8. Bijlage 2 RUD Programmabegroting 2022 & meerjarenraming 2023-2025 .pdf

Programmabegroting 2022 Meerjarenraming 2023-2025

RUD Zuid-Limburg

Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Inhoud

Begroting 2022

1. 1.1. 1.2. 1.3. 1.4. 1.5.

Inleiding 3 Begroting en koers in 2022 in één oogopslag .......................................................................... 3 Opgaven RUD Zuid-Limburg .................................................................................................... 4 Omgevingswet .......................................................................................................................... 7 Ontwikkelingen RUD Zuid-Limburg .......................................................................................... 9 De financiële effecten in één oogopslag ................................................................................ 13

2. 2.1. 2.2. 2.3. 2.4.

Beheer van de RUD Zuid-Limburg 13 Vergunningen ......................................................................................................................... 14 Milieutoezicht en Veiligheid .................................................................................................... 15 Specialistisch en Juridisch toezicht ........................................................................................ 16 Advies en onderzoek .............................................................................................................. 16

3. 3.1. 3.2.

Financieel 16 Lasten ..................................................................................................................................... 18 Baten ...................................................................................................................................... 19

4. 4.1. 4.2. 4.3. 4.4. 4.4.1. 4.4.2. 4.4.3. 4.4.4.

Verplichte paragrafen 21 Lokale heffingen ..................................................................................................................... 21 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................ 21 Onderhoud Kapitaalgoederen ................................................................................................ 23 Financiering ............................................................................................................................ 24 Algemene ontwikkelingen ...................................................................................................... 24 Risicobeheer .......................................................................................................................... 24 Renterisicobeheer .................................................................................................................. 24 Kasgeldlimiet .......................................................................................................................... 24

5. 5.1. 5.2. 5.3. 5.4. 5.5. 5.6. 5.7.

Bedrijfsvoering 26 Capaciteitsbeleid .................................................................................................................... 26 Personeel- en organisatiebeleid ............................................................................................. 26 Kwaliteitsbeleid ....................................................................................................................... 27 Huisvesting ............................................................................................................................. 27 Verbonden partijen ................................................................................................................. 27 Het financieel kader voor 2022 en het meerjarenperspectief 2023-2025 .............................. 28 Geplande investeringen in de periode 2022-2025 ................................................................. 29

6. 6.1. 6.2. 6.3. 6.4.

Bijlagen 30 Tarievenoverzicht ................................................................................................................... 30 Bijdrage per deelnemer .......................................................................................................... 31 Overzicht werkprogramma’s 2021 ......................................................................................... 32 Lijst met afkortingen ............................................................................................................... 49

2 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

1.

Inleiding

1.1.

Begroting en koers in 2022 in één oogopslag De begroting 2022 is ten opzichte van de begroting 2021 neutraal.

3 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

1.2.

Opgaven RUD Zuid-Limburg

Ten tijde van het opstellen van deze begroting beheerst het coronavirus ons nieuws. Er zijn diverse maatregelen van kracht om de – verdere - verspreiding van het virus een halt toe te roepen. Positief is dat het vaccineren van de bevolking is begonnen. De landelijke vaccinatiestrategie voorziet in een tijdschema tot aan het vierde kwartaal 2021. Voor het jaar 2022 gaan wij er daarom van uit dat onze mobiliteit weer op het niveau als van voor de coronacrisis is. Gehoor gevend aan de oproep van het – demissionaire – kabinet, werken wij sinds maart 2020 tot nu toe zoveel mogelijk thuis. Onze toezichthouders blijven toezicht houden, waar mogelijk digitaal en administratief, maar fysieke inspecties blijven ook nodig. Deze fysieke controles worden op een verstandige en veilige manier gedaan, met inachtneming van de landelijke regels en RIVM-richtlijnen. Onze opgaven voor de periode 2021 – 2025 heeft het Algemeen Bestuur vastgesteld op 9 december 2020 in de ‘Toekomstagenda’. In deze agenda zijn strategische doelen en de weg er naar toe gekoppeld. De agenda is in 2020 tot stand gekomen aan de hand van documentstudie en ruim 50 interviews met leden van het algemeen en dagelijks bestuur, gemeenteraden, een delegatie van Provinciale Staten, ambtelijke contactpersonen, managementteam, medewerkers, ondernemingsraad en onze overige stakeholders.

Vastgesteld is dat er een aantal onderwerpen is, die overal worden herkend en erkend als dé thema’s die van groot belang zijn voor de ontwikkeling van de dienst. De zeven thema’s zijn: 1. Het voeren van een strategische discussie over koers: uitvoeringsdienst of omgevingsdienst; 2. Een verkennende pilot verdergaande samenwerking gemeenten – RUD Zuid-Limburg starten, op voorwaarde van voldoende interesse; 3. Groeien naar partnerschap, met als instrumenten: a. een programma om de politiek-bestuurlijke sensitiviteit te vergroten voor alle niveaus binnen de dienst; b. het inrichten en inbedden van een communicatiefunctie gericht op stakeholders, met als speciale doelgroep gemeenteraadsleden en leden Provinciale Staten; c. het versterken van relatiemanagement; 4. Positionering/zichtbaarheid van de dienst; 5. Interne ontschotting, om de organisatie nog integraler, efficiënter en effectiever te maken, ook richting invoering van de Omgevingswet; 6. Het zijn van een aantrekkelijke werkgever; 7. RUD Zuid-Limburg als Kenniscentrum.

4 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

De planning om deze zeven thema’s op te pakken, uit te werken en te implementeren is in onderstaand schema opgenomen. Daarbij is onderscheid gemaakt tussen de meer strategische onderdelen en een aantal tactisch-uitvoerende thema’s, waarbij tevens het eigenaarschap van een thema is aangegeven

N.B. Het Onderwerp Bestuurlijke/politieke sensitiviteit is ten opzichte van de planning in de Toekomstagenda, naar voren gehaald.

Naast deze meerjarige opgaven geldt dat wij blijvend ons optimaal en betrouwbaar inzetten voor de uitvoering van de ingebrachte VTH-taken (VTH: Vergunningen, Toezicht en Handhaving). Een werkveld waar de digitale ontwikkelingen snel zijn en ook veel kansen bieden om te transformeren naar een breed inzetbare dienst. In 2022 zullen wij de aanbevelingen van het onderzoeksrapport Assessment interne organisatie en beheersinstrumentarium RUD Zuid-Limburg van EY verder implementeren. Dit onderzoeksrapport van oktober 2020 is het eindproduct van de beslissing van het dagelijks bestuur tot het laten uitvoeren van een operational audit op het proces van de jaarstukken. De onderzoekers zijn tot de conclusie gekomen dat het gezamenlijk beheersinstrumentarium van de organisatie afdoende is om een tijdige en betrouwbare informatievoorziening mogelijk te maken. De informatievoorziening is de afgelopen jaren steeds verder verbeterd. Dit betekent echter niet dat er geen verbeteringen meer mogelijk zijn. Deze verbeteringen richten zich met name op de communicatie van de financiële informatievoorziening en dienstverlening. De doorontwikkeling van de informatievoorziening richting onze opdrachtgevers is ingezet en zal in 2021 en 2022 verder zijn beslag krijgen. Voor zover wij nu kunnen inschatten zijn er geen financiële consequenties als gevolg van het opvolgen van de aanbevelingen.

Waar enerzijds bijvoorbeeld het rapportageproces met hulp van IT efficiënter moet worden gemaakt, staat anderzijds daar tegenover dat de vrijgemaakte tijd en middelen worden aangewend voor verhoging van de kwaliteit en informatiewaarde van de (overige) rapportages. 5 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

De aanbevelingen voor de bedrijfsvoering zijn gerubriceerd weergegeven in het navolgende schema.

