VII-16 Bijlage 1 Jaarstukken 2020.pdf

Jaarstukken 2020

Jaarstukken 2020

Inhoudsopgave Aanbieding aan Raad

3

Hoofdstuk 1: Algemeen 1.1 Planning & Control-cyclus 1.2 Indeling jaarstukken 1.3 Over de gemeente 1.4 Samenstelling gemeenteraad en college van burgemeester en wethouders 1.5 Jaarstukken in één oogopslag

7 9 9 12 13 14

JAARVERSLAG Hoofdstuk 2: Programmaverantwoording 2.1 Programma 0: Bestuur en ondersteuning 2.2 Programma 1: Veiligheid 2.3 Programma 2: Verkeer, vervoer en waterstaat 2.4 Programma 3: Economie 2.5 Programma 4: Onderwijs 2.6 Programma 5: Sport, cultuur en recreatie 2.7 Programma 6: Sociaal domein 2.8 Programma 7: Volksgezondheid en milieu 2.9 Programma 8: Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing (VHROSV)

21 23 33 38 43 49 54 59 70 79

Hoofdstuk 3: Paragrafen 3.1 Bedrijfsvoering 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3.3 Treasury 3.4 Lokale heffingen 3.5 Onderhoud kapitaalgoederen 3.6 Grondbeleid 3.7 Verbonden partijen 3.8 Demografische ontwikkeling 3.9 Covid-19

87 89 93 101 106 110 114 115 131 133

JAARREKENING Hoofdstuk 4: Jaarrekening 4.1 Balans 4.2 Overzicht van baten en lasten 4.3 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 4.4 Toelichting op de balans 4.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten 4.6 SiSa-bijlage 4.7 Overzicht van baten en lasten op taakveldniveau 4.8 Overzicht incidentele baten en lasten

137 140 142 144 147 163 169 172 173

Hoofdstuk 5: Overigen 5.1 Controleverklaring van de onafhankelijke accountant 5.2 Vooruitblik reserves en voorzieningen 2020-2023 5.3 Indicatoren 5.4 Trefwoordenlijst 5.5 Lijst van afkortingen

175 177 178 179 180 183

Vaststellingsbesluit

185

-1-

Jaarstukken 2020

-2-

Jaarstukken 2020

AANBIEDING AAN RAAD

Onthulling bouwbord dorpshart Bocholtz

-3-

Jaarstukken 2020

-4-

Jaarstukken 2020

Inleiding Hierbij bieden wij u de jaarstukken 2020 ter vaststelling aan. De jaarstukken sluiten met een positief saldo van € 200.520. De begroting (na wijziging) ging uit van een saldo van € 73.807. De financiële positie van onze gemeente is al vele jaren als solide en stabiel te kenmerken. Dit beeld wordt ook in de voorliggende jaarstukken wederom bevestigd. De algemene reserve bedroeg per balansdatum circa € 5,5 miljoen. Dit is exclusief de bestemming van het resultaat 2020. De toelichting op het saldo en de financiële positie treft u verderop in deze jaarstukken aan. In november 2019 heeft de raad de programmabegroting 2020 vastgesteld. Ten tijde van de vaststelling van onze programmabegroting hadden we nog geen idee van een virus dat in luttele maanden tijd de wereld zou rondtrekken en dat forse beperkingen aan het ‘gewone menselijke contact’ noodzakelijk zou maken. Bij een terugblik op 2020 en de financiële verantwoording die daarbij hoort, kunnen we niet om COVID-19 en de impact op onze organisatie heen. In 2020 zijn desondanks wederom een groot aantal voornemens uit de collegeagenda gerealiseerd. Zo is de voorbereiding van een groot aantal majeure projecten in de fysieke leefomgeving voortgezet.

Er heeft bijvoorbeeld besluitvorming plaatsgevonden over de upgrading van het voormalige gemeentehuis van Bocholtz en in het voorjaar 2021 is de herinrichting van het dorpshart van Bocholtz daadwerkelijk gestart. Wij wensen u veel leesplezier. Simpelveld, 1 juni 2021 Het college van burgemeester en wethouders, De secretaris, De burgemeester, Mw. mr. M. Liu

mr. R. de Boer

-5-

Jaarstukken 2020

-6-

Jaarstukken 2020

HOOFDSTUK 1

Landschapspark Stationsomgeving

ALGEMEEN

-7-

Jaarstukken 2020

-8-

Jaarstukken 2020

1.1 Planning & Control-cyclus De Planning & Control-cyclus van de gemeente Simpelveld kent de volgende documenten: - Programmabegroting - Berap voorjaar - Berap najaar - Jaarstukken

In onderstaand diagram wordt per P&C-document een korte toelichting gegeven. Tevens wordt het bijbehorende tijdpad globaal weergegeven. Door middel van arcering is in onderstaand diagram aangegeven waar we ons op dit moment in de P&C-cyclus bevinden. Periode

Document

Toelichting

November jaar t-1

Programmabegroting

Voornemens van de Raad voor het College van B&W ten aanzien van het komende jaar.

Juni jaar t

Berap voorjaar

Tussentijdse verantwoording door College van B&W over voortgang voornemens en tevens effecten jaarstukken voorgaand jaar.

December jaar t

Berap najaar

Tussentijdse verantwoording door College van B&W over voortgang voornemens en vooruitblik wijzigingen in begroting komend jaar.

Juni jaar t+1

Jaarstukken

Eindverantwoording door College van B&W over de uitvoering van de voornemens.

1.2 Indeling jaarstukken De programmabegroting is een belangrijk instrument voor de invulling van de kaderstellende- en controlerende rol van de raad. Middels de programmabegroting wordt de raad in staat gesteld om te sturen op hoofdlijnen en te controleren of de vooraf afgesproken doelstellingen worden gerealiseerd. Dit betekent op haar beurt dat het college verantwoording dient af te leggen over de uitvoering en de eventuele haalbaarheid van de ‘opdracht’. De jaarstukken, bestaande uit het jaarverslag en de jaarrekening, zijn een instrument om deze verantwoording te kunnen afleggen.

-9-

Jaarstukken 2020

De indeling van de jaarstukken 2020 volgt de wettelijke voorschriften en sluit (zoveel mogelijk) aan bij de programmabegroting 2020 en bestaat uit het jaarverslag (programma’s en paragrafen) en de jaarrekening (balans en overzicht baten en lasten). Het jaarverslag Wat staat er in de programma’s? In de programmaverantwoording (hoofdstuk 2) wordt verantwoording op programmaniveau afgelegd. Bij elk programma dienen de drie W-vragen, ‘wat willen we bereiken?’, ‘wat doen we daarvoor?’ en ‘wat mag het kosten?’ beantwoord te worden. In de programmaverantwoording wordt verantwoord in hoeverre hetgeen in de begroting was voorgenomen daadwerkelijk is gerealiseerd. Met andere woorden, er wordt antwoord e e gegeven op de 2 en 3 W-vraag, ‘wat hebben we gedaan?’ en ‘wat heeft het gekost?’. Om het verband tussen de programmabegroting en –verantwoording inzichtelijk te houden zijn de drie W-vragen uit de begroting herhaald, ‘wat wilden we bereiken?’, ‘wat zouden we doen?’ en de begrotingscijfers 2020 (inclusief begrotingswijzigingen) bij ‘Wat heeft het gekost?’. Overigens is het van belang om te melden dat de begrotingscijfers 2020, die u in de programmaverantwoording aantreft, de cijfers volgens de gewijzigde begroting 2020 zijn. De begrotingscijfers 2021 tot en met 2023, zoals opgenomen in de programmaverantwoording, zijn de cijfers uit de begroting 2021.

In deze jaarstukken worden de totale lasten en baten per programma weergegeven, analoog aan de opzet van de programmabegroting. De lasten zijn hierbij gesplitst in de ‘Lasten excl. kvst./kap.’, de ‘Lasten kvst.’ en de ‘Kapitaallasten’. ‘Kvst.’ staat voor kostenverdeelstaat. Dit zijn de doorberekende kosten ambtelijk apparaat en doorberekende loonkosten technische dienst. Door de ‘Lasten kvst.’ en de ‘Kapitaallasten’ apart te presenteren worden wijzigingen die ontstaan door de doorverdelingssystematiek en wijzigingen in de kapitaallasten geëlimineerd. Hierdoor wordt de vergelijkbaarheid tussen de realisatie en de begroting verbeterd. Wat staat er in de paragrafen? De (verplichte) paragrafen in hoofdstuk 3 zijn een dwarsdoorsnede van de programma’s vanuit een specifiek perspectief (bijvoorbeeld onderhoud, lokale heffingen, weerstandsvermogen, bedrijfsvoering etc.). Dit zijn onderwerpen die in de basis in elk van de negen programma’s terugkomen. Het gaat om beleidslijnen van het beheerproces, waarbij sprake is van een groot financieel belang, een grote politieke betekenis of een aanzienlijk belang voor de realisatie van de beleidsvoornemens. Het doel van de paragrafen is, dat thema’s die verspreid in de programma’s zijn opgenomen, worden gebundeld in een kort overzicht.

