VII-44 Bijlage 1 Programmabegroting 2023.pdf

Programmabegroting 2023

Prioriteiten

Doelstellingen

Bestemmingsplannen

Actualiseren bestemmingsplannen.

Projecten (fysieke) leefomgeving

Versterken / investeren in (fysieke) leefomgeving.

Omgevingswet

Voorbereid zijn op nieuwe Omgevingswetgeving. Kernen blijvend verfraaien met meer groen.

Groene(re) kernen

Activiteiten een woonzorgvisie worden opgesteld. Ook dit is een traject dat binnen de Parkstadregio gezamenlijk zal worden opgepakt. - Behoudens de procedurele afronding van het vastgestelde bestemmingsplan “Buitengebied 2016” (reparatie uitspraak RvS m.b.t. 2 stuks beroepen) en de afronding van het zgn. ‘Veegplan Kernen’, beschikt Simpelveld over actuele bestemmingsplannen die het volledige grondgebied van de gemeente dekken. Het ‘Veegplan Kernen’ zal naar verwachting in verband met de ingestelde 2 beroepen bij de RvS, begin 2023 worden vastgesteld en reparatie van “Buitengebied 2016” zal eind 2022 begin 2023 (afhankelijk van het procedureverloop / beroepen) zijn beslag krijgen. - Met focus voortgang geven aan de realisatie van de ingezette projecten op basis van projectmatige aanpak en bijbehorende planning. - Voorbereidingen invoering Omgevingswet voortzetten. Het groenstructuurplan is in Q2 2022 opgeleverd en in de raadsvergadering d.d. 21 april 2022 vastgesteld. Aangaande de motie: ‘actieplan bomenaanplant’ is vastgesteld om: - In de periode 2022 t/m 2025, met uitloop tot maart 2026 (gezien het plantseizoen) 200 nieuwe bomen op project- en vergroeningslocaties aan te planten; - In aankomend plantseizoen Q4 2022 t/m Q1 2023 is het voornemen om minimaal 50 nieuwe bomen aan te planten. In 2023 e.v. wordt net zoals voorgaande jaren gewerkt om meer groen in o.a.

de kernen te realiseren en de gewenste uitstraling van een ‘groene gemeente’ verder te bewerkstelligen.

-82-

Programmabegroting 2023

Prioriteiten

Doelstellingen

Activiteiten Aangaande de motie: ‘onderzoek verhogen budget inrichting en onderhoud openbaar groen’ is o.a. vastgesteld om: - In de periode 2023 t/m 2024 met uitloop tot maart 2025 (gezien het plantseizoen) 500m2 vaste planten op meerdere grasvelden binnen de gemeente aan te planten. Momenteel is de buitendienst bezig met de voorbereiding hiervan zoals o.a. het inzichtelijk maken van geschikte locaties en het opstellen van een beplantingsplan. Tevens zijn er in 2022 op meerdere (zicht)locaties (proefondervindelijk) flora- en faunamengsels ingezaaid. Het voornemen is om dit in 2023 te continueren.

Beleidsveld wonen De woningmarkt in Nederland is enorm in ontwikkeling. Ook in de regio Parkstad en daarmee ook in onze gemeente stond de afgelopen 15 jaar het regionaal woonbeleid vooral in het teken van het voorkomen van leegstand én het afbouwen van de planvoorraad. In 2021 was er sprake van een kentering: de laatste jaren neemt de behoefte aan meer betaalbare, levensloopgeschikte en energiezuinige woningen toe. Er is sprake van stijgende woningprijzen. Het recent geactualiseerde regionale woonbehoefteonderzoek toont aan dat de overschotten in de woningmarkt kleiner worden dan eerder geprognosticeerd en in een positief migratiescenario op regionale schaal zelfs nihil kunnen zijn. Een behoefte aan vernieuwing is van alle tijden, maar juist onder het huidige gesternte, kunnen opgaven in de woningmarkt en behoefte aan nieuwe woningen bij elkaar komen. Dit biedt kansen voor de transformatie en vernieuwing van centra en kernen en kan bovendien een oplossing zijn voor diverse leefbaarheidsopgaven in kwetsbare woonmilieus. Er is voor de regio Parkstad de komende jaren sprake van een (kwalitatieve) behoefte van 4500 tot 7500 nieuwe woningen. Nieuwbouw moet hand in hand gaan met transformatie van de bestaande woningvoorraad. De bestaande woningvoorraad blijft ondertussen namelijk aandacht nodig hebben.

De leegstand is de afgelopen jaren weliswaar fors afgenomen, maar bij een combinatie van huishoudensdaling en nieuwbouw blijft de kans op toename van overschotten in de woningmarkt reëel; met name in de goedkope particuliere sector. Groei en krimp tegelijk. Structuurvisie Wonen Zuid-Limburg De in 2016 vastgestelde Structuurvisie Wonen Zuid-Limburg is nog steeds vigerend. Hierop zijn in de loop van de jaren wel enkele nuances aangebracht. Begin 2021 heeft de meest recente en verstrekkende wijziging plaatsgevonden met de beleidsregel ‘Ruim baan voor goede woningbouwplannen’. De aanvragen om woningen te kunnen toevoegen en realiseren binnen het kader van de beleidsregel ‘ruim baan voor goede woningbouwplannen’ waren direct na vaststelling enigszins beperkt te noemen. Tegenwoordig geniet de beleidsregel meer bekendheid (ook regionaal) en dat maakt dat de afgelopen periode - en naar verwachting ook in de komende periode - de juiste woningen, voor de juiste doelgroep op de juiste locatie kunnen worden gerealiseerd en daarmee worden toegevoegd aan de regionale woningmarktprogrammering.

-83-

Programmabegroting 2023

Daarnaast zullen in regionaal verband de gevolgen van de provinciale Omgevingsvisie en de nieuwe provinciale Omgevingsverordening in beeld worden gebracht. Overigens is weer een nieuwe actualisatie van de provinciale verordening aangekondigd. Verder is het van belang dat in het traject van de Omgevingsvisie (voortvloeiend uit de Omgevingswet) zorgvuldig wordt omgegaan met de huidige “positie” en werking van de vigerende Structuurvisie Wonen Zuid Limburg. Gemeentelijke Woonvisie Simpelveld / Regionale Woonvisie Parkstad Limburg 2022-2027 In 2022 wordt verder gewerkt aan de actualisatie van een nieuw regionaal en lokaal kader voor wat betreft de huidige en toekomstige woningmarktopgaven. Dit kader wordt vastgelegd in de regionale en de lokale Woonvisie 2022-2027. Eind 2021 en begin 2022 zijn hiervoor enkele bouwstenen opgeleverd zoals het Woonbehoefteonderzoek en de Synopsis (koersbepaling). Bij de verdere uitwerking vindt in 2022 intensieve afstemming met alle stakeholders (keyplayers en stakeholders die wat verderaf van het thema volkshuisvesting afstaan) plaats, om de koers van de woonvisie verder te bepalen en vormt dit ook de basis voor wonen-metzorgvisie (ook wel woonzorgvisie) van de gemeenten. Naar verwachting zal deze woonzorgvisie binnen het bestaande regionale Parkstadverband worden opgepakt en vormgegeven.

