5. Bijlage 1 Wettelijke en lokale toetsingscriteria
Tekst van het document
Wettelijke en lokale toetsingscriteria publieke lokale media-instelling Januari 2024 Score 0 = onvoldoende Score 1 = voldoende Score 2 = goed Deze toetsing is mede tot stand gekomen op basis van adviezen van Media-Adviseurs Nederland (MANL) en Awesome affairs. Wettelijke toetsingscriteria Is de aanvrager een rechtspersoon naar Nederlands recht met volledige rechtsbevoegdheid? Met andere woorden: is het een stichting of vereniging?
Stichting Plus Score: 2 Uit de statuten zoals aangeleverd door Stichting Plus kunnen wij concluderen dat de aanvrager een stichting is.
Stichting ZO-NWS Score: 2 Uit de statuten zoals aangeleverd door Stichting ZO-NWS kunnen wij concluderen dat de aanvrager een stichting is.
Stelt de aanvrager zich ten doel op lokaal niveau de publieke mediaopdracht uit te voeren door media-aanbod te verzorgen dat is gericht op de bevrediging van maatschappelijke behoeften die in de gemeenten leven?
Score: 2 Op basis van de statuten zoals aangeleverd door Stichting Plus kunnen wij concluderen dat in artikel 2 het doel van de stichting is vastgelegd. Dit is o.a. het op lokaal niveau van de publieke mediaopdracht door het verzorgen van media-aanbod dat gericht is op bevrediging van maatschappelijke behoeften die in de gemeente waarop de instelling richt leven, en het verrichten van alle activiteiten die nodig zijn om daarmee een publieke taak te vervullen (artikel 2 lid c.)
Score: 2 Op basis van de statuten zoals aangeleverd door Stichting ZO-NWS kunnen wij concluderen dat in artikel 3 het doel van de stichting is vastgelegd. Dit is o.a. het op lokaal niveau uitvoeren van de publieke mediaopdracht door het verzorgen van media-aanbod dat gericht is op de bevrediging van maatschappelijke behoeften die in de gemeente waarop de instelling zich richt leven, en het verrichten van alle activiteiten die nodig zijn om daarmee een publieke taak te vervullen (artikel 3 lid 2.)
Heeft de aanvrager volgens de statuten een orgaan dat het beleid voor het media-aanbod bepaalt?
Score: 2 Op basis van de statuten zoals aangeleverd door Stichting Plus kunnen wij concluderen dat in artikel 7 schriftelijk is vastgelegd dat deze stichting een programmabeleid bepalend orgaan heeft.
Score: 2 Op basis van de statuten zoals aangeleverd door Stichting ZO-NWS kunnen wij concluderen dat in artikel 10 is vastgelegd dat deze stichting een programmabeleid bepalend orgaan heeft.
1
Is het programmabeleid-bepalende orgaan (hierna: pbo) representatief samengesteld voor de in uw gemeente belangrijkste voorkomende maatschappelijke, culturele, geestelijke en godsdienstige stromingen?
Score: 2 In de pbo ledenlijst kunnen wij lezen dat de leden die hierin vertegenwoordigd zijn allemaal vanuit hun eigen vakgebied een onafhankelijk en belangrijke rol binnen de werkgebieden en terreinen van de gemeente bezetten. • Jongeren • Werknemers • Werkgevers • Evenementen • Onderwijs en educatie • Sport en recreatie • Kunst en cultuur • Etnische en culturele minderheden • Maatschappelijke zorg en Welzijn • Ouderen
Score: 2 In de pbo ledenlijst kunnen wij lezen dat de leden die hierin vertegenwoordigd zijn allemaal vanuit hun eigen vakgebied een onafhankelijk en belangrijke rol binnen de werkgebieden en terreinen van de gemeente bezetten. • Maatschappelijke zorg en welzijn • Cultuur en kunst • Kerkgenootschappen • Onderwijs en educatie • Sport en recreatie • Toerisme • Werknemers • Werkgevers • Ouderen • Jongeren • Etnische en culturele minderheden
Op basis van bovenstaand overzicht concluderen wij dat beide aanvragen voldoen aan de wettelijke toetsingscriteria. Beide omroepen scoren 8 punten. Lokale toetsingscriteria Per gemeente kan slechts één lokale omroep worden aangewezen. Aangezien het samengaan van de aanvragers niet is gerealiseerd verzoekt het Commissariaat de gemeenteraad om naast de wettelijke toets ook een lokaal voorkeursadvies uit te brengen over de vraag welke aanvrager het beste in staat wordt geacht om de functie van lokale omroep in Simpelveld te vervullen. De gemeenteraad heeft immers bij uitstek zicht op lokale factoren die hiervoor relevant zijn. Aan de hand van de toetsingscriteria zijn de aangeleverde documenten van de aanvragers doorlopen en is onderstaand in de kolom ‘wegingsfactor’ de beoordeling toegevoegd inclusief een nadere onderbouwing. Hierbij werken wij met een weging van maximaal 2 punten. Lokale toetsingscriteria Representativiteit en functioneren pbo • Uit hoeveel stromingen/leden bestaat het pbo?