Begin 2021 is het artikel 217a Provinciewet-rapport ‘Op afstand maar in verbinding’ aan het dagelijks bestuur gezonden. Een dergelijk artikel 217a Provinciewet-rapport is een schriftelijk verslag van gedeputeerde staten aan provinciale staten over de doelmatigheid en doeltreffendheid van het door gedeputeerde staten gevoerde bestuur met betrekking tot een bepaald onderwerp. In dit rapport is de focus gelegd op de opdrachtgeveropdrachtnemerrelatie van de provincie Limburg en de RUD Zuid-Limburg. De provincie Limburg concludeert dat deze relatie door beide organisaties, in nauwe samenspraak en met een gezamenlijke verantwoordelijkheid, verder geprofessionaliseerd moet worden. Voor de professionalisering van deze relatie zijn verschillende aanbevelingen gedaan voor de provinciale organisatie, en enkele richten zich, via dialoog, tot de RUD Zuid-Limburg. Deze aanbevelingen zijn waardevol en deze gaan wij ook opvolgen. De aanbevelingen uit het provinciale rapport hebben raakvlakken/overlap met de thema’s uit de Toekomstagenda en de ontwikkelpunten uit het EY-rapport.

6 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Raakvlakken aanbevelingen ‘Op afstand maar in verbinding’ met de Toekomstagenda en het EY-rapport.

Voor een concrete uitwerking van de aanbeveling van het verkennen van de mogelijkheden tot versterking van de positie van provinciale staten en gemeenteraden ingevolge de voorgestelde wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen is het nog te vroeg. Over het wetsvoorstel moet nog in de Tweede Kamer worden gesproken. Wel is in het kader van de Toekomstagenda, ‘Groeien naar partnerschap’, instrument communicatie, als speciale doelgroep gemeenteraadsleden en Provinciale Staten aangewezen. Wij willen het belang van de milieutaak onderstrepen en onze positionering en zichtbaarheid steviger verankeren. De acties die uit de hiervoor genoemde drie documenten volgen, hebben wij in overall-planning opgenomen. Zodat er één gecombineerd uitvoeringstraject volgt. 1.3.

Omgevingswet

De belangrijkste verandering op onze manier van werken en op de relatie met onze partners, zal de Omgevingswet zijn. Deze wet zal naar verwachting per 1 januari 2022 na een uitgebreid voorbereidingstraject inwerkingtreden. Wij gaan hierbij ervan uit dat aan de vijf minimale criteria die de minister van Binnenlandse 7 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Zaken en Koninkrijksrelaties heeft geformuleerd op 26 februari 2021, kan worden voldaan. De Omgevingswet betekent een volledige stelselherziening voor de wet- en regelgeving en dus ook voor de VTH-taken die de RUD Zuid-Limburg voor zijn partners uitvoert. Onze organisatie verwacht tegen die tijd voorbereid te zijn op de nieuwe werkwijze en de daarvoor nodige implementatie werkzaamheden grotendeels te hebben afgerond. Desalniettemin zal de nieuwe wet ook na inwerkingtreding onverminderd veel inzet vergen van onze organisatie, zijn medewerkers en onze opdrachtgevers en ketenpartners. In 2020 hebben we de opdrachtgevers met onze kennis en ervaring in relatie tot milieubescherming bijgestaan in het ontwikkelen van hun omgevingsvisie. Dit betreft een langdurig traject waar zij tot 2024 de tijd voor hebben. Onze ondersteuning willen we tot die tijd beschikbaar houden en desgewenst uitbreiden tot de omgevingsplannen waar men tot 2029 de tijd voor heeft. De opdrachtgevers beamen op dit vlak de meerwaarde van een nauwe samenwerking, waarin hun lokale regels evengoed leiden tot efficiënte en effectieve uitvoering van de VTH-taken in lijn met de Omgevingswet. De provincie Limburg beschikt per 1 januari 2022 al over een vastgestelde omgevingsvisie en omgevingsverordening.

Een volgende implementatie werkzaamheid die tot na inwerkingtreding aandacht zal vereisen is de omzetting van het inrichtingenbestand. Waar onder de huidige wetgeving bedrijven worden gecategoriseerd als een bepaald type inrichting, wordt er onder de Omgevingswet gesproken van – losse - milieubelastende activiteiten (mba’s). Deze omzetting heeft als voornaamste doel om regels beter, en waar nodig minder, te kunnen toepassen. Een classificatie als inrichting brengt namelijk een heel set aan eventueel onnodige milieuregels met zich mee, wat met de invoering van de mba’s kan worden losgelaten. Deze omzetting wordt in 2021 gestart, en zal vanaf 2022 gaandeweg bij het behandelen van vergunningaanvragen en het uitvoeren van controles verder worden opgepakt. Gezien de omvang van het inrichtingenbestand en de uren die ermee gemoeid zijn, is dit de meest efficiënte aanpak. De omzetting heeft eveneens gevolg voor de productencatalogus, zijn kengetallen, en voor de werkprogramma’s. Een uitzondering wordt gemaakt voor het begrip Seveso-inrichting (BRZO-inrichting) – hier blijft het begrip inrichting voor bestaan - omdat dit begrip een Europeesrechtelijke basis heeft.

Aangezien de productencatalogus en de werkprogramma’s beide berusten op de classificatie van inrichtingen, en de omzetting pas na inwerkingtreding zal worden afgerond, dient hier rekening gehouden te worden met een overgangsperiode. Met de Omgevingswet wijzigt het basistakenpakket van omgevingsdiensten in zeer beperkte mate. Uitgangspunt is namelijk dat het basistakenpakket beleidsneutraal overgaat naar de regelgeving behorend bij de Omgevingswet (in casu het Besluit activiteiten leefomgeving). Gelet op het overgangsrecht zal er sprake zijn van een geleidelijke overgang naar volledige toepassing van de nieuwe wetgeving. Veel activiteiten zullen op 1 januari 2022 onder dit overgangsrecht vallen. Het overgangsrecht bestaat van rechtswege uit alle vigerende bestemmingsplannen, de set aan landelijke regels die in de vorm van de ‘bruidsschat’ zijn overgegaan naar de lokale overheid en de vigerende gemeentelijke verordeningen. Vergunningaanvragen die voor 1 januari 2022 zijn ingediend, dienen nog onder het oude regime afgehandeld te worden. In het eerste jaar moeten we daarom tegelijk nog met het oude recht en het nieuwe recht werken. De verwachting is dat als gevolg van de Omgevingswet minder activiteiten vergunningplichtig zullen zijn.

Daar staat tegenover dat de wettelijke proceduretermijn voor complexe inrichtingen, die vóór inwerkingtreding nog 26 weken bestrijkt, naar 8 weken gaat, tenzij de wet aangeeft dat de uitgebreide voorbereidingsprocedure moet worden gevolgd. Dat vergt meer aandacht voor vooroverleg, waarin 8 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

participatie een belangrijk onderdeel wordt. De Omgevingstafel wordt daarom in de regio als belangrijk instrument gezien om initiatieven te verkennen en begeleiden middels een proces waarin de ketenpartners samenwerken. De Omgevingswet dwingt ook meer interbestuurlijke afstemming af, waardoor voor en tijdens vergunningverlening meer afstemmingsmomenten zijn. Ook is de verwachting dat vanwege het vergunningsvrij worden van verschillende activiteiten er meer inzet nodig zal zijn voor het afwikkelen van meldingen alsmede voor toezicht en handhaving. De precieze impact op het totaal van de verwachte inzet en de kosten is afhankelijk van verschillende factoren, waaronder de wijze waarop gemeenten om zullen gaan met de grotere afwegingsruimte en de invloed die dat heeft op het meer of minder uniform zijn van de werkprocessen. De vuistregel hierbij is: hoe meer maatwerk, hoe meer kosten. Tegenover hogere kosten staat overigens wel de mogelijkheid die de Omgevingswet voor bevoegde gezagen introduceert, om voor milieu-vergunningaanvragen leges te heffen. In de eerste jaren dat de Omgevingswet van kracht wordt, zal gemonitord worden welke factoren op welke wijze invloed hebben op de bedrijfsvoering en wat dit betekent voor de kosten.

