VII-31 Bijlage 1 Jaarstukken 2021.pdf

Jaarstukken 2021

Jaarstukken 2021

Inhoudsopgave Aanbieding aan Raad

3

Hoofdstuk 1: Algemeen 1.1 Planning & Control-cyclus 1.2 Indeling jaarstukken 1.3 Over de gemeente 1.4 Samenstelling gemeenteraad en college van burgemeester en wethouders 1.5 Jaarstukken in één oogopslag

7 9 9 11 13 15

JAARVERSLAG Hoofdstuk 2: Programmaverantwoording 2.1 Programma 0: Bestuur en ondersteuning 2.2 Programma 1: Veiligheid 2.3 Programma 2: Verkeer, vervoer en waterstaat 2.4 Programma 3: Economie 2.5 Programma 4: Onderwijs 2.6 Programma 5: Sport, cultuur en recreatie 2.7 Programma 6: Sociaal domein 2.8 Programma 7: Volksgezondheid en milieu 2.9 Programma 8: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing (VHROSV)

23 25 34 40 45 50 55 61 73 82

Hoofdstuk 3: Paragrafen 3.1 Bedrijfsvoering 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3.3 Treasury 3.4 Lokale heffingen 3.5 Onderhoud kapitaalgoederen 3.6 Grondbeleid 3.7 Verbonden partijen 3.8 Demografische ontwikkeling 3.9 Covid-19

91 93 98 106 111 115 119 120 136 138

JAARREKENING Hoofdstuk 4: Jaarrekening 4.1 Balans 4.2 Overzicht van baten en lasten 4.3 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 4.4 Toelichting op de balans 4.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten 4.6 SiSa-bijlage 4.7 Overzicht van baten en lasten op taakveldniveau 4.8 Overzicht incidentele baten en lasten

141 144 146 148 151 167 174 178 179

Hoofdstuk 5: Overigen 5.1 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant 5.2 Vooruitblik reserves en voorzieningen 2020-2023 5.3 Indicatoren 5.4 Trefwoordenlijst 5.5 Lijst van afkortingen

181 183 184 185 186 189

Vaststellingsbesluit

191

-1-

Jaarstukken 2021

-2-

Jaarstukken 2021

AANBIEDING AAN RAAD

Gemeentehuis Simpelveld

-3-

Jaarstukken 2021

-4-

Jaarstukken 2021

Inleiding Hierbij bieden wij u de jaarstukken 2021 ter vaststelling aan. De jaarstukken sluiten met een positief saldo van € 160.756. De begroting (na wijziging) ging uit van een saldo van € 190.008. De algemene reserve bedroeg per balansdatum circa € 5,0 miljoen. Dit is exclusief de bestemming van het resultaat 2021. De toelichting op het saldo en de financiële positie treft u verderop in deze jaarstukken aan. Het jaar 2021 was een bewogen jaar. Ook voor de gemeente Simpelveld. Net als in 2020 stond 2021 in het teken van de wereldwijde Covid-19 pandemie, die ook een grote impact had op de gemeentelijke organisatie. Eind juli werden gemeenten in Zuid-Limburg, waaronder Simpelveld, verrast door zware en langdurige regenval. Hierdoor zijn verschillende beken en rivieren buiten hun oevers getreden, waardoor woningen, bedrijven en openbare ruimte schade leden. Verder namen we in 2021 afscheid van onze burgemeester en trad zijn plaatsvervanger aan. Inmiddels volgen in 2022 de ontwikkelingen zich in hoog tempo op. Het aantreden van een nieuw kabinet, verkiezingen voor de gemeenteraad, maar bovenal de oorlog in Oekraïne met diep menselijk leed. Een oorlog waarvan de gevolgen niet aan onze gemeente voorbijgaan. Ook onze gemeente biedt vluchtelingen uit de Oekraïne een tijdelijk veilig thuis. Dit doen we samen met onze burgers en bedrijven.

Het jaar 2021 was het laatste jaar van de vorige raadsperiode. In dit laatste jaar zijn wederom veel van de voornemens uit de collegeagenda gerealiseerd. In deze jaarstukken treft u de inhoudelijke alsook financiële verantwoording aan. Wij wensen u veel leesplezier. Simpelveld, 31 mei 2022 Het college van burgemeester en wethouders, De secretaris, De waarnemend burgemeester, Mw. mr. M. Liu

Dhr. D. Schneider

-5-

Jaarstukken 2021

-6-

Jaarstukken 2021

HOOFDSTUK 1

Eyserheide

ALGEMEEN

-7-

Jaarstukken 2021

-8-

Jaarstukken 2021

1.1 Planning & Control-cyclus De Planning & Control-cyclus van de gemeente Simpelveld kent de volgende documenten: - Programmabegroting - Berap voorjaar - Berap najaar - Jaarstukken In onderstaand diagram wordt per P&C-document een korte toelichting gegeven. Tevens wordt het bijbehorende tijdpad globaal weergegeven. Door middel van arcering is in onderstaand diagram aangegeven waar we ons op dit moment in de P&C-cyclus bevinden. Periode

Document

Toelichting

November jaar t-1

Programmabegroting

Voornemens van de Raad voor het College van B&W ten aanzien van het komende jaar.

Juni jaar t

Berap voorjaar

Tussentijdse verantwoording door College van B&W over voortgang voornemens en tevens effecten jaarstukken voorgaand jaar.

December jaar t

Berap najaar

Tussentijdse verantwoording door College van B&W over voortgang voornemens en vooruitblik wijzigingen in begroting komend jaar.

Juni jaar t+1

Jaarstukken

Eindverantwoording door College van B&W over de uitvoering van de voornemens.

1.2 Indeling jaarstukken De programmabegroting is een belangrijk instrument voor de invulling van de kaderstellende- en controlerende rol van de raad. Middels de programmabegroting wordt de raad in staat gesteld om te sturen op hoofdlijnen en te controleren of de vooraf afgesproken doelstellingen worden gerealiseerd. Dit betekent op haar beurt dat het college verantwoording dient af te leggen over de uitvoering en de eventuele haalbaarheid van de ‘opdracht’. De jaarstukken, bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening, zijn een instrument om deze verantwoording te kunnen afleggen.

-9-

Jaarstukken 2021

De indeling van de jaarstukken 2021 volgt de wettelijke voorschriften en sluit (zoveel mogelijk) aan bij de programmabegroting 2021 en bestaat uit het jaarverslag (programma’s en paragrafen) en de jaarrekening (balans en overzicht baten en lasten). Het jaarverslag Wat staat er in de programma’s? In de programmaverantwoording (hoofdstuk 2) wordt verantwoording op programmaniveau afgelegd. Bij elk programma dienen de drie W-vragen, ‘wat willen we bereiken?’, ‘wat doen we daarvoor?’ en ‘wat mag het kosten?’ beantwoord te worden. In de programmaverantwoording wordt verantwoord in hoeverre hetgeen in de begroting was voorgenomen daadwerkelijk is gerealiseerd. Met andere woorden, er wordt antwoord gegeven op de 2e en 3e W-vraag, ‘wat hebben we gedaan?’ en ‘wat heeft het gekost?’. Om het verband tussen de programmabegroting en –verantwoording inzichtelijk te houden zijn de drie W-vragen uit de begroting herhaald, ‘wat wilden we bereiken?’, ‘wat zouden we doen?’ en de begrotingscijfers 2021 (inclusief begrotingswijzigingen) bij ‘Wat heeft het gekost?’. Overigens is het van belang om te melden dat de begrotingscijfers 2021, die u in de programmaverantwoording aantreft, de cijfers volgens de gewijzigde begroting 2021 zijn. De begrotingscijfers 2022 tot en met 2025, zoals opgenomen in de programmaverantwoording, zijn de cijfers uit de begroting 2022.

In deze jaarstukken worden de totale lasten en baten per programma weergegeven, analoog aan de opzet van de programmabegroting. De lasten zijn hierbij gesplitst in de ‘Lasten excl. kvst./kap.’, de ‘Lasten kvst.’ en de ‘Kapitaallasten’. ‘Kvst.’ staat voor kostenverdeelstaat. Dit zijn de doorberekende kosten ambtelijk apparaat en doorberekende loonkosten technische dienst. Door de ‘Lasten kvst.’ en de ‘Kapitaallasten’ apart te presenteren worden wijzigingen die ontstaan door de doorverdelingssystematiek en wijzigingen in de kapitaallasten geëlimineerd. Hierdoor wordt de vergelijkbaarheid tussen de realisatie en de begroting verbeterd. Wat staat er in de paragrafen? De (verplichte) paragrafen in hoofdstuk 3 zijn een dwarsdoorsnede van de programma’s vanuit een specifiek perspectief (bijvoorbeeld onderhoud, lokale heffingen, weerstandsvermogen, bedrijfsvoering etc.). Dit zijn onderwerpen die in de basis in elk van de negen programma’s terugkomen. Het gaat om beleidslijnen van het beheerproces, waarbij sprake is van een groot financieel belang, een grote politieke betekenis of een aanzienlijk belang voor de realisatie van de beleidsvoornemens. Het doel van de paragrafen is, dat thema’s die verspreid in de programma’s zijn opgenomen, worden gebundeld in een kort overzicht.