Hierdoor krijgt de raad voldoende inzicht in deze onderwerpen om de kaderstellende- en controlerende taak uit te voeren. In verband met de Covid-19 pandemie is in deze jaarstukken aanvullend een paragraaf hieraan gewijd. De jaarrekening Wat staat er in de jaarrekening? De balans en nadere (achtergrond)informatie met betrekking tot de cijfers zijn terug te vinden in hoofdstuk 4. In het overzicht van baten en lasten wordt per programma de baten en lasten inzichtelijk gemaakt. De grondslagen voor waardering en resultaatbepaling zijn eveneens in dit hoofdstuk opgenomen. De jaarrekening wordt afgesloten met de Sisa-bijlage. SiSa is de manier waarop medeoverheden (provincies, gemeenten en

-10-

Jaarstukken 2020

gemeenschappelijke regelingen) aan het Rijk ieder jaar verantwoorden of en hoe ze de specifieke uitkeringen hebben besteed.

-11-

Jaarstukken 2020

1.3 Over de gemeente Sinds de gemeentelijke herindeling in 1982 vormen de voormalige gemeenten Simpelveld en Bocholtz samen de nieuwe gemeente Simpelveld. Het grondgebied van de gemeente heeft een oppervlakte van ongeveer 1.603 ha. De gemeente telt in totaal 10.477 inwoners (peildatum 31 december 2020). POORT VAN HET HEUVELLAND Het prachtige heuvelachtige landschap is het decor voor de gemeente Simpelveld, gelegen in het beekdal van de Eyserbeek. Een dal met steile hellingen en heuvelplateaus met weidse uitzichten. Wie landelijk wil wonen met alle voorzieningen bij de hand, vindt dat in Simpelveld. Behalve een nieuw centrum in de kern Simpelveld, met een gevarieerd winkelaanbod en levensloopbestendige appartementen, en binnen afzienbare tijd een vernieuwd centrum in Bocholtz, heeft de gemeente ook goede voorzieningen in het basisonderwijs, (ouderen)zorg, sport en recreatie. In Simpelveld en Bocholtz vind je nog dat echte dorpsgevoel, waar mensen elkaar kennen en tijd voor elkaar maken. Beide dorpen hebben een bruisend verenigingsleven, van muziekverenigingen en zangkoren tot sportclubs en culturele instellingen. HART VAN EEN GRENZELOZE REGIO Zuid-Limburg maakt werk van grenzeloze groei, door te investeren in grensoverschrijdend openbaar vervoer en door krachten te bundelen over de grenzen heen. In het hart van die grenzeloze regio ligt de gemeente Simpelveld.

Met aan de ene kant de stedelijke regio Parkstad Limburg, aan de andere kant de charme van het Limburgse heuvelland en op een steenworp afstand de keizerstad Aken, die zich manifesteert als het centrum van de high-tech-industrie. Dat maakt Simpelveld tot een prima uitvalsbasis om te wonen, te werken en te recreëren. LIMBURG OP ZIJN BEST Gemeente Simpelveld is ook het ideale startpunt voor wandel- en fietstochten, of dagtrips naar de toeristische attracties in Parkstad Limburg. Genieten van het Bourgondische leven in Limburg? In Simpelveld kan dat. Rust, ruimte, natuur en gastvrij ontvangen worden, dat is Limburg op zijn best. Wij hebben een breed en gevarieerd aanbod aan gezellige restaurants en overnachtingsmogelijkheden van een bungalowpark tot nostalgische Limburgse hoeves. In Simpelveld is genoeg te beleven. Wij zijn de thuishaven voor de Zuid-Limburgse Stoomtrein Maatschappij. Wanneer u vanaf het nostalgische station met de stoomtrein vertrekt, waant u zich even terug in de tijd. Wat er in onze gemeente te zien of te doen is, vindt u allemaal terug op de website www.toeristischsimpelveld.nl. GEMEENTEWAPEN & LOGO Het gemeentewapen is ontleend aan het wapen van de familie Von der Leyen, heren van Simpelveld en Bocholtz van 1640 tot 1773: een zilveren (witte) paal in een azuren (blauw) veld. In de ene blauwe baan zijn afgebeeld een duif - als afbeelding van de H.

Geest - en een ampul met olie - attributen van St. Remigius, patroonheilige van Simpelveld. In de andere blauwe baan staan twee schelpen - attributen die behoren bij St. Jacobus de Meerdere, patroonheilige van Bocholtz. Diezelfde symbolen zijn ook terug te vinden in de gemeentevlag. Het logo van de gemeente geeft weer dat Simpelveld en Bocholtz in een dal liggen, waar de kerktorens net boven de groene heuvels uitsteken. Een centrale ligging, met wegen die over en om elkaar heen lijken te lopen, maakt de gemeente Simpelveld tot een aantrekkelijk woon- en leefgebied. Met dit beeld voor ogen zijn ronde vormen gebruikt die een beweging uitdrukken en die tegelijkertijd het actieve verenigingsleven karakteriseren.

-12-

Jaarstukken 2020

1.4 Samenstelling gemeenteraad en college van burgemeester en wethouders

DE SAMENSTELLING VAN DE RAAD (per 31 december 2020) De raad van de gemeente Simpelveld telt 15 zetels, de verdeling over de verscheidene fracties is als volgt: 4 3 3 3 2

Burgerbelangen Simpelveld P.H. Spirk (fractievoorzitter), N.M.M. Schreuders, H.A.J. Clignet en L.A.H. Schuyer-Dreesens Leefbaar Simpelveld F.J. Ortmans (fractievoorzitter), L.A.A.M. Schoonen en R.H.M. Kisters CDA J.J.H. Ernes (fractievoorzitter), Mw. M. Werrij-Wetzels en Mw. M.G.E. Brouns-Vaessen Lokaal Actief R.P.T.F. Erkens (fractievoorzitter), R.H.J. De la Haije en G.J. Seroo SAMEN 1 R.H.A. Honings (fractievoorzitter) en Mw. D.G.A. Honings

griffier: Dhr. bc. F.G. Simons

SAMENSTELLING COLLEGE VAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS (per 31 december 2020)

burgemeester: mr. R. de Boer Portefeuille: Algemeen bestuur, Openbare orde en veiligheid, Rampenbestrijding, Handhaving milieu en Bouwen woningtoezicht, Economie, Financiën, Dienstverlening, Informatisering en automatisering, RUD, Communicatie, Intergemeentelijke samenwerking, Euregionale zaken en Personeel en organisatie. wethouder: W.J.H. Schleijpen, loco-burgemeester Portefeuille: Mobiliteit en Infrastructuur, Milieu & Duurzaamheid, Wonen en Ruimtelijke kwaliteit. wethouder: M.J.J.M. Gulpen Portefeuille: Werk en inkomen (sociale zaken), Volksgezondheid, Maatschappelijke ondersteuning, Ouderenzorg en Sport. wethouder: J.W.H. Hodinius Portefeuille: Jeugd- en jongerenwerk, Welzijn, Onderwijs, Cultuur en Toerisme. algemeen directeur / gemeentesecretaris: Mw. mr. M. Liu

-13-

Jaarstukken 2020

1.5 Jaarstukken in één oogopslag ALGEMEEN De rekening sluit met een voordelig gerealiseerd resultaat van € 200.520. De begroting (na wijziging) ging uit van een saldo van € 73.807. De toelichting op de voornaamste posten die tot dit resultaat hebben geleid, treft u in het vervolg van dit hoofdstuk aan. In het raadsvoorstel bij de jaarstukken wordt een voorstel gedaan tot resultaatbestemming. Deze bestemming zal vervolgens in het boekjaar 2021 worden doorgevoerd. BERAP’S 2020 In artikel 5 van de ‘artikel 212-verordening’ is vastgelegd dat het college jaarlijks twee tussenrapportages aan de raad aanbiedt. De raad heeft in de raadsvergaderingen van 12 december 2019, 2 juli en 10 december 2020 de bestuursrapportages voorjaar respectievelijk -najaar vastgesteld. In deze Berap’s werden al diverse mee- en tegenvallers gemeld voor per saldo een voordelig bedrag van € 59.050 (€ 25.000, € 84.550 en -/- € 50.500). De primitieve begroting sloot met een voordelig saldo van € 14.757. Na het verwerken van de genoemde mutaties komt het begrotingssaldo na wijziging uit op € 73.807. Deze mutaties zijn middels begrotingswijzigingen verwerkt. Onderstaand is e.e.a. weergegeven: 2020 14.757 25.000 84.550 -50.500 73.807