Stichting Plus Score: 2 Deze score wordt toegekend omdat de informatie en het functioneren van het pho duidelijk beschreven is. 2
Stichting ZO-NWS Score: 2 Deze score wordt toegekend omdat de informatie en het functioneren van het pho duidelijk beschreven is.
• •
Is het functioneren goed geborgd (bv. is er een duidelijke taakomschrijving? Hoe vaak komt het pbo bij elkaar?)
Aansluiting op diversiteit en informatiebehoefte inwoners • In hoeverre richt het media-aanbod zich op de geografische leefomgeving van de inwoners van de gemeente? • Heeft de aanvrager een onderbouwd plan om aan de informatiebehoefte van verschillende doelgroepen (inwoners) van de gemeente te voldoen? • Is er een markt-, luister-, kijk- of klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd? • In hoeverre is er in de beleidsplannen/programmering aandacht voor actueel lokaal nieuws en lokale activiteiten (bv. continue uitzending, live-programmering, aantal nieuwsbulletins) en voor cultuur en educatie? • Speelt de aanvrager in op trends en ontwikkelingen in mediagebruik (inclusief digitalisering)?
Het pbo bestaat uit 10 stromingen. Voor de stroming Kerkgenootschappen is men op zoek naar een kandidaat. Het lijkt een voldoende afspiegeling van de maatschappij. Het pbo werkt volgens de in de stichtingsstatuten vastgestelde wijze. Verder beschikt de stichting over een reglement en een functiebeschrijving. Het pbo vergadert 4x per jaar. Score:1
Het pbo bestaat uit 11 stromingen. Het lijkt een voldoende afspiegeling van de maatschappij. Het PBO werkt volgens de in de stichtingsstatuten vastgestelde wijze. Er is geen aanvullend reglement. Het pbo vergadert minimaal 2x per jaar, soms vaker als het nodig is.
Deze score wordt toegekend omdat het media-aanbod zich richt op de geografische leefomgeving van de inwoners van de gemeente, er is aandacht voor lokaal nieuws maar vaak in de vorm van ‘infotainment. De omroep speelt in op trends en ontwikkelingen in mediagebruik.
Deze score wordt toegekend omdat het media-aanbod zich richt op de geografische leefomgeving van de inwoners van de gemeente, er is aandacht voor lokaal nieuws. De omroep is in hoofdzaak een nieuwszender, men richt zich vooral op onafhankelijke lokale journalistiek. De omroep speelt in op trends en ontwikkelingen in mediagebruik. Nieuwe ontwikkeling is het gebruik van een app.
De inwoners van Heerlen, Kerkrade en Simpelveld worden geïnformeerd en betrokken in hun media-aanbod. Er is geen onderbouwd plan om aan de informatiebehoefte van verschillende doelgroepen van de gemeente te voldoen. Stichting PLUS/RTV Parkstad beroept zich op 23 jaar ervaring als het gaat om het effectief kunnen bereiken van doelgroepen en het hebben van een relevant en aantrekkelijk aanbod. Ook kijkt men naar demografische kenmerken.