Daarnaast zal met de komst en inwerkingtreding van de Omgevingswet (begin 2023) duidelijk moeten worden hoe de nieuwe woonvisie en de omgevingsvisies zich tot elkaar verhouden. Ook zal in de geactualiseerde woonvisie aandacht zijn voor een betere aansluiting van het woningaanbod op de veranderende vraag, maar ook een voortzetting van het terugdringen van incourant particulier bezit (lees slechte, sterk verouderde woningen) blijft een aandachtspunt. De bouwopgave gaat dadelijk over doorstroming en een kwalitatieve match van de woningvoorraad met de woonbehoefte. Het ‘krimpscenario’ uit de vorige woonvisie lijkt met de huidige en toekomstige ontwikkelingen niet meer geheel passend en heeft tevens gezorgd voor onbedoelde bijeffecten, zoals dat marktpartijen zich hebben teruggetrokken uit de regio. De nieuwe Woonvisie zal daarom met een positievere toon en inhoud worden weergegeven. Uiteraard zal in de nieuwe woonvisie ook ruimschoots aandacht zijn voor de aspecten van ‘Leefbaarheid’, ‘Wonen met Zorg’, Betaalbaarheid en Duurzaamheid. Volgens de huidige planning (red. juli 2022) zal de Woonvisie 2022-2027 in Q1 / 2023 ter vaststelling aan de raad worden aangeboden. Hoewel de Starterslening sinds de invoering niet veelvuldig is toegekend (5 stuks sinds 2019) is dit wel een instrument dat een betere aansluiting van woningaanbod en veranderende vraag mogelijk kan maken.

Onderzocht wordt of de genoemde bedragen om in aanmerking te kunnen komen voor een starterslening kunnen worden verhoogd en daarmee beter aansluiten bij de huidige woningmarkt. Daarbij wel de kanttekening dat ook met de extra hulp van een starterslening bovenop de gebruikelijke hypotheek, het voor de aanvrager wel betaalbaar moet zijn en blijven. Daarnaast zal ook gewerkt worden aan meer publieke bekendheid van de starterslening. Overigens zal door de provincie een evaluatie worden uitgevoerd en afhankelijk van de uitkomsten en conclusies zal worden besloten of de provincie de starterslening nog verder zal faciliteren en ondersteunen. In 2022 heeft een meer concrete uitwerking plaatsgevonden van het project aan de Schilterstraat (transformatie van zowel de woningen als openbare ruimte). Door de onduidelijkheid ten aanzien van de alsmaar stijgende kosten voor mens en materiaal is onder andere een efficiënte uitvoeringsplanning van groot belang om de kosten beheersbaar te houden. Dit betekent dat wanneer wordt gestart met de sloop van de woningen en de grondwerkzaamheden, een constante stroom van (bouw)activiteiten op gang wordt gebracht en moet worden gehouden. Vertraging en stilstand betekent immers verdere toename van de kosten. Dat vraagt van alle betrokken partijen enige flexibiliteit en creativiteit.

Het uiteindelijke doel blijft overeind, namelijk ‘het ontwikkelen van een groene, duurzame, klimaat-adaptieve en toekomstbestendige wijk, nabij het centrum van Simpelveld, waar de diverse doelgroepen prettig, veilig en levensloopbestendig kunnen wonen’. Met de toekenning van een subsidiebedrag uit Decentrale Uitkering Bevolkingsdaling (DU) – ook wel bekend onder de werktitel ‘krimpgelden’, is in 2022 een start gemaakt om ook bij De Baan een vergelijkbaar project – zij het op een meer bescheiden schaal – te beschrijven, voor te bereiden en uiteindelijk in uitvoering te

-84-

Programmabegroting 2023

brengen. Nadat in 2022 diverse mogelijkheden zijn verkend, zal in 2023 een meer concrete invulling plaatsvinden. Met de vervreemding door Meander van het complex aan de Schoolstraat in 2021 is een eerste stap gezet naar een gewenste toekomstbestendige invulling. Deze invulling betreft het realiseren van 47 levensloopbestendige appartementen binnen de contouren van het bestaande complex. De appartementen zullen na realisatie – waarbij het aspect van energiezuinigheid uiteraard bij de verbouwing zal worden meegenomen – worden verhuurd. Een aanzienlijk aantal appartementen zal hierbij binnen de categorie ‘middenhuur’ (= tot € 1.000) vallen. Het andere deel valt binnen de sociale huur (bovenkant). De verwachting is dat in de loop van 2023 een start kan worden gemaakt met de grootschalige verbouwing. Verder worden stappen gezet in de herontwikkeling van de locatie ‘Muyrers & Wijnen’ aan de Markt 11 in Simpelveld. Het betreffende ontwerpplan is inmiddels goedgekeurd door de Dorpsbouwmeester. In het project zijn een 26-tal levensloopbestendige appartementen met beperkte commerciële ruimte voorzien. Voor het project is een wijziging van het bestemmingsplan noodzakelijk. Perspectief en ambitie Een woningmarkt die ‘af’ is, zoals toenmalig minister Blok in 2019 concludeerde? Niet aan de orde.

De situatie vandaag de dag: een tekort van circa 280.000 woningen, betaalbaarheid staat voor een kwart van de huishoudens onder druk en de woningmarkt zit op slot in meer dan de helft van de gemeenten. Daarbij staat de kwaliteit en leefbaarheid in wijken onder druk. Oorlog, migratie en alle effecten die er mee gepaard gaan leiden tot extra spanning in de volkshuisvesting en in de uitvoering. Hoogste tijd dus om de volkshuisvesting Nederland-breed én lokaal te verbeteren. In de Nationale Woon- en Bouwagenda worden de oorzaken van de wooncrisis, de doelstellingen en de programmatische aanpak voor de komende jaren geschetst. Het doel van de Nationale Woon- en Bouwagenda is het bevorderen van de beschikbaarheid, betaalbaarheid en kwaliteit van het woningaanbod in Nederland. Door middel van zes onderliggende programma’s zoals ‘woningbouw’ of ‘een thuis voor iedereen’ wordt invulling gegeven aan het realiseren van die doelstelling en daarmee neemt de rijksoverheid de regie op de volkshuisvesting. Net als bij andere provincies zijn de afspraken vastgelegd (1 oktober) in de Prestatieafspraken Rijk – Provincie. Vervolgens moeten uiterlijk 31 december 2022 de afspraken in woondealregio’s zijn door vertaald. En die zijn niet vrijblijvend.

Vanuit de regio Parkstad en daarmee vanuit de Parkstad-gemeenten wordt input geleverd en druk uitgeoefend richting provincie om niet alleen de woningbouwplannen mee te nemen die al in de programmering zijn opgevoerd, maar zeker ook de ambitie mee te nemen die onder andere blijkt uit het eerder genoemde, recente woonbehoefteonderzoek. Conform het betreffende raadbesluit loopt het traject voor de renovatie van de bestaande woonwagenstandplaatsen gelegen aan de Vingweg te Simpelveld en de Biesweg te Bocholtz. Deze renovatie behelst onder meer het herbestraten en het vervangen van de erfafscheidingen en een renovatie van het verzorgingsgebouw. Verder zijn gesprekken met de woningcorporatie Krijtland Wonen opgestart om het eigendom van de standplaatsen over te dragen. Bestemmingsplannen Om enkele omissies in het bestemmingsplan “Kernen gemeente Simpelveld” te herstellen is een Veegplan opgesteld. In oktober 2021 is dit herzieningsplan vastgesteld. Er is door één belanghebbende beroep ingediend. Reparatie van het bestemmingsplan Buitengebied is in dezelfde lijn in procedure genomen. Dit plan wordt voor einde 2022 vastgesteld. Een eventuele beroepsprocedure zal dienen in 2023.