Hierdoor krijgt de raad voldoende inzicht in deze onderwerpen (om de kaderstellende- en controlerende taak uit te voeren). In verband met de Covid-19 pandemie is in deze jaarstukken aanvullend een paragraaf hieraan gewijd. De jaarrekening Wat staat er in de jaarrekening? De balans en nadere (achtergrond)informatie met betrekking tot de cijfers zijn terug te vinden in hoofdstuk 4. In het overzicht van baten en lasten wordt per programma de baten en lasten inzichtelijk gemaakt. De grondslagen voor waardering en resultaatbepaling zijn eveneens in dit hoofdstuk opgenomen. De jaarrekening wordt afgesloten met de Sisa-bijlage. SiSa is de manier waarop medeoverheden (provincies, gemeenten en

-10-

Jaarstukken 2021

gemeenschappelijke regelingen) aan het Rijk ieder jaar verantwoorden of en hoe ze de specifieke uitkeringen hebben besteed.

1.3 Over de gemeente Sinds de gemeentelijke herindeling in 1982 vormen de voormalige gemeenten Simpelveld en Bocholtz samen de nieuwe gemeente Simpelveld. Het grondgebied van de gemeente heeft een oppervlakte van ongeveer 1.603 ha. De gemeente telt in totaal 10.424 inwoners (peildatum 31 december 2021). POORT VAN HET HEUVELLAND Het prachtige heuvelachtige landschap is het decor voor de gemeente Simpelveld, gelegen in het beekdal van de Eyserbeek. Een dal met steile hellingen en heuvelplateaus met weidse uitzichten. Wie landelijk wil wonen met alle voorzieningen bij de hand, vindt dat in Simpelveld. Behalve een nieuw centrum in de kern Simpelveld, met een gevarieerd winkelaanbod en levensloopbestendige appartementen, en binnen afzienbare tijd een vernieuwd centrum in Bocholtz, heeft de gemeente ook goede voorzieningen in het basisonderwijs, (ouderen)zorg, sport en recreatie. In Simpelveld en Bocholtz vind je nog dat echte dorpsgevoel, waar mensen elkaar kennen en tijd voor elkaar maken. Beide dorpen hebben een bruisend verenigingsleven, van muziekverenigingen en zangkoren tot sportclubs en culturele instellingen. HART VAN EEN GRENZELOZE REGIO Zuid-Limburg maakt werk van grenzeloze groei, door te investeren in grensoverschrijdend openbaar vervoer en door krachten te bundelen over de grenzen heen. In het hart van die grenzeloze regio ligt de gemeente Simpelveld.

Met aan de ene kant de stedelijke regio Parkstad Limburg, aan de andere kant de charme van het Limburgse heuvelland en op een steenworp afstand de keizerstad Aken, die zich manifesteert als het centrum van de high-tech-industrie. Dat maakt Simpelveld tot een prima uitvalsbasis om te wonen, te werken en te recreëren. LIMBURG OP ZIJN BEST Gemeente Simpelveld is ook het ideale startpunt voor wandel- en fietstochten, of dagtrips naar de toeristische attracties in Parkstad Limburg. Genieten van het Bourgondische leven in Limburg? In Simpelveld kan dat. Rust, ruimte, natuur en gastvrij ontvangen worden, dat is Limburg op zijn best. Wij hebben een breed en gevarieerd aanbod aan gezellige restaurants en overnachtingsmogelijkheden van een bungalowpark tot nostalgische Limburgse hoeves. In Simpelveld is genoeg te beleven. Wij zijn de thuishaven voor de Zuid-Limburgse Stoomtrein Maatschappij. Wanneer u vanaf het nostalgische station met de stoomtrein vertrekt, waant u zich even terug in de tijd. Wat er in onze gemeente te zien of te doen is, vindt u allemaal terug op de website www.toeristischsimpelveld.nl. GEMEENTEWAPEN & LOGO Het gemeentewapen is ontleend aan het wapen van de familie Von der Leyen, heren van Simpelveld en Bocholtz van 1640 tot 1773: een zilveren (witte) paal in een azuren (blauw) veld. In de ene blauwe baan zijn afgebeeld een duif - als afbeelding van de H.

Geest - en een ampul met olie - attributen van St. Remigius, patroonheilige van Simpelveld. In de andere blauwe baan staan twee schelpen - attributen die behoren bij St. Jacobus de Meerdere, patroonheilige van Bocholtz. Diezelfde symbolen zijn ook terug te vinden in de gemeentevlag.

-11-

Jaarstukken 2021

Het logo van de gemeente geeft weer dat Simpelveld en Bocholtz in een dal liggen, waar de kerktorens net boven de groene heuvels uitsteken. Een centrale ligging, met wegen die over en om elkaar heen lijken te lopen, maakt de gemeente Simpelveld tot een aantrekkelijk woon- en leefgebied. Met dit beeld voor ogen zijn ronde vormen gebruikt die een beweging uitdrukken en die tegelijkertijd het actieve verenigingsleven karakteriseren.

-12-

Jaarstukken 2021

1.4 Samenstelling gemeenteraad en college van burgemeester en wethouders DE SAMENSTELLING VAN DE RAAD (per 31 december 2021) De raad van de gemeente Simpelveld telt 15 zetels, de verdeling over de verscheidene fracties is als volgt: 4 3 3 3 2

Burgerbelangen Simpelveld P.H. Spirk (fractievoorzitter), N.M.M. Schreuders, H.A.J. Clignet en L.A.H. Schuyer-Dreesens Leefbaar Simpelveld F.J. Ortmans (fractievoorzitter), L.A.A.M. Schoonen en R.H.M. Kisters CDA J.J.H. Ernes (fractievoorzitter), Mw. A.A.H. Ernes en Mw. M.G.E. Brouns-Vaessen Lokaal Actief R.P.T.F. Erkens (fractievoorzitter), R.H.J. De la Haije en G.J. Seroo SAMEN 1 R.H.A. Honings (fractievoorzitter) en Mw. D.G.A. Honings

griffier: Dhr. bc. F.G. Simons

SAMENSTELLING COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS (per 31 december 2021)

-13-

Jaarstukken 2021

waarnemend burgemeester: D.W.J. Schneider Portefeuille: Algemeen bestuur, Openbare orde en Veiligheid, Rampenbestrijding, Handhaving Milieu en Bouwen woningtoezicht, Financiën, Dienstverlening, Informatisering en automatisering, RUD, Communicatie, Intergemeentelijke samenwerking, Euregionale zaken. wethouder: W.J.H. Schleijpen, loco-burgemeester Portefeuille: Mobiliteit en Infrastructuur, Milieu & Duurzaamheid, Wonen en Ruimtelijke kwaliteit. wethouder: M.J.J.M. Gulpen Portefeuille: Personeel en Organisatie, Werk en inkomen (Sociale zaken), Volksgezondheid, Maatschappelijke ondersteuning, Ouderenzorg en Sport. wethouder: J.W.H. Hodinius Portefeuille: Economie, Jeugd- en jongerenwerk, Welzijn, Onderwijs, Cultuur en Toerisme. algemeen directeur / gemeentesecretaris: Mw. mr. M. Liu

-14-

Jaarstukken 2021

1.5 Jaarstukken in één oogopslag ALGEMEEN De rekening sluit met een voordelig gerealiseerd resultaat van € 160.756. De begroting (na wijziging) ging uit van een saldo van € 190.008. De toelichting op de voornaamste posten die tot dit resultaat hebben geleid, treft u in het vervolg van dit hoofdstuk aan. In het raadsvoorstel bij de jaarstukken wordt een voorstel gedaan tot resultaatbestemming. Deze bestemming zal vervolgens in het boekjaar 2022 worden doorgevoerd. BERAP’S 2021 In artikel 5 van de ‘artikel 212-verordening’ is vastgelegd dat het college jaarlijks twee tussenrapportages aan de raad aanbiedt. De raad heeft in de raadsvergaderingen van 10 december 2020, 8 juli en 9 december 2021 de bestuursrapportages voorjaar respectievelijk -najaar vastgesteld. In deze Berap’s werden al diverse mee- en tegenvallers gemeld voor per saldo een voordelig bedrag van € 150.050 (-/-€ 32.250, € 131.900 en € 50.400). De primitieve begroting sloot met een voordelig saldo van € 39.958. Na het verwerken van de genoemde mutaties komt het begrotingssaldo na wijziging uit op € 190.008. Deze mutaties zijn middels begrotingswijzigingen verwerkt. Onderstaand is e.e.a. weergegeven: 2021 39.958 -32.250 131.900 50.400 190.008