Score:2
De berichtgeving van ZO-NWS richt zich op de hele Parkstadregio (schaal van (hyper)lokaal tot regio breed). De content van ZO-NWS is op alle beschikbare kanalen en platforms te vinden: TV, radio, website zo-nws.nl, youtube, twitter, facebook en Instagram. Dankzij de samenwerking met Omroep Landgraaf wordt de content nog verder verspreid. Er is geen concreet onderbouwd plan om aan de informatiebehoefte van
3
Er is geen eigen nieuwsgaring (misschien soms door stagiaires). Zeker niet door professionele journalisten. Nieuws wordt overgenomen van anderen. Er is wel een informatief aanbod, vaak gericht op amusement en licht van toon. Men speelt met name in op thema’s die leven. Wie is de burger. Wat wil die horen? Zo maakt men programma’s met het RIEC over ondermijnend gedrag of hoe werkt de politie bijvoorbeeld bij een inval. Ook laat het spelers van Roda JC zien, terwijl zij trainen en vermeldt men het verhaal achter de wedstrijden. Beleef Kerkrade in zendtijd ingekocht door de gemeente, waarbij de gemeente de inhoud bepaalt. Zij geven aan dat ze een goede balans zoeken tussen informatieve, educatieve en vermakelijke programma’s Er is geen markt-, luister-, kijk- of klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Volgens de stichting is dit niet te bekostigen.
Zij verzamelen wel kwalitatieve gegevens, zoals feedback en meningen van luisteraars/kijkers om inzicht te krijgen in luister- en kijkgedrag. Van tijd tot tijd doen zij onderzoek in de centra van de gemeentes (‘kijkt of luistert u wel eens naar RTV Parkstad?’). Er wordt gebruik gemaakt van de mediakanalen radio, televisie, website en social media. Zij hebben ‘visual radio’(live radio 4
verschillende inwoners van de gemeente te voldoen. Er zijn plannen op abstract niveau. Er is jaarlijks programmabeleid maar dit is niet als zodanig toegevoegd. Het bieden van kwalitatieve journalistiek vinden zij hun corebusiness. Er is een beleidsplan waarin ze aangeven dat streeknieuws binnen het programma-aanbod prioriteit krijgt. Dit is ook terug te zien op de website. Men publiceert eigen nieuwsberichten door eigen journalistieke professionals. Overdag is er elk uur een nieuwsbulletin op radio en online. Er is aandacht voor lokaal en streekgebonden nieuws en achtergrond in de breedste zin van het woord: politiek, samenleving sport en cultuur. Ook evenementen, carnaval en programma’s met een educatief karakter worden in het beleidsplan genoemd. Er is geen markt-, luister-, kijk- of klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Volgens de stichting is dit complex en kostbaar. Wel gebruikt men beschikbare analyses van o.a. Google, Facebook, YouTube, Twitter en een app. Dit is in hun ogen een goede ondersteuning van het programmabeleid. Ook de bezoekersaantallen van de website en social media worden gemonitord en laten een stijging zien. Er wordt gebruikgemaakt van tv, social media, internet, radiobulletins, een app en
Samenwerkingen met lokale partners en/of organisaties. • Geeft de aanvrager inzicht in de samenwerkingen die hij aangaat met (lokale) partners, zoals onderwijs, bibliotheken, culturele organisaties, sportinstellingen en/of andere media-instellingen? • Als de aanvrager een nieuwe organisatie is, kan gevraagd worden om intentieverklaringen met mogelijke samenwerkingspartners.
kijken) en zijn klaar voor de ontwikkeling DAB+. Op tv-gebied wordt gebruik gemaakt van de meest moderne apparatuur en software met een beeldkwaliteit van 4K. Er wordt ‘web-first’ gewerkt waardoor alle content ten alle tijden online beschikbaar is
pushberichten om de inwoners te bereiken. Ook is er 24/7 berichtgeving. Op het gebied van innovatie is de stichting een van de weinige publieke streekomroepen met een eigen nieuws-app voor mobiele devices.
Score:1 Deze score wordt toegekend omdat er samenwerking plaatsvindt maar de inhoud van deze samenwerking niet altijd helder is.
Score:2 Deze score wordt toegekend omdat er samenwerking plaatsvindt. De inhoud van deze samenwerking is niet altijd helder. Er is wel een toekomstgericht samenwerkingscontract met Omroep Landgraaf.
