8. Bijlage 1 Mobiliteitsplan 2022-2032.pdf

Om deelmobiliteit in de bestaande openbare ruimte aantrekkelijk te maken, zorgt de gemeente ervoor dat er ruimte gereserveerd wordt bij openbaar vervoerhaltes en centrale voorzieningen in de kernen Simpelveld en Bocholtz ten behoeve van deelauto’s; ▪ Routes op orde. Goede wandel- en fietsroutes en bewegwijzering naar locaties waar deelmobiliteit wordt aangeboden. Mobiliteitsbewustzijn & stimuleren gedrag Het succes van deelmobiliteit wordt niet bepaald door de technische oplossing (het vervoermiddel) maar is mede afhankelijk van ruimtelijke factoren en het

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

(beoogde) gedrag van eindgebruikers. Veel inwoners van de gemeente Simpelveld zijn (nog) niet bekend met deelmobiliteit. Om mensen in aanraking te laten komen met deelmobiliteit wordt gestimuleerd om mobiliteit op maat te gebruiken als bijvoorbeeld aanvulling op het openbaar vervoer. Om een vitaal businessmodel voor deelmobiliteit op te stellen, is bewustzijn bij de inwoners over de beschikbaarheid en mogelijkheden van deze mobiliteitsvorm belangrijk. Werkthema’s ▪ Stimuleringscampagnes. In samenwerking met Zuid-Limburg Bereikbaar en de regio Parkstad wordt de bekendheid met deelmobiliteit onder inwoners vergroot. Een eerste stap hierin is het uitvoeren van een promotiecampagne ten behoeve van Velocity; ▪ Carpoolen. Door middel van een promotiecampagne de aanwezigheid van de carpoollocatie aan de Nijswillerweg onder de aandacht brengen zodat inwoners ook hun eigen auto delen of met andere kunnen meerijden; ▪ Werkgeversaanpak: Simpelveld is een echte woongemeente. Veel inwoners werken in een andere plaats en gaan dan veelal met de auto naar hun werklocatie. Door in Zuid-Limburg regionaal met werkgevers in te zetten op deelmobiliteit van en naar het werk, wordt dat gebruikspotentieel van deelmobiliteit in de regio vergroot. Hierbij wordt samengewerkt met ZuidLimburg Bereikbaar.

Relaties met andere mobiliteitsdiensten Binnen de mobiliteitsketen vervult deelmobiliteit een dubbelrol. Het biedt een duurzaam alternatief voor verplaatsingen binnen en buiten Simpelveld. Daarnaast kan deelmobiliteit een belangrijke rol vervullen in het voor- en/of natransport van andere vervoersmiddelen. Door het strategisch plaatsen van deelmobiliteitsvoorzieningen wordt het gebruik van al deze vervoersmiddelen binnen één verplaatsing bevorderd.

27

3.5 Personenauto, infrastructuur en parkeren Het aantal autoverplaatsingen in Simpelveld ligt hoger dan gemiddeld in de provincie Limburg. Dit is te verklaren door de heuvelachtige omgeving en het feit dat veel inwoners van Simpelveld buiten de gemeente werken. Het hoge autogebruik heeft ook een keerzijde. Het beïnvloedt de leefomgeving door luchten geluidsoverlast en heeft invloed op het gebruik van de openbare ruimte (o.a. parkeeroverlast). In de ongevallencijfers zien we dat veelal personenauto’s zijn betrokken. Inrichting openbare ruimte Door inwoners bewuster te maken van het effect dat het autogebruik heeft op de leefbaarheid, beogen we het autogebruik daar waar mogelijk te verminderen. We zorgen er wel voordat de weg veilig en doelmatig wordt ingericht om autoverplaatsingen mogelijk te houden. 30 km/uur bebouwde kom Vanuit nationaal verkeersbeleid, is de invoering van 30km/uur als maximumsnelheid binnen de bebouwde kom gewenst. De uitwerking van deze maatregel heeft invloed op de verkeersveiligheid, doorstroming en leefbaarheid en vragen daarom ook om een goede afweging. Het uitgangspunt in Simpelveld is daarom ook dat 30 km/uur wordt ingevoerd waar dat kan en 50 km/uur behouden waar het noodzakelijk is. Die noodzaak wordt gevormd door een aantal factoren die bepalen dat een weg 50 km/uur blijft: • • •

•

De functie die een weg heeft binnen het wegennet (verkeersfunctie); Het aantal motorvoertuigen (meer dan 3.000 motorvoertuigen per etmaal); Aanwezigheid van aanliggende wegen met grote verschillen in intensiteit dan ook verschil in snelheidsregime aanhouden (hoofdroute 50 km/uur, aanliggende wegen 30 km/uur); Het gebruik van de weg door hulpdiensten, vracht- en landbouwverkeer en de aanwezigheid van het openbaar vervoer.