Saldo primitieve begroting Effecten Berap najaar 2020 Effecten Berap voorjaar 2021 Effecten Berap najaar 2021 Saldo gewijzigde begroting

DE VOORNAAMSTE POSTEN DIE TOT HET SALDO HEBBEN GELEID De voornaamste posten die tot het voordelige saldo van € 160.756 hebben geleid zijn de volgende (afwijkingen zijn afgerond op duizendtallen): Verklaring verschil op hoofdlijnen (>25.000); waarbij Nadeel (-/-) en Voordeel (+) Dotatie voorziening APPA wethouders (programma 0) Bijdrage stadsregio Parkstad Limburg (programma 0) Budget samenwerking Middengebied (programma 0) Algemene uitkering (programma 0) CAO-verhoging Reconstructie viaduct Bocholtzerweg-Kievit (programma 2) Toeristenbelasting (programma 3) Binnensport (programma 5) Leerlingenvervoer (programma 5) Budget openbare speelplekken (programma 5) Isd Kompas (programma 6) Verkoop 3-tal percelen grond WOZL (programma 6) Bijdrage WOZL en WSP WMO (programma 6) Jeugdzorg (programma 6) Inzet reserve sociaal domein t.b.v. wmo en jeugdzorg (programma 0) Omgevingsvergunningen (programma 8)

Voor- / nadelen 50.000 27.000 27.000 510.000 -95.000 33.000 25.000 71.000 46.000 41.000 37.000 125.000 -60.000 -254.000 -1.046.000 450.000 26.000

Voor wat betreft de impact van de Coronacrisis op de gemeentelijke financiën verwijzen wij u naar de speciaal hiervoor aan de jaarstukken toegevoegde paragraaf Covid-19. Deze worden hier en bij de diverse programma’s derhalve niet nader toegelicht. Hierna treft u een nadere toelichting aan van de voornaamste (> € 25.000) voor- en nadelen die hebben geleid tot het verschil tussen de rekening en de begroting na wijziging:  Dotatie voorziening APPA wethouders Jaarlijks wordt de benodigde omvang van de dotatie aan de voorziening APPA wethouders bepaald op basis van actuariële berekeningen. Door de stijging van de rekenrente (2021 0,528%/2020 0,082%) kan in 2021 de dotatie aan de voorziening achterwege blijven en vindt er zelfs een beperkte vrijval plaats;  Bijdrage stadsregio Parkstad Limburg

-15-

Jaarstukken 2021













 

 

 



In de begroting 2021 is rekening gehouden met een totaal bijdrage aan PSL van € 133.120. De daadwerkelijke bijdrage heeft € 105.700 bedragen. Een voordeel derhalve van € 27.420. Dit voordeel is voornamelijk het gevolg van het feit dat in de gemeentelijke begroting 2021, voorsorterend op de uitkomsten van de takendiscussie, reeds rekening is gehouden met een verruiming van de werkbudgetten van de commissies van SPL met € 35.000; Budget samenwerking Middengebied In de meerjarenraming is een bijdrage van € 31.500 (voor drie jaar, tot en met 2022) voor de samenwerking in het Middengebied geraamd. In 2021 is hiervan slecht een beperkt deel besteed. Via de resultaatbestemming wordt voorgesteld het restant te reserveren voor dit doel; Algemene uitkering De algemene uitkering is in de jaarstukken verwerkt op basis van de decembercirculaire 2021. In de berap najaar zijn de gegevens van de septembercirculaire verwerkt, omdat toen de decembercirculaire nog niet beschikbaar was. Daarnaast zijn er nabetalingen over voorgaande jaren geweest van afgerond € 33.000. Tevens is het voorstel een tweetal rijksbijdragen, te weten de brede aanpak dak- en thuisloosheid voor een bedrag van € 32.051 en de kerkenvisies voor een bedrag van € 25.000 via de resultaatbestemming te reserveren; Cao-verhoging Begin november 2021 is een principeakkoord CAO-gemeenten 2021-2022 bereikt.

Vervolgens is begin 2022 het principeakkoord door partijen bevestigd. Een deel van dit akkoord heeft betrekking op 2021. Het betreft de salarisstijging per 1 december 2021 (1 maand) en een eenmalige uitkering. Deze lasten dienen ten laste te worden gebracht van het boekjaar 2021; Reconstructie viaduct Bocholtzerweg-Kievit De afrekening van de reconstructie viaduct Bocholtzerweg-Kievit heeft in 2022 plaats gevonden. Derhalve is er in het boekjaar een overschot. Via de resultaatbestemming wordt voorgesteld het restant te reserveren; Toeristenbelasting De opbrengst toeristenbelasting is hoger dan geraamd. Waarschijnlijk als gevolg van de toename van de ‘vakantie in eigen land’ door de Covid-19 pandemie; Binnensport Als gevolg van de Covid-19 pandemie zijn de gemeentelijk binnensportaccommodaties geruime tijd gesloten geweest. Enerzijds heeft dat geresulteerd in het vervallen van huurinkomsten conform de lokale steunmaatregelen. Anderzijds zijn de kosten van de binnensportaccommodaties achtergebleven. Leerlingenvervoer De kosten voor het leerlingenvervoer zijn lager dan de raming, onder andere als gevolg van het lagere gebruik door de Covid-19 pandemie; Budget openbare speelplekken Het beschikbare budget voor het onderhoud en de aanleg van openbare speelplekken is niet geheel benut. O.a.

doordat de, via de resultaatbestemming 2020, overgehevelde middelen voor speelplekken zijn ingezet. Daarnaast wordt de gerealiseerde skatevoorziening geactiveerd en afgeschreven en komt daarmee niet ten laste van het genoemde budget; Isd Kompas Uit de jaarstukken van Kompas blijkt een voordeel. Voor een verdere toelichting verwijzen wij naar het betreffende raadsvoorstel met bijlagen; Verkoop 3-tal percelen grond WOZL In november 2021 zijn door WOZL drie bedrijfskavels in Kerkrade verkocht. Het Simpelveldse aandeel in de opbrengst van de verkoop bedraagt 3,1%; Bijdrage WOZL en WSP De jaarcijfers van WOZL en WSP laten een overschrijding van de gemeentelijke raming zien. Voor een verdere toelichting verwijzen wij naar het betreffende raadsvoorstel met bijlagen; WMO Sinds 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor een groot aantal extra taken in het kader van de wmo (-begeleiding). In totaliteit is er sprake van een overschrijding. Met name de uitgaven voor hulp in het huishouden zijn aanzienlijk hoger dan voorzien; Jeugdzorg Bij de jeugdzorg is sprake van een openeinderegeling. Het beschikbare budget bleek in 2021 niet toereikend. De uitgaven kunnen jaarlijks sterk fluctueren. Omdat m.i.v. van 2022 het woonplaatsbeginsel

-16-

Jaarstukken 2021





voor de jeugdzorg wordt ingevoerd, gaan wij er op dit moment van uit dat er sprake is van een incidentele overschrijding. Het beroep op jeugdzorg is de afgelopen decennia sterk gestegen. Volgens de nieuwste CBS-cijfers ontving in 2021 ongeveer 1 op de 7,5 jongeren tot 18 jaar enige vorm van jeugdhulp. Ter vergelijking: in 2015 ontving 1 op de 10 jongeren jeugdhulp en in 1997 bedroeg dit grofweg 1 op de 27. Ook blijft de uitstroom achter oftewel neemt de behandelduur toe. Dit zien we ook terug in onze gemeente. In 2019 hebben 228 unieke cliënten gebruik gemaakt van jeugdhulp. In 2021 is dit 238 (stijging 5%). Daarnaast stijgt het aantal beschikkingen met 9% vergeleken 2019. Een jeugdige krijgt dus steeds meer zorg. Er is niet één oorzaak aan te wijzen die de stijging van jeugdhulp verklaart. Een verklaring is Covid-19. Corona heeft een flinke impact gehad op te mentale toestand van jeugdigen. Voornamelijk de kwetsbare groep jeugdigen die al jeugdhulp hadden zijn zwaar getroffen. Een andere verklaring voor de stijgende vraag naar jeugdhulp is de toename van het aantal éénoudergezinnen. Kinderen uit éénoudergezinnen gebruiken meer jeugdhulp. In 2019 was 15,6% van de huishoudens in Simpelveld een éénoudergezin, in 2021 is dit al 22,07%. De grootste stijging zit in behandeling individueel en begeleiding individueel. Een groot gedeelte hiervan is te verklaren door maatwerk.