De stichting noemt de volgende samenwerking: Vistacollege (bieden van stageplaatsen), de Boekenclub Kerkrade en de bibliotheken (informatief programma), de Nieuwe Nor (opname en uitzending muzieksessies), gemeenten (Beleef Kerkrade TV, zendtijd politieke partijen), Roda JC (aankondiging wedstrijden, Roda nieuws), Oefenbunker (muzieksessies), Parkstad Limburg Theaters (interviews met artiesten over voorstellingen), Brikke Oave (informatie en interviews), Schunck (bibliotheek/muziekschool: informatie en interviews), Stadsjournaal Brunssum (levert uitzending), Cultuurhuis (informatie, interviews, opname voorstellingen), Scouting (interviews), etc. Daarnaast wordt samengewerkt met de Alzheimerstichting en met Mijn Oord (Ron Meijer – SP), een project in verband met de aanpak van laaggeletterdheid/armoede. Zo ook met Mockus Heerlen, een project in verband met ondermijnende criminaliteit binnen Parkstad. Elk 5
De samenwerking staat genoemd in het beleidsplan. De stichting werkt samen met; Omroep Landgraaf. Er is een samenwerkingscontract. Beide omroepen en ook de NLPO zien dat als een belangrijk stap voor de verdere vorming van een sterke, publieke streekomroep voor de regio Parkstad. Verder wordt genoemd samenwerking met gemeenten Brunssum, Beekdaelen en Voerendaal, Visit Zuid Limburg, bibliotheken, Movare, Roda JC, Worldfestival Parade Brunssum en Koning Carnaval, Provincie Limburg, IBA. Hoe die samenwerking inhoudelijk vorm krijgt is onduidelijk. Ook samenwerking met L1 (nieuwsuitwisseling), 1Limburg, De Limburger en de NOS. Landelijk is er uitwisseling van content en journalisten met de NOS en is er beleidsmatige uitwisseling met de Stichting
jaar zenden zij carnavalsprogramma uit. Wat betreft de nieuwsvoorziening wordt samengewerkt met L1.
Nederlandse Publieke Lokale Omroepen (NLPO). ZO-NWS is een erkend leerbedrijf.
Zij zijn tot dusver nog niet in contact gekomen met een lokale samenwerkingspartner die hun visie onderschrijft en die een meerwaarde kan hebben voor samenwerking. RTV Parkstad is een erkend leerbedrijf. Interactie en participatie inwoners. • In hoeverre geeft de aanvrager vorm aan interactie met inwoners van de gemeente? • In hoeverre is sprake van burgerparticipatie bij het verzorgen van het mediaaanbod? • Heeft de aanvrager een solide vrijwilligersbestand? • Zorgt de aanvrager ervoor dat hij goed vindbaar/bereikbaar is voor inwoners voor eventuele vragen/opmerkingen/suggesties?
Score:1 Deze score wordt toegekend omdat er weliswaar interactie met inwoners plaatsvindt maar burgers niet proactief uitgenodigd worden om te participeren. Vrijwilligersbestand lijkt solide. De omroep is vindbaar/bereikbaar voor inwoners.
Score:2 Deze score wordt toegekend omdat er interactie met inwoners plaatsvindt en er eerste stappen zijn genomen om de burger proactief te betrekken. Vrijwilligersbestand lijkt solide. De omroep is vindbaar/bereikbaar voor inwoners.
Feedback vanuit pbo en inwoners neemt men serieus. Interactie wordt niet echt genoemd. Het lijkt vooral te gaan om het aanleveren van informatie door anderen. Zij stellen dat ze voor informatie medeafhankelijk zijn van de informatie die zij van gemeenten, lokale organisaties en instanies krijgen.
Interactie met inwoners vindt plaats via pbo, vrijwilligers en contactmogelijkheden. De stichting werkt aan een nieuwe vorm van interactie waarbij de berichtgeving lezers/kijkers uitnodigt tot reactie. Daarnaast zijn ze bezig met het opzetten van een Parkstad Panel naar voorbeeld 1Vandaag Panel, om nog sneller informatie van het publiek te krijgen.
Al 23 jaar heeft RTV Parkstad ruim 30 vrijwilligers die zowel op radio als televisieprogramma’s verzorgen. Het merendeel is al jarenlang bij RTV Parkstad werkzaam en een vertrouwde ‘stem’ of een vertrouwd ‘gezicht’ op televisie.
6
Er wordt gebruik gemaakt van een hechte groep van vrijwilligers. Het aantal is niet duidelijk. De ene keer gaat het om 30 vrijwilligers, de andere keer 40.