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

28

Wegcategorisering en weginrichting Wegen in de gemeente Simpelveld zijn conform Duurzaam Veilig onderverdeeld in drie categorieën: ▪

▪

▪

Erftoegangsweg: deze wegen hebben als doel individuele woningen, bedrijven en andere reisdoelen bereikbaar te maken. De erftoegangsweg vormt het begin en het eind van vrijwel iedere reis. Omdat op zowel de wegvakken als kruispunten het uitwisselen van verkeer de primaire functie is, dient de snelheid van het verkeer relatief laag te liggen. Buiten de bebouwde kom is de maximumsnelheid 60 km/uur, binnen de bebouwde kom is deze 30 km/uur. Een aaneenschakeling van erftoegangswegen vormt een verblijfsgebied. Gebiedsontsluitingsweg: deze wegen hebben als primaire functie om kernen en gebieden met elkaar te verbinden. Op de wegvakken heeft doorstroming de hoogste prioriteit. Op kruispunten ligt de snelheid lager, zodat op veilige wijze verkeer kan worden uitgewisseld. De maximumsnelheid op een gebiedsontsluitingsweg is 80 km/uur buiten de bebouwde kom en 50 km/uur binnen de bebouwde kom. Buiten de bebouwde kom zijn gescheiden fietsvoorzieningen vereist. Stroomweg: dit zijn de autosnelwegen, waar de doorstroming van het verkeer de primaire functie is. Om dit op veilige wijze mogelijk te maken worden verschillende rijrichtingen fysiek van elkaar gescheiden en zijn er geen gelijkvloerse kruisingen. Een stroomweg aangrenzend aan de gemeente Simpelveld is de A76. Stroomwegen hebben een maximumsnelheid van 100 km/uur.

In Simpelveld zijn aan de Dorpstraat diverse winkels gelegen en door de ligging in het centrum is de kwaliteit van de leefomgeving een belangrijk thema. Echter, de belangrijke verkeersfunctie (7.000-9.000 motorvoertuigen per etmaal) in combinatie met fietsers en smalle trottoirs leidt ertoe dat deze weg (tussen het kruispunt Kloosterstraat en rotonde) een aandachtspunt is in verkeersbeleid van de gemeente.

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

29

Parkeren Parkeren is balanceren. Tussen de wensen van individuele gebruikers en collectieve ambities en opgaven. Tussen bereikbaarheid en economische en ruimtelijke ontwikkelingen. Parkeerbeleid is daarmee een sturingsinstrument van de gemeente. De vraag naar parkeerplaatsen is in de afgelopen jaren toegenomen. De gemeente hecht aan de wens om te kunnen voldoen naar de parkeervraag van inwoners, maar ziet zich aan de andere kant genoodzaakt om ook andere keuzes te maken ten gunste van klimaat (waterberging, hittestress) en leefbaarheid. Het is daarom uitgesloten dat voor iedere voordeur, voldoende ruimte beschikbaar is om parkeerplaatsen te realiseren. Daarom hanteren we een acceptabele loopafstand van voorziening of woning naar een parkeerplaats van 100 tot 200 meter. Simpelveld wil profiteren van haar unieke ligging en aantrekkelijke voorzieningen in de directe omgeving. Het is daarom van belang om bezoekers van de gemeente de mogelijkheid te bieden om te kunnen parkeren. Op de locaties ZLSM, dorpshart Bocholtz en uitkijkpunt de Huls is daarom specifieke aandacht voor parkeren, waarbij enerzijds voldoende parkeerplek wordt gecreëerd voor bezoekers en daarnaast de parkeeroverlast in de omgeving wordt geminimaliseerd. Dit zijn tevens locaties die als strategische plaats voor bijvoorbeeld deelmobiliteit in aanmerking komen.

Voor het parkeerbeleid hanteert de gemeente, aanvullend op het ASVV 2021, een aantal uitgangspunten: ▪

▪ ▪

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Parkeerregulering vindt daar waar nodig plaats door middel van blauwe zones. Deze blauwe zones functioneren goed en stimuleren het centrumbezoek. De gemeente kiest bewust niet voor betaald parkeren, vergunninghoudersparkeren of parkeerontheffingen, met uitzondering van de bestaande vergunningen Het (deels) parkeren op het trottoir is niet toegestaan Parkeren in de voortuin is toegestaan onder bepaalde voorwaarden.

30

▪

▪

Bij wegreconstructies of ruimtelijke ontwikkelingen wordt bij het realiseren van parkeervoorzieningen uitgegaan van de acceptabele loopafstand. Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen wordt de parkeervraag opgevangen op eigen terrein; Bij openbare voorzieningen zijn altijd voldoende gehandicaptenparkeerplaatsen aanwezig.