Het ‘Veegplan Kernen’ zal naar verwachting in verband met de ingestelde 2 beroepen bij de RvS, begin 2023 worden vastgesteld en reparatie van “Buitengebied 2016” zal eind 2022 / begin 2023 (afhankelijk van het procedureverloop / beroepen) zijn beslag krijgen. Na voornoemde aanpassingen beschikt de gemeente Simpelveld momenteel over actuele bestemmingsplannen die het volledige grondgebied van de gemeente dekken. De bestemmingsplannen zullen net als de actuele verordeningen dienen als massieve bouwsteen voor het verplichte omgevingsplan.

-85-

Programmabegroting 2023

Projecten (fysieke) leefomgeving In het fysieke domein geven we voortzetting aan een aantal in voorgaande jaren ingezette, nauw met elkaar samenhangende (majeure) projecten (zie ook in samenhang met programma 3). Met de vorming van een reserve ter grootte van € 4 miljoen om bij te dragen in investeringen in de projecten fysieke leefomgeving en het aan het gemeentebestuur verleende mandaat om in de voorbereidingsfase uitgaven tot maximaal € 50.000 per project (tot maximaal € 200.000) aan te kunnen wenden, heeft de raad in zijn vergadering van 15 december 2016 een hoge ambitie uitgesproken. Hiermee zijn financiële middelen beschikbaar voor investeringen in het kader van o.a. IBA Parkstad, I-Dop Bocholtz en economie / toerisme projecten om hiermee als gemeente een stimulerende rol te kunnen vervullen. Omtrent ontwikkelingen en voortgang van deze en andere projecten in het fysieke domein zullen wij de raad blijven informeren via de aan de raadscommissievergaderingen gekoppelde periodieke updates. In april 2021 is gestart met de uitvoering van het majeure I-Dop project Kernplan Bocholtz. De oplevering en de feestelijke opening (10 september 2022) van de uitgevoerde civieltechnische / infrastructurele werkzaamheden hebben, als onderdeel van het I-Dop, inmiddels plaatsgevonden. Het fysieke project is daarmee afgerond.

Omgevingswet De inwerkingtreding van de Omgevingswet (Ow) is wederom uitgesteld en is nu vooralsnog voorzien per 1 januari 2023. De implementatie van de Ow verloopt volgens het Plan van aanpak, dat de raad in februari 2020 heeft vastgesteld. In het Plan van aanpak is als uitgangspunt genomen om de focus te leggen op de concrete acties die nodig zijn om per datum van inwerkingtreding klaar te zijn voor het werken onder de Ow. De acties richten zich daarom vooral op het continueren van de vergunningverlening en de toezichthoudende- en handhavende taak, zodat de huidige dienstverlening op niveau blijft. Deze acties zijn benoemd en beschreven in een Routemap die in maart 2021 is vastgesteld. Volgens planning zijn onze gemeentelijke regels / verordeningen over de fysieke leefomgeving en de openbare orde en veiligheid gebundeld in de verordening fysieke leefomgeving (vfl). Tegelijkertijd is de verordening openbare orde en veiligheid (vov) geactualiseerd. Beide verordeningen zijn medio 2021 vastgesteld. Met toetreding tot het convenant van de Provincie Limburg, "Samenwerking Gemeenschappelijke Informatievoorziening VTH" (SGIV) is de gemeente in dit samenwerkingsverband overgegaan tot aanschaf van de VTH-applicatie Squit20/20. Hiermee is de gemeente Simpelveld aangesloten op het landelijke digitale stelsel (DSO).

Laatste acties die voor ingangsdatum van de Ow moeten worden afgerond, zijn het aanpassen van de legesverordening (december 2022), het al dan niet aanwijzen van gevallen voor verplichte participatie en het opnieuw beleggen van de bevoegdheden tussen de raad en het college op basis van het aanwijzen van gevallen, waarin de raad al dan niet gebruik gaat maken van het adviesrecht als ook de toepassing van de door de Ow gegeven delegatiemogelijkheden. Gelet op de datum voor het vaststellen van de verplichte Omgevingsvisie (per 1 januari 2025) zal hier in 2023 een aanvang mee worden gemaakt. Groene(re) kernen. In 2023 e.v. wordt net zoals voorgaande jaren gewerkt om meer groen in o.a. de kernen te realiseren en de gewenste uitstraling van een ‘groene gemeente’ verder te bewerkstelligen. In 2022 is met het beschikbare budget ‘extra groen in de kernen’ in Simpelveld en in Bocholtz een anjerperk gerealiseerd. Tevens heeft de buitendienst het ‘parkje’ te Broek ecologisch opgewaardeerd. Tevens wordt een gedeelte van deze gelden ingezet voor het onderhoud van reeds gerealiseerde projecten c.q. opwaarderingen. Aangaande de motie: ‘onderzoek verhogen budget inrichting en onderhoud openbaar groen’ is qua inrichting/ realisatie o.a.

vastgesteld om in de periode 2023 t/m 2024 met uitloop tot maart 2025 (gezien het plantseizoen) 500m2 vaste planten op meerdere grasvelden binnen de gemeente aan te planten. Momenteel is de buitendienst bezig met de voorbereiding hiervan zoals o.a. het inzichtelijk maken van geschikte locaties en het opstellen van een beplantingsplan. Tevens zijn er in 2022 op meerdere (zicht)locaties (proefondervindelijk) flora- en faunamengsels ingezaaid. Het resultaat hiervan is/was redelijk tot goed. Voldoende water (neerslag) is

-86-

Programmabegroting 2023

voor de opkomst- en beginontwikkeling van flora- en faunamengsels van groot belang. Het voornemen is om dit in 2023 te continueren. Naast het opwaarderen en realiseren van (meer) groen is gepast en gedegen onderhoud van groot belang voor het borgen van de kwaliteit van openbaar groen. Het beheer van het openbaar groen wordt tot heden op basis van de vastgestelde onderhoudsniveaus en bijbehorende budgetten uitgevoerd. In 2022 is reeds een incidenteel bedrag ad. € 100.000 voor de nul-beurt en een structureel bedrag ad. € 40.000 voor het uitvoeren van de reguliere snoeiwerkzaamheden aan bomen ter beschikking gesteld. De kwaliteit van het bestaande bomenareaal zal hierdoor aanzienlijk toenemen. Om de tevredenheid inzake het groenonderhoud verder te verbeteren/verhogen en een kwaliteitsslag te realiseren zijn meerdere (uitvoerings)maatregelen (inclusief budgetten) aangaande het onderhoud in de openbare ruimte middels het raadsadvies: ‘Groenstructuurplan gemeente Simpelveld 2022’ in raadsvergadering d.d. 21 april 2022 vastgesteld. KENGETALLEN Bron Aantal belastingobjecten - type ‘woningen’ - type ‘niet-woningen’ Leegstandspercentage Waarde woning - gemiddelde waarde woning Oppervlakte openbaar groen - binnen bebouwde kom - buiten bebouwde kom - sportvelden Herstructureringsopgave Simpelveld (aantal woningen) (excl. nieuwbouw)

