepaald op basis van toekomstperspectief en gebruik. Maatschappelijk Vastgoed Binnen de vastgoedportefeuille wordt gestuurd op doelmatig beheer en toekomstbestendigheid. Onderhoud en investeringen worden afgestemd op gebruik, functie en ontwikkelperspectief van locaties. De combinatie van onderhoudsopgaven en verduurzaming vraagt om integrale afwegingen, waarbij keuzes worden voorbereid richting de begroting 2027. Zoals wij in eerdere rapportages hebben aangegeven zien wij een ontwikkeling dat diverse besturen van gemeenschapshuizen de exploitatie niet meer (structureel) sluitend krijgen. Als de gemeenschapshuizen moeten sluiten, hebben de gebruikers (lees: verenigingen en andere maatschappelijke organisaties) geen onderkomen meer. Dat willen en moeten wij voorkomen. Wij werken aan beleid hiervoor.
Cultuur; Natuur en Landschap Voor het Toon Hermans theater wordt gewerkt aan een strategische heroriëntatie op de toekomstige invulling van de theaterlocatie. De uitkomsten hiervan zijn bepalend voor de onderhoudsstrategie en investeringsbeslissingen. Het theater in Sittard heet de komende 15 jaar ook het Toon Hermans Theater. Het portret en de tekst op de gevel blijft al die tijd staan. De gemeente krijgt het gebruiksrecht (zoals vastgelegd in de nieuwe licentieovereenkomst) voor het gebruik van onder meer de naam, het portret en onderdelen uit het artistieke oeuvre van Toon Hermans voor promotionele doeleinden ten behoeve van de gemeente. Verder wordt ook de looptijd van de Citymarketing overeenkomst verlengd (die zou eindigen in 2027) en gelijkgetrokken met de looptijd van de vaststellingsovereenkomst. Tussen de gemeente en Toon Hermans B.V. zijn afspraken gemaakt over een financiële vergoeding voor deze gebruiksrechten. Gedurende 15 jaar zal aan Toon Hermans B.V. jaarlijks een bedrag worden voldaan van € 25.000 te vermeerderen met een extra tranche ten behoeve van Toon 125 jaar. Dit leidt tot een totale financiële vergoeding van € 400.000. De uitbetaling van de financiële vergoeding van € 400.000 vindt als volgt plaats: dit jaar wordt eenmalig een bedrag van € 200.000 betaald. Daarnaast ontvangt Toon Hermans B.V.
vanaf 2027 tot en met 2031 jaarlijks een bedrag van € 40.000. Verder zijn er kosten gemaakt om te komen tot een overeenkomst, te denken valt aan juridische kosten, kosten voor opslag en inventarisaties. In de overeenkomst is ook vastgelegd om de naam “Toon Hermans theater” te laten vervaardigen boven de ingang van het huidige theater. Het bedrag van voornoemde kosten wordt in totaal geschat op € 0,1 mln. Bovenstaande financiële consequenties worden in deze rapportage verwerkt. Dit leidt tot een bijstelling van € 300.000 in 2026 gevolgd door jaarlijks € 40.000 in de jaarschijven 2027 tot en met 2031. Zie tevens de raadsinformatiebrief inzake overeenstemming nalatenschap Toon Hermans van 19 maart 2026 (bijlage 2.) Risico's Sport Via enkele raadsinformatiebrieven (zie bijlage bij deze rapportage) hebben we u geïnformeerd over de stand van zaken bij de zwembaden Het Anker en de Nieuwe Hateboer. Door beperking tot doelgroep - en instructiezwemmen daalt de benodigde bezetting bij deze locaties. Waarbij voor de Nieuwe Hateboer wordt ingezet op de werving van nieuw personeel met als doel per 1 juni weer alle doelgroepactiviteiten te kunnen hervatten. Deze lagere benodigde bezetting kan tot gevolg hebben dat een gedeelte van het personeel uiteindelijk boventallig moeten worden verklaard en uit dienst moet treden.