Laadpalen Om klaar te zijn voor de toenemende vraag naar openbare laadpalen worden de komende jaren op strategische plaatsen openbare laadpalen geplaatst nabij winkels, voorzieningen of toeristische locaties. Het plaatsen van deze laadvoorzieningen gaat ten koste van bestaande reguliere parkeerplaatsen. Daarmee stimuleren we enerzijds het gebruik van elektrische voertuigen en gaat het laadpalenbeleid niet ten koste van de openbare ruimte en groenvoorzieningen. Werkthema’s ▪ Afwaardering wegen 50 km/uur – 30 km/uur. De komende jaren worden diverse straten afgewaardeerd naar 30 km/uur. ▪ Afwaardering wegen 80 km/uur – 60 km/uur. Wanneer de afwaardering van de 50 km-wegen is voltooid, wordt gestart met de afwaardering van wegen buiten de bebouwde kom. ▪ Uitwerken en afwegen van de landelijke beleidsregel van maximum snelheid van 30km/u in de bebouwde kom, daar waar het kan (bij max. 3000 motorvoertuigen per etmaal). We behouden 50km/u waar het nodig is zoals beschreven op pagina 28. ▪ Laadpalen. Uitvoeren pilot met energieleverancier Vattenfall om 25 tot 30 openbare laadpalen te plaatsen op strategische locaties in de periode 2022 2025. Mobiliteitsbewustzijn & stimuleren gedrag Om het autogebruik in de gemeente te verminderen, is het belangrijk dat de mogelijkheden voor andere vervoersmiddelen overtuigend zijn en dat de voordelen daarvan ten opzichte van de auto worden benadrukt.

In de voorgaande

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

paragrafen in dit hoofdstuk zijn de mogelijkheden genoemd die op de korte en middellange afstand een goed alternatief zijn voor de auto. Handhaving Handhaving is ‘de sluitpost’ van de mensgerichte activiteiten. Slechts als het aanpassen van de infrastructuur, het voorlichten van de weggebruikers en educatie niet werken, moet er over gegaan worden op handhaving. Dit instrument ligt echter beperkt binnen de gemeentelijke reikwijdte. De gemeente beschikt over BOA’s, in functie gesteld om de verkeersregels en het gebruik van de openbare ruimte te handhaven. Op het gebied van handhaving wordt door de politie als uitgangspunt gesteld dat er pas gehandhaafd wordt als de weginrichting het gewenste gedrag stimuleert. De gemeente bespreekt bij klachten in zeer sober ingerichte zones de aanpak met de politie. De samenwerking tussen gemeente en politie verloopt goed. 31

3.6 Vracht- en landbouwverkeer Vracht- en landbouwvoertuigen zijn over het algemeen grote voertuigen. Om de verkeersveiligheid in de gemeente te waarborgen is het belangrijk dat deze voertuigen over de daarvoor geschikte routes rijdt. Landbouwverkeer De gemeente Simpelveld is een agrarische gemeente waar relatief veel landbouwverkeer aanwezig is terwijl het wegennet binnen de gemeente grotendeels ongeschikt is voor brede landbouwvoertuigen (> 3,00 meter). Er zijn binnen de bebouwde kom transitieroutes aangewezen waarbij de weg breed genoeg is. Om gebruik te maken van deze routes dient er door bedrijven een ontheffing te worden aangevraagd bij RDW. Vrachtverkeer Om het vrachtverkeer duurzaam te faciliteren heeft de Provincie Limburg, net als veel andere provincies en regio’s in het land, een Kwaliteitsnet Goederenvervoer opgesteld. Een Kwaliteitsnet is een samenhangend en selectief netwerk van verbindingen tussen economische centra, waarover goederenvervoer op verantwoorde wijze wordt afgewikkeld. Het Kwaliteitsnet heeft een dusdanige kwaliteit dat het voor vrachtverkeer aantrekkelijk moet zijn zich te verplaatsen over dit netwerk. Hierdoor blijven wegen buiten dit Kwaliteitsnet gevrijwaard van grote stromen vrachtverkeer en de daarmee gepaarde verkeershinder.

Binnen de gemeente Simpelveld maken de N281, Nijswillerweg en Vroenkuilerweg deel uit van het Kwaliteitsnet Goederenvervoer. Hier concentreert zich het doorgaande vrachtverkeer. In de spitsperioden ontstaan wachtrijen op de Nijswillerweg voor het kruispunt met de N281 waardoor vrachtverkeer vertraging oploopt. Aan de Bocholtzerweg te Simpelveld, ligt het bedrijventerrein “Bocholtzerweg” dat in principe bedoeld is te voorzien in de behoefte voor de plaatselijke ondernemers. Hier is een diversiteit van bedrijvigheid aanwezig. Het is een kleinschalig bedrijventerrein voor (boven)lokale ondernemers. Dit bedrijventerrein heeft een directe aansluiting op het Kwaliteitsnet Goederenvervoer. Het bedrijventerrein is dan ook goed bereikbaar voor vrachtverkeer.