Maatwerk wordt ingezet indien de hulpvraag zulke intensieve zorg vraagt, dat de toegang beslist dat de zorg niet binnen de reguliere arrangementen kan worden geleverd. Daarnaast zien we een toename van verblijf (zonder pleegzorg en gezinshuizen). Dit zijn kostbare casussen; Inzet reserve sociaal domein Zoals hiervoor benoemd laten de wmo en jeugdzorg aanzienlijke meerkosten zien. De reserve sociaal domein is beschikbaar voor het opvangen van negatieve financiële fluctuaties. Het college is door uw raad gemandateerd om de reserve in te zetten. Gezien het voorgaande heeft het college ervoor gekozen om de reserve voor een bedrag van € 450.000 in te zetten; Omgevingsvergunningen De leges omgevingsvergunningen waren hoger dan bij het opstellen van de begroting voorzien.

Voor een meer gedetailleerde toelichting verwijzen wij naar de programmaverantwoording. FINANCIEN WATEROVERLAST Eind juli werden gemeenten in Zuid-Limburg, waaronder Simpelveld, verrast door zware en langdurige regenval. Hierdoor zijn verschillende beken en rivieren buiten hun oevers getreden, waardoor woningen, bedrijven en openbare ruimte schade leden. Ook in onze gemeente heeft dit geleid tot bijkomende kosten en schade. In de berap najaar 2021 zijn deze herstelkosten voor de gemeente geschat op € 450.000. Voorzichtigheidshalve is er vanuit gegaan dat 50% van deze kosten worden vergoed door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). De resterende 50% worden onttrokken uit de algemene reserve. De uitgaven voor het herstel zijn niet alleen in 2021, maar ook in 2022 gedaan. In 2021 hebben de kosten € 269.516 bedragen. Dekking vindt plaats uit de door ons berekende vergoeding (circa 60%) door de RVO van € 161.533 en de inzet van de algemene reserve voor een bedrag van € 107.983. E.e.a. is derhalve voor de voorliggende jaarcijfers budgettair neutraal en worden bij de diverse programma’s niet meer separaat toegelicht. Het risico bestaat dat het gemeentelijke verzoek niet volledig wordt gehonoreerd door de RVO.

Daarom is dit risico ook benoemd in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing FINANCIËLE POSITIE In november 2019 is door uw raad de nota reserves en voorzieningen vastgesteld. In de nota is de minimumomvang van de algemene reserve bepaald op € 3.000.000. De algemene reserve bedraagt per balansdatum € 5.004.949 en voldoet hiermee aan de hiervoor genoemde eis. Dit is exclusief het nog te bestemmen resterend resultaat (zie voorstel resultaatbestemming) van € 3.322. Wel zijn een tweetal uitnames uit de algemene reserve, te weten de bijdrage voor de renovatie van de woonwagencentra ad. € 182.975 en een deel van de dekking van de kosten van de wateroverlast in het boekjaar 2022 nog niet geeffectueerd. De financiële positie van onze gemeente blijft als solide en stabiel te kenmerken. Voor een uitgebreide toelichting op de ontwikkeling van de reserves en voorzieningen verwijzen wij u naar de toelichting op de balans. De verdeling van de lasten en baten 2021 over de diverse programma’s is in het volgende staafdiagram in beeld gebracht:

-17-

Jaarstukken 2021

VOORSTEL RESULTAATBESTEMMING Het is niet toegestaan om toevoegingen c.q. onttrekkingen aan reserves te doen, als deze niet voor het einde van het boekjaar aan de raad zijn gemeld. Vandaar dat in het raadsvoorstel bij de jaarstukken een voorstel wordt gedaan tot resultaatbestemming. Deze bestemming zal vervolgens in het daaropvolgende boekjaar worden doorgevoerd. Voorgesteld wordt het resultaat over het boekjaar 2021 als volgt te bestemmen: Resultaat voor bestemming Af: - reserveren ontvangen rijksmiddelen brede aanpak dak- en thuisloosheid - reserveren ontvangen rijksmiddelen kerkenvisies - reserveren restant ontvangen rijksmiddelen warmtetransitie - reserveren restant rijksmiddelen preventieakkoord totaal te reserveren rijksmiddelen Af: - overhevelen restantbudget samenwerking middengebied - overhevelen restantbudget reconstructie viaduct Bocholtzerweg-Kievit - overhevelen restantbudgetten beheer openbare ruimte totaal via reserve overloop beschikbaar stellen in 2022 Restant te bestemmen resultaat

160.756 -32.051 -25.000 -10.565 -6.607 -27.276

-74.223

-32.610 -23.325 -83.211 3.322

Voorgesteld wordt om het restant te bestemmen resultaat van € 3.322 ten gunste van de algemene reserve te brengen. Toelichting resultaatbestemming:  Rijksmiddelen brede aanpak dak- en thuisloosheid: van het Rijk ontvangen wij, net als 2020, middelen voor de brede aanpak van dak- en thuisloosheid. Voorgesteld wordt om de middelen te reserveren ten behoeve van lokale acties die voortvloeien uit de uitvoeringsagenda beschermd wonen en maatschappelijke opvang;  Rijksmiddelen kerkenvisies: de middelen worden van het Rijk ontvangen voor het opstellen van een lokale visie voor de toekomst van religieus erfgoed;  Rijksmiddelen warmtetransitie: de middelen worden van het Rijk ontvangen om lokaal de aanzet voor de warmtetransitie vorm te geven;

-18-

Jaarstukken 2021

 

Rijksmiddelen preventieakkoord: de middelen worden van het Rijk ontvangen om lokaal activiteiten te ontplooien voor een gezondere leefstijl; Overhevelen budgetten: van sommige zaken waarvoor in 2021 budgetten beschikbaar zijn gesteld, blijkt dat deze door omstandigheden in 2021 niet of nog niet geheel zijn uitgevoerd. Dit kan in regionaal verband zijn, zoals bij de samenwerking in het Middengebied. Maar ook eigen gemeentelijke zaken, zoals de reconstructie van het viaduct Bocholtzerweg-Kievit en budgetten beheer openbare ruimte. Voorgesteld wordt deze budgetten middels de resultaatbestemming over te hevelen, zodat de middelen in 2022 e.v. beschikbaar zijn voor de daadwerkelijke uitvoering/aanschaf c.q. het doen van (regionale) bijdragen.

ANALYSE BALANS In het linker diagram is de opbouw van de vermogensstructuur weergegeven. Deze vermogensstructuur geeft de wijze aan waarop de gemeente is gefinancierd. Een nadere analyse van de kapitaalstructuur (rechter diagram) geeft aan waar het vermogen aan is besteed.

INVESTERINGEN Het investeringsprogramma in de begroting 2021 (na wijziging) bedroeg in totaal € 4.041.905 en was als volgt samengesteld: Programma 0. Bestuur en ondersteuning

2. Verkeer, vervoer en waterstaat 3. Economie 5. Sport, cultuur en recreatie 7. Volksgezondheid en milieu

Omschrijving Doorontwikkelen personeelsinformatiesysteem Kassasysteem Implementatie Wet Open Overheid Achterstallig wegherstel Rehabilitatie wegen Uitkijkpunt Huls(veld) Skatevoorziening Afkoppelen Station-/Irmstraat fase 2 Aanpassen doorvoer Afkoppelen Kerk-/Beatrix-/Juliana-/Persoonstraat (ged.)/Patersweg (ged.) Afkoppelen Groeneboord/Persoon-/Kommerstraat Vervanging vrijverval riolen

TOTAAL

Bedrag (excl. btw) 15.000 12.000 10.000 1.040.000 500.000 1.190.500 54.000 199.690 5.970 231.180 221.630 561.935 4.041.905

Met betrekking tot de realisatie van de voorgenomen investeringen 2021 kan het volgende worden gemeld:  Doorontwikkelen personeelsinformatiesysteem In 2021 is gestart met de doorontwikkeling. De uitgaven hebben in het boekjaar € 7.912 bedragen.  Kassasysteem In het boekjaar is betaalapplicatie aangeschaft en in gebruik genomen. De uitgaven bedroegen € 9.681.  Implementatie Wet Open Overheid Een organisatie brede projectgroep is gevormd om de noodzakelijke stappen voor te bereiden om de implementatie vorm te geven. Er zijn in het boekjaar nog geen uitgaven gedaan.  Achterstallig wegherstel

-19-

Jaarstukken 2021







 

 



In december 2020 heeft de raad het wegenbeheerplan vastgesteld. Onderdeel hiervan vormen investeringskredieten van elk € 1.040.000 in de jaren 2020 en 2021 voor achterstallig wegherstel en daarnaast om het jaar een investeringskrediet voor rehabilitatie van wegen van € 500.000. In 2021 is voor een bedrag van € 478.257 voor het achterstallig wegherstel besteed. Rehabilitatie wegen Zie tekst hiervoor. In 1e instantie worden de investeringskredieten voor het achterstallig wegherstel ingezet. Daarna wordt gestart met de rehabilitatie van de wegen. Derhalve zijn er op dit investeringskrediet nog geen uitgaven gedaan. Uitkijkpunt Huls(veld) De gemeenteraad heeft op 7 oktober 2021 ingestemd met het definitief ontwerp voor het uitkijkpunt Huls(veld) en een krediet beschikbaar gesteld van € 1.190.500. Na het beschikbaar stellen van het krediet is in het boekjaar € 19.506 besteed. Dit is exclusief de uitgaven in de voorbereidingsfase om te komen tot het definitieve ontwerp. Skatevoorziening Voor het realiseren van de skatevoorziening is een krediet beschikbaar van € 54.000. In 2021 is € 48.785 besteed. Afkoppelen Station-/Irmstraat fase 2 Aanpassen doorvoer Afkoppelen Kerk-/Beatrix-/Juliana-/Persoonstraat (ged.)/Patersweg (ged.) Afkoppelen Groeneboord/Persoon-/Kommerstraat Op 21 april jl. heeft de raad een nieuwe investeringsprogramma rioleringen 2022-2027 vastgesteld.