BsGW BsGW BsGW

2017

2018

2019

2020

2021

5.158 387 4,6%

5.142 384 4,8%

5.141 386 4,5%

5.165 384 4,5%

5.202 362 5,21%

BsGW

161.685 172.883 173.819 199.306 199.339

Gemeente Gemeente Gemeente Vigerende regionale envelop

19,8 ha. 37 ha. 8 ha. 120

19,8 ha. 37 ha. 8 ha. 150

19,8 ha. 20,7 ha. 20,7 ha. 37 ha. 37 ha. 37 ha. 8 ha. 8 ha. 8 ha. 150 150 150

Wat mag het kosten? BATEN EN LASTEN

La sten excl . kvst. & ka pi ta a l l st. Baten Saldo excl. kvst. & kap. lst. La sten kos tenverdeel sta a t Ka pi ta a l l a sten Saldo van baten en lasten Toevoegi ngen Onttrekki ngen Gerealiseerd / geraamd resultaat

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2021 2022 2023 2024 2025 2026 573.000 562.585 576.306 576.306 576.306 576.306 158.515 151.680 85.300 102.980 102.980 102.980 -414.485 -410.905 -491.006 -473.326 -473.326 -473.326 30.623 16.182 46.599 46.599 46.599 46.599 0 4.200 14.109 13.777 13.565 13.362 -445.108 -431.287 -551.714 -533.702 -533.490 -533.287 9.000 9.000 9.000 9.000 9.000 9.000 244.905 0 0 76.905 76.905 76.905 -209.203 -440.287 -560.714 -465.797 -465.585 -465.382

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven:

-87-

Programmabegroting 2023

Rekening 2021 Saldo van baten en lasten: 8.1 rui mtel i jke ordeni ng rui mtel i jke ordeni ng 8.2 grondexpl oi ta ti e ei gendommen 8.3 wonen en bouwen woni ngbouw bouw- & woni ngtoezi cht overi ge vol kshui sves ti ng omgevi ngs vergunni ngen Gerealiseerd / geraamd resultaat

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

-114.761

-154.427

-121.038

-121.038

-121.038

-121.038

-13.724

13.698

-42.908

-24.896

-24.684

-24.481

-42.020 -232.065 -138.255 95.717 -445.108

-51.885 -212.482 -96.191 70.000 -431.287

-57.052 -249.720 -115.996 35.000 -551.714

-57.052 -249.720 -115.996 35.000 -533.702

-57.052 -249.720 -115.996 35.000 -533.490

-57.052 -249.720 -115.996 35.000 -533.287

MUTATIES IN RESERVES In programma 0 zijn de volgende mutaties in reserves met betrekking tot dit programma geraamd. Rekening 2021 Toevoegingen (lasten) reserve bestemmi ngspl a nne n Subtotaal toevoegingen Onttrekkingen (baten) reserve i mpl ementa ti e Omgevi ngswe t reserve fys i eke l eefomgevi ng; - reserve i nvesteri ngen fysi eke l eefomgevi ng Op de Boor - reserve i nvesteri ngen fysi eke l eefomgevi ng s ta ti ons gebi ed ZLSM - reserve i nvesteri ngen fysi eke l eefomgevi ng ui tki jkpunt Hul s (vel d) - reserve i nvesteri ngen fysi eke l eefomgevi ng Lei sure La ne Subtotaal onttrekkingen Totaal

9.000 9.000

Begroting 2022 9.000 9.000

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

9.000 9.000

9.000 9.000

9.000 9.000

9.000 9.000

0 9.000

10.150 43.810 21.510 1.435 76.905 -67.905

10.150 43.810 21.510 1.435 76.905 -67.905

10.150 43.810 21.510 1.435 76.905 -67.905

84.438 160.467

244.905 -235.905

0 9.000

INVESTERINGEN Geen TOELICHTING De voornaamste mutaties ten opzichte van de begroting 2022 zijn de volgende:  Uit de Berap najaar 2021 - Geen  Uit de Berap voorjaar 2022 - Geen  Overige - Als gevolg van de invoering van de Omgevingswet wordt voorzien dat de bouwleges aanzienlijk afnemen Totaal

0 0 -35.000 -35.000

Verschillen ten opzichte van de begroting 2022 van kapitaallasten en de loonkostenverdeelstaat worden hier niet verder toegelicht. Deze verschillen zijn met name het gevolg van wijzigingen in de renteomslag en de afdelingsplannen (grondslag loonkostenverdeling).

Wat zijn de risico’s? De volgende financiële risico’s kunnen worden benoemd:  Nieuwe omgevingswet  Planschades Voor een nadere toelichting van de risico’s zie de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

-88-

Programmabegroting 2023

HOOFDSTUK 3

Bosschenhuizen - Oude Molen

PARAGRAFEN

-89-

Programmabegroting 2023

-90-

Programmabegroting 2023

Paragraaf Bedrijfsvoering INLEIDING De gemeente Simpelveld wil zich doorontwikkelen tot een goede, professionele dienstverlener. De klant(vraag) staat in ons handelen centraal. De doelstelling van de organisatie en de visie met betrekking tot vraaggerichte dienstverlening zijn van grote invloed op de bedrijfsvoering en dus de inrichting van de organisatie. Dit alles willen we op een zo effectief en efficiënt mogelijke manier realiseren. De organisatieontwikkeling heeft de laatste jaren het accent gelegd op het verbeteren van die dienstverlening aan de Simpelveldse burger. In deze paragraaf wordt een onderscheid gemaakt in de volgende beleidsvelden: Personeel & Organisatie Financiën & Control Informatiemanagement Communicatie Dienstverlening PERSONEEL & ORGANISATIE De afgelopen twee jaren heeft het team P&O veel energie gestoken in de implementatie van ons E-HRMsysteem Motion. Zo zijn de personeelsdossiers gedigitaliseerd, de documentgenerator (standaardbrieven) ingericht en een koppeling tot stand gebracht die zorgt voor gegevensuitwisseling met onze arbodienst. In 2022 zijn wij gestart met de professionalisering van de HRM-managementinformatie.

Nu nog een handmatig en bewerkelijk proces, maar onze leverancier heeft een nieuwe module managementinformatie in ontwikkeling waarmee via dashboards belangrijke HRM kengetallen raadpleegbaar zijn, zowel voor P&O maar – zonder tussenkomst van P&O – ook direct voor onze leidinggevenden. In 2022 zijn we hiermee gestart en we verwachten dit verder uit te rollen in 2023 (hiervoor zijn we mede afhankelijk van de ontwikkeling door onze leverancier). De arbeidsmarkt is krap en we verwachten dat we ook in 2023 geconfronteerd worden met deze krappe arbeidsmarkt. Dat betekent dat we verder gaan met het intensiveren van het gebruik van andere wervingskanalen, waarbij nadruk wordt gelegd – zoals ook afgesproken in het coalitieprogramma – op samenwerking met onderwijsinstellingen en detacheringsbureaus, waarmee we young potentials kunnen selecteren, al dan niet in een trainee-constructie. Verder staat 2023 in het teken van onderhoud van een aantal HRM-zaken zoals bijvoorbeeld actualisering van ons functieboek en functiewaarderingssysteem. Ziekteverzuim Het ziekteverzuim is een onderwerp dat jaarlijks aandacht vraagt. Eenmaal per kwartaal bespreekt het management de verzuimcijfers met de Arbodienst. Jaar Ziekteverzuimpercentage* Verzuimfrequentie*