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

32

Het is niet toegestaan om grote voertuigen op de weg te parkeren. De gemeente verleent echter wel vergunningen om vrachtwagens of touringcars tijdelijk op de openbare weg te zetten. Simpelveld biedt daarnaast de mogelijkheid om vrachtwagens voor langere tijd te parkeren op de parkeerplaats tussen de Gaasstraat en de Nijswillerweg (carpoolplaats). Voor grote trucks is het toegestaan om daar doordeweeks maximaal 24 uur en in het weekend maximaal 48 uur te parkeren.

33

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

4. Meerjaren Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsplan Simpelveld 2022-2032 Om uitvoering te geven aan de ambities uit dit Mobiliteitsplan wordt de komende jaren ingezet op een divers pakket aan maatregelen. Hierbij is onderscheid gemaakt in maatregelen voor de korte termijn (2022-2025) en voor de middellange termijn (2026-2032). Structurele werkzaamheden 2022-2032 Naast de uitvoeringsmaatregelen zijn er jaarlijks structurele werkzaamheden die nodig zijn om uitvoering te geven aan de basis van het Mobiliteitsplan (minimum). Het betreffen beheersmatige taken als het uitvoeren van verkeerstellingen en snelheidsmetingen, klachtenbeantwoording, monitoring en afstemming en overleg met o.a. het Verkeersplatform, de Stadsregio Parkstad en de samenwerkende gemeenten in Zuid-Limburg. Werkzaamheden 2022 Focus op de fiets Om de eerste stappen te zetten in de uitvoering van het nieuwe Mobiliteitsplan wordt aangesloten bij bestaande kansen en ontwikkelingen. Daarom richt het Uitvoeringsprogramma zich in 2022 met name op de fiets. Het Fietsnetwerk ZuidLimburg is (bijna) vastgesteld, vanuit het Rijk wordt er gewerkt aan het Toekomstbeeld Fiets en Zuid-Limburg Bereikbaar richt zich in 2022 specifiek op gedragsbeïnvloeding van (potentiële) fietsers.

De gemeente richt zich verder op een onderzoek naar het utilitair fietsnetwerk zodat vanuit de gemeente kan worden aangesloten op het regionale netwerk, de realisatie van een deelfietsstation en diverse fietsenstallingen en wordt de samenwerking met de basisscholen geïntensiveerd om er voor te zorgen dat er meer kinderen op de fiets en te voet naar school komen. Overig ▪ Actualiseren verordeningen op basis van het vastgestelde Mobiliteitsplan; ▪ Realisatie eerste elektrische laadpalen in samenwerking met Vattenfall.

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Werkzaamheden 2023-2025 Focus op de fiets De ingezette acties worden gecontinueerd en uitgebreid. Vanaf 2023 wordt jaarlijks op basis van het in 2022 uitgevoerde onderzoek ten minste één fietsroute aangepakt (verbeteren verkeersveiligheid, inrichting, comfort etc.). Focus op wandelen Het stimuleren van wandelen is, zeker in relatie tot het toeristische profiel van Simpelveld, een kans. Daarom wordt er vanaf 2023 naast fiets ook actief ingezet op het verbeteren van bestaande wandelvoorzieningen en het eventueel toevoegen van nieuwe wandelpaden. De eerste stap is het in kaart brengen van het huidige wandelroutenetwerk en het inzichtelijk maken van ontbrekende schakels. Vervolgens start de aanpak van het verbeteren van de wandelroutes. Overig ▪ Realiseren elektrische laadpalen in samenwerking met Vattenfall wordt gecontinueerd (5-10 stuks per jaar); ▪ Enkele wegen dienen te worden afgewaardeerd van 50 km/u naar 30 km/u. Dit doen we sober en doelmatig; ▪ Wanneer wegreconstructies plaatsvinden, worden bushaltes ingericht conform de geldende richtlijnen; ▪ Haltevoorzieningen (zoals fietsenstalling, afvalbak en wachtgelegenheid) worden op orde gemaakt indien de ruimte bij de bushalte dat toelaat.

34

Werkzaamheden 2026-2032 Focus op deelmobiliteit Vanaf 2026 gaan we aan de slag met het verder uitbreiden van mobiliteitsdiensten (deelauto). We pakken dit op in samenwerking met een bestaande deelmobiliteit aanbieder. Dat betekent dat we kunnen bouwen op de kennis en ervaring van een dergelijk bedrijf. Overig ▪ De ingezette acties op fiets en wandelen worden gecontinueerd; ▪ Wanneer de afwaardering van de 50 km/u naar 30 km/u wegen is afgerond, starten we met het afwaarderen van de 80 km/u wegen naar 60 km/u buiten de bebouwde kom. Kostenraming Voor het uitvoeren van het Mobiliteitsplan Simpelveld 2022-2032 zijn de geschatte kosten als volgt: Jaren

Uitvoeringskosten Kosten inhuur Totaal kosten (per jaar) (€ 95 per uur per jaar) (per jaar)