In de afgelopen periode is het investeringsprogramma geactualiseerd en voorzien van een nieuwe prioritering. Derhalve zijn de hiervoor genoemde rioleringsprojecten in 2021 niet opgestart. Vervanging vrijverval riolen In het boekjaar is voor een bedrag van € 175.447 geïnvesteerd in de vervanging van vrijverval riolen. Dit is grotendeels in samenhang met grootschalige wegwerkzaamheden uitgevoerd in het kader van ‘werk met werk’ maken.

Naast het investeringsprogramma 2021 is in het verslagjaar nog een aantal investeringen uitgevoerd c.q. afgerond uit eerdere jaren. De omvangrijkste investeringen betreffen:  Reconstructie dorpshart Bocholtz In april 2021 is gestart met de daadwerkelijke uitvoering van de reconstructie van het dorpshart van Bocholtz. De uitgaven incl. riolering hebben in het boekjaar € 3.605.776 bedragen. Daarnaast zijn in 2021 voorschotten ontvangen op de door de Provincie en regiodeal toegezegde subsidies van respectievelijk € 340.000 en € 475.220. Het betreft een investeringskrediet uit 2019.  Zonnepanelenproject Parkstad Verder is in 2017 gestart met het zonnepanelenproject Parkstad. Door de gemeente is in 2021 voor een bedrag van ruim € 91.000 aan leningen voor particuliere aanschaf van zonnepanelen verstrekt. Eind 2021 stond nog een bedrag van circa € 1.383.811 aan verstrekte leningen open. Per ultimo 2021 zijn in de gemeente Simpelveld inmiddels bijna 4.000 zonnepanelen in het kader van het zonnepalenproject geplaatst.  Op de Boor In 2021 zijn de voorbereidingen om te komen tot de upgrading van het voormalige gemeentehuis en de verbouwing van de voormalige bibliotheek tot restaurant voortgezet. De uitgaven hebben in 2021 in totaliteit € 21.085 bedragen.

INDICATOREN De cijfers behorende bij de verplichte indicatoren zijn te vinden op de website waarstaatjegemeente.nl en worden continue bijgewerkt. De peildatum voor de gehanteerde cijfers in de voorliggende jaarstukken is maart 2021. Het is van belang om op te merken dat de indicatoren zoals opgenomen in de diverse programma’s afkomstig zijn uit de programmabegroting 2020. In maart 2019 zijn samen met de auditcommissie de nieuwe indicatoren voor de programmabegroting 2020 e.v. bepaald. Voor wat betreft de geformuleerde streefwaarden kan aangegeven worden dat met de auditcommissie is afgesproken dat als streefwaarde de best scorende Parkstad-gemeente wordt genomen. Veelal wordt gebruik gemaakt van het Burgeronderzoek Parkstad Limburg. Dit onderzoek wordt tweejaarlijks uitgevoerd; het laatste

-20-

Jaarstukken 2021

onderzoek betreft het jaar 2021. Het Stadsonderzoek naar aanleiding van de gemeentelijke dienstverlening is in 2021 niet uitgevoerd. Vanwege de organisatieverandering bij de gemeente Heerlen is het onderzoek (nog) niet gefaciliteerd. Er vindt op dit moment oriëntatie plaats óf en op welke wijze de dienstverlening bij de gemeente Heerlen zal worden gemeten. Middels overleg tussen de deelnemende gemeenten zal bepaald worden hoe er verder gegaan wordt en of dat in gezamenlijkheid kan. Mocht het Stadsonderzoek naar de gemeentelijke dienstverlening tóch zijn doorgang vinden, dan zal dit op zijn vroegst in het najaar van 2022 zijn. Per indicator wordt de realisatie over de jaren 2015, 2017, 2019 en 2021 vergeleken met onze geformuleerde streefwaarden uit onze programmabegrotingen en afgezet ten opzichte van de hoogste waarde behaald in Parkstad. Deze resultaten worden in een tabel weergegeven per indicator per programma. COVID-19 PANDEMIE Zoals bekend is vanaf maart 2020 binnen onze mogelijkheden en in aanvulling op landelijke maatregelen uitvoering gegeven aan verschillende lokale ondersteuningsmaatregelen welke zijn vastgelegd in een werkdocument dat lopende de crisis -telkens na afstemming met het Presidium- verdere inhoudelijke aanvulling heeft gekregen.

Daarbij is in procedurele zin als werkwijze gekozen voor inhoudelijke afstemming met het Presidium over te nemen/aan te passen lokale maatregelen, waarbij financiële consequenties en risico’s via ons regulier P&C instrumentarium achteraf worden verantwoord richting gemeenteraad. Een werkwijze waarmee we met flexibiliteit en snelheid kunnen inspelen op ontwikkelingen. In de vergadering van 10 december 2020 heeft de raad ingestemd met het instellen van een reserve Covid-19 waarbij het college is gemandateerd voor de vulling en aanwending van deze reserve en waarbij financiële verantwoording achteraf via de Planning en Control documenten plaatsvindt. Voor een verdere toelichting met betrekking tot de lokale impact van de COVID-19 pandemie in 2021 verwijzen we u naar de speciaal hiervoor aan deze jaarstukken toegevoegde paragraaf.

-21-

Jaarstukken 2021

-22-

Jaarstukken 2021

HOOFDSTUK 2

‘Eerste’ steenlegging dorpshart Bocholtz

PROGRAMMAVERANTWOORDING

-23-

Jaarstukken 2021

-24-

Jaarstukken 2021

Programma 0. Bestuur en ondersteuning Onder dit programma vallen de volgende taakvelden: Bestuur, burgerzaken, beheer overige gebouwen en gronden, overhead, treasury, OZB woningen, OZB nietwoningen, belastingen overig, algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds, overige baten en lasten, vennootschapsbelasting en mutaties reserves.

Strategische visie De kernwaarden en speerpunten van onze gemeente zijn vastgelegd in de in 2013 vastgestelde Strategische Visie 2013-2023. De visie is tot stand gebracht vanuit het perspectief dat een visie moet inspireren; het is een ambitieus toekomstbeeld, een gewenste droomsituatie. Bij de uitwerking daarvan komen we ook meteen in het spanningsveld tussen wens en realiteit. De visie betekent niet dat we alle wensen kunnen inwilligen. Het betekent wel dat we keuzes moeten maken. Keuzes maken met de focus op kwaliteit. Of we die verre stip op de horizon ooit bereiken weet niemand, maar met de Strategische visie weten we welke koers we willen varen. De Strategische visie bestaat uit kernwaarden en speerpunten. De kernwaarden maken deel uit van de organisatie-identiteit en hebben betrekking op het gewenste gedrag van de gemeente. Het omschrijft de gedragscode waarmee de gemeente de visie wil realiseren en zijn bepalend voor keuzes - en de wijze waarop die worden gemaakt. De kernwaarden die de komende 10 jaar binnen de gemeente centraal staan zijn: - Klantgericht - Kwaliteit - Samenwerken De speerpunten duiden aan op welke thema’s (beleidsvelden) de gemeente zich de komende 10 jaar gaat focussen.