2015 7,20% 1,39

2016 6,27% 1,47

2017 6,28% 1,41

* excl. zwangerschapsverlof

-91-

2018 5,04% 1,26

2019 5,81% 1,44

2020 4,31% 0,96

2021 6,16% 0,98

Programmabegroting 2023

Salariskosten De salariskosten zijn als volgt verdeeld: Omschrijving Fte burgemeester

Rekening 2021 Gerealiseerde loonkosten

1,00

wethouders

134.588

Begroting 2022 Fte Geraamde loonkosten 1,00

132.449

Begroting 2023 Fte Geraamde loonkosten 1,00

131.492

2,20

186.250

2,20

185.535

3,00

252.422

3,20

320.838

3,20

317.984

4,00

383.914

secretaris

1,00

114.782

1,00

117.328

1,00

120.966

griffie

1,11

106.477

1,11

102.001

1,11

104.921

secretariepersoneel

61,58

4.518.310

65,21

4.840.609

74,90

5.949.240

openbare werken

10,07

537.155

9,65

508.143

9,65

531.514

burgerlijke stand

0,00

1.407

0,00

3.000

0,00

3.000

subtotaal bestuur

subtotaal personeel

73,76

5.278.130

76,97

5.571.081

86,66

6.709.640

TOTAAL

76,96

5.598.968

80,17

5.889.064

90,66

7.093.554

De stijging van de geraamde loonkosten houden voor een belangrijk deel verband met de uitbreiding van de formatie als gevolg van het raadsvoorstel ‘organisatie- en uitvoeringskracht’. Kostenverdeelstaat In de Notitie Overhead van de Commissie BBV is opgenomen dat kosten zoveel mogelijk direct worden toegerekend aan de betreffende taakvelden. De resterende overheadkosten worden centraal verantwoord via taakveld 0.4 ‘overhead’. Ten aanzien van de kosten van het ambtelijk apparaat (secretariepersoneel en openbare werken) is bepaald of deze al dan niet directe kosten zijn ten aanzien van een bepaald taakveld; toerekening heeft dan plaatsgevonden via de kostenverdeelstaat op basis van de urenraming. Indien het indirecte kosten betreft, dan is er sprake van overhead (verantwoord op taakveld 0.4). Voor een overzicht van de totale overhead wordt verwezen naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten (paragraaf 4.5). FINANCIËN & CONTROL Ons handelen blijft erop gericht om onze financiële huishouding gezond te houden. Juist in tijden waarin het financieel economisch onzeker is, is het belangrijk de basis op orde te hebben. De volgende speerpunten zijn en blijven van belang: doorontwikkeling P&C-documenten en actualiseren financiële- en bedrijfsvoeringnota’s.

Doorontwikkeling P&C-documenten Ten aanzien van de huidige P&C-documenten (begroting, berap’s en jaarstukken) is door zowel college als raad meermaals aangegeven dat deze van voldoende kwaliteit zijn. Dit laat onverlet dat er steeds oog moet zijn voor mogelijke verbeteringen. Intern wordt gestreefd naar het continue verbeteren van de verslaggeving en prestatie-verantwoording middels de PDCA-cyclus. Actualiseren financiële- en bedrijfsvoeringnota’s Het is van belang om nota's en verordeningen actueel te houden. Normaliter dient actualisatie één keer in de vier jaar plaats te vinden. De planning is om in 2023 de volgende nota’s voor te bereiden en af te ronden:  Nota reserves en voorzieningen;  Nota risicomanagement en weerstandsvermogen;  Treasurystatuut. Onderstaand is aangegeven wanneer de financiële- en bedrijfsvoeringnota’s van de gemeente Simpelveld uiterlijk geactualiseerd dienen te worden: Document

Vastgesteld door College / Raad 2021 2022 2020 2019

212, 213 en 213a-verordening Nota activeren en afschrijven Nota inkoop en aanbesteding Nota reserves en voorzieningen

-92-

Actualisatie uiterlijk in 2025 2026 2024 2023

Programmabegroting 2023

Nota risicomanagement en weerstandsvermogen Treasurystatuut

2019 2018

2023 2023

Rechtmatigheidsverantwoording Met de implementatie van de rechtmatigheidsverantwoording vanaf begrotingsjaar 2023 legt het college aan de gemeenteraad expliciet verantwoording af over de financiële rechtmatigheid van alle transacties. De controleverklaring van de controlerend accountant beperkt zich vanaf 2023 tot de getrouwheid van de jaarrekening, inclusief de expliciete rechtmatigheidsverantwoording van het college. Deze rechtmatigheidsverantwoording en de toelichting over afwijkingen en te treffen maatregelen dragen bij aan het gesprek tussen het college en de gemeenteraad over de rechtmatigheid en de kwaliteit van het systeem van sturing en beheersing. Ten aanzien van de implementatie van de rechtmatigheidsverantwoording kan gemeld worden dat het plan van aanpak reeds behandeld is in de auditcommissie van de gemeente Simpelveld, de werkprocessen zijn ingericht en dat er nog in de auditcommissie een sessie belegd gaat worden om de verdere uitgangspunten in onderling overleg te bepalen, zoals bijvoorbeeld de verantwoordingsgrenzen. Kosten bedrijfsvoering Onderstaand wordt een meerjarig inzicht weergegeven in diverse kosten die samenhangen met de bedrijfsvoering.

Automatisering Kantoorkosten HRM (excl. salariskosten) Communicatie Totaal

Rekening 2021 905.965 523.820 891.793 113.468 2.435.046

Begroting 2022 772.656 543.303 277.100 78.854 1.671.913

Begroting 2023 919.912 557.220 296.480 120.656 1.894.268

Begroting 2024 937.363 548.611 296.480 120.656 1.903.110

Begroting Begroting 2025 2026 978.340 980.896 535.528 527.721 296.480 296.480 120.656 120.656 1.931.004 1.925.753

INFORMATIEMANAGEMENT In 2023 wordt aandacht besteed aan de volgende projecten en ontwikkelingen; Parkstad IT De gemeente Simpelveld is in oktober 2021 definitief gemigreerd naar Parkstad IT. In november 2021 is het rapport ‘’Toekomst Parkstad IT’’ van onderzoeksbureau Berenschot aan de deelnemers gestuurd. Dit rapport is het resultaat van een in mei 2021 geformuleerde onderzoeksopdracht door de deelnemersraad, luidende: Wat is, gezien de opgaven en toekomstige ontwikkelingen, de beste wijze om de uitvoering van de bedrijfsvoeringstaken omtrent ICT-taken te organiseren voor de huidige deelnemers aan Parkstad-IT? De uitkomsten van het rapport Berenschot luiden voor Parkstad IT als volgt: -

Als juridische vorm een bedrijfsvoeringsorganisatie vormen; Inzetten op het worden van een regie-organisatie in plaats van een uitvoeringsorganisatie, (eerste 3 jaar hybride model, 3-5 jaar naar regiemodel) De inhoud richten op automatiseringstaken en de groei naar informatiemanagementtaken vanuit een regierol.