De intensere samenwerking met opdrachtgevers en ketenpartners, waarbij een initiatiefnemer wordt bijgestaan in het opzetten van projecten die in lijn staan met het gewenste niveau van omgevingskwaliteit en fysieke leefomgeving, wordt door alle betrokkenen als positief ervaren. Waar mogelijk wordt nu al geoefend met de nieuwe werkprocessen en instructies, net als met het digitaal stelsel omgevingswet (DSO). De praktische uitvoering van deze zaken stelt ons echter voor structurele uitdagingen. De cultuurverandering die in de geest van de Omgevingswet van alle betrokken organisaties wordt verlangd, vergt bovendien de komende jaren tijd en inspanning om door te voeren. 1.4.

Ontwikkelingen RUD Zuid-Limburg

In het jaar dat deze begroting 2022 voorligt, 2021, start de voorbereiding en uitvoering van een groot aantal thema’s uit de Toekomstagenda. Alle thema’s zijn in 2022 volgens planning in uitvoering gebracht en vervolgens kan implementatie volgen. Van belang zijnde, aanpalende ontwikkelingen in deze zijn: a. Onze nieuwe VTH-applicatie Squit 20/20, die in 2021, samen met bijna alle deelnemers in Zuid-Limburg, volgens planning in gebruik zal worden genomen; b. Hieraan gekoppeld: het informatie-gestuurd en risicogericht werken met behulp van Inspectieview Milieu; c. Het verder implementeren van de benodigde acties om voorbereid te zijn op de inwerkingtreding van de Omgevingswet voor onszelf en ter ondersteuning van onze deelnemers. Essentieel is dat de VTHapplicatie ook in gebruik kan worden genomen ten behoeven van de werkprocessen; d. Strategisch personeelsbeleid (ook relatie met het thema ‘Aantrekkelijk werkgeverschap’ uit de Toekomstagenda); e. Het ontwikkelen van meer programmatisch en/of meer projectmatig werken en het ontwikkelen van werken in (omgevings)teams. Ontwikkelingen zijn gaande binnen, buiten en rondom de uitvoering van VTH-taken door omgevingsdiensten. Wij noemen de volgende.

9 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Circulaire economie De lineaire economie heeft haar beste tijd gehad. Produceren, consumeren en afval weggooien – het is een onhoudbaar systeem. Steeds luider is de roep om hergebruik van het brede palet aan grondstoffen centraal te stellen en stappen te zetten in de transitie naar een circulaire economie. Het onderwerp Circulaire Economie (duurzaamheid) staat dan ook hoog op de agenda van het Rijk, het IPO en de VNG. Afval scheiden (om grondstoffen vervolgens opnieuw te kunnen gebruiken) is daarbij een concreet onderdeel, waar gemeenten en provincie mee aan de slag zijn. In een circulaire economie zijn kringlopen gesloten waarin grondstoffen en producten hun waarde zo weinig mogelijk verliezen en waardoor er geen sprake meer is van afval. Een gezonde circulaire economie is het verdienmodel van duurzaamheid. Incidentele investeringen op de korte termijn betalen zich op de lange termijn terug met economische en maatschappelijke winst. De circulaire economie kent een beleidsmatige kant en een uitvoerende kant. Voor zover het de VTH-taken betreft kan de RUD Zuid-Limburg een rol spelen bij het verder invulling geven aan de ambities van onze partners op het gebied van circulaire economie. Samenwerking is hier dus het sleutelwoord.

Eén en ander sluit ook uitstekend aan bij een ontwikkeling van de RUD Zuid-Limburg als kenniscentrum en beleidsadviseur als aangeduid als zevende thema van de Toekomstagenda. De RUD Zuid-Limburg kan met zijn expertise op het gebied van afval, preventie, ver- en bewerking, hergebruik en milieuaspecten bij uiteenlopende inrichtingen een belangrijke rol spelen in de lokale en regionale circulaire economie. Zo kunnen wij een rol spelen bij het in beeld brengen van de kansen voor circulaire economie en inzicht verkrijgen in de vrijkomende (aangeboden) afvalstromen bij bedrijven. Kunnen bijvoorbeeld afvalstoffen van bedrijf A weer worden ingezet bij bedrijf B, zodat voorkomen wordt dat virgin grondstoffen gewonnen moeten worden? Gezien het overkoepelende en integrale karakter van circulaire economie zijn er altijd meerdere organisaties nodig om het geheel aan mogelijkheden in beeld te brengen. Een grondige analyse van de kansen voor de circulaire economie kan dus alleen uitgevoerd worden in samenwerking met andere partijen; zowel overheidals marktpartijen. Knelpunten in wet- en regelgeving kunnen mogelijk ook samen worden gesignaleerd en geanalyseerd. Voor deze knelpunten kunnen we samen met onze deelnemers oplossingen initiëren en uitwerken, zoals ruimte voor experimenten en snellere vergunningverlening bij circulaire initiatieven.

Bodemtaken Bodem is de discipline waar het meest voor gaat veranderen met de komst van de Omgevingswet. Niet alleen de Provincie, gemeenten Heerlen en Sittard-Geleen, maar alle gemeenten worden onder het regiem van de Omgevingswet bevoegd gezag bodem. Gemeenten zijn dan primair beheerder van de bodemkwaliteit voor hun grondgebied. Door deze bevoegdheidswijziging komen alle taken voor de bodem(sanering) bij de gemeenten te liggen. Reeds beschikte en lopende saneringen blijven onder de bevoegdheid van de provincie. Het landelijke beleid voor bodembeheer blijft op hoofdlijnen hetzelfde. Het Rijk stelt afhankelijk van het bodemgebruik omgevingswaarden vast, zoals voor PFAS. Binnen deze waarden krijgen gemeenten wel bestuurlijke afwegingsruimte of bijvoorbeeld nog sanering nodig is afhankelijk van het bodemgebruik, of wanneer een bodemonderzoek vereist is bij bouwen en bestemmen. De vertaling van deze afwegingsruimte 10 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

dient in het Omgevingsplan plaats te vinden. Maatschappelijke opgaven zoals de klimaatadaptatie, de energietransitie, maar ook de achteruitgang in kwaliteit (organische stofgehalten, verdroging, vernatting en bodemleven) van de landbouwgronden in onze regio, kunnen voor inhoudelijke verschuivingen in de aanpak van bodembeheer door gemeenten zorgen. Dit vraagt om een andere benaderingswijze en specifieke kennis van de bodem en ondergrond, uitgaande van het natuurlijke bodem- en watersysteem, inclusief haar potenties en kwetsbaarheden. De Provincie heeft een proces in gang gezet om de bevoegd gezag taken die nu onder de Wet bodembescherming (Wbb) en de provincie vallen door middel van een ‘warme’ overdracht over te dragen van provincie naar gemeenten. Het uitfaseren van de Wbb heeft tot gevolg dat de bodemwerkzaamheden op een andere wijze ingericht moeten gaan worden. Binnen de regio is nu de noodzakelijke bodemkennis aanwezig. Het is belangrijk dat deze specifieke bodemkennis voor de regio behouden blijft en dat de toekomstige bodemwerkzaamheden op het juiste schaalniveau ingericht worden. De uitvoering van deze bodemtaken zou een onderwerp kunnen zijn voor de verkennende pilot verdergaande samenwerking uit de Toekomstagenda. Modernisering VTH-instrumentarium De RUD Zuid-Limburg werkt samen met alle andere omgevingsdiensten aan het moderniseren van het VTHinstrumentarium.