2022

€ 65.000

€ 57.000

€ 122.000

2023 - 2025

€ 71.500

€ 67.260

€ 138.760

2026 - 2032

€ 45.000

€ 57.380

€ 102.380

35

De totaalkosten voor het uitvoeren van het Mobiliteitsplan 2022 – 2032 zijn: Voor 2022 Voor 2023-2025 Voor 2026-2032 Totaal 2022-2032

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

1 x € 122.000 3 x € 138.760 6 x € 102.380

= = =

€ 122.000 € 416.280 € 614.280 € 1.152.560

In deze berekening zijn nog niet de kosten opgenomen van infrastructurele maatregelen die volgen uit de verschillende inventariserende onderzoeken. Met andere woorden: Mochten er “projecten” voortkomen uit deze onderzoeksfase, dan zijn hier nog géén middelen voor voorzien in dit MUP.

5. Bijlagen Bijlage 1 – Geraadpleegde documenten

Gezondheid

Algemeen

▪

▪

Toerisme

▪

Arcadis, NOVI-gebied Zuid-Limburg – Plan van Aanpak en Uitnodiging, oktober 2020 Gemeente Simpelveld, Strategische visie 2013-2023, juni 2013

▪ Mobiliteit ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

APPM-GoudappelCoffeng, Mobiliteitsvisie Zuid-Limburg – Leaflet, mei 2020 APPM-GoudappelCoffeng, Mobiliteitsvisie Zuid-Limburg – Werkboek - concept, januari 2020 Arriva, Lijnennetkaart Zuid-Limburg, 13 december 2020 BLIQ, Verkeersveiligheidsrapportage Limburg 2016-2020 Braining the future, Visie op Mobiliteit – Stadsregio Parkstad Limburg, september 2020 Provincie Limburg, Mobiliteitsplan - Slim op weg naar morgen, februari 2018 Royal HaskoningDHV, GVVP Simpelveld – Mobiliteitsvisie 2013-2017, augustus 2013 Royal HaskoningDHV, Risicoanalyse verkeersveiligheid, juli 2021 Regio Zuid-Limburg, Mobiliteitsagenda Zuid-Limburg, juli 2021 https://www.waarstaatjegemeente.nl/dashboard/dashboard/mobiliteit/

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

▪

https://www.gezondheidsatlaszl.nl/

Bureau BUITEN e.a., Bestemming Zuid-Limburg 2030 – Visie Vrijetijdseconomie, december 2019 Parkstad, Uitvoeringsprogramma Toerisme Parkstad 2010-2014, februari 2010

Wonen ▪

Parkstad Limburg, Gemeentelijke woonvisie Simpelveld 2017-2021, maart 2017

Klimaat ▪ ▪ ▪

Klimaatakkoord – hoofdstuk mobiliteit, Den Haag 28 juni 2019 https://klimaatmonitor.databank.nl/dashboard/dashboard/mobiliteit/ Parkstad Limburg Energietransitie, Palet 3.0, 2016

36

Bijlage 2 – Factsheet Simpelveld Aantal inwoners Simpelveld

Geregistreerde ongevallen naar zwaarte

Verplaatsingen Simpelveld per modaliteit 2020

Bevolkingsopbouw Simpelveld (2020) 37 Verkeersongevallen per 1000 inwoners

Geregistreerde elektrische auto’s

Geregistreerde ongevallen met elektrische bromfietsen en speed pedelecs Gezondheidsdiagram Simpelveld

Bronnen: Website: WaarStaatjegemeente Website: Klimaatmonitor Website: Allecijfers

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Bijlage 3 – Risico analyse verkeersveiligheid gemeente Simpelveld

SPV aanpak Simpelveld stelt hoge eisen aan verkeerveiligheid. Niet voor niets is de gemeente door het ROVL uitgeroepen tot de meest verkeersveilige gemeente van Zuid Limburg 2016-2020 en wil zij dat ook de komende jaren blijven. Het verkeersveiligheidsbeleid van de gemeente is gebaseerd op de principes van Duurzaam Veilige weginrichting. Hieraan wordt in het nieuwe mobiliteitsbeleid het Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) toegevoegd. Het Strategisch Plan Verkeersveiligheid is een aanpak die het Rijk, provincies, gemeenten en vervoerregio’s samen met maatschappelijke organisaties hebben vormgegeven om de verkeersveiligheid structureel te verbeteren. In het SPV zetten de betrokken partijen gezamenlijk in op een ‘risico gestuurd’ verkeersveiligheidsbeleid: ongevallen voorkómen door de belangrijkste risico’s in het verkeerssysteem (locaties, omstandigheden of gedragingen) proactief aan te pakken. Door de risicogestuurde aanpak wordt er niet alleen gekeken naar ongevalslocaties maar wordt er binnen de gemeente gedetailleerd gekeken naar de grootste risico’s op het gebied van verkeer. Daarbij wordt gekeken naar een groot aantal factoren, waaronder: • Waar verplaatsen zich de meeste verkeersdeelnemers? • Waar verplaatsen zich kwetsbare verkeersdeelnemers (e.g.

ouderen, naar school gaande kinderen etc.)? • Waar is de infrastructuur onveilig ingericht? • Waar zijn grote verschillen in de snelheid tussen weggebruikers? Wegbeheerders maken op basis daarvan een risicoanalyse van het eigen wegennet en stellen vervolgens een uitvoeringsprogramma met concrete maatregelen op om de belangrijkste risico’s in het verkeerssysteem aan te pakken.