Saldo primitieve begroting Effecten Berap najaar 2019 Effecten Berap voorjaar 2020 Effecten Berap najaar 2020 Saldo gewijzigde begroting

DE VOORNAAMSTE POSTEN DIE TOT HET SALDO HEBBEN GELEID De voornaamste posten die tot het voordelige saldo van € 200.520 hebben geleid zijn de volgende (afwijkingen zijn afgerond op duizendtallen): Verklaring verschil op hoofdlijnen (>25.000)

Voor- / nadelen

Dotatie voorziening APPA wethouders (programma 0) Bijdrage stadsregio Parkstad Limburg (programma 0) Budget samenwerking gemeente Voerendaal (programma 0) Budget samenwerking Middengebied (programma 0) Budget overbrengen databeheer openbare ruimte naar Het Gegevenshuis (programma 0) Hogere specifieke uitkering stimulering sport (SPUK) (programma 5) Onderhoud openbaar groen (programma 5) Budget realiseren openbare speelplekken (programma 5) Isd Kompas (programma 6) WMO (programma 6) Jeugdzorg (programma 6) Onderwijsachterstandsmiddelen/peuteropvang (programma 6)

-28.000 44.000 33.000 27.000 72.000 30.000 -44.000 30.000 186.000 44.000 -554.000 117.000

Voor wat betreft de impact van de Corona-crisis op de gemeentelijke financiën verwijzen wij u naar de speciaal hiervoor aan de jaarstukken toegevoegde paragraaf Covid-19. Deze worden hier en bij de diverse programma’s derhalve niet nader toegelicht. Hierna treft u een nadere toelichting aan van de voornaamste (> € 25.000) voor- en nadelen die hebben geleid tot het verschil tussen de rekening en de begroting na wijziging: − Dotatie voorziening APPA wethouders Jaarlijks wordt de benodigde omvang van de dotatie aan de voorziening APPA wethouders bepaald op basis van actuariële berekeningen. Door de daling van de rekenrente (2019: 0,290% / 2020: 0,082%) dient er in 2020 een hogere storting in de voorziening plaats te vinden; − Bijdrage stadsregio Parkstad Limburg In de begroting 2020 is rekening gehouden met een totaal bijdrage aan PSL van € 133.820. De daadwerkelijke bijdrage heeft € 90.000 bedragen. Een voordeel derhalve van € 43.820. Dit voordeel is voornamelijk het gevolg van het feit dat in de gemeentelijke begroting 2020, voorsorterend op de

-14-

Jaarstukken 2020

−

−

−

−

−

−

−

−

−

−

uitkomsten van de takendiscussie, reeds rekening is gehouden met een verruiming van de werkbudgetten van de commissies van SPL met € 35.000; Budget samenwerking gemeente Voerendaal In de begroting is een budget opgenomen van € 50.000 voor de samenwerking met de gemeente Voerendaal. Door de evaluatie en de herijking van de samenwerking is dit budget slechts deels ingezet; Budget samenwerking Middengebied In de meerjarenraming is een bijdrage van € 31.500 (voor drie jaar, tot en met 2022) voor de samenwerking in het Middengebied geraamd. In 2020 is hiervan slechts een beperkt deel besteed. Via de resultaatbestemming wordt voorgesteld het restant te reserveren voor dit doel; Budget overbrengen databeheer openbare ruimte naar Het Gegevenshuis Via de berap voorjaar is een bedrag beschikbaar gesteld om het databeheer openbare ruimte onder te brengen bij Het Gegevenshuis. E.e.a. is, o.a. als gevolg van een aantal personeelsmutaties bij het betreffende team, vertraagd. Via de resultaatbestemming wordt voorgesteld het budget voor dit doel te reserveren; Specifieke uitkering stimulering sport Sinds 1 januari 2019 kunnen gemeenten de btw voor binnensport niet meer in aftrek brengen.

Om de ontwikkeling en instandhouding van sportaccommodaties en de aanschaf van sportmaterialen te stimuleren, kunnen gemeenten sinds die datum gebruikmaken van de Regeling specifieke uitkering stimulering sport (SPUK). In 2020 is een hogere bijdrage ontvangen dan voorzien. In de meerjarenraming vanaf 2021 is hiermee reeds rekening gehouden; Onderhoud openbaar groen Bij de budgetten voor onderhoud groen is sprake van een overschrijding. De meerkosten hebben deels een structureel karakter en zijn meegenomen in de berap voorjaar 2021. Op basis van ervaringscijfers wordt een calamiteitenbudget groen en bomenonderhoud noodzakelijk geacht; Budget realiseren openbare speelplekken Vanaf 2019 zijn in de begroting budgetten opgenomen voor het realiseren van openbare speelplekken. In 2020 zijn er geen uitgaven geweest. Via het voorstel resultaatbestemming wordt voorgesteld dit bedrag voor dit doel te reserveren; Isd Kompas Uit de jaarstukken van Kompas blijkt een voordeel. Voor een verdere toelichting verwijzen wij naar het betreffende raadsvoorstel met bijlagen; WMO Sinds 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk voor een groot aantal extra taken in het kader van de WMO. De taken konden binnen de geraamde budgetten worden uitgevoerd; Jeugdzorg Bij de jeugdzorg is sprake van een open einde regeling. Het beschikbare budget bleek in 2020 niet toereikend.

De uitgaven kunnen jaarlijks sterk fluctueren. Zo zijn er in het boekjaar ter illustratie een tweetal bijzonder kostbare casussen geweest. Van deze twee cliënten zal er één zich binnen afzienbare tijd in een andere gemeente vestigen. Bij de andere cliënt loopt een traject om de kosten te beperken, uiteraard zonder de kwaliteit van de noodzakelijke zorg aan te tasten. Om negatieve financiële uitschieters te kunnen opvangen is de reserve sociaal domein beschikbaar. Daarnaast wordt het sociaal domein breed beoordeeld en zijn de financiële middelen ontschot. Voordelen bij bijvoorbeeld de WMO kunnen tevens worden ingezet voor eventuele nadelen bij de jeugdzorg. M.b.t. de kosten jeugdzorg is recent een uitspraak in een arbitrage gedaan in het voordeel van gemeenten. Omdat in 2021 extra rijksmiddelen worden ontvangen en tevens m.i.v. van 2022 het woonplaatsbeginsel voor de jeugdzorg wordt ingevoerd, gaan wij er op dit moment van uit dat er sprake is van een incidentele overschrijding; Onderwijsachterstandsmiddelen/voor- & vroegschoolse opvang Vanaf 2019 ontvangt onze gemeente van het Rijk onderwijsachterstandsmiddelen. In 2020 € 117.299. Daarnaast kent onze begroting de reguliere budgetten voor peuteropvang. Door de extra onderwijsachterstandsmiddelen laten de reguliere budgetten een overschot zien.

Bezien zal worden of een deel van deze middelen in de toekomst beschikbaar kunnen worden gesteld voor het initiatief ‘De gezonde bassischool van de toekomst’.

Voor een meer gedetailleerde toelichting verwijzen wij naar de programmaverantwoording.

-15-

Jaarstukken 2020

FINANCIËLE POSITIE In november 2019 is door uw raad de nota reserves en voorzieningen vastgesteld. In de nota is de minimumomvang van de algemene reserve bepaald op € 3.000.000. De algemene reserve bedraagt per balansdatum € 5.494.824 en voldoet hiermee aan de hiervoor genoemde eis. Dit is exclusief het nog te bestemmen resterend resultaat (zie voorstel resultaatbestemming) van € 14.506. Wel zijn een tweetal uitnames uit de algemene reserve, te weten de extra bijdrage in verband met de toetreding tot PIT ad. € 335.500 en de bijdrage voor de renovatie van de woonwagencentra ad. € 182.975 in het boekjaar nog niet geeffectueerd. De financiële positie van onze gemeente blijft als solide en stabiel te kenmerken. Voor een uitgebreide toelichting op de ontwikkeling van de reserves en voorzieningen verwijzen wij u naar de toelichting op de balans. In het verslagjaar is een langlopende lening aangetrokken van € 10 miljoen. Het totaalbedrag aan leningen bedroeg per balansdatum € 18,26 miljoen. De verdeling van de lasten en baten 2020 over de diverse programma’s is in het volgende figuur in beeld gebracht:

Lasten en baten per programma 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20%