De uitkomsten van dit onderzoek worden momenteel nader uitgewerkt. De verwachting is dat in de eerste helft van 2023 de besluitvorming rondom het vormen van en toetreden tot een bedrijfsvoeringsorganisatie (in de vorm van een GR) aan de raad wordt voorgelegd. Verbeterplan Informatiebeheer 2021 – 2024 Naar aanleiding van de rapportage horizontale verantwoording Archiefwet 1995 (eind 2020) is ter verbetering van de informatiehuishouding een meerjarig verbeterplan informatiebeheer 2021 – 2024 opgesteld. De afgelopen jaren is gewerkt aan de uitvoering van het plan. In 2022 is wederom een rapportage horizontale verantwoording opgesteld.

-93-

Programmabegroting 2023

In 2022 wordt in het kader van het opzetten van een kwaliteitssysteem informatiebeheer een eerste nulmeting uitgevoerd. Op basis van de nulmeting wordt een beeld verkregen van de status/ kwaliteit van het informatiebeheer in de organisatie en de verbeteringen die hierin noodzakelijk zijn. In 2023 zal de focus liggen op: • Overdracht archiefblok 2000 – 2009 naar de archiefbewaarplaats; • Verdere uitbouw van het kwaliteitssysteem informatiebeheer waaronder het uitvoeren van een kwaliteitscontrole ten aanzien van de kwaliteit van het informatiebeheer; • Verdere uitbouw van het actueel en logisch samenhangend overzicht van de archiefbescheiden; • Starten met het opstellen van kaders en afspraken over het beheer van e-mailboxen en netwerkomgeving; • Opstellen maatregelen en kaders zodat digitale informatie betrouwbaar, bruikbaar en aantoonbaar authentiek is en blijft; • Oriëntatie op een e-depot oplossing, eventueel in combinatie met toetreding tot GR HCL. Onderzoek toetreding tot de gemeenschappelijke regeling Historisch Centrum Limburg Het Historisch Centrum Limburg (HCL) verricht een drietal diensten voor de gemeente in het kader van de Archiefwet 1995. Het HCL is per 1 januari 2020 ontstaan uit de samenvoeging van het Regionaal Historisch Centrum Limburg in Maastricht en Rijckheyt in Heerlen. Meerdere gemeenten uit Zuid-Limburg nemen deze diensten af van het HCL.

De gemeente heeft in 2004 besloten de diensten af te nemen bij Rijckheyt op basis van een dienstverleningsovereenkomst (DVO). Het HCL biedt de gemeente de mogelijkheid om per 1 januari 2024 toe te treden tot de gemeenschappelijke regeling HCL. Een andere optie is om een (nieuwe) dienstverleningsovereenkomst met het HCL af te sluiten. Samen met andere gemeenten uit Zuid-Limburg onderzoeken wij de voor- en nadelen van beide opties. In 2023 zal het college een (voorgenomen) besluit nemen over toetreden tot GR HCL of afsluiten van een nieuwe DVO. Als het voornemen bestaat tot toetreding tot de GR HCL zal de raad het college hiervoor toestemming moeten verlenen. Wet Open Overheid Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) gedeeltelijk in werking getreden. De Woo is de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). De wet heeft als doel dat overheidsinformatie beter vindbaar en toegankelijk wordt. Binnen de gemeente is een projectgroep actief die de (meerjarige) implementatie van de Woo in de organisatie begeleid en ondersteund. In 2023 zal de focus liggen op de aansluiting op de landelijke voorziening (PLOOI) voor het openbaar maken van de informatie en het (deels geautomatiseerd) anonimiseren van de informatie. Informatiebeveiliging en Privacy In 2023 worden de maatregelen uit de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) verder geïmplementeerd.

In 2022 heeft een GAP analyse, risicoanalyse en prioritering plaatsgevonden. De te nemen maatregelen worden uitgewerkt in een nieuw informatiebeveiligingsplan. De implementatie en opvolging van de maatregelen wordt structureel in de organisatie geborgd door middel van een, nog aan te schaffen, Information Security Management System (ISMS). Op het gebied van privacy worden de bestaande maatregelen tegen het licht gehouden om te bezien of actualisering noodzakelijk is. COMMUNICATIE Aan de hand van het coalitieakkoord 2022-2026 wordt voor de komende coalitieperiode een nieuw communicatieplan geschreven. Onderdeel hiervan is aandacht voor communicatie bij beleidsuitvoering, om de ambities vanuit het coalitieakkoord te ondersteunen. Met moderne communicatiemiddelen willen we meer laten zien wat we doen en waarom we dat doen. Daarbij staat burgerparticipatie hoog in het vaandel. De vernieuwde website kan hierbij ondersteunend werken door deze nog beter up to date te houden, waarvoor alle hulp uit de organisatie nodig zal zijn. Communicatie is een aandachtspunt voor alle collega’s. Dat deze communicatie proactief is, toegankelijk en begrijpelijk, staat buiten kijf.

-94-

Programmabegroting 2023

DIENSTVERLENING Voor eind 2022 e.v. staan onder meer de volgende activiteiten op de planning: In 2022 is de website vernieuwd. De projectgroep is vervolgens verder gegaan als beheergroep van de website met als doel te zorgen voor verdere finetuning / doorontwikkeling van de website. Het maken van een afspraak kon voorheen alleen telefonisch (tijdens de openingstijden). Met de implementatie van de nieuwe website zal de functionaliteit van de website uitgebreid worden met de mogelijkheid voor burgers om digitaal een afspraak te maken (afsprakenmodule). Producten kunnen zo veel mogelijk digitaal worden aangevraagd. Op de gemeentelijke website is hiervoor een digitaal loket ingericht. Op dit moment staat de 20 meest gevraagde producten (uiteraard voor zover wettelijk toegestaan) online. Indien blijkt dat er vraag is naar aanvullende webformulieren dan zullen deze ontwikkeld worden en online geplaatst worden. Voor wat betreft de terugbelverzoeken is de doelstelling om te voldoen aan de normen van het kwaliteitshandvest. De afspraken uit het kwaliteitshandvest worden intern periodiek onder de aandacht gebracht. Recent heeft een onderzoek plaatsgevonden naar de telefonisch dienstverlening. Komende periode gaan we aan de slag met de uitkomsten van dit onderzoek.

Vanuit het Ministerie is de verplichting opgelegd dat iedere gemeente uiterlijk 2023 de mogelijk biedt om een rijbewijs online te verlengen via de website van de RDW; het zogenaamde Digitaal Aanvragen Rijbewijs (DAR). De aanvrager kan dit rijbewijs vervolgens al na twee werkdagen ophalen op het gemeentehuis. Hiermee wordt beoogd de dienstverlening aan de burger te verbeteren. Single Digital Gateway (SDG) is een Europese verordening waar alle gemeenten aan moeten voldoen. De eerste stap is dat overheden vanaf december 2022 informatie over producten en diensten moeten ontsluiten via YourEurope.eu. Dit ten behoeve van de verbeterde dienstverlening aan onze ‘internationale burgers’. DOELMATIGHEIDS- EN DOELTREFFENDHEIDSONDERZOEKEN Op grond van de Verordening artikel 213a onderzoekt het college minimaal een keer per vier jaar (uiterlijk eind 2024) de doelmatigheid en doeltreffendheid van een door haar gevoerde beleidsonderdeel en deelt de resultaten hiervan met de raad. De uitkomsten van een onderzoek worden vastgelegd in een rapportage. Elke rapportage bevat tenminste een analyse van de onderzoeksresultaten en, indien nodig, aanbevelingen voor verbeteringen c.q. een verbeterplan. De rapportage en het verbeterplan worden naar de raad gestuurd. Op basis van het verbeterplan zal het college maatregelen nemen.