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Voorbeeld SPV aanpak Op weg A rijden 10.000 voertuigen per dag en zijn 10 ongevallen gebeurd. Op weg B rijden 4.000 voertuigen per dag en zijn 2 ongevallen gebeurd. Wanneer de klassieke ongevalsgerichte aanpak wordt gehanteerd, zal weg A naar voren komen als meest onveilig, hier zijn immers meer ongevallen gebeurd. Wanneer er met de risicogestuurde aanpak naar het risico van de weg wordt gekeken, blijkt dat weg B het meest onveilig vanwege andere factoren, ook al zijn daar minder ongevallen gebeurd. De risicofactoren op weg B zorgen ervoor dat weg B eruit springt in de SPV aanpak.

Van een ongevalsgerichte aanpak: Weg A: 50km/u 10.000 voertuigen per dag 10 ongevallen 1 ongeval per 1.000 voertuigen, en: • • • •

De weg is goed ingericht De weg beschikt over vrijliggende fietspaden Er zijn geen ongeregelde kruispunten De gemiddelde snelheid is 58 km/uur

Naar een risico-gestuurde aanpak: Weg B: 50km/u 4.000 voertuigen per dag 2 ongevallen 0,5 ongeval per 1.000 voertuigen, maar: • • • •

Aan deze weg wonen veel ouderen De weg wordt gebruikt om naar de voorzieningen in de gemeente te komen Daarnaast is het een schoolroute voor naar schoolgaande kinderen Er zijn geen vrijliggende fietspaden

38

Verkeersveiligheid in Simpelveld In het kader van de SPV aanpak, is door Royal HaskoningDHV een analyse en voorgestelde aanpak gemaakt van de belangrijkste risicothema’s die spelen in Simpelveld. Dit is gedaan op basis van data en informatie uit de www.verkeersveiligheidsmonitor.nl en de risicocijfers van Hastig als onderdeel daarvan. Voor een gedetailleerde toelichting op de SPV analyse van Simpelveld wordt verwezen naar de bijlagen van dit mobiliteitsplan. Risicothema’s die voor Simpelveld lokaal als prioriteit zijn aangewezen zijn: • 30 km/uur wegen • De oudere fietser 30km/u wegen De V85 uit de snelhedentool van VIA laat zien dat de snelheid op een groot deel van de 30 km/u wegen in Simpelveld de maximumsnelheid wordt overschreden. Kijkend naar het aantal slachtoffers als gevolg van verkeersongevallen dan blijkt dat in de gemeente Simpelveld in de periode 2016 – 2020 in totaal 16 slachtoffers zijn gevallen. In deze periode zijn 5 slachtoffers (31%) op 30 km/u wegen gevallen. De laatste jaren is er geen trend waarneembaar en de personenauto is het meest betrokken bij ongevallen en op de bromfiets zijn de meeste slachtoffers gevallen (3). Van de 5 slachtoffers zijn er 3 gevallen op een wegvak en 2 op een kruispunt.

Wat betreft de locaties van de ongevallen dan blijkt dat deze verspreid door de gemeente plaatsvinden, met een concentratie (3) op kruispunten op de Heiweg in Bocholtz. De oudere fietser Het aandeel 60-69 jarigen (van 15,3% naar 15,4%) en het aandeel 70-plussers (van 16,2% naar 18,4%) in de gemeente Simpelveld is in de periode 2015-2019 toegenomen, waardoor het totaal aandeel ouderen is toegenomen tot 33,8%. Dit aandeel ligt iets lager dan het aandeel in Voerendaal (34,8%) en Vaals (35,7%). Kijkend naar het aandeel 65-plussers dan betreft dit 26% in de gemeente, waarbij

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Aan de hand van CROSS-score zijn de meest onveilige trajecten op basis van de ongevallen- én snelheidsscore in de gemeente bepaald. De wegen waarbij de snelheid een grote impact zijn: • • • •

Wijnstraat (betreft 60 km/u gedeelte) Nijswillerweg (50 km/u en 80km/u) Bocholtzerweg (50 km/u), Schiffelderstraat (30 km/u) Pleistraat, Rolduckerweg (50 km/u)