VHROSV

Volksgezondheid en milieu

Sociaal domein

Sport, cultuur en recreatie

Onderwijs

Economie

Baten Verkeer, vervoer en waterstaat

0% Veiligheid

Lasten Bestuur en ondersteuning

10%

VOORSTEL RESULTAATBESTEMMING Het is niet toegestaan om toevoegingen c.q. onttrekkingen aan reserves te doen, als deze niet voor het einde van het boekjaar aan de raad zijn gemeld. Vandaar dat in het raadsvoorstel bij de jaarstukken een voorstel wordt gedaan tot resultaatbestemming. Deze bestemming zal vervolgens in het daaropvolgende boekjaar worden doorgevoerd. Voorgesteld wordt het resultaat over het boekjaar 2020 als volgt te bestemmen: Resultaat voor bestemming Af: - reserveren ontvangen rijksmiddelen brede aanpak dak- en thuisloosheid Af: - overhevelen restantbudget samenwerking middengebied - overhevelen budget onderbrengen databeheer openbare ruimte bij Het Gegevenshuis - overhevelen budget bijdrage project knopen lopen ZuidLimburg (aandeel 2020) - overhevelen budget vervanging vlaggenmasten - overhevelen budget realiseren openbare speelplekken - jaarlijks reserveren budget cultuur conform afspraak - overhevelen budget aanschaf begraafplaatsadministratie Via reserve overloop als budget beschikbaar stellen in 2021 Restant te bestemmen resultaat

-16-

200.520 -17.628 -27.276 -71.750 -18.000 -10.860 -30.000 -2.500 -8.000 -168.386 14.506

Jaarstukken 2020

Voorgesteld wordt om het restant te bestemmen resultaat van € 14.506 ten gunste van de algemene reserve te brengen. Toelichting resultaatbestemming: − Rijksmiddelen brede aanpak dak- en thuisloosheid: van het Rijk ontvangen wij middelen voor de brede aanpak van dak- en thuisloosheid. Voorgesteld wordt om de middelen te reserveren ten behoeve van lokale acties die voortvloeien uit de uitvoeringsagenda beschermd wonen en maatschappelijke opvang. − Overhevelen budgetten: van sommige zaken waarvoor in 2020 budgetten beschikbaar zijn gesteld, blijkt dat deze door omstandigheden in 2020 niet of nog niet geheel zijn uitgevoerd. Dit kan in regionaal verband zijn, zoals bij het project knopen lopen Zuid-Limburg en de samenwerking in het Middengebied. Maar ook eigen gemeentelijke zaken, zoals het overbrengen van het databeheer naar Het Gegevenshuis en de aanschaf van een nieuwe begraafplaatsadministratie. Voorgesteld wordt deze budgetten middels de resultaatbestemming over te hevelen, zodat de middelen in 2021 e.v. beschikbaar zijn voor de daadwerkelijke uitvoering/aanschaf c.q. het doen van (regionale) bijdragen. ANALYSE BALANS In het linker diagram is de opbouw van de vermogensstructuur weergegeven. Deze vermogensstructuur geeft de wijze aan waarop de gemeente is gefinancierd. Een nadere analyse van de kapitaalstructuur (rechter diagram) geeft aan waar het vermogen aan is besteed.

INVESTERINGEN Het investeringsprogramma in de begroting 2020 (na wijziging) bedroeg in totaal € 4.671.640 en was als volgt samengesteld: Programma 0. Bestuur en ondersteuning

2. Verkeer, vervoer en waterstaat 4. Onderwijs 7. Volksgezondheid en milieu

Omschrijving Uniformeren telefonie concept Aanschaf laptops i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie Aanschaf bureaustoelen i.v.m. thuiswerken Covid19 pandemie Vervanging schaftkeet Vervanging zouttransporteur Vervanging klepelmaaier Onkruidbestrijding met heet water Verkeersregelinstallatie Herver Achterstallig wegherstel Klimaatproblematiek brede school Simpelveld KRW-maatregelen Bocholtz Aanleg RWA Herver / Wilhelminastraat Aanpassen doorvoer (4x) Afkoppelen Bulkemstraat / Bulkemsbroek Vervanging vrij verval riolen Maatregel sportpark Bocholtz Aanpassen doorvoer

-17-

Bedrag (excl. btw) 20.000 35.000 23.000 20.000 10.000 16.000 40.000 40.000 1.040.000 375.370 959.740 491.880 39.390 219.820 286.120 149.220 19.700

Jaarstukken 2020

8. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing TOTAAL

KRW-buffer Rode Put Afkoppelen Station-/Irmstraat fase 1 incl. Schiffelder- / Cochemstraat Aanpassen doorvoer Vervanging vrij verval riolen Aankoop kavel/weiland Rolduckerweg

397.500 305.190 16.710 114.500 52.500 k.k.

4.671.640

Met betrekking tot de realisatie van de voorgenomen investeringen 2020 kan het volgende worden gemeld: − Uniformeren telefonie concept Het telefonie concept is eind september uitgerold in de gemeentelijke organisatie en past binnen het beschikbaar gestelde budget. − Aanschaf laptops i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie In 2020 is voor een bedrag van € 33.414 aan laptops aangeschaft om het thuiswerken voor medewerkers te faciliteren. − Aanschaf bureaustoelen i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie In 2020 is voor een bedrag van € 4.018 aan bureaustoelen aangeschaft. In 2021 worden de resterende stoelen aangeschaft. − Vervanging schaftkeet − Vervanging zouttransporteur − Vervanging klepelmaaier − Onkruidbestrijding met heet water De ontwikkelingen 2020 (ontvlechting gezamenlijke afdeling openbare ruimte met de gemeente Voerendaal; coronacrisis; personele wijzigingen) maken dat 2020 anders is verlopen dan voorzien. Bedrijfsvoeringkeuzes met betrekking tot zaken als vervanging- en aanschaf materieel, personele bezetting, uitbesteding werkzaamheden e.d. zijn in 2020/2021 aan de orde. In dit verband hebben de hiervoor genoemde investeringen in 2020 niet plaatsgevonden. − Verkeersregelinstallatie Herver De vervanging van de VRI Herver zal gelijktijdig gaan plaatsvinden met de reconstructie van de Herver in 2022 in het kader van de reconstructie van het dorpshart Bocholtz.

− Achterstallig wegherstel Het wegenbeheerplan is in december ter besluitvorming aan de raad voorgelegd. Vervolgens is gestart met de projectvoorbereiding van het achterstallig wegherstel. Derhalve hebben in 2020 nog geen uitgaven plaatsgevonden. − Klimaatproblematiek brede school Simpelveld In 2020 heeft de verbetering van het binnenklimaat van de brede school Simpelveld plaatsgevonden. De eindafrekening vindt in 2021 plaats. Uw raad is via de berap najaar 2020 reeds geïnformeerd over de kostenoverschrijding van circa € 18.000. − KRW-maatregelen Bocholtz − Aanleg RWA Herver / Wilhelminastraat − Aanpassen doorvoer (4x) Voorgaande maatregelen vormen een integraal onderdeel van de reconstructie van het dorpshart Bocholtz. De daadwerkelijk uitvoering is in april 2021 gestart. 2020 heeft in het teken gestaan van de voorbereiding. In 2020 hebben de uitgaven € 111.695 bedragen. − Afkoppelen Bulkemstraat / Bulkemsbroek Het project is aanvankelijk vertraagd omdat er complex onderzoek diende te worden uitgevoerd naar de stabiliteit en geohydrologische eigenschappen van de ondergrond. In verband met een risico assessment zijn er op basis van nieuwe parameters herberekeningen gemaakt waaruit blijkt dat er geen KRW-buffer meer behoeft te worden gemaakt. Hiermee is het meest risicovolle- en dure onderdeel uit de werkzaamheden gehaald.

Omdat dit project samenhangt met het totaal van de te treffen KRWmaatregelen, wordt een pas op de plaats gemaakt. Eerst dient het KRW-maatregelenpakket geïnventariseerd te worden om zodoende overzicht te krijgen. De uitgaven hebben in 2020 € 52.385 bedragen. − Vervanging vrij verval riolen

-18-

Jaarstukken 2020

− − −

− −

−

−

Dit is een doorlopende opgaaf die parallel loopt met andere projecten, voornamelijk vanuit wegen. Op basis van de geplande wegwerkzaamheden zullen de projecten worden geprogrammeerd. Maatregel sportpark Bocholtz Dit project is gereed. De getroffen maatregelen verminderen het risico op wateroverlast op de Groeneweg. Aanpassen doorvoer Dit project is nog niet opgestart. KRW-buffer Rode Put Dit is een KRW opgaaf die momenteel wordt herberekend op basis van actuele gegevens en andere gewijzigde uitgangspunten. Dit betekent dat er delen van het project niet worden uitgevoerd of anders worden ingevuld. Daarnaast zit Rode Put ook in het wegenbeheerplan opgenomen waarmee wellicht een integrale projectopgave ontstaat. Afkoppelen Station- / Irmstraat fase 1 incl. Schiffelder- / Cochemstraat Aanpassen doorvoer Deze beide werken worden parallel voorbereid aan de herinrichting van de stationsomgeving Simpelveld. Aangezien het opstellen van een technisch DO hiervan nog niet is opgestart zijn de aanpalende projecten ook nog niet opgestart. Vervanging vrij verval riolen Dit is een doorlopende opgaaf die parallel loopt met andere projecten, voornamelijk vanuit wegen. Op basis van de geplande wegwerkzaamheden zullen de projecten worden geprogrammeerd. Zie tekst hiervoor.