Onderwerpen zoals data-analyse, gedragsbeïnvloeding, outcome-effectmeting, vergunningverlening zijn hierin belangrijke onderwerpen. Collega-omgevingsdienst DCMR heeft inmiddels ervaring en deskundigheid rondom dit onderwerp opgebouwd in hun ‘Toezichtslab’. Met de DCMR hebben wij hierover goed contact. De transitie van taakgericht naar probleem/outcome gericht handhaven met instrumenten als informatiegestuurd, risicogericht handhaven en ketentoezicht is effectiever dan het traditionele handhaven en zal tot meer resultaten leiden. Deze aanpak vergt van alle betrokken partijen een andere inzet en prioritering, met name op het gebied van eerder genoemde instrumenten Uitwisseling van data/Inspectieview Milieu Het gebruik van en de analyse van data zal een steeds belangrijkere rol innemen bij toezicht en handhaving. Inspectieview Milieu is een landelijke centrale voorziening die informatie over (milieu)inspecties uitwisselt. (Rijks)inspectiediensten, omgevingsdiensten en andere organisaties binnen handhaving en toezicht kunnen met Inspectieview hun werk gerichter uitvoeren. Het doel van Inspectieview is om toezicht en handhaving door de overheid te verbeteren. De uitwisseling van inspectiegegevens loopt via de uitwisseling van het VTHsysteem met de landelijke voorziening DSO.

Inspectieview biedt onder andere informatie over onder meer inspecties, meldingen, overtredingen, maatregelen, toestemmingen (vergunningen) en signalen van bedrijven. Wij hebben een aansluitovereenkomst gesloten met de Inspectie Leefomgeving en Transport t.b.v. Inspectieview Milieu, maar een technische koppeling tussen onze nieuwe VTH-applicatie Squit 20/20 en Inspectieview Milieu moet in 2021 nog worden gemaakt. De Inspectie Leefomgeving en Transport is over de technische belemmeringen met betrekking tot de aansluiting steeds geïnformeerd. Om verder uitstel te voorkomen is het essentieel dat Squit 20/20 in 2021 ook in gebruik kan worden genomen en de koppeling met Inspectieview Milieu kan worden gemaakt. Belangrijk voor de uitwisseling, is dat de kwaliteit van de data op orde is in Inspectieview Milieu. Aan de aansluiting met Inspectieview zijn kosten verbonden. Recent zijn wij geïnformeerd dat deze € 25.000 per jaar gaan bedragen vanaf 2022. Dit leidt tot een structurele toename in onze begroting van € 15.000 per jaar.

11 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

AADV: Altijd Actuele Digitale Vergunning Met het verder digitaliseren van onze processen, waaronder het vergunningverleningsproces, kan de informatie die in omgevingsvergunningen opgesloten zit beter worden ontsloten voor verschillende gebruikers, zoals vergunningverleners, toezichthouders, bedrijven en burgers. Hierdoor wordt het mogelijk: 1. De dynamiek in bedrijfsactiviteiten beter op te vangen in het wettelijk bepaalde statische vergunningverleningsproces; 2. De transparantie, de actualiteit en de informatiepositie van het bevoegd gezag sterk te verbeteren; 3. Het proces van vergunningverlening efficiënter te maken door onder andere de aanvraag verder te digitaliseren en af te stemmen op de vergunning. Het huidige wettelijke vergunningverleningsproces is een complex en statisch proces, waar in de loop van de tijd door wijzigingen allerlei aanpassingen op de basisvergunning gestapeld worden. Bij dynamische bedrijfsactiviteiten ontstaat hierdoor een opeenstapeling van ‘bevroren momenten’ in de vorm van aanvragen en beschikkingen die ieder voor zich juridisch bindend zijn, maar als geheel steeds minder overzicht geeft over welke activiteiten aangevraagd en vergund zijn en welke voorschriften daarbij horen. Voor alle betrokkenen een onoverzichtelijke (papieren) stapel vergunningen.

Door digitalisering van de vergunningverlening is het mogelijk de tekorten in transparantie, actualiteit en informatiepositie te lijf te gaan. En voor iedereen steeds inzichtelijk te maken aan welke regels een bepaald bedrijf moet voldoen. Daartoe dient informatie in aanvragen en vergunningen te worden ontsloten in een geschikte database. De provincie Zuid-Holland en de DCMR zijn in 2019 gestart met het programma Altijd Actuele Digitale Vergunning (AADV). Het programma richt zich nu nog primair op de BRZO-bedrijven, maar wil op termijn ook de vergunningen voor minder complexe bedrijven digitaliseren. In 2021 zal worden onderzocht of de problematiek waar AADV probeert oplossingen voor aan te reiken, ook een geschikte vorm is om in te bedden door alle provincies. Onze dienst staat positief tegenover de ontwikkelingen van AADV en zal gevraagd een bijdrage leveren aan het onderzoek naar de vorm, inhoud en consequenties van landelijke inbedding van de AADV. Een inbedding kan dan mogelijk in 2022 volgen. Energie(besparingsplicht) De doelen van het landelijke Klimaatakkoord zijn primair geformuleerd als CO 2-reductiedoelen, maar moeten in de praktijk veelal beschouwd worden als instrumenten om te komen tot verbreding en verbetering van de huidige energiebesparingsplicht.

Om die reden wordt de huidige energiebesparingsplicht de komende jaren gecontinueerd en aangevuld met de verplichting voor bedrijven om ook andere CO 2-reducerende maatregelen te nemen waarvan de terugverdientijd binnen de vijf jaar valt. Met enkele aanvullingen op de energiebesparingsplicht kan er meer energiebesparing worden gerealiseerd. Zo wordt de verplichting tot het doen van doelmatig beheer en onderhoud, ofwel DBO-maatregelen, duidelijker opgenomen in de energiebesparingsplicht, want technische maatregelen behalen namelijk hun besparingspotentieel vaak alleen met de juiste instellingen en het juiste onderhoud. De verduidelijking van de verplichting tot het nemen van DBO-maatregelen verbetert de handhaafbaarheid van deze maatregelen en leidt tot meer energiebesparing. Daarnaast wordt de energiebesparingsplicht direct opgelegd aan ca. 14.000 milieuvergunningplichtige bedrijven. 12 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

1.5.

De financiële effecten in één oogopslag

De wijzigingen van de begroting 2022 ten opzichte van de begroting 2021 zijn onderstaand op een rij gezet:

Afname begrote kosten Verlaging begrote kapitaallasten Toename begrote kosten Loonindex Index materiële kosten Overige personele kosten gekoppeld aan lonen Toename aansluitkosten Inspectieview milieu Toename begroting agv inflatie Taakstelling RUD Zuid-Limburg Totale wijziging begroting 2022 tov 2021

-36 136 50 10 15 175 -160 15

De bovenstaande wijzigingen worden nader uitgewerkt in de paragrafen van hoofdstuk 3 van deze begroting. 2.