-95-

Programmabegroting 2023

Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing VASTGESTELD BELEID Het weerstandsvermogen is een maatstaf voor de mate waarin de gemeente in staat is om de gevolgen van risico’s op te vangen zonder dat het beleid of de uitvoering daarvan in gevaar komt. Het weerstandsvermogen is afhankelijk van de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit (hoeveel middelen zijn nodig om alle risico’s op te kunnen vangen). Beide komen in het vervolg van deze paragraaf aan de orde en op basis daarvan wordt het weerstandsvermogen bepaald. In de Nota risicomanagement en weerstandsvermogen 2019, zoals door de raad vastgesteld in de vergadering van 13 december 2018, is het beleid vastgesteld. Dit beleid ten aanzien van het weerstandsvermogen dient enerzijds om inzicht te verschaffen in de omvang en de opbouw van de weerstandscapaciteit, en anderzijds om aan te geven wat de relevante risico’s en de eventuele financiële gevolgen van deze risico’s zijn. Om daadwerkelijk beleid te voeren dient eerst bepaald te worden hoe het risicoprofiel van de gemeente is opgesteld, wat tot de weerstandscapaciteit gerekend wordt en hoe het weerstandsvermogen berekend wordt. Vervolgens zal op basis van deze kennis een keuze gemaakt moeten worden welk niveau van het weerstandsvermogen wordt nagestreefd.

Bij de behandeling van de begroting 2021 zijn door de raad vragen gesteld bij de kwantificering van risico’s. Naar aanleiding hiervan is e.e.a. aan de orde geweest in de Auditcommissie. Dit heeft geresulteerd in een aanpassing van de kwantificering van risico’s en de toelichting hierop. WEERSTANDSVERMOGEN Om het weerstandsvermogen te kunnen bepalen, zal allereerst de beschikbare weerstandscapaciteit bepaald worden. Vervolgens zullen de belangrijkste risico’s inzichtelijk gemaakt worden en, daar waar mogelijk, gewaardeerd worden. 1. Risico’s

2. Weerstandscapaciteit  Algemene Reserve  Onvoorzien  Begrotingsoverschotten  Onbenutte belastingcapaciteit

Financieel gekwantificeerd

WEERSTANDSVERMOGEN

BESCHIKBARE WEERSTANDSCAPACITEIT De beschikbare weerstandscapaciteit geeft aan hoeveel middelen beschikbaar zijn om eventuele risico’s op te kunnen vangen. Als componenten weerstandscapaciteit worden onderstaande onderdelen genoemd: Incidentele weerstandscapaciteit a. algemene reserve Van de reserves vormt de algemene reserve normaal gesproken het direct vrij besteedbare deel dat kan worden aangewend ter financiering van opgetreden risico’s. De algemene reserve bedraagt (raming) per 31-12-2023 € 4.147.528. b. post onvoorzien De post onvoorzien bedraagt voor 2023 (en verder) € 1.000.

-96-

Programmabegroting 2023

Structurele weerstandscapaciteit c. begrotingsoverschotten Indien in de begroting te ruime budgetten of onbenutte budgetten staan, dan kunnen deze structureel worden ingezet ter dekking van risico’s. Indien hiervan sprake is, zal dit in de toelichting bij de jaarstukken en tevens in de Berap’s worden gemeld. Een begrotingsoverschot kan ook inhouden dat de gemeente ruimte heeft voor nieuw beleid. Deze ruimte zou dan tevens kunnen worden ingezet ter verhoging van de weerstandscapaciteit. d. onbenutte belastingcapaciteit De omvang van de resterende belastingcapaciteit is de ruimte tussen de feitelijke opbrengst uit het totaal van de onroerende-zaakbelastingen, de rioolheffing en de afvalstoffenheffing enerzijds en anderzijds de opbrengst die de gemeente moet realiseren indien een beroep is gedaan op een aanvullende bijdrage op grond van artikel 12 van de Financiële Verhoudingswet (Fvw). Er is derhalve sprake van te benutten belastingcapaciteit indien het tarief voor de OZB lager is dan het tarief volgens de artikel 12-norm. Voor wat betreft rioolheffing en afvalstoffenheffing hanteert de gemeente Simpelveld het standpunt dat er sprake moet zijn van een 100% kostendekkend tarief. Voor deze heffingen is dus geen sprake van onbenutte belastingcapaciteit.

Onroerende-zaakbelastingen Op basis van de meicirculaire 2022 zijn volgens de artikel 12-norm voor 2023 de ozb-inkomsten op peil als het gemiddelde percentage van de WOZ-waarde tenminste 0,1729 bedraagt. Voor het jaar 2023 is het voorstel om het OZB percentage met 1,5% te indexeren. Omdat op dit moment de meeste actuele WOZwaarden nog niet beschikbaar zijn, kan het tarief nog niet worden bepaald. De verwachting is echter dat er niet of nauwelijks sprake zal zijn van onbenutte belastingcapaciteit. Resumerend overzicht Omschrijving Incidentele weerstandscapaciteit a. algemene reserves b. post onvoorzien Structurele weerstandscapaciteit c. begrotingsoverschotten d. onbenutte belastingcapaciteit Totale weerstandscapaciteit

2023

2024

2025

2026

4.147.528 1.000

4.167.763 1.000

4.314.342 1.000

5.525.186 1.000

0 0 4.148.528

0 0 4.168.763

0 0 4.315.342

0 0 5.526.186

RISICO’S Het BBV geeft aan dat alleen risico’s van materiële betekenis in relatie tot de financiële positie hoeven te worden meegenomen. Feitelijk wordt hier bedoeld dat de kleinere risico’s natuurlijk wel in ogenschouw moeten worden genomen, maar dat ze qua risicofinanciering uit de lopende exploitatie worden gefinancierd. Onderstaand worden de relevante risico’s voor de financiële positie benoemd en gekwantificeerd. De kwantificering is conform afspraak met de auditcommissie als volgt aangepast: Eerst wordt bepaald hoe groot de kans is dat een risico zich voordoet: Kans Klein Middel Groot

25% 50% 75%

Vervolgens wordt het effect als het zich risico zich voordoet ingeschat. Daarbij zijn vier klassen mogelijk, tenzij er een betere waardering van het effect mogelijk is. Effect Klasse 1 Klasse 2 Klasse 3 Klasse 4

< € 50.000 € 50.000 - € 200.000 € 200.000 - € 500.000 > € 500.000

€ 25.000 € 125.000 € 350.000 € 750.000

-97-

Programmabegroting 2023

Aansprakelijkheid/juridische risico’s 1.Aanbestedingen De regels voor (Europese) aanbestedingen zijn zeer strikt. Hoe groter het bedrag voor de aanbesteding en hoe complexer het onderwerp, hoe groter het mogelijke risico. Bij complexe aanbestedingen wordt indien noodzakelijk een beroep gedaan op externe expertise. Van belang is om telkens goed de selectie- en gunningscriteria te definiëren en uit te voeren. De partij die de aanbesteding niet gegund krijgt, dient helder en duidelijk te vernemen waarom de opdracht aan een andere partij is gegund. Worden regels, ondanks alle zorgvuldigheid, niet goed toegepast dan loopt de gemeente een risico. Hoe hoog dit risico is, is afhankelijk van het aan te besteden bedrag en bijvoorbeeld ook de investeringen die de gemeente op de rol heeft staan. Dit risico kan zich breed voordoen en is derhalve niet aan bepaalde programma’s toe te rekenen. kwantificering Voor 2023 is een relatief beperkt investeringsprogramma voorzien, echter er lopen een aantal investeringen uit voorgaande begrotingsjaren c.q. eerdere raadsbesluiten. O.a. voor deze investeringen dienen aanbestedingsprocedures doorlopen te worden. Rekening houdend met het feit dat voor aanbestedingen intern strikte procedures worden gevolgd en dat voor complexe aanbestedingen indien nodig een beroep gedaan wordt op externe expertise c.q.