Aankoop kavel/weiland Rolduckerweg In het boekjaar is conform het raadsvoorstel van februari 2020 de kavel aan de Rolduckerweg verworven voor een bedrag € 55.449. De meerkosten betreffen de k.k. De verdere inrichting heeft dit voorjaar plaatsgevonden.

Naast het investeringsprogramma 2020 is in het verslagjaar nog een aantal investeringen uitgevoerd c.q. afgerond uit eerdere jaren. De omvangrijkste investeringen betreffen: − Reconstructie dorphart Bocholtz In april 2021 is gestart met de daadwerkelijke uitvoering van de reconstructie van het dorpshart van Bocholtz. 2020 heeft in het teken gestaan van de voorbereiding. De uitgaven hebben in het boekjaar € 219.739 bedragen. Het betreft een investeringskrediet uit 2019. − Lening Enexis Holding N.V. In het boekjaar is aan Enexis Holding N.V. een converteerbare hybride lening van € 460.000 verstrekt, o.a. ten behoeve van de uitvoering van het aandeel van Enexis in het klimaatakkoord. E.e.a. conform het raadsvoorstel van oktober 2020. − Zonnepanelenproject Parkstad Verder is in 2017 gestart met het zonnepanelenproject Parkstad. Door de gemeente is in 2020 voor een bedrag van ruim € 117.000 aan leningen voor particuliere aanschaf van zonnepanelen verstrekt. Eind 2020 stond nog een bedrag van circa € 1.420.000 aan verstrekte leningen open. Per ultimo 2020 zijn in de gemeente Simpelveld inmiddels ruim 3.600 zonnepanelen in het kader van het zonnepalenproject geplaatst. INDICATOREN De cijfers behorende bij de verplichte indicatoren zijn te vinden op de website waarstaatjegemeente.nl en worden continue bijgewerkt.

De peildatum voor de gehanteerde cijfers in de voorliggende jaarstukken is 22 februari 2021. Het is van belang om op te merken dat de indicatoren zoals opgenomen in de diverse programma’s afkomstig zijn uit de programmabegroting 2020. In maart 2019 zijn samen met de auditcommissie de nieuwe indicatoren voor de programma-begroting 2020 e.v. bepaald. Voor wat betreft de geformuleerde streefwaarden kan aangegeven worden dat met de auditcommissie is afgesproken dat als streefwaarde de best scorende Parkstad-gemeente wordt genomen. Veelal wordt gebruik gemaakt van het Burgeronderzoek Parkstad Limburg. Dit onderzoek wordt tweejaarlijks uitgevoerd; het laatste onderzoek betreft het jaar 2019. Wanneer er, in het kader van de indicatoren, verwezen wordt naar Parkstad dan betreft dit de Parkstadgemeenten Brunssum, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf en uiteraard Simpelveld. Per indicator wordt de realisatie over de jaren 2015, 2017 en 2019 vergeleken met onze geformuleerde

-19-

Jaarstukken 2020

streefwaarden uit onze programmabegrotingen en afgezet ten opzichte van de hoogste waarde behaald in Parkstad. Deze resultaten worden in een tabel weergegeven per indicator per programma. COVID-19 PANDEMIE In november 2019 heeft de raad de programmabegroting 2020 vastgesteld. Een begroting die een continuering liet zien van onze stabiele financiële situatie en waarin een stevig meerjarig investeringsprogramma stond opgenomen. Ten tijde van de vaststelling van onze programmabegroting hadden we nog geen idee van een virus dat in luttele maanden tijd de wereld zou rondtrekken en dat forse beperkingen aan het ‘gewone menselijke contact’ noodzakelijk zou maken. Bij een terugblik op 2020 en de financiële verantwoording die daarbij hoort, kunnen we niet om COVID-19 en de impact op onze organisatie heen. Vanaf medio maart 2020 hebben medewerkers (voor zover dat mogelijk was) thuis gewerkt, hebben bestuurlijke vergaderingen plaatsgevonden in aangepaste vorm en werden overleggen met partners/stakeholders en burgers zo goed als dat kon gevoerd langs de digitale weg, danwel in de tijd verplaatst. Verbonden partijen zoals de Veiligheidsregio en GGD maakten overuren, maar niet op de zaken die in hún (in juli 2019 vastgestelde) begrotingen stonden.

Essentiële gemeentelijke diensten vonden (zij het soms in afgeslankte vorm) doorgang, maar de focus op de ambities uit de eerder vastgestelde begroting is noodzakelijkerwijs verschoven naar de ‘nieuwe prioriteit’. Flexibel zijn en het zo goed mogelijk inspelen op de nieuwe actualiteit was van groot belang het afgelopen jaar. Hierdoor is echter de uitvoering van de in onze gemeentebegroting opgenomen activiteiten/projecten onder druk komen te staan en zijn de vorig najaar opgestelde planningen en doorlooptijden als gevolg van deze crisis op onderdelen in een ander perspectief komen te staan. Zeker voor wat betreft onze speerpuntprojecten hebben we er evenwel (binnen onze mogelijkheden) alles aan gedaan om onze ambities conform eerdere tijdplanningen tot uitvoering te brengen. Voor een verdere toelichting met betrekking tot de lokale impact van de COVID-19-pandemie verwijzen we u naar de speciaal hiervoor aan deze jaarstukken toegevoegde paragraaf.

-20-

Jaarstukken 2020

HOOFDSTUK 2

Kunstwerk Tanja Ritterbex

PROGRAMMAVERANTWOORDING

-21-

Jaarstukken 2020

-22-

Jaarstukken 2020

Programma 0. Bestuur en ondersteuning Onder dit programma vallen de volgende taakvelden: Bestuur, burgerzaken, beheer overige gebouwen en gronden, overhead, treasury, OZB woningen, OZB nietwoningen, belastingen overig, algemene uitkering en overige uitkeringen Gemeentefonds, overige baten en lasten, vennootschapsbelasting en mutaties reserves.

Strategische visie De kernwaarden en speerpunten van onze gemeente zijn vastgelegd in de in 2013 vastgestelde Strategische Visie 2013-2023. De visie is tot stand gebracht vanuit het perspectief dat een visie moet inspireren; het is een ambitieus toekomstbeeld, een gewenste droomsituatie. Bij de uitwerking daarvan komen we ook meteen in het spanningsveld tussen wens en realiteit. De visie betekent niet dat we alle wensen kunnen inwilligen. Het betekent wel dat we keuzes moeten maken. Keuzes maken met de focus op kwaliteit. Of we die verre stip op de horizon ooit bereiken weet niemand, maar met de Strategische visie weten we welke koers we willen varen. De Strategische visie bestaat uit kernwaarden en speerpunten. De kernwaarden maken deel uit van de organisatie-identiteit en hebben betrekking op het gewenste gedrag van de gemeente. Het omschrijft de gedragscode waarmee de gemeente de visie wil realiseren en zijn bepalend voor keuzes - en de wijze waarop die worden gemaakt. De kernwaarden die de komende 10 jaar binnen de gemeente centraal staan zijn:

- Klantgericht - Kwaliteit - Samenwerken De speerpunten duiden aan op welke thema’s (beleidsvelden) de gemeente zich de komende 10 jaar gaat focussen. De speerpunten die de komende 10 jaar centraal staan zijn: - Toerisme en recreatie - Blijven wonen (met de benodigde basisvoorzieningen) - Participatie (burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties) - Kleinschalig ondernemerschap

College-agenda In zijn meerjarige collegeagenda heeft het college de uitgangs- en actiepunten uit het coalitieakkoord 20182022 op hoofdlijnen verwoord en voorzien van een grofmazige meerjarige planning. Voor wat betreft het programma Bestuur en ondersteuning benoemt de college-agenda (meerjarig) de volgende onderwerpen: − Borgen van de bestuurskracht en zelfstandigheid van de gemeente Simpelveld. − Schouders onder regionale samenwerking: • slagkracht bestuurscommissies verstevigen; • update geven aan de regionale agenda (PSL agenda na 2020 / na einde IBA); • koppeling onderwijs-arbeidsmarkt aan regionale agenda toevoegen. − Samenwerking / functionele integratie met Voerendaal voortzetten. − Succesvolle samenwerkingsvormen (Rd4, Kompas, BSGW, RUD, Jeugdzorg, Veiligheidshuis en IBA) voortzetten.