Beheer van de RUD Zuid-Limburg

Taken De taken van de RUD Zuid-Limburg zijn het in opdracht van gemeenten en Provincie, individueel en collectief, uitvoeren van wettelijke taken en adviestaken op het terrein van milieu, op e en zo efficiënt mogelijke wijze en op een goed kwaliteitsniveau. De RUD Zuid-Limburg heeft daartoe werknemers in dienst en verwerft op contractbasis personele capaciteit en/of specifieke kwaliteit van extern personeel. Activiteiten RUD Zuid-Limburg-breed Op dienstniveau worden afspraken gemaakt met de opdrachtgevers over inhoudelijke en financiële verantwoording. Naast het rapporteren van gegevens als zodanig, is ook het tijdig bespreken en tussentijds communiceren met de opdrachtgevers een belangrijk aspect. De activiteiten worden opgenomen in een jaarlijks werkprogramma dat besproken en afgestemd wordt met de opdrachtgevers, waarna door hen het werkprogramma wordt vastgesteld. Van de dienst kunnen de opdrachtgevers verwachten dat de taakuitvoering conform de vastgestelde kwaliteitscriteria is. Speerpunt Proactief informeren van opdrachtgever Periodiek overleg opdrachtgever

Uitvoeringskwaliteit op landelijk niveau

Prestatie indicator 3 maal per jaar voortgangsrapportage conform planning in werkprogramma Per kwartaal overleg tussen opdrachtgever en opdrachtnemer (contracthouders en accountmanagers) Werken conform kwaliteitscriteria 13

Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

VTH-taken De RUD Zuid-Limburg voert voor ca 3.000 inrichtingen, waarvan ruim 1.300 basistaak-inrichtingen, verschillende (vuurwerk)evenementen en het buitengebied de volgende werkzaamheden uit:  Behandeling van jaarlijks circa 600 vergunningaanvragen (inclusief vooroverleg)  Beoordeling van circa 1.500 meldingen (activiteitenbesluit, bodemmeldingen en overige).  Behandeling en afhandeling van circa 1.550 klachten en incidentmeldingen  Uitvoering van circa 2.100 controles (o.a. milieucontroles, bouw- en bodemtoezicht) Uit bovenstaande zaken ontstaan ook vaker bezwaar- en beroepsprocedures, zienswijzen, bestuursrechtelijke handhavingszaken (circa 150).

2.1.

Vergunningen

Vergunningaanvragen moeten binnen wettelijke termijnen worden afgehandeld en meldingen moeten beoordeeld worden op juistheid en volledigheid. Beide procedures moeten geïntegreerd worden behandeld in het kader van de Omgevingswet, waarbij aansluiting moet zijn met de gemeentelijke loketten. De door de burgers en bedrijven ingediende documenten worden getoetst en kunnen bij volledigheid en juistheid leiden tot een vergunning die door het betreffende bevoegd gezag wordt verstrekt.

Speerpunt Tijdige vergunningen

Tijdige advisering over de te nemen beslissing op een aanvraag

Kwaliteit

Prestatie indicator 95% van de vergunningen, voorbereid met de uitgebreide procedure, dient binnen de wettelijke termijn behandeld te zijn tenzij door de aanvrager wordt ingestemd met termijnoverschrijding. 95% van de vergunningen voorbereid met de reguliere procedure, dient binnen de wettelijke termijn behandeld te zijn. 95% van de adviezen over de te nemen beslissing op een aanvraag dient binnen de afgesproken termijn gegeven te zijn tenzij wordt ingestemd met termijnverlenging Vergunningen c.q. adviezen over de te nemen beslissing op een aanvraag voldoen aan de meest actuele wet- en regelgeving (normen, BREF’s, richtlijnen etc.) en het beleid van de opdrachtgever.

Informatievoorziening/meten VTH applicatie op basis van aanvraag- én besluitdatum Communicatie middels voortgangsrapportages

VTH applicatie op basis van adviesaanvraag én adviesdatum

Rechterlijke toets c.q. uitspraak Raad van State Communicatie middels voortgangsrapportages

14 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Van de bezwaarschriften en beroepschriften mag maximaal 15% gegrond worden verklaard. Vergunningen worden binnen de daarvoor geldende termijnen aangepast aan BBTconclusies/BREF’s.

Actualiteit

2.2.

Rechterlijke toets c.q. uitspraak Raad van State in relatie tot toezichts- en handhavingsacties

Milieutoezicht en Veiligheid

De RUD Zuid-Limburg houdt toezicht in overeenstemming met de vastgestelde dienstverleningsovereenkomsten en werkprogramma’s van de partners, en (landelijke) kaders/afspraken die voor toezicht gelden. Het uitoefenen van toezicht bij de BRZO- en RIE-4-bedrijven wordt eveneens afgestemd met de collega BRZO-omgevingsdiensten. De RUD Zuid-Limburg heeft stappen gezet naar een efficiënter toezicht. Voorbeeld hiervan is het branchegericht toezicht. De verwachting is dat een gemeenschappelijk en uniform VTH-beleid van de partners zal zorgen voor een meer outcome gerichte inzet, waarbij het branchegericht en themagericht toezicht verder zal worden geïntensiveerd. Ook de samenwerking met het Toezichtslab van DCMR zal zorgen voor een transitie van het toezicht; thema’s als gedragsbeïnvloeding en communicatie zijn hierbij belangrijk. Bij toezicht wordt informatie verzameld over het feit of een activiteit voldoet aan de in de vergunning en/of algemene regels gestelde eisen. Waarna over de verzamelde informatie een oordeel wordt gevormd. Onder handhaving wordt verstaan: het overgaan tot het opleggen van (herstel)sancties indien uit het toezicht blijkt dat niet aan de gestelde eisen wordt voldaan.

Speerpunt Kwaliteit

Tijdigheid Uniformiteit

Prestatie indicator Toezichtrapporten voldoen aan de meest actuele wet- en regelgeving en het beleid van de opdrachtgever. 95% van de handhavingsbesluiten worden genomen binnen de daarvoor afgesproken termijn. Uitvoering werkprogramma opdrachtgever zoals onderling afgesproken Hanteren van vastgesteld handhavingsbeleid opdrachtgever

Informatievoorziening/meten Rechterlijke toets c.q. uitspraak Raad van State VTH applicatie op basis van (verzoek- én) besluitdatum Voortgangsrapportages Voortgangsrapportages

15 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

2.3.

Specialistisch en Juridisch toezicht

In de in 2020 gevormde afdeling Specialistisch en Juridisch toezicht, wordt de juridische advisering en procesvoering voor alle toezichts- en handhavingstaken van de organisatie voorbereid. Tevens is in deze afdeling het toezicht met betrekking tot bodem, bouw(constructies en brandveiligheid) en asbest belegd.

Speerpunt Kwaliteit

Tijdigheid Uniformiteit

2.4.

Prestatie indicator Toezichtrapporten voldoen aan de meest actuele wet- en regelgeving en het beleid van de opdrachtgever. 95% van de handhavingsbesluiten worden genomen binnen de daarvoor afgesproken termijn. Uitvoering werkprogramma opdrachtgever zoals onderling afgesproken Hanteren van vastgesteld handhavingsbeleid opdrachtgever

Informatievoorziening/meten Rechterlijke toets c.q. uitspraak Raad van State VTH applicatie op basis van (verzoek- én) besluitdatum Voortgangsrapportages Voortgangsrapportages

Advies en onderzoek

De afdeling Advies en Onderzoek van de RUD Zuid-Limburg toetst, controleert, adviseert, voert onderzoeken/metingen uit dan wel voert beheersmaatregelen uit over de onderwerpen energie, geluid, lucht en omgevingsveiligheid. Daarnaast participeren de medewerkers van de afdeling in de ontwikkeling, uitvoering en evaluatie van beleid op de taakvelden van de afdeling en houden zij rekening met eventuele innovaties bij de uitvoering van de door de afdeling geleverde producten en gevolgde werkwijzen.

Speerpunt Kwaliteit

Tijdigheid

Prestatie indicator De adviezen bevatten heldere conclusies en zijn transparant in de afwegingen 95% van de adviezen is voor de afgesproken termijn aan de opdrachtgever verzonden

Informatievoorziening/meten Tevredenheid opdrachtgever

Voortgangsrapportages

3. Financieel Voor de RUD Zuid-Limburg is het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) van toepassing. Conform het BBV zijn wij verplicht de baten en lasten uit te splitsen in taakvelden. Aangezien wij voor zowel de Provincie Limburg als voor de Zuid-Limburgse gemeenten werken dienen wij hierbij onze baten en lasten te splitsen volgens de gemeentelijke indeling. Volgens deze gemeentelijke indeling werken wij uitsluitend in één taakveld, namelijk het taakveld “Milieubeheer”.