De speerpunten die de komende 10 jaar centraal staan zijn: - Toerisme en recreatie - Blijven wonen (met de benodigde basisvoorzieningen) - Participatie (burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties) - Kleinschalig ondernemerschap

College-agenda In zijn meerjarige collegeagenda heeft het college de uitgangs- en actiepunten uit het coalitieakkoord 20182022 op hoofdlijnen verwoord en voorzien van een grofmazige meerjarige planning. Voor wat betreft het programma Bestuur en ondersteuning benoemt de college-agenda (meerjarig) de volgende onderwerpen:  Borgen van de bestuurskracht en zelfstandigheid van de gemeente Simpelveld.  Schouders onder regionale samenwerking:  slagkracht bestuurscommissies verstevigen;  update geven aan de regionale agenda (PSL agenda na 2020 / na einde IBA);  koppeling onderwijs-arbeidsmarkt aan regionale agenda toevoegen.  Samenwerking / functionele integratie met Voerendaal voortzetten.  Succesvolle samenwerkingsvormen (Rd4, Kompas, BSGW, RUD, Jeugdzorg, Veiligheidshuis en IBA) voortzetten.

-25-

Jaarstukken 2021



 

Uitvoering geven aan het Integraal Dorpsontwikkelingsplan Bocholtz, te starten met het opwaarderen van het dorpshart Bocholtz, waarvoor een (te activeren) bedrag van maximaal € 2,5 miljoen wordt gereserveerd. Nota burgerparticipatie als kader blijven hanteren. Gemeentefinanciën: een verantwoorde besteding van gemeentelijke financiële middelen, waarbij inkomsten en uitgaven zoveel als mogelijk parallel lopen. Uitgangspunt is de lastendruk voor inwoners, behoudens indexering, niet te verhogen.

Wat wilden we bereiken? HOOFDAMBITIE De verdere vertaling van de genoemde speerpunten naar dit programma wordt tot uitdrukking gebracht in de volgende hoofdambities: 1. 2. 3.

Behouden/versterken van voldoende bestuurskracht om met de beschikbare kwaliteiten en middelen (bestuur, personeel, financiën, ruimte) zowel de door rijk en provincie opgelegde opgaven als de eigen gemeentelijke opgaven te realiseren. Een bestuur dat doeltreffend, open en inzichtelijk is. Prudent omgaan met de financiering en algemene dekkingsmiddelen omwille van een structureel gezonde financiële huishouding, zodat de doelstellingen van de programma’s uitvoerbaar zijn c.q. worden en derhalve ten gunste komen van alle inwoners.

BELEIDSINDICATOREN Aan de hand van de volgende verplichte beleidsindicatoren worden de maatschappelijke effecten toegelicht die met dit programma worden beoogd: Indicator

Eenheid

Bron

Formatie ambtelijke org. Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

Gemeente

6,8

7,0

6,9

6,5

6,97

n.b.

Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten

Gemeente

6,8

7,0

6,9

6,5

6,97

n.b

Gemeente

€ 610

€ 650

€ 678

€ 723

€ 810

n.b

Gemeente

3%

12%

16%

10,71%

12,14%

n.b

Gemeente

7%

17%

17%

15,62%

18%

n.b

Apparaatskosten Externe inhuur

Overhead

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2017 2018 2019 2020

Realisatie 2021 SPV NL

Om de realisatie van de hoofdambities van dit programma te kunnen meten, zijn deze vertaald naar de volgende indicator: Indicator

Bron

Streefwaarde

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Hoogste 2015 2017 2019 2021 Parkstad

De gemeente betrekt inwoners voldoende bij haar activiteiten Transparantie gemeentelijke besluiten

Burgeronderzoek Parkstad Limburg

33%

n.b.

33%

30%

n.b**

33%

Burgeronderzoek Parkstad Limburg

5,9

5,3

5,8

5,4

n.b**

5,9

Tevredenheid

Burgeronderzoek

7,6

6,9

7,1

6,7

n.b**

7,6

-26-

Jaarstukken 2021

Indicator

Bron

Streefwaarde

gemeentelijke dienstverlening De gemeente werkt snel De gemeente komt afspraken na

Parkstad Limburg Burgeronderzoek Parkstad Limburg Burgeronderzoek Parkstad Limburg

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Hoogste 2015 2017 2019 2021 Parkstad

31%

20%

23%

20%

n.b**

31%

48%

32%

35%

31%

n.b**

48%

* Burgeronderzoek Parkstad Limburg wordt tweejaarlijks uitgevoerd, derhalve wordt bovenstaand niet de realisatie van elk jaar weergegeven. ** Stadsonderzoek n.a.v. gemeentelijke dienstverlening etc. is in 2021 niet uitgevoerd. Vanwege de organisatieverandering bij de gemeente Heerlen is het onderzoek (nog) niet gefaciliteerd kunnen worden. Er vindt op dit moment oriëntatie plaats óf en op welke wijze de dienstverlening bij de gemeente Heerlen zal worden gemeten. Middels overleg tussen de deelnemende gemeenten zal bepaald worden hoe er verder gegaan wordt en of dat in gezamenlijkheid kan. Mocht het stadsonderzoek n.a.v. de gemeentelijke dienstverlening zijn doorgang vinden, dan zal dit op zijn vroegst in het najaar van 2022 zijn.

KADERSTELLENDE BELEIDSNOTA’S Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is onder meer vastgelegd in de volgende documenten: 1. Strategische visie 2013-2023 gemeente Simpelveld (2013); 2. College-agenda 2018-2022 (2018); 3. Diverse gemeentelijke belasting- en legesverordeningen; 4. De verordeningen ‘212’, ‘213’ en ‘213a’ (2021); 5. De nota Auditcommissie (2007); 6. Het Treasurystatuut (2018); 7. De nota Reserves en voorzieningen (2019)); 8. De nota Activeren en afschrijven (2017, actualisatie 2022); 9. De nota Inkoop- en aanbestedingsbeleid (2020); 10. De nota Misbruik en oneigenlijk gebruik (2019); 11. De nota Risicomanagement en weerstandsvermogen (2019); 12. Regeling productverantwoordelijkheid (2016); 13. Notitie Burgerparticipatie (2016).

Wat zouden we doen? Prioriteiten Coronapandemie

Doelstellingen Zo adequaat als mogelijk inspelen op Coronapandemie

Samenwerking Parkstad Limburg

Gezamenlijke aanpak strategische agenda voor de regio Parkstad Limburg. Extra impuls geven aan transformatieopgave Regio Parkstad Limburg. Landelijke-, provinciale- en regionale ontwikkelingen m.b.t. bestuurlijke organisatie volgen. Herijking en bijstelling van de samenwerking met Voerendaal.

Samenwerking IBA Parkstad Samenwerking Zuid-Limburg

Samenwerking VoerendaalSimpelveld Samenwerking Middengebied Zuid Limburg

Samenwerking Middengebied Zuid Limburg langs het opgestelde “Strategisch Actieplan van groen hart tot groene long”.

-27-

Activiteiten -Voortzetting geven aan in 2020 gekozen aanpak en werkwijze aangaande Coronapandemie. - Actieve participatie in diverse Bestuurlijke- en ambtelijke regionale overleggen. - (Bestuurlijke) deelname aan IBA Parkstad. - Lokale vertaling geven aan bovenlokale ontwikkelingen m.b.t. bestuurlijke organisatie. - Samen met Voerendaal mogelijkheden tot herijking en bijstelling samenwerking bezien. - (Bestuurlijke/ambtelijke) deelname aan Samenwerking Middengebied Zuid-Limburg; - Mede vorm geven aan uitvoeringsprogramma’s.

Jaarstukken 2021

Wat hebben we gedaan? Coronapandemie Zoals bekend hebben wij vanaf maart 2020 binnen onze mogelijkheden en in aanvulling op landelijke maatregelen uitvoering gegeven aan verschillende lokale ondersteuningsmaatregelen welke zijn vastgelegd in een werkdocument dat lopende de crisis -telkens na afstemming met het Presidium- verdere inhoudelijke aanvulling heeft gekregen. Daarbij is in procedurele zin als werkwijze gekozen voor inhoudelijke afstemming met het Presidium over te nemen/ aan te passen lokale maatregelen, waarbij financiële consequenties en risico’s via ons regulier P&C instrumentarium achteraf worden verantwoord richting gemeenteraad. Een werkwijze waarmee we met flexibiliteit en snelheid kunnen inspelen op ontwikkelingen. In de vergadering van 10 december 2020 heeft de raad ingestemd met het instellen van een reserve Covid-19 waarbij het college is gemandateerd voor de vulling en aanwending van deze reserve en waarbij financiële verantwoording achteraf via de planning en control documenten plaatsvindt. Zoals eerder aangegeven in onze RIB van 9 februari 2021 en vervolgens in de Berap voorjaar hebben wij in onze vergadering van 9 februari 2021 een besluit genomen over het ondersteuningspakket 2021, waarbij naast voortzetting van eerdere ondersteuningsmaatregelen een aanvullende maatregel is getroffen ten behoeve van onze culturele infrastructuur.