-23-

Jaarstukken 2020

−

− −

Uitvoering geven aan het Integraal Dorpsontwikkelingsplan Bocholtz, te starten met het opwaarderen van het dorpshart Bocholtz, waarvoor een (te activeren) bedrag van maximaal € 2,5 miljoen wordt gereserveerd. Nota burgerparticipatie als kader blijven hanteren. Gemeentefinanciën: een verantwoorde besteding van gemeentelijke financiële middelen, waarbij inkomsten en uitgaven zoveel als mogelijk parallel lopen. Uitgangspunt is de lastendruk voor inwoners, behoudens indexering, niet te verhogen.

Wat wilden we bereiken? HOOFDAMBITIE De verdere vertaling van de genoemde speerpunten naar dit programma wordt tot uitdrukking gebracht in de volgende hoofdambities: 1.

2. 3.

Behouden/versterken van voldoende bestuurskracht om met de beschikbare kwaliteiten en middelen (bestuur, personeel, financiën, ruimte) zowel de door rijk en provincie opgelegde opgaven als de eigen gemeentelijke opgaven te realiseren. Een bestuur dat doeltreffend, open en inzichtelijk is. Prudent omgaan met de financiering en algemene dekkingsmiddelen omwille van een structureel gezonde financiële huishouding, zodat de doelstellingen van de programma’s uitvoerbaar zijn c.q. worden en derhalve ten gunste komen van alle inwoners.

BELEIDSINDICATOREN Aan de hand van de volgende verplichte beleidsindicatoren worden de maatschappelijke effecten toegelicht die met dit programma worden beoogd: Indicator

Eenheid

Bron

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2016 2017 2018 2019

Realisatie 2020

Formatie ambtelijke org. Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

Gemeente

n.b.

6,8

7,0

6,9

n.b.

Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten

Gemeente

n.b.

6,8

7,0

6,9

n.b.

Gemeente

n.b.

€ 610

€ 650

€ 678

n.b.

Gemeente

n.b.

3%

12%

16%

n.b.

Gemeente

n.b.

7%

17%

17%

SPV

Apparaatskosten Externe inhuur

Overhead

NL

15,37%

n.b.

Om de realisatie van de hoofdambities van dit programma te kunnen meten, zijn deze vertaald naar de volgende indicator: Indicator

Bron

Streefwaarde

Realisatie 2015

Realisatie 2017

Realisatie 2019

Hoogste Parkstad

De gemeente betrekt inwoners voldoende bij haar activiteiten Transparantie gemeentelijke besluiten

Burgeronderzoek Parkstad Limburg

31%

n.b.

33%

30%

31%

Burgeronderzoek Parkstad Limburg

5,5

5,3

5,8

5,4

5,5

-24-

Jaarstukken 2020

Indicator

Bron

Tevredenheid gemeentelijke dienstverlening De gemeente werkt snel De gemeente komt afspraken na

Streefwaarde

Realisatie 2015

Realisatie 2017

Realisatie 2019

Hoogste Parkstad

Burgeronderzoek Parkstad Limburg

7,2

6,9

7,1

6,7

7,2

Burgeronderzoek Parkstad Limburg Burgeronderzoek Parkstad Limburg

31%

20%

23%

20%

31%

48%

32%

35%

31%

48%

* Burgeronderzoek Parkstad Limburg wordt tweejaarlijks uitgevoerd, derhalve wordt bovenstaand niet de realisatie van elk jaar weergegeven.

KADERSTELLENDE BELEIDSNOTA’S Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is onder meer vastgelegd in de volgende documenten: 1. Strategische visie 2013-2023 gemeente Simpelveld (2013); 2. College-agenda 2018-2022 (2018); 3. Diverse gemeentelijke belasting- en legesverordeningen; 4. De verordeningen ‘212’, ‘213’ en ‘213a’ (2016); 5. De nota Auditcommissie (2007); 6. Het Treasurystatuut (2018); 7. De nota Reserves en voorzieningen (2019)); 8. De nota Activeren en afschrijven (2017); 9. De nota Inkoop- en aanbestedingsbeleid (2017); 10. De nota Misbruik en oneigenlijk gebruik (2014); 11. De nota Risicomanagement en weerstandsvermogen (2018); 12. Regeling productverantwoordelijkheid (2016); 13. Notitie Burgerparticipatie (2016).

Wat zouden we doen? Prioriteiten Samenwerking Parkstad Limburg Samenwerking IBA Parkstad Samenwerking Zuid Limburg

Samenwerking VoerendaalSimpelveld

Samenwerking Middengebied Zuid Limburg

Doelstellingen Gezamenlijke aanpak strategische agenda voor de regio Parkstad Limburg. Extra impuls geven aan transformatieopgave Regio Parkstad Limburg. Landelijke, provinciale en regionale ontwikkelingen m.b.t. bestuurlijke organisatie volgen. Conform het raadsbesluit van 30 juni 2016 intergemeentelijke samenwerking primair vorm geven met de gemeente Voerendaal. Samenwerking Middengebied Zuid Limburg langs het opgestelde “Strategisch Actieplan van groen hart tot groene long”.

-25-

Activiteiten - Actieve participatie in diverse bestuurlijke en ambtelijke regionale overleggen. - (Bestuurlijke) deelname aan IBA Parkstad. - Lokale vertaling geven aan bovenlokale ontwikkelingen m.b.t. bestuurlijke organisatie. - Samen met Voerendaal inzetten op functionele integratie.

- (Bestuurlijke/ambtelijke) deelname aan Samenwerking Middengebied Zuid Limburg; - Ontwikkelen samenwerkingsovereenkomst; - Mede vorm geven aan uitvoeringsprogramma’s Landschap en landbouw, Toerisme van de toekomst, Duurzaamheid en Vitale samenleving.

Jaarstukken 2020

Wat hebben we gedaan? Samenwerking Parkstad Limburg De GR Parkstad Limburg is een regeling tussen de colleges van burgemeester en wethouders. Portefeuillehouders zijn meer in positie en kunnen bindende besluiten nemen; zij verantwoorden zich hiervoor naar gemeenteraden via hun eigen colleges. Met de toekenning van de Regio Deal in juli 2019 kwam vanuit het Ministerie van BZK de nadrukkelijke oproep om de samenwerking binnen Parkstad te verdiepen en te verbreden om zo de regionale bestuurs- en uitvoeringskracht te versterken waardoor de complexe opgaven waar Parkstad voor staat beter in gezamenlijkheid kunnen worden aangepakt. De burgemeesters van de Parkstadgemeenten hebben hierin het voortouw genomen en mogelijkheden verkend voor een herijkte intergemeentelijke samenwerking. Vervolgens is in een brief van zes burgemeesters aan de Minister een voorstel gedaan voor het verbreden en intensiveren van de samenwerking. Daarbij is vooral toegespitst op de praktische en realistisch haalbare ontwikkelingen die in gang zijn gezet en die in onze regio Parkstad Limburg, maar ook op Zuid-Limburgs niveau effect sorteren, waarbij het in het bijzonder gaat om drie beleidsterreinen: duurzaamheid & energietransitie, grensoverschrijdende samenwerking en sociaaleconomische structuurversterking.

In het verlengde hiervan is in de tweede helft van 2020 de zogenaamde ‘takendiscussie Parkstad Limburg’ versneld opgepakt. Dit heeft eind 2020 geresulteerd in een geactualiseerde strategische agenda met een looptijd van 2021-2030, een gewijzigde gemeenschappelijke regeling en het voornemen tot het instellen van twee nieuwe bestuurscommissies (Duurzaamheid en Sociaal economische structuurversterking –SES). In december 2020 zijn de voorbereidingen getroffen om raden gedegen te informeren (raadsinformatiebrief; interactief Webinar). Begin 2021 heeft besluitvorming in colleges en raden plaatsgevonden. Samenwerking IBA Parkstad De uitvoering van het IBA project ligt in handen van de IBA-organisatie. De gemeente is vertegenwoordigd en participeert in de Algemene Vergadering voor Aandeelhouders (AVA). In de gemeente Simpelveld wordt momenteel aan een aantal IBA projecten gewerkt. Deze zijn opgenomen in het overzicht ‘Uitvoeringsprogramma IBA Parkstad, voorjaar 2016’ Voor Simpelveld zijn dit: Kloosters Loreto & Damiaan (Behoud en Ontwikkeling), Gebiedsontwikkeling ZLSM (Toeristische Route & Nieuwe Functies) en het Romeins Villalandschap (Romeinse Opgravingen & Cultuurhistorische Routes). Daarnaast zijn door IBA middelen toegezegd voor het realiseren van de landmark aan de Bocholtzerweg. Wij zijn nu in de uitvoeringsfase gekomen.