16 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Algemeen Zie financieel overzicht op pagina 28 voor de totale begroting en bijlage 6.2 op pagina 31 voor de bijdrage per deelnemer. Aanpassingen De belangrijkste wijzigingen in 2022 ten opzichte van de begroting 2021 zijn: Bedragen x € 1.000 Afname begrote kosten Verlaging begrote kapitaallasten Toename begrote kosten Loonindex Index materiële kosten Overige personele kosten gekoppeld aan lonen Toename aansluitkosten Inspectieview milieu Toename begroting agv inflatie Taakstelling RUD Zuid-Limburg Totale wijziging begroting 2022 tov 2021

-36 136 50 10 15 175 -160 15

 Toename personeel. Er is geen uitbreiding van personeel gepland voor 2022.  De prijsindex 2022. Indexering In de begroting van de RUD Zuid-Limburg wordt dezelfde indexering gehanteerd als bij de Veiligheidsregio Zuid-Limburg gebaseerd op CBS indexcijfers. Deze bedraagt voor 2022 1,5% voor materiële kosten. Voor de lonen is de prijsindex voor 2020 vooralsnog gesteld op 1,3 %. Indien de cao-onderhandelingen 2021 leiden tot loonstijging, wordt deze aan de partners doorgerekend op basis van de feitelijke ontwikkelingen. Om de partners in deze post-corona periode tegemoet te komen heeft de RUD Zuid-Limburg deze stijging ban 1,3 % in 2022 opgenomen als taakstelling. Deze taakstelling verwachten wij in te kunnen vullen op onze toezichtstaken. Door anders te werken; meer informatiegestuurd, risicogericht en via een ketenaanpak. Hiervoor hebben wij ook de medewerking nodig van onze deelnemers. Het verder uniformeren van beleid, mandaten en processen bevordert enerzijds eenduidig optreden en anderzijds een level playing field. Randvoorwaardelijk voor deze werkwijze in het begrotingsjaar 2022 is dat de VTH-applicatie in geïmplementeerd en functioneert.  Project BOA juli 2020/2022 Niet in de begroting is opgenomen de financiële impact van het project om 0,5 fte bij de RUD Zuid-Limburg als BOA voor milieu te laten opereren.

Het betreft een pilot van twee jaar die in totaal begroot is op € 132.500 en gefinancierd wordt uit een hiertoe gevormde bestemmingsreserve bij vaststelling van de jaarrekening 2019. In 2021 vindt een tussentijdse evaluatie plaats, in 2022 wordt de pilot geëvalueerd en wordt een besluit gevraagd over al dan niet toevoegen van deze taak aan het takenpakket van de RUD Zuid-Limburg. Dat zal dan geschieden bij het aanbieden van de begroting 2023. Mogelijk dat dan tevens aan de orde is de financiering van het restant van 2022 voor de BOA functie binnen de RUD Zuid-Limburg. 17 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

3.1.

Lasten

Personeelskosten De personeelskosten van de RUD Zuid-Limburg zijn in 2022 gebaseerd op een formatie omvang van de RUD Zuid-Limburg van 118 fte, waarvan 105 fte direct. Deze formatie wordt niet volledig ingevuld met vast personeel, maar er wordt gewerkt met een flexibele schil om pieken en dalen op te vangen. De flexibele schil is in personen gerekend bij het opstellen van deze begroting 18%, in fte gerekend is het ongeveer 15% De arbeidsmarkt voor VTH-professionals is krap en naar verwachting zal dit de komende tijd niet veranderen. Dit gegeven en de per 1 januari 2020 geldende Wet arbeidsmarkt in balans heeft tot heroverweging van de omvang de flexibele schil geleid. Zeker moet er een flexibele schil zijn om pieken op te vangen, maar vanuit oogpunt van het tijdig kunnen inspelen op nieuwe zaken en continuïteit van de organisatie, is de flexibele schil verkleind. Omdat dit voor de continuïteit van de uitvoering van de taken in de gegeven arbeidsmarkt beter is én omdat dit financieel voordeliger is. Wij zetten in op een flexibele schil van maximaal 10%. Opleidingskosten personeel Het bedrag dat is opgenomen in de begroting als opleidingskosten betreft het onder meer op peil houden van de kennis van volledig voor de taakuitoefening toegerust personeel om aan de landelijke kwaliteitscriteria te voldoen.

Eveneens valt onder deze post de opleidingskosten om medewerkers zich verder te laten ontwikkelen maar ook om nieuwe jonge medewerkers in de vorm van een traineeship aan te trekken. Het belang van opleiding(en) voor eigen medewerkers manifesteert zich meer en meer – men mag van onze dienst verwachten dat wij inzetten op behoud en uitbouw van kennis, ook op het vlak van digitalisering. Zeker in een toekomstige, krimpende arbeidsmarkt. Kosten van ICT De aanbesteding van het VTH-pakket is eind 2018 afgerond. De livegang is voorzien in de loop van 2021. De exacte financiële consequenties zijn nog niet duidelijk. Aangezien we niet over nadere gegevens beschikken op dit moment gaan we er bij het opmaken van deze begroting van uit dat de bestemmingsreserve voor verbetering ICT adequaat is. We zullen hierop uiteraard afzonderlijk ingaan bij het opmaken van de jaarrekening volgend op de afronding van de implementatie van de projecten uit het ICT beleidsplan waartoe deze bestemmingsreserve gevormd is. Kapitaallasten De opgenomen kapitaallasten zijn verlaagd ten opzichte van de begroting 2020. Ondersteuning ICT en telefonie ICT maakt onderdeel uit van de afspraken die de RUD Zuid-Limburg heeft gemaakt met de Provincie Limburg. Telefoontoestellen worden door de RUD Zuid-Limburg gehuurd van de Provincie Limburg. De maandelijks huur is opgenomen onder telefoonkosten.

De kosten van gebruik van de nieuwe telefoon worden door de RUD Zuid-Limburg betaald op basis van de rekeningen van de provider. P&O Taken op het gebied van P&O worden uitgevoerd door de HR-adviseurs van de RUD Zuid-Limburg met dien verstande dat de onderdelen personeelsadministratie en salarisadministratie onderdeel uitmaken van de 18 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

daartoe met de Provincie Limburg overeengekomen afspraken, vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst. De HR-adviseurs vertegenwoordigen 2 fte in begroting 2022. Overig De financiële functie wordt door de RUD Zuid-Limburg uitgevoerd onder verantwoordelijkheid van de controller. De financiële administratie maakt onderdeel uit van de daartoe met de Provincie Limburg overeengekomen afspraken. Dienstverlening op het gebied van inkoop, verzekeringen en facilitair, waaronder archivering, maken eveneens deel uit van de hiervoor vermelde afspraken, vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst. Huisvesting Huisvesting maakt onderdeel uit van de met de Provincie Limburg gesloten overeenkomst per 1 juli 2020 voor huisvesting en ICT. In de begroting is in totaal € 619.600 opgenomen voor huisvesting en ICT. De huur voor de locatie Sittard, deze is in de begroting opgenomen voor € 29.522, wordt doorbelast naar de Provincie Limburg. 3.2.