Eveneens na afstemming met het Presidium hebben we in onze vergadering van 16 november 2021 opnieuw een besluit tot aanvullende maatregelen genomen, met name gericht op het zetten van (tijdelijke) accenten om het sociaal maatschappelijk leven en daarmee de maatschappelijke samenhang binnen onze gemeente na (c.q. naast) corona te kunnen borgen c.q. te kunnen versterken. Daarbij beoogden we -met het verlenen van een eenmalig extra subsidie én het voor geheel 2021 toepassen van een huurvrije periode- een krachtige impuls te geven aan het weer opstartende verenigingsleven. Daarnaast hebben we ten laste van de Covid 19 reserve een budget ten bedrage van max. € 80.000 beschikbaar gesteld t.b.v. concrete uitvoeringsplannen voor tijdelijke extra activiteiten/ producten van onze professionele welzijnsinstellingen Impuls en Bibliotheek (zie Notitie lokale ondersteuningsmaatregelen versie 16 november 2021 welke de raad als bijlage bij de RIB van 16 november 2021 heeft ontvangen). De financiële consequenties van de in november 2021 geactualiseerde Notitie lokale ondersteuningsmaatregelen zijn verwerkt in de Berap najaar 2021, waarbij is aangegeven dat na aanwending conform de voorgestelde maatregelen november 2021 (in totaal geraamd op €. 190.000) de stand van de Covid-19 reserve €. 155.392 bedraagt.

In lijn met de landelijke verwachtingen die het Rijk afgelopen najaar in het licht van de vergaande uitvoering van het vaccinatieprogramma koesterde, spraken we in onze notitie versie november 2021 over een nieuwe focus van ‘vooruitkijken en ons richten op het weer opengaan van de samenleving’. Voorzichtig gingen we ervan uit, dat ons werkdocument ‘lokale ondersteuningsmaatregelen’ met de actualisering van 16-11-21 een laatste versie betrof. Dit bleek helaas niet het geval: eind november/ begin december 2021 werden we opnieuw geconfronteerd met de grilligheid en onvoorspelbaarheid van het virus. De (meer besmettelijke) Omikronvariant deed zijn intrede met als gevolg de strengere maatregelen vanaf eind november en een volledige lockdown van 19 december 2021 tot 14 januari 2022. Hierop anticiperend heeft per 15 februari 2022 een volgende actualisatie van de Notitie lokale ondersteuningsmaatregelen plaatsgevonden. Samenwerking Parkstad Limburg Samenwerking levert winst op voor onze inwoners, voor Parkstad en voor Zuid-Limburg. Daarbij telt niet de grootte van de gemeente(n), maar de samenwerkingskracht in de regio. Primair ligt onze focus voor samenwerking in Parkstad. De GR Parkstad Limburg is een regeling tussen de colleges van burgemeester en wethouders.

Portefeuillehouders zijn daarbij in positie en kunnen bindende besluiten nemen; zij verantwoorden zich hiervoor naar gemeenteraden via hun eigen colleges. Zoals aangegeven in de Berap’s heeft In 2021 afrondende besluitvorming plaatsgevonden over een eerder ingezet traject om de samenwerking binnen Parkstad te verdiepen en te verbreden om zo de regionale bestuurs- en uitvoeringskracht te versterken waardoor de complexe opgaven waar Parkstad voor staat beter in gezamenlijkheid kunnen worden aangepakt. Resultaat is een geactualiseerde strategische agenda met een looptijd van 2021-2030, een aangepaste gemeenschappelijke regeling alsmede de instelling van een tweetal

-28-

Jaarstukken 2021

nieuwe bestuurscommissies. Hiermee zijn er nu vijf bestuurscommissies: (1) Wonen & Herstructurering, (2) Ruimte & Mobiliteit, (3) Economie & Toerisme, (4) Duurzaamheid en (5) Sociaal Economische Structuurversterking. Het thema Grensoverschrijdende Samenwerking is belegd bij het Dagelijks Bestuur. In lijn hiermee hebben we voortzetting en invulling gegeven aan onze samenwerking in Parkstadverband. Samenwerking IBA Parkstad De uitvoering van het IBA project ligt in handen van de IBA-organisatie. De gemeente is vertegenwoordigd en participeert in de Algemene Vergadering voor Aandeelhouders (AVA). In de gemeente Simpelveld wordt momenteel aan een aantal IBA projecten gewerkt. Deze zijn opgenomen in het overzicht ‘Uitvoeringsprogramma IBA Parkstad, voorjaar 2016’ (zogenaamde A3-placemat), onder hoofdstuk 6. ‘Land van Kalk & Beekdal’. Voor Simpelveld zijn dit: Kloosters Loreto & Damiaan (Behoud en Ontwikkeling), Gebiedsontwikkeling ZLSM (Toeristische Route & Nieuwe Functies) en het Romeins Villalandschap (Romeinse Opgravingen & Cultuurhistorische Routes). Daarnaast zijn door IBA middelen toegezegd voor het realiseren van de landmark aan de Bocholtzerweg. Door het IBA-bureau wordt thans voor de gehele regio de focus gelegd op sleutelprojecten.

Voor de gemeente Simpelveld zal in hoofdzaak de nadruk gelegd worden op de realisatie van de Leisure Lane, natuurtransferia Oerland van Kalk en niet in de laatste plaats de gebiedsontwikkeling rondom de ZLSM (allen sleutelprojecten). Voor wat betreft de gebiedsontwikkeling rondom de ZLSM kan worden aangegeven dat hieraan in 2021 alsmede in de afgelopen periode hard is gewerkt. De gemeenteraad heeft inmiddels op 17 februari 2022 over het Definitief Ontwerp (DO) en Kostenraming een positief besluit genomen zodat de plannen nu verder technisch worden uitgewerkt. De IBA is vanwege de Coronacrisis met één jaar worden verlengd met de periode juli 2021 - augustus 2022 (IBA Expojaar) en het is een uitdaging om onze regio partijen de komende tijd te inspireren en te faciliteren met als doel het aanjagen en concreet (laten) realiseren van kwalitatief hoogwaardige, innovatieve en duurzame (IBA waardige) ontwikkelingen. De Provincie Limburg participeert in IBA-Parkstad. Het eigenaarschap van de ‘IBA projecten’ blijft bij de project-eigenaren (gemeenten/ondernemers/ondernemersnetwerken) liggen. Samenwerking Zuid-Limburg Wij volgen zich aandienende landelijke, provinciale en regionale ontwikkelingen met betrekking tot de bestuurlijke organisatie/ bestuurlijke samenwerking.

Zoals eerder aangegeven ligt onze focus voor samenwerking primair in Parkstad, waarbij de Parkstadcolleges hun bovenlokale opgaven hebben vervat in de in 2021 vastgestelde Strategische Agenda 2021-2030. Complementair aan de Parkstadsamenwerking zoeken we voor specifieke opgaven de verbinding met het Middengebied en met Zuid-Limburg. Daarbij blijven wij -in lijn met de Parkstadcolleges- voorstander van een open benadering van de regionale samenwerking, waarbij er per thema en aard van de activiteit (b.v. beleid, programmering en uitvoering) wordt bekeken wat het meest passende schaalniveau is om doelstellingen én uitvoeringskracht te realiseren. De aan Zuid-Limburg toegekende status ‘NOVI-gebied’ zien we daarbij als instrument dat kan helpen om de urgente opgaven in Zuid-Limburg aan te pakken en dat bestaande agenda’s en programma’s in de regio kan aanjagen en ondersteunen. In lijn met een eerdere gezamenlijke Parkstadreactie komt het NOVI-gebied wat ons betreft niet in de plaats van bestaande regionale programma’s en projecten (bijvoorbeeld de Regio Deal Parkstad Limburg en het regionale woonprogramma), maar is daaraan aanvullend.