Thans wordt door het IBA-bureau voor de gehele regio de focus gelegd op sleutelprojecten. Voor de gemeente Simpelveld zal in hoofdzaak de nadruk gelegd worden op de realisatie van de Leisure Lane, natuurtransferia Oerland van Kalk en niet in de laatste plaats de gebiedsontwikkeling rondom de ZLSM (allen sleutelprojecten). De IBA zal vanwege Covid-19 van 2021 tot en met 2022 doorlopen (IBA Expojaar). Samenwerking Zuid-Limburg In het raadsprogramma 2018-2022 vormt ‘samenwerking’ een belangrijk thema. Tegen de achtergrond dat Simpelveld in grote mate verbonden is met andere gemeenten wordt op tal van taakgebieden en kernopgaven de samenwerking gezocht. Dit zowel op regionale schaal (o.a. Parkstad Limburg) als op de Zuid-Limburgse schaal. Aansluitend aan een op initiatief van de Provincie gehouden Bestuurdersconferentie (30 september 2020) heeft het provinciebestuur gemeenten opgeroepen tot actieve deelname aan versterking van de bestuurlijke samenwerking en daarmee aan de versterking van de positionering van Zuid Limburg. In een gezamenlijke Parkstad reactie (8 december 2020) hebben de Parkstadcolleges aangegeven daaraan zeker te willen bijdragen. Daarbij zijn wij in lijn met de Parkstadcolleges voorstander van een open benadering van de regionale samenwerking, waarbij er per thema en aard van de activiteit (b.v. beleid, programmering en

-26-

Jaarstukken 2020

uitvoering) wordt bekeken wat het meest passende schaalniveau is om doelstellingen én uitvoeringskracht te realiseren. Primair ligt onze focus voor samenwerking in Parkstad, waarbij de Parkstadcolleges hun bovenlokale opgaven vastleggen in de eind 2020 opgestelde geactualiseerde strategische agenda 2021-2030. In dezelfde gezamenlijke Parkstad-reactie hebben we richting Provincie onze waardering uitgesproken voor het –in relatief korte tijd tot stand gekomen- plan van aanpak NOVI-gebied Zuid Limburg. De status ‘NOVI-gebied’ zien we daarbij als instrument dat kan helpen om de urgente opgaven in Zuid-Limburg aan te pakken en dat bestaande agenda’s en programma’s in de regio kan aanjagen en ondersteunen In onze gezamenlijke reactie is aangegeven, dat het NOVI-gebied wat ons betreft niet in de plaats van bestaande regionale programma’s en projecten komt (bijvoorbeeld de Regio Deal Parkstad Limburg en het regionale woonprogramma), maar daaraan aanvullend is. Samenwerking Voerendaal-Simpelveld Lopende 2020 bent u geïnformeerd over de ontwikkelingen c.q.

de herijking van de functionele integratie met de gemeente Voerendaal, waarbij als gevolg van het door de beide colleges gezamenlijk genomen besluit tot herijking in lijn van de ontwikkelingen 2020 samen met Voerendaal wordt gekeken naar mogelijkheden hoe inhoud kan worden gegeven aan het oorspronkelijke voornemen van lichtere samenwerkingsvormen, toegespitst op praktische en realistisch haalbare thema’s en onderwerpen. Samenwerking Middengebied Zuid Limburg Simpelveld is naar haar aard en ligging een heuvellandgemeente binnen Parkstad Limburg. Daarmee verdient de ontwikkeling rond de samenwerking Middengebied Zuid Limburg onze aandacht. Zoals bekend hebben wij medio 2019 besloten in te stemmen met de verdere vormgeving van de samenwerking Middengebied Zuid-Limburg, waarbij wij hebben aangegeven, dat deze aanvullend dient te zijn op onze Parkstadsamenwerking. Met de vaststelling van de Programmabegroting 2020 is vanaf 2020 voor de duur van 3 jaar een budget beschikbaar van €. 3,= per inwoner. Zoals bekend is in 2019 een “Strategisch Actieplan Van groen hart tot groene long” (Soete II) alsmede een uitvoeringsprogramma (UVP) opgesteld met als leidende thema’s: Landschap en landbouw, Toerisme van de toekomst, Duurzaamheid en Vitale samenleving.

Vanuit de samenwerkende gemeenten Middengebied worden raden via ‘uniform opgestelde’ raadsinformatiebrieven periodiek geïnformeerd over deze netwerksamenwerking. Daarnaast c.q. aanvullend hieraan informeren wij de raad regelmatig middels ‘Simpelveldse Raadsinformatiebrieven’ over verdere voortgang c.q besluitvorming. Zo is de raad eind december uitvoerig geïnformeerd over de twee projecten waarin wij deelnemen: - Programmalijn Landbouw en landschap: scan agrarische kavels en vitaliteitsmanager. - Programmalijn Toerisme van de toekomst: project Oprichten Sectorplatform Vrijetijdseconomie Zuid-Limburg. KENGETALLEN Aantal inwoners (peildatum 1 januari) Bevolkingsdichtheid (inw. per km2) Aantal huishoudens Gemiddelde huishoudgrootte Aantal voltrokken huwelijken in Simpelveld Aantal voltrokken partnerregistraties in Simpelveld

Bron BRP Gemeente CBS CBS CBS Register Burgerlijke Stand Gemeente Register Burgerlijke Stand Gemeente

-27-

2016 10.580 670 4.891 2,2 34

2017 10.562 659 4.869 2,2 31

2018 10.516 656 4.874 2,1 39

2019 10.557 658 4.896 2,1 29

2020 10.555 658 4.939 2,1 15

15

11

16

13

14

Jaarstukken 2020

Wat heeft het gekost? BATEN EN LASTEN

La s ten excl. kvs t. & ka pita a l ls t. Ba ten Saldo excl. kvst. & kap. lst. La s ten kos tenverdeel s ta a t Kapi ta a ll as ten Saldo van baten en lasten Toevoegi ngen Onttrekki ngen Gerealiseerd / geraamd resultaat

Rekening 2019 3.573.473 21.158.492 17.585.018 2.415.928 287.014 14.882.076 100.000 621.212 15.403.288

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting 2020 2020 2021 2022 2023 3.495.539 3.664.010 2.979.746 3.063.249 3.074.914 22.010.878 22.244.512 21.307.492 21.455.620 21.522.841 18.515.339 18.580.502 18.327.746 18.392.371 18.447.927 2.435.278 2.546.130 2.968.667 2.914.042 2.879.891 282.562 300.694 265.547 252.744 234.733 15.797.499 15.733.678 15.093.532 15.225.585 15.333.303 285.862 285.862 100.000 100.000 100.000 495.932 751.895 406.395 274.515 199.515 16.007.569 16.199.711 15.399.927 15.400.100 15.432.818

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven:

-28-

Jaarstukken 2020

Rekening 2019 Saldo van baten en lasten: 0.1 bes tuur gemeentera a d -241.937 ra a ds commis s ie -18.339 college b & w -639.147 ra a ds griffi er -98.719 intergemeentelijke -277.772 bes tuurli jke vernieuwing 0 0.2 burgerza ken B.R.P. -188.304 natura li s a tie -1.782 burgerli jke s ta nd 91.124 verki ezingen -48.111 0.4 overhea d s ecreta ris & s ecretariekos ten -158.472 voorli chti ng & gemeenteberichten -75.586 juri dis che kwa li teits zorg -171.997 repres enta ti e, promoti e & P.R. -25.598 onders cheidingen en 0 eremeda il les a ccounta nts kos ten -35.231 -112.864 progra mma begroti ng & ja a rvers la g rekenka mer -16.771 overhea d kos ten -3.824.552 0.5 Trea s ury trea s ury 96.460 deel nemingen energi ebedrijven 236.071 bes pa a rde rente res erves en 334.417 voorzi eni ngen 0.61 OZB woni ngen WOZ -100.580 OZB Eigena ren 1.838.601 heffi ng & i nvordering gem. bel. 65 0.62 OZB niet-woningen WOZ 0 OZB Eigena ren 197.702 OZB Gebruikers 154.447 0.64 Bel a s tingen overig hondenbela s ti ng 79.586 preca ri obel as ting 4.595 heffi ng & i nvordering gem. bel.