Baten

Hoofdinkomsten De inkomsten van de RUD Zuid-Limburg bestaan nagenoeg volledig uit bijdragen van de deelnemers in de gemeenschappelijke regeling RUD Zuid-Limburg. Deze bijdragen zijn gebaseerd op het afgesproken werkprogramma, waarin per deelnemer de uit te voeren taken en daarmee gemoeide uren zijn beschreven, alsmede overige te verlenen diensten. Bij de opstart van de RUD Zuid-Limburg is afgesproken dat er vanaf 2017 wordt gewerkt met outputfinanciering. De uitgangspunten voor de outputfinanciering zijn samen te vatten als volgt:  Er worden prijzen gehanteerd per product uit de productencatalogus;  Aan de tarieven liggen normatieve uren per product en tarieven die afhankelijk zijn van de complexiteit van de taak;  Indien de uitvoering sterk afwijkt (meer dan 100%) van de norm, dan worden er afzonderlijk maatwerkafspraken gemaakt;  Er zijn 4 complexiteitsniveaus met elk een tarief;  Elk tarief is gebaseerd op integrale uurkosten van de directe personeelsleden belast met de uitvoering;  Alle kosten gemoeid met afschrijving, exploitatie en huisvesting van de overgebrachte taken van de meetdienst lucht en geluid worden afzonderlijk doorbelast naar de Provincie Limburg.

De uurtarieven voor 2022 zijn voor de 4 complexiteitsniveaus als volgt: zeer complex

€

105,00

complex

€

95,00

gemiddeld

€

85,00

eenvoudig

€

75,00

Dit betreft tarieven exclusief gebruik materieel. De tarieven 2022 zijn ongewijzigd ten opzichte van de tarieven 2021. 19 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Adviestaken Specialistische adviezen van de afdeling Specialismen buiten het werkprogramma om worden op basis van een kostenraming achteraf gefactureerd. Materieel budget Provincie en huisvesting locatie Sittard De Provincie stelt een specifiek materieel budget beschikbaar voor de uitvoering van de provinciale wettelijke taken. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om de exploitatiekosten en de afschrijvingskosten en rentekosten van de specifiek voor de Provincie bestemde voertuigen en meetinstrumenten. Hiervoor is in de begroting opgenomen € 398.452. Dit betreft de door de Provincie ingebrachte taken lucht en geluid. Dit bedrag zal in zijn geheel in rekening worden gebracht aan de Provincie zodat er geen financiële gevolgen ontstaan, conform eerder geaccordeerde begrotingen, voor de overige deelnemers. Hetzelfde geldt voor de huisvesting op locatie Sittard die met deze taken gemoeid is. Dit betreft een bedrag van € 29.522. Exploitatiesaldo Er wordt bij het opstellen van de begroting ervan uitgegaan dat er geen exploitatiesaldo is. De begroting wordt geacht precies kostendekkend te zijn en zo doorgerekend aan de deelnemers in de gemeenschappelijke regeling.

20 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

4. Verplichte paragrafen In het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) staat aangegeven dat in de Programmabegroting ten minste de navolgende paragrafen opgenomen moeten zijn: 1. Lokale heffingen 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. Onderhoud kapitaalgoederen 4. Financiering 5. Bedrijfsvoering 6. Verbonden partijen en 7. Grondbeleid. De paragrafen "lokale heffingen", "verbonden partijen" en "grondbeleid" zijn niet op de RUD Zuid-Limburg van toepassing, omdat de RUD Zuid-Limburg niet wordt gefinancierd door heffingen, niet participeert in verbonden partijen en geen gronden in bezit heeft. De overige paragrafen zijn hieronder toegelicht. 4.1. Lokale heffingen Niet van toepassing. 4.2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen geeft aan hoe robuust de meerjarenbegroting is en geeft inzicht in de financiële draagkracht van de RUD Zuid-Limburg indien zich onvoorziene gebeurtenissen voordoen. Een exact sluitende meerjarenbegroting zonder toereikende buffer betekent dat elke onvoorziene financiële tegenvaller direct dwingt tot bezuinigen om alsnog een structureel sluitende begroting te houden. In dat geval staat het beleid van de RUD Zuid-Limburg ook direct onder druk. Daarom heeft de RUD Zuid-Limburg op elk moment voldoende weerstandscapaciteit nodig.

Begripsomschrijving Het weerstandsvermogen is de relatie tussen de risico's, waarvoor geen specifieke maatregelen zijn getroffen enerzijds, en de capaciteit van middelen en mogelijkheden (weerstandscapaciteit) die de organisatie heeft om niet begrote kosten op te vangen anderzijds (BBV art. 11). Hoe groot die weerstandscapaciteit moet zijn, is afhankelijk van de risico's die de RUD Zuid-Limburg op dat moment loopt. Hiertoe worden strategische risico's onderscheiden van de reguliere. Reguliere risico's doen zich regelmatig voor en zijn over het algemeen goed meet- en beheersbaar. Voorbeelden van beheersmaatregelen zijn het afsluiten van verzekeringen, het vormen van voorzieningen, het creëren van bestemmingsreserves en het inrichten van de administratieve organisatie en interne controle. Kenmerkend aan strategische risico's is dat er sprake is van niet of nauwelijks beïnvloedbare (externe) risico's. Meestal is de kans dat het risico zich voordoet klein, terwijl de financiële gevolgen groot kunnen zijn. Beide zijn moeilijk in te schatten. Dergelijke risico's kunnen samenhangen met rijksbrede bezuinigingen, onvoorziene kostenstijgingen, productiviteitsverlies en veranderingen in de vraag.

Om te voorkomen dat de RUD Zuid-Limburg bij het voordoen van een niet afgedekt strategisch risico ingrijpende wijzigingen moet doorvoeren, dient de RUD Zuid-Limburg weerstandscapaciteit te bezitten om tegenvallers te kunnen opvangen. De verhouding tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit geeft het weerstandsvermogen aan. 21 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

Het weerstandsvermogen wordt daarom uitgedrukt in de ratio. De paragraaf weerstandvermogen bevat een aanduiding van het risicoprofiel, de risico's en het gewenste weerstandsvermogen. Vervolgens wordt ingegaan op de termijn die naar verwachting nodig is om het weerstandsvermogen op niveau te brengen. Hiermee wordt een indicatie gegeven hoe robuust de begroting is. Eén van de aanbevelingen van het onderzoeksrapport Assessment interne organisatie en beheersinstrumentarium van EY was om één keer een begeleide risicosessie te organiseren om de risicobeheersing op orde te brengen. Op 3 februari 2021 is een begeleide risicosessie onder leiding van EY geweest. De uitkomst van deze bijeenkomst was dat het belangrijk is om risico’s te verbreden. Op dit moment is risicomanagement met name gericht op de financiële risico’s maar het is wenselijk dit te verbreden naar strategische risico’s. Daarnaast is het belangrijk risicomanagement te dynamiseren. Op dit moment is er een keer per jaar een peilmoment van risico’s namelijk bij het opmaken van begroting en jaarrekening. Het verdient aanbeveling om dit op meerdere momenten in het jaar te doen. Dit zal meegenomen worden in de planningsmomenten van de P&C cyclus.