Hieruit blijkt dat de onveilige trajecten waar snelheid een grote impact heeft, naast 30km/u wegen, ook 50- en 60km/u wegen zijn. het aandeel in de wijken Baneheide (35%), Simpelveld (33%) en Hulsveld (28%) hoger ligt en hier dus relatief veel ouderen wonen. De landelijke trend is dat ouderen steeds langer mobiel blijven en dat ouderen steeds meer gebruik maken van ‘nieuwe’ vervoermiddelen zoals de elektrische fiets (en de speed-pedelec). De onervarenheid van de ouderen met deze nieuwe vervoermiddelen kan risico’s veroorzaken in het verkeer. Kijkend naar de verkeersslachtoffers in de gemeente Simpelveld dan betreft 13% van de slachtoffers iemand van 60 jaar of ouder. Dit komt in absolute aantallen wel maar neer op 2 slachtoffers. Beide verkeersslachtoffers zijn echter gevallen met de fiets (1) en de e-bike (1). Aanvullende risicothema’s Naast de hier beschreven risicothema’s op lokaal niveau, spelen een aantal aanvullende overkoepelende thema’s die in de komende jaren ook in Simpelveld als risicothema zijn aangewezen. • Rijden onder invloed • Snelheidsovertreders • Afleiding en smartphone-gebruik • Verkeersovertreders

39

Rijden onder invloed Het thema rijden onder invloed is opgenomen als generiek risico in het SPV 2030 en is zeer moeilijk te duiden op gemeentelijk niveau. Op regionaal niveau is een stijging van het rijden onder invloed (alcohol) te zien over de afgelopen jaren. Van de fietsers die op de spoedeisende hulp terechtkomen geeft 3% van de jongeren en 8% van de ouderen aan dat alcohol een rol speelde bij hun ongeval. Bij 4% van de automobilisten was alcohol in het spel en bij 1% drugsgebruik (en bij 1% medicatiegebruik). In de categorie alcohol en drugs valt ook lachgas. Snelheidsovertreders Snelheid in het verkeer is een risico in Simpelveld. Op verschillende 30 km/u wegen wordt de maximumsnelheid met regelmaat overschreden. Dit hangt samen met de soms beperkte mate waarin de wegen voorzien zijn van de gewenste inrichting. Kijkend naar het aantal snelheidsoverschrijdingen per kilometer weglengte per snelheidslimiet (december 2020), dan blijkt dat bij 30 km/u wegen het percentage overtredingen als gevolg van de snelheidsoverschrijding relatief groot is (ca. 50%), terwijl dit percentage bij 60 km/u bijna 100% is. Dit overigens is vergelijkbaar met andere gemeenten. Afleiding en smartphone-gebruik Afleiding in het verkeer komt steeds meer voor, onder meer omdat het smartphonegebruik in de laatste jaren sterk is toegenomen.

Maar ook vermoeidheid valt onder afleiding en mensen kunnen afgeleid worden door wat ze in de naaste omgeving zien, zoals reclames langs de weg, evenementen of kunstvoorwerpen. Gegevens over dit thema zijn beperkt op lokaal niveau beschikbaar. In het SPV 2030 staat dit thema opgenomen als algemeen landelijk risico thema, hierdoor is het ook opgenomen als risicothema voor de gemeente. Het CROW stelt dat de groepen die het meest gebruik maken van de telefoon tijdens de fiets, een grotere waargenomen gedragscontrole hebben en een positievere attitude hebben over dit telefoongebruik. Dit zijn: vrouwen tussen de 12 en 16 jaar, oudere jongeren, vmbo’ers en jongeren die veel fietsen. Deze groepen schatten hun vaardigheden hoog in en hebben een lage risicoperceptie

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

voor het gebruiken van de telefoon op de fiets. De Interpolis Barometer (SWOV, 2019) geeft aan dat 84,4% van de voetgangers aangeeft de telefoon wel eens te gebruiken, 65,7% van de automobilisten en 55,7% van de fietsers. Er is een relatie tussen leeftijd en mate van telefoongebruik; hoe jonger de verkeersdeelnemer, hoe hoger de mate van gebruik. Verkeersovertreders Toename asociaal en agressief gedrag in het verkeer is landelijk een belangrijk aandachtspunt. Gegevens hierover zijn op lokaal niveau beperkt beschikbaar, en zijn gelimiteerd tot de hoeveelheid boetes die voor verschillende feiten wordt uitgedeeld. Uit nationaal onderzoek door het EenVandaag opiniepanel (2015) blijkt dat 53% van de respondenten aangeeft dat asociaal rijgedrag in het verkeer toeneemt. Met name bumperkleven wordt aangegeven als overtreding waaraan men zich vaak aan ergert. Daarnaast ervaart 49% van de respondenten wel eens agressief rijgedrag dat persoonlijk tegen hun gericht is. Scholen, verzorgingshuizen en publieke voorzieningen Speciale aandacht voor verkeersveiligheid gaat uit naar scholen, verzorgingshuizen en publieke voorzieningen. De gemeente Simpelveld heeft twee brede scholen, waarvan één gevestigd is te Simpelveld en één te Bocholtz.