een juridische toets wordt uitgevoerd, waarderen we het risico als volgt: Kans – middel 50% Effect – klasse 3 € 350.000 Financieel risico – 50% van € 350.000 is € 175.000 Financiële risico’s 2.Sociaal domein Sinds 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor de nieuwe taken in het kader van de drie grote decentralisaties, te weten Wmo-nieuwe taken, jeugdzorg en participatie. Gedurende het jaar wordt het sociaal domein intensief gemonitord. In de praktijk blijkt het niet makkelijk om een compleet en sluitend beeld te krijgen. M.b.t. de jeugdzorg is m.i.v. van 2022 het woonplaatsbeginsel ingevoerd. De gemeente beschikt over de reserve sociaal domein (raming stand 1 januari 2023 circa € 67.000), die ten behoeve van het sociaal domein kan worden ingezet. Situatie Xonar Xonar is een van de grootste zorgaanbieders in de regio Zuid-Limburg die actief is op het gebied Jeugd & Opvoedhulp (J&OH) en Vrouwenopvang & Hulpverlening (VO&H). Xonar heeft al een langere tijd te kampen met financiële tegenvallers en liquiditeitsproblemen met als gevolg een terugloop van de solvabiliteit. In samenspraak met de Jeugdautoriteit heeft Xonar een herstelplan opgesteld dat moet leiden tot een duurzaam herstel van de situatie.

kwantificering Rekening houdend met het feit dat de budgetten voor de jeugdzorg en wmo structureel zijn verruimd en dat voor de risico’s in het sociaal domein de reserve sociaal domein beschikbaar is en dat tevens mee- en tegenvallers binnen het sociaal domein elkaar (deels) kunnen compenseren, waarderen we het risico als volgt: Kans – middel 50% Effect – klasse 3 € 350.000 Financieel risico – 50% van € 350.000 is € 175.000. 3.Verbonden partijen Verbonden partijen voeren in de regel gemeentelijke taken uit. De belangrijkste groep verbonden partijen zijn de Gemeenschappelijke Regelingen. Te denken valt hierbij aan de Veiligheidsregio, de GGD Zuid-Limburg, de RUD Zuid-Limburg, de BsGW, Stadsregio Parkstad Limburg en Rd4. Samenwerking levert in de regel financiële voordelen op, maar kan ook leiden tot financiële risico’s. In de paragraaf verbonden partijen wordt in de toelichting op de individuele verbonden partijen nader ingegaan op de eventueel aanwezige risico’s.

-98-

Programmabegroting 2023

GGD De GGD is bezig met een aantal majeure projecten. Vanaf 1 januari 2020 zijn drie jeugdzorginstellingen opgegaan in de GGD waarmee één organisatie ontstaat die zorg draagt voor de zorg van 0 tot 18-jarigen. Hetzelfde geldt voor het ingezette traject onder de naam ‘Trendbreuk’. Hiermee wordt beoogd de gezondheidsachterstand die geconstateerd wordt in Zuid-Limburg in relatie tot de rest van het land (op langere termijn) in te lopen. Het is op voorhand onmogelijk te duiden wat het aan investeringen gaat vergen om de trend te breken. Kwantificering Er rekening mee houdend dat wij de ontwikkelingen nadrukkelijk volgen, zodat we tijdig kunnen anticiperen op mogelijk nadelige financiële consequenties, taxeren we het risico laag. We waarderen het risico als volgt: Kans – klein 25% Effect – klasse 1 € 25.000 Financieel risico – 25% van € 25.000 is € 6.250 Isd Kompas De uitvoering van de Wet Werk en Bijstand geschiedt door Kompas. Ook nieuwe gevallen in het kader van de participatiewet behoren tot het takenpakket van Kompas. Overschrijdingen komen ten laste van Kompas, lees: deelnemende gemeenten. Op dit moment is nog niet te voorzien welke impact de oorlog in Oekraïne en eventueel het vervolg van de coronacrisis heeft op bijvoorbeeld de aantallen cliënten en de armoedebestrijding Kompas.

Ten behoeve van de Kompas taken kan de reserve sociaal domein (raming stand 1 januari 2023 circa € 67.000) worden ingezet. Kwantificering Rekening houdend met het feit dat voor deze risico’s in het sociaal domein de reserve sociaal domein beschikbaar is en dat mee- en tegenvallers binnen het sociaal domein elkaar (deels) kunnen compenseren, waarderen we het risico als volgt: Kans – middel 50% Effect – klasse 3 € 350.000 Financieel risico – 50% van € 350.000 is € 175.000 Wet sociale werkvoorziening Door het rijk wordt gekort op de integratie-uitkering sociaal domein – participatie. De korting is gebaseerd op aannames over de afname van de wsw-populatie. In de praktijk kan de afname van de populatie minder snel gaan dan door het rijk wordt voorzien. Hierdoor bestaat het risico dat er extra tekorten ontstaan bij de wswbedrijven en extra bijdragen van gemeenten noodzakelijk zijn. Welk effect de oorlog in Oekraïne en eventueel het vervolg van de coronacrisis heeft op bijvoorbeeld de omzet van WOZL/WSP Parkstad is op dit moment nog niet te voorzien. Ten behoeve van WOZL/WSP Parkstad kan de reserve sociaal domein (raming stand 1 januari 2023 € 67.000) worden ingezet.

Kwantificering Rekening houdend met het feit dat voor deze risico’s in het sociaal domein de reserve sociaal domein beschikbaar is en dat mee- en tegenvallers binnen het sociaal domein elkaar (deels) kunnen compenseren, waarderen we het risico als volgt: Kans – klein 25% Effect – klasse 2 € 125.000 Financieel risico – 25% van € 125.000 is € 31.250 BsGW De overheid wilde aanvankelijk per 1 januari 2019 de zogenaamde fiscale vereenvoudigingswet doorvoeren. Daarmee wil de overheid het voor de burger eenvoudiger maken om bezwaar en beroep aan te tekenen door op alle (belasting)wetten dezelfde regels van toepassing te verklaren rond bezwaar en beroep. Indien deze wet ook van toepassing wordt op de BsGW zouden de proceskostenvergoedingen nog hoger uit kunnen vallen, aangezien er dan meer momenten voor de belastingplichtige ontstaan om vergoeding te eisen. Meest actuele stand van zaken is dat de fiscale vereenvoudigingswet waarschijnlijk wordt uitgesteld tot 2023 of later. Vanaf 2022 dienen de WOZ-waarden voor woningen niet langer bepaald te worden op basis van inhoud maar op basis van gebruiksoppervlakte. Onder regie van de BsGW is hiervoor een heel traject doorlopen en konden

-99-