Inhoudelijk is gekeken naar risico’s zoals die gebruikt zijn door andere omgevingsdiensten, hieruit blijkt dat de tot nu toe in de risicomatrix van de RUD Zuid-Limburg opgenomen risico’s grotendeels overeenkomen met dezen. De sessie zal nog een vervolg krijgen in de totale uitvoeringsplanning van de aanbevelingen van het assessment van EY en rekening houdend met de uitkomst van de discussie over de doelstellingen van de RUD Zuid-Limburg, zoals opgenomen in de Toekomstagenda. Gezien de vorderingen die we hebben gemaakt in de sessie en de vergelijking met andere omgevingsdiensten is de conclusie dat we voor deze begroting en jaarrekening opnieuw focus leggen op de financiële risico’s zodat we voldoen aan de verplichtingen uit de BBV. De opbouw van weerstandsvermogen is vastgelegd in artikel 30 van de gemeenschappelijke regeling en het beleid aangaande het weerstandsvermogen is bepaald door het algemeen bestuur. Bij de risico-inventarisatie is het gewenste weerstandsvermogen berekend op € 524.630

Beleid RUD Zuid-Limburg inzake risico's en weerstandsvermogen Het beleid van de RUD Zuid-Limburg inzake risico’s en weerstandsvermogen is vastgesteld door het algemeen bestuur. Het weerstandvermogen aldus bepaald komt voor 2022 uit op 4% van de omzet. In de gemeenschappelijke regeling artikel 30 is bij de vorming van de RUD Zuid-Limburg de gewenste weerstandscapaciteit bepaald op maximaal 10 % van de structurele omzet. Risicoprofiel Gemiddeld profiel

Benodigde omvang weerstandscapaciteit <10,0 % van de structurele omzet

Uitgangspunt is dat de structurele begroting van de RUD Zuid-Limburg sluitend is. Echter, als de RUD ZuidLimburg geconfronteerd wordt met incidentele uitgaven die leiden tot een nadelig exploitatieresultaat, dan wordt dit additionele nadelige resultaat ten laste gebracht van de deelnemers in de gemeenschappelijke regeling RUD Zuid-Limburg. Het weerstandsvermogen van de RUD Zuid-Limburg vormt een buffer en voorkomt dat er ingeval van tegenvallers onmiddellijk actie moet worden ondernomen in de richting van de deelnemers. Het weerstandsvermogen/de algemene reserve van de RUD Zuid-Limburg wordt gevoed uit de positieve exploitatieresultaten, totdat de vereiste weerstandscapaciteit is bereikt. Indien de vereiste weerstandscapaciteit niet binnen afzienbare tijd wordt bereikt zal er een afzonderlijk plan worden voorgelegd om de vereiste weerstandscapaciteit te bereiken. De vereiste weerstandscapaciteit is bepaald door een 22 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

inventarisatie van risico's die jaarlijks wordt uitgevoerd. Dit proces wordt vanaf 2021 verbreed en gedynamiseerd. Kengetallen met betrekking tot weerstandsvermogen en risicobeheersing begroting jaar 2022 verloop van de kengetallen Kengetallen

Jaarrekening begroting 2020 2022

netto schuldquote

0

0

0

netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

0

0

0

39%

40%

100%

0

0

0

nvt

nvt

nvt

solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte grondexploitatie belastingcapaciteit

nvt

nvt

begroting 2021

nvt

De BBV kengetallen zijn geënt op begroting en verantwoording van gemeenten en provincies en verplicht (maar beperkt toepasbaar) voor de RUD Zuid-Limburg. Aangezien de RUD Zuid-Limburg geen bancaire schuld heeft (en deze ook niet voorzien is in de komende jaren) geen exploitatieruimte en geen grondexploitatie kent en geen belastingen heft zijn deze niet van toepassing. Voor de RUD Zuid-Limburg is het enige relevante verplichte kengetal de solvabiliteitsratio. Deze wordt berekend door de verhouding Eigen vermogen gedeeld door Totaal Vermogen (balanstotaal). We zien een geleidelijk teruglopen van de solvabiliteitsratio in de komende jaren. Dat betekent dat het eigen vermogen ten opzichte van het totaal vermogen van de RUD Zuid-Limburg (balanstotaal) afneemt. De reden hiervoor ligt in de afname van componenten in het balanstotaal die als eigen vermogen zijn te bestempelen. Met name de uitkering van het onverdeeld resultaat en de inzet van bestemmingsreserves zijn hier de oorzaak van. 4.3.

Onderhoud Kapitaalgoederen

Het betreft kapitaalgoederen die gebruikt worden in de uitoefening van de primaire taken van de RUD ZuidLimburg, met uitzondering van meetapparatuur “lucht en geluid”, die de dienst heeft overgenomen van de Provincie Limburg. De RUD Zuid-Limburg kiest ervoor de kapitaalgoederen buiten bovenbedoelde meetapparatuur “lucht en geluid”, bij voorkeur voor lease in plaats van koop van kapitaalgoederen en daarmee is de omvang van de kapitaalgoederen op de balans laag. Daar staat tegenover een verschuiving naar de gebruikskosten. De kosten worden gedekt in de gehanteerde tarieven. Voor specifieke apparatuur en auto's die gebruikt worden voor specialistische adviezen is een aparte opslag in de tarieven berekend teneinde ook deze kostendekkend te kunnen exploiteren en de kosten daar te laten landen waar deze diensten worden afgenomen. De RUD Zuid-Limburg heeft meetapparatuur “lucht en geluid” overgenomen van de Provincie Limburg en conform afspraak worden de lasten van deze kapitaalgoederen volledig in rekening worden gebracht aan de Provincie Limburg. Bij inzet van deze apparatuur voor anderen dan de Provincie Limburg worden in overleg met de Provincie Limburg tarieven aan deze opdrachtgevers in rekening gebracht. Opdracht en facturering loopt via de Provincie Limburg. Zodat de revenuen van dit gebruik landen bij de Provincie Limburg. 23 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022

Begroting 2022

4.4. Financiering De financieringsparagraaf in de begroting is, in samenhang met de financiële verordening die in artikel 212 Gemeentewet en artikel 216 van de Provinciewet is voorgeschreven, een belangrijk instrument voor het transparant maken en daarmee voor het sturen, beheersen en controleren van de financieringsfunctie. In het Treasurystatuut zijn het begrippenkader en de doelstellingen van de treasuryfunctie geformuleerd en geconcretiseerd naar de verschillende deelgebieden van treasury, risicobeheer, financiën en kasbeheer. Ook zijn de organisatorische randvoorwaarden weergegeven. Tot slot zijn in het statuut de uitgangspunten vastgelegd voor de informatie die noodzakelijk is om het gehele proces beheersbaar en meetbaar te houden.

4.4.1.

Algemene ontwikkelingen De treasuryfunctie is gebaseerd op de Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO). Een belangrijk element daarbij is het meer zicht krijgen op de ontwikkeling van de financieringspositie, zowel op de korte als lange termijn. Dit betreft dan met name het in beeld brengen van de behoefte aan financieringsmiddelen, gerelateerd aan de investeringsplanning en de inzet van vrijvallende dan wel beschikbaar komende financieringsmiddelen.

4.4.2.

Risicobeheer De algemene uitgangspunten met betrekking tot het risicobeheer luiden als volgt. De RUD Zuid-Limburg beperkt haar interne liquiditeitsrisico's door haar treasuryactiviteiten te baseren op een adequate/actuele liquiditeitsplanning. Het dagelijks bestuur neemt bij het aantrekken van financieringen de volgende uitgangspunten in acht:  Financieringen worden enkel aangetrokken ten behoeve van de uitoefening van de publieke taak.  Financiering met vreemd vermogen wordt zoveel mogelijk beperkt door primair de beschikbare liquide middelen te gebruiken teneinde het renteresultaat te optimaliseren.

4.4.3.

Renterisicobeheer De algemene uitgangspunten met betrekking tot het renterisicobeheer zijn:  De kasgeldlimiet wordt volgens de ministeriële regelingen beheerd;  De renterisiconorm wordt niet overschreden conform ministeriële regelingen;  Nieuwe leningen/uitzettingen worden afgestemd op de bestaande financiële positie, rentevisie en de liquiditeitenplanning;  De rentetypische looptijd en het renteniveau van de betreffende lening/uitzetting wordt zoveel mogelijk afgestemd op de actuele rentestand en de rentevisie.

4.4.4.

Kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet is in de wet FIDO een norm gesteld voor het maximum bedrag waarop de organisatie haar financiële bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd < 1 jaar) mag financieren. Deze norm bedraagt 8,2% van het begrotingstotaal aan lasten voor bestemming, dus met uitzondering van de stortingen in de reserves. Voor 2022 bedraagt deze limiet 8,2% van € 13,6 miljoen (omvang begroting) = € 1,15 miljoen.

24 Begroting RUD Zuid-Limburg 2022