-20.189 0.7aAlgemene tkering nggemeentegemeentefonds lgemene uiuitkeri 17.813.853 fonds 0.8 overige ba ten en l a s ten a lgemene ba ten & la s ten 44.451 s a ldo va n kos tenpla a ts en 0 a lgemene ba ten & la s ten 0 0.9 Vennoots cha ps bela s ting (VpB) Vennoots cha ps bela s ting (VpB) 0 0.10 Muta ties res erves Muta ties res erves 567.869 Gerealiseerd / geraamd resultaat 15.403.288

Rekening 2020

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

-245.056 -18.847 -510.836 -72.739 -291.050 0

-242.747 -23.937 -498.242 -98.282 -407.228 0

-245.348 -26.797 -494.903 -101.256 -335.301 0

-245.294 -26.797 -494.903 -101.256 -335.131 0

-240.643 -26.797 -494.903 -101.256 -303.801 0

-200.017 -3.314 71.377 -25.904

-180.245 -4.586 88.200 -23.870

-187.488 -4.851 85.631 -39.723

-187.488 -4.851 85.631 -39.723

-187.488 -4.851 85.631 -49.265

-162.778 -87.550 -148.564 -27.855 0

-157.810 -71.686 -151.771 -21.656 0

-160.208 -75.736 -164.818 -22.232 0

-160.208 -75.736 -164.818 -22.232 0

-160.208 -75.736 -164.818 -22.232 0

-49.704 -134.863

-50.191 -132.444

-50.669 -135.071

-50.669 -135.071

-50.669 -135.071

-13.806 -3.858.409

-18.880 -4.092.092

-21.013 -3.959.648

-21.013 -3.924.972

-21.013 -3.878.757

17.521 237.062 330.528

81.799 209.396 270.204

18.151 163.727 145.742

18.158 163.785 145.742

18.173 163.861 145.742

-66.987 1.898.873 32

-65.150 1.881.000 0

-66.960 1.877.000 0

-70.070 1.904.000 0

-68.580 1.932.000 0

0 188.776 132.185

0 189.000 152.000

0 191.000 154.000

0 194.000 156.000

0 197.000 158.000

80.571 0 -39.572

76.630 3.000 -21.625

77.780 0 -22.407

78.950 0 -22.587

80.130 0 -22.767

18.524.438

18.440.718

18.543.850

18.678.808

18.711.849

-21.099 0 0

-40.517 0 0

-56.000 0 0

-103.750 0 0

-137.308 0 0

0

0

0

0

0

505.159 16.007.569

1.110.723 16.199.711

313.475 15.399.927

161.595 15.400.100

86.595 15.432.818

MUTATIES IN RESERVES In programma 0 zijn de volgende mutaties in reserves met betrekking tot dit programma geraamd.

-29-

Jaarstukken 2020

Rekening 2019 Toevoegingen (lasten) res erve pers oneel res erve Covid-19 Subtotaal toevoegingen Onttrekkingen (baten) a lgemene res erve - overga ng PIT res erve inzet ta a ks tel li ng res erve overloop res erve pers oneel res erve IBA Subtotaal onttrekkingen Totaal

100.000

Rekening 2020

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

200.000 85.862 285.862

100.000

100.000

100.000

100.000

200.000 85.862 285.862

100.000

100.000

100.000

199.515 98.017 216.800 106.880 621.212 -521.212

199.515 79.537 110.000 106.880 495.932 -210.070

335.500 199.515 0 110.000 106.880 751.895 -466.033

0 199.515 0 100.000 106.880 406.395 -306.395

0 199.515 0 75.000 0 274.515 -174.515

0 199.515 0 0 0 199.515 -99.515

INVESTERINGEN In de programmabegroting waren de volgende investeringen in 2020 voorzien: 2020 - Uniformeren telefonieconcept - Aanschaf laptops i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie (via berap najaar 2020) - Aanschaf bureaustoelen i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie (via berap najaar 2020) - Vervanging schaftkeet - Vervanging zouttransporteur - Vervanging klepelmaaier - Onkruidbestrijder met water

20.000 35.000

23.000 20.000 10.000 16.000 40.000

Met betrekking tot de hiervoor genoemde investeringen 2020 het volgende: Uniformeren telefonieconcept Het telefonie concept is eind september uitgerold in de gemeentelijke organisatie en past binnen het beschikbaar gestelde budget. − Aanschaf laptops i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie In 2020 is voor een bedrag van € 33.414 aan laptops aangeschaft om het thuiswerken voor medewerkers te faciliteren. − Aanschaf bureaustoelen i.v.m. thuiswerken Covid-19 pandemie In 2020 is voor een bedrag van € 4.018 aan bureaustoelen aangeschaft. In 2021 worden de resterende stoelen aangeschaft. − Vervanging schaftkeet − Vervanging zouttransporteur − Vervanging klepelmaaier − Onkruidbestrijder met water De ontwikkelingen 2020 (ontvlechting gezamenlijke afdeling openbare ruimte met de gemeente Voerendaal; coronacrisis; personele wijzigingen) maken dat 2020 anders is verlopen dan voorzien. Bedrijfsvoeringkeuzes met betrekking tot zaken als vervanging en aanschaf materieel, personele bezetting, uitbesteding werkzaamheden, e.d. zijn in 2020/2021 aan de orde. In dit verband hebben de hiervoor genoemde investeringen in 2020 niet plaatsgevonden. −

Verder is in 2020 de implementatie van het personeelsinformatiesysteem afgerond. Het betreft een investeringsbudget uit 2019. Het investeringsbudget bedraagt € 15.000. De daadwerkelijke uitgaven hebben in totaliteit € 14.798 bedragen. Daarnaast is in het boekjaar aan Enexis Holding N.V. is een converteerbare hybride lening van € 460.000 verstrekt, o.a. ten behoeve van de uitvoering van het aandeel van Enexis in het klimaatakkoord. E.e.a. conform het raadsvoorstel van oktober 2020.

-30-

Jaarstukken 2020

VERSCHILLENANALYSE De voornaamste verschillen tussen de rekening en de begroting 2020 (na wijziging) zijn de volgende (verklaring verschil tussen het ‘Saldo excl. kvst./kap.’): Omschrijving
product college B&W: jaarlijks wordt de benodigde omvang van de dotatie aan de voorziening APPA wethouders bepaald op basis van actuariële berekeningen. Door de daling van de rekenrente (2019 0,290% / 2020 0,082%) dient er in 2020 een hogere storting in de voorziening plaats te vinden.
intergemeentelijke samenwerking: In de begroting 2020 is rekening gehouden met een totaal bijdrage aan PSL van € 133.820. De daadwerkelijke bijdrage heeft € 90.000 bedragen. Een voordeel derhalve van € 43.820. Dit voordeel is voornamelijk het gevolg van het feit dat in de gemeentelijke begroting 2020, voorsorterend op de uitkomsten van de takendiscussie, reeds rekening is gehouden met een verruiming van de werkbudgetten van de commissies van SPL met € 35.000. Verder is in de begroting een budget van € 50.000 opgenomen voor de samenwerking met de gemeente Voerendaal. Door de evaluatie en herijking van de samenwerking is dit budget slechts deels ingezet. Tot slot is bij dit product de bijdrage van € 31.500 (voor drie jaar, tot en met 2022) voor de samenwerking in het Middengebied geraamd. In 2020 is hiervan slecht een beperkt deel besteed.

Via de resultaatbestemming wordt voorgesteld het restant te reserveren.
informatiemanagement: via de berap voorjaar is een bedrag beschikbaar gesteld om het databeheer openbare ruimte onder te brengen bij Het Gegevenshuis. E.e.a. is, o.a. als gevolg van een aantal personeelsmutaties bij het betreffende team, vertraagd. Via de resultaatbestemming wordt voorgesteld het budget te reserveren. Verder is de overgang naar PIT in 2020 nog niet afgerond. Voor de overgang is een eenmalig bedrag beschikbaar gesteld van € 335.500. Aangezien dit bedrag vanuit de algemene reserve beschikbaar is gesteld heeft dit geen budgettair effect. De financiële middelen schuiven door naar 2021. I.v.m. de latere overgang naar PIT zijn ook een aantal uitgaven in het kader van beleidsplan informatiemanagement doorgeschoven.
heffing & invordering gemeentelijke belastingen: uit de jaarstukken van de BsGW blijken meerkosten voor de deelnemende gemeenten.
Treasury: het dividend over 2019 van de BNG is in 2020 i.v.m. de corona-crisis, conform het advies van de ECB, nog niet uitgekeerd. Verder is in 2020 een deel van de voorziening CSV Amsterdam B.V. vrijgevallen, omdat een deel van de gereserveerde verkoopopbrengst van Attero holding is ontvangen.
product algemene uitkering: de algemene uitkering is op basis van de decembercirculaire verwerkt. De belangrijkste afwijkingen t.o.v.

de begroting zijn: - integratie-uitkering participatie sociaal domein. Deze middelen dienen ter dekking van de bijdrage aan WOZL / WSP Parkstad. Zie programma 6; - decentralisatie-uitkering dak- en thuisloosheid (zie voorstel resultaatbestemming). Totaal

-31-

Voordeel

Nadeel

27.910

43.820

32.760