Daarbij dragen we in Parkstad-verband bij aan de nadere uitwerking van de 4 hoofdopgaven uit het NOVI-plan van aanpak: Europese schakelregio met grensoverschrijdende kansen, Circulaire economie en samenleving, Sterke en gezonde steden en het versterken van het unieke Nationaal Landschap als groene long voor Zuid-Limburg. (nb. Groene long mede in relatie tot het Uitvoeringsprogramma Middengebied). Begin 2022 is de Startagenda voor het NOVI gebied Zuid-Limbug gepresenteerd, waarmee focus en scherpte in de verdere aanpak is aangebracht. Samenwerking Middengebied Zuid Limburg Met betrekking tot de (netwerk)samenwerking Middengebied blijven wij u periodiek informeren, o.a. over de voortgang van de projecten waaraan wij deelnemen (i.c. Programmalijn Landbouw en landschap: scan agrarische kavels en vitaliteitsmanager en Programmalijn Toerisme van de toekomst: project Oprichten Sectorplatform Vrijetijdseconomie Zuid-Limburg). Samenwerking Voerendaal-Simpelveld Zoals aangegeven in de programmabegroting 2021, is in de lijn van de ontwikkelingen 2020 samen met Voerendaal gekeken naar mogelijkheden hoe inhoud kan worden gegeven aan het oorspronkelijke voornemen

-29-

Jaarstukken 2021

van lichtere samenwerkingsvormen toegespitst op praktische- en realistisch haalbare thema’s en onderwerpen als gevolg van het door de beide colleges gezamenlijk genomen besluit tot herijking. Zoals eerder aangegeven (Berap) betreft dit thema’s als het samen optrekken in de advisering omtrent Gemeenschappelijke regelingen en verbonden partijen, gezamenlijke in-company trainingen, de gezamenlijke gemeentelijke bezwarencommissie, e.d.. Platform K-80 De kracht van klein. In onze RIB dd. 6-4-21 hebben wij u geïnformeerd over het platform K80 ‘de Kracht van Klein’ alsmede over het aan het platform ten grondslag liggende position paper. Het borgen van de bestuurskracht en de zelfstandigheid van onze gemeente om met beschikbare kwaliteiten en middelen onze (maatschappelijke) opgaven te realiseren is één van onze hoofdambities als vastgelegd in onze Strategische visie resp. collegeagenda en programmabegroting(en). Krachtenbundeling middels deelname aan het platform “de K80-de Kracht van Klein” sluit hier prima bij aan. Tegen deze achtergrond hebben we in onze vergadering van 6 april 2021 besloten het position paper van het platform te ondertekenen en daarmee aan te sluiten bij het K80 platform. De initiatiefnemers van dit platform zijn begin 2022 overgegaan tot de ‘officiële oprichting’ en het vaststellen van de agenda K80 voor de korte en lange(re) termijn.

KENGETALLEN Aantal inwoners (peildatum 1 januari) Bevolkingsdichtheid (inw. per km2) Aantal huishoudens Gemiddelde huishoudgrootte Aantal voltrokken huwelijken in Simpelveld Aantal voltrokken partnerregistraties in Simpelveld

Bron BRP Gemeente CBS CBS CBS Register Burgerlijke Stand Gemeente Register Burgerlijke Stand Gemeente

2017 10.562 659 4.869 2,2 31

2018 10.516 656 4.874 2,1 39

2019 10.557 658 4.896 2,1 29

2020 10.555 658 4.939 2,1 15

2021 10.475 654 4.909 2,14 31

11

16

13

14

13

Wat heeft het gekost? BATEN EN LASTEN

La s ten excl . kvs t. & ka pi ta a ll s t. Ba ten Saldo excl. kvst. & kap. lst. La s ten kostenverde el sta a t Ka pi ta al l a s ten Saldo van baten en lasten Toevoegi ngen Onttrekki ngen Gerealiseerd / geraamd resultaat

Rekening 2020 3.495.170 22.010.878 18.515.708 2.435.278 282.931 15.797.499 285.862 495.932 16.007.569

Rekening Begroting Begroting 2021 2021 2022 3.896.687 3.243.215 3.047.163 23.848.730 22.389.616 21.660.464 19.952.044 19.146.401 18.613.301 3.076.671 3.018.667 3.376.563 271.463 276.597 270.471 16.603.909 15.851.137 14.966.267 524.251 524.251 100.000 1.336.016 1.044.705 199.515 17.415.674 16.371.591 15.065.782

-30-

Begroting Begroting Begroting 2023 2024 2025 3.192.218 3.197.973 3.227.088 21.446.488 21.356.321 21.440.889 18.254.270 18.158.348 18.213.801 3.353.342 3.353.342 3.353.342 247.942 234.225 199.664 14.652.986 14.570.781 14.660.795 100.000 100.000 100.000 199.515 199.515 199.515 14.752.501 14.670.296 14.760.310

Jaarstukken 2021

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven: Rekening 2020 Saldo van baten en lasten: 0.1 bes tuur ge meentera ad -245.056 ra a ds commi ss i e -18.847 col lege b & w -510.836 ra a ds gri ffier -72.739 i ntergeme entel i jke -291.050 bes tuurli jke verni euwi ng 0 0.2 burgerza ken B.R.P. -200.017 na tural is a ti e -3.314 burgerl i jke sta nd 71.377 verki ezi ngen -25.904 0.4 overhea d s e creta ri s & s ecre ta ri ekos ten -162.778 voorl i chti ng & gemeenteberichten -87.550 juri di s che kwa l itei ts zorg -148.564 repres entati e, promoti e & P.R. -27.855 onderschei di ngen en 0 eremedai ll es a ccountants kos ten -49.704 progra mma begroting & -134.863 ja a rvers la g rekenka mer -13.806 overhea d kosten -3.858.409 0.5 Treas ury trea s ury 17.521 deel nemi ngen energi ebedri jven 237.062 bes pa a rde rente reserves en 330.528 voorzi eni nge n 0.61 OZB woni ngen WOZ -66.987 OZB Ei gena ren 1.898.873 heffi ng & invorderi ng gem. bel . 32 0.62 OZB nie t-woni ngen WOZ 0 OZB Ei gena ren 188.776 OZB Gebrui kers 132.185 0.64 Bela s ti ngen overi g hondenbe la sti ng 80.571 preca ri obela sting 0 heffi ng & invorderi ng gem. bel .

-39.572 0.7aAlgemene tkering ng gemeentefonds l gemene uiuitkeri 18.524.438 ge meentefonds 0.8 overige ba ten en l a s ten a l gemene ba te n & l a s ten -21.099 s a ldo van kos tenpla a ts en 0 a l gemene ba te n & l a s ten 0 0.9 Vennoots cha ps bel as ti ng (VpB) Vennoots cha psbel a s ti ng (VpB) 0 0.10 Muta ti es res erves Muta tie s res erves 505.159 Gerealiseerd / geraamd resultaat 16.007.569

Rekening 2021

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

-264.189 -21.943 -431.882 -108.305 -284.241 0

-245.348 -26.797 -494.903 -101.256 -335.301 0

-252.714 -23.555 -498.391 -104.133 -243.289 0

-248.064 -23.555 -498.391 -104.133 -211.959 0

-248.064 -23.555 -498.391 -104.133 -201.789 0

-248.064 -23.555 -498.391 -104.133 -211.959 0

-195.435 -2.317 86.020 -93.355

-187.488 -4.851 85.631 -49.723

-156.204 -4.164 71.499 -41.251

-156.204 -4.164 71.499 -52.640

-156.204 -4.164 71.499 -40.940

-156.204 -4.164 71.499 -40.940

-166.660 -113.468 -189.508 -23.226 0

-160.208 -75.736 -164.818 -22.232 0

-165.328 -78.854 -165.492 -22.547 0

-165.328 -78.854 -165.492 -22.547 0

-165.328 -78.854 -165.492 -22.547 0

-165.328 -78.854 -165.492 -22.547 0

-49.427 -128.375

-50.669 -135.071

-50.560 -135.773

-50.560 -135.773

-50.560 -135.773

-50.560 -135.773

-9.158 -4.936.991

-21.013 -4.249.567

-21.208 -21.208 -4.522.158 -4.484.404

-21.208 -4.481.459

-21.208 -4.459.049

7.093 171.841 164.923

23.151 163.727 145.742

13.452 169.960 146.572

13.958 170.039 146.572

14.159 170.070 146.572

14.211 170.079 146.572

-64.258 1.916.807 53

-91.560 1.907.000 0

-82.470 1.857.510 0

-82.680 1.885.370 0

-84.080 1.913.650 0

-87.000 1.942.360 0

0 176.536 128.408

0 191.000 154.000

0 162.100 125.640

0 164.530 127.520

0 167.000 129.440

0 169.500 131.380

80.004 294 -21.517

77.780 0 -22.407

77.780 0 -22.977

77.780 0 -23.157

77.780 0 -23.237

77.780 0 -23.317

19.948.943

19.439.324

19.001.742 18.673.936

18.551.099

18.602.517

128.351 0 0

-56.000 0 0

-56.000 0 0

-217.845 0 0

-233.450 0 0

-237.305 0 0

0

0

0

0

0

0

1.710.660 17.415.674

679.184 16.371.591

86.595 168.255 15.065.782 14.752.501

168.255 14.670.296

168.255 14.760.310

-31-

Jaarstukken 2021

MUTATIES IN RESERVES In programma 0 zijn de volgende mutaties in reserves met betrekking tot dit programma geraamd. Rekening 2020 Toevoegingen (lasten) res erve pers oneel res erve Covi d-19 Subtotaal toevoegingen Onttrekkingen (baten) a l gemene res erve - overgang PIT a l gemene res erve - ni et vergoede kos te n hoogwa ter juli 2021 a l gemene res erve - onderhoud via duct Bochol tzerweg-Ki evi t res erve Covi d-19 res erve inzet ta a kstel l i ng res erve overl oop res erve pers oneel res erve IBA Subtotaal onttrekkingen Totaal