Het wegvak voor de ingang van de basisschool in Simpelveld wordt tijdens haal- en brengmomenten afgesloten met pionnen voor autoverkeer waardoor de verkeersveiligheid voor de schoolgaande kinderen toeneemt. Daarnaast zijn de vestigingen van D’r Durpswinkel en bijvoorbeeld het servicepunt van de bibliotheek aandachtspunten in het verkeersveiligheidsbeleid van Simpelveld. Oversteekplaatsen die extra aandacht behoeven (nabij scholen, ouderencentra etc.) zijn daarom bijvoorbeeld nu al aangegeven met een blauw bord met een fluorescerende gele achtergrond.

40

Verkeersveiligheid en fietsen De SPV-aanpak verandert de kijk op verkeersveiligheid en het prioriteren van verkeersonveilige locaties. De monitor laat zien dat er tussen 2016 en 2020 14 keer een ongeval plaatsvond waar bij een (elektrische) fietser betrokken was. Er is geen specifieke locatie aan te wijzen waar vaker een ongeval met een fiets gebeurt. De spreiding is breed in en om Simpelveld. Opvallend is dat er in de kern van Bocholtz geen enkel fietsongeval heeft plaatsgevonden. In het onderdeel Verkeersveiligheid (paragraaf 3.2) is al opgemerkt dat met name de oudere fietser in de toekomst een aandachtspunt is. Echter geldt ook de noodzaak om blijvend aandacht te houden voor andere categorieën fietsers, waaronder scholieren en recreatieve fietsers. Om de verkeersveiligheid van fietsers te verbeteren, is het belangrijk om te blijven monitoren en op basis van de risicogestuurde benadering, in de komende jaar een aantal risicolocaties aan te pakken.

41 Figuur bijlage 2. Overzicht ongevallen Simpelveld 2014-2019 (bron: SPV monitor Simpelveld)

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Bijlage 4 – Resultaten bewonersenquête Op basis van de contouren van de beleidsnota (hoofdstuk 2 – Mobiliteit in Simpelveld 2032) is inwoners gericht gevraagd naar hoe zij aankijken tegen duurzame en gezonde mobiliteit. Daarbij is inzichtelijk gemaakt wat het huidige mobiliteitsgedrag is en waar mensen behoeften aan hebben ten aanzien van duurzame mobiliteit. De enquête is uitgezet in de periode van 18 juni tot en met 4 juli 2021. De gemeente heeft hierover gecommuniceerd via de Troebadoer, via Gemeenteberichten en diverse malen via sociale media.

wateroverlast (klimaatadaptatie) en ruimtelijke inrichting (krappe en smalle straten). Ook al is de uitkomst van de enquête niet representatief, toch vallen een aantal zaken op: ▪

▪

▪ ▪

Uiteindelijk hebben 64 inwoners gereageerd, waarmee de enquête niet representatief is voor de hele gemeente. Aangezien er meerdere malen aandacht aan is besteed via de gemeentelijke communicatiekanalen, is de inschatting dat de lage respons komt doordat de meeste inwoner weinig bezig zijn met duurzaamheid, gezondheid of mobiliteit. Dit is daarom ook een aandachtspunt bij het willen vergroten van het mobiliteitsbewustzijn van inwoners: maak inwoners meer bekend met het onderwerp gezonde en duurzame mobiliteit. En koppel dit mobiliteitsbewustzijn aan onderwerpen die al spelen in de gemeente zoals

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032

Inwoners lijken al wel bezig te zijn met het verduurzamen van woningen en het gebruik van duurzame energiebronnen. Verder lijken inwoners ook redelijk bewust bezig met lokaal eten, afval scheiden en consuminderen. Duurzaam reizen vinden inwoners het minst belangrijk. Bij het vergroten van het mobiliteitsbewustzijn door o.a. campagnes kan daarom voor mobiliteit gezocht worden naar aanhaking met de andere duurzaamheidsthema’s; Het gebruik van duurzame energiebronnen speelt onder de deelnemers aan de enquête wel enigszins. Dit kan gekoppeld worden aan duurzame mobiliteit omdat de mens zelf de meest duurzame energiebron is van reizen; De auto wordt het vaakst gebruikt, mogelijk omdat mensen daar geen problemen mee ervaren (goede routes, voldoende parkeergelegenheid); Gezondheid en ontspanning zijn voor de respondenten belangrijke redenen om te fietsen. De gemiddelde leeftijd van de respondenten was +/- 50 jaar, dus wellicht zit hier een relatie.

42

OP WELKE MANIER BENT U AL BEZIG MET VERDUURZAMEN?

15

29

36

38

40

40

41

49

62

N=64

0

5

43

Mobiliteitsplan Simpelveld 2022 – 2032