Professioneel geborgde organisatie • Heeft de aanvrager een transparante organisatiestructuur met duidelijk belegde taken en verantwoordelijkheden (denk aan bestuur/pbo/redactie)? • Is de redactionele onafhankelijkheid geborgd (bv. in statuten, samenwerkingsovereenkomsten)
Zowel in de radio- als tv-programma’s wordt steeds melding gemaakt van telefoonnummers/website/frequenties/social mediakanalen (zowel via commercials als live gesproken woord). Via de social mediakanalen en aparte emailadressen kan 24 uur per dag gereageerd worden. Vragen worden zo spoedig mogelijk beantwoord en opmerkingen/suggesties worden altijd meegenomen Score: 2 Deze score wordt toegekend omdat de organisatiestructuur voldoende transparant is en de redactionele onafhankelijkheid geborgd.
De zender is 24/7 bereikbaar voor publiek, bijvoorbeeld via e-mail, whatsapp, sociale media, telefoon en een contactformulier op website. Daarnaast beschikt de omroep over een klachtenprocedure via de website.
Stichting PLUS heeft voor de uitvoering contractuele afspraken met een producent: RTV Parkstad.
Uit de aangeleverde informatie concluderen we dat de organisatiestructuur transparant is en de taken en verantwoordelijkheden zijn duidelijk verdeeld,
Uit de aangeleverde informatie concluderen we dat organisatiestructuur transparant is. Er is een redactiestatuut. Hierin zijn taken en verantwoordelijkheden vastgelegd. Er is een programmastatuut. RTV Parkstad heeft 3 fte in loondienst. Parkstad is een kweekvijver voor talent en heeft al een aantal Dj’s opgeleid, die doorgestroomd zijn naar landelijke zenders
7
Score: 2 Deze score wordt toegekend omdat de organisatiestructuur voldoende transparant is en de redactionele onafhankelijkheid geborgd.
ZO-NWS heeft in 2020-2022 deel uitgemaakt van de pilot (van NLPO en) het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek tot verdere professionalisering van de nieuwsvoorziening op lokaal niveau. Dankzij deze professionaliseringsslag heeft ZO-NWS zich nog verder kunnen ontwikkelen tot streekomroep. De redactie kon in deze periode worden uitgebreid met 3 fte’s, ingevuld door journalistieke professionals. Het aantal eigen nieuwsverhalen steeg fors: eind 2021 produceerde ZO-NWS meer dan 6 eigen berichten per dag met maandelijks gemiddeld 8 primeurs. Het aantal bezoekers
van de website is gedurende de 2 jaar SvdJ-subsidie met 400% toegenomen tot 4 miljoen! ZO-NWS is op dit moment een kleine media-instelling, bestaande uit 5 fte professionals en een hechte groep vrijwilligers. Daarnaast wordt geregeld een beroep gedaan op freelancers en zzp’ers. Zij worden aangestuurd door een directeur/hoofdredacteur met een jarenlange(journalistieke) ervaring. Het stichtingsbestuur vergadert regelmatig en beslist op hoofdlijnen. De redactionele onafhankelijkheid is geborgd in het redactiestatuut. Hierin zijn ook taken duidelijk belegd en is journalistieke onafhankelijkheid gewaarborgd.
Financiële situatie • Is het aannemelijk dat de aanvrager de komende vijf jaar financieel stabiel is? • Heeft de aanvrager een onderbouwde en realistische begroting opgesteld?
Score: 1 Deze score wordt toegekend omdat we op basis van de aangereikte informatie niet met zekerheid kunnen stellen dat de aanvrager de komende vijf jaar stabiel is. De financiële situatie lijkt solide. De omroep heeft geen begroting aangeleverd maar wel een financieel meerjarenoverzicht over de jaren 2019 t/m 2022.
De stichting geeft aan dat de financiële situatie al jaren stabiel is. De coronaperiode
8
De samenwerking met Omroep Landgraaf is vastgelegd in een samenwerkingsovereenkomst. Score: 1 Deze score wordt toegekend omdat we op basis van de aangereikt informatie niet met zekerheid kunnen stellen dat de aanvrager de komende vijf jaar stabiel is. De financiele situatie lijkt solide. Men ontvangt de komende jaren een landelijke subsidie om zich door te ontwikkelen tot streekomroep. Er ligt een begroting voor. De stichting heeft geen meerjaren begroting aangeleverd. De gegeven begroting waarin rekening is gehouden met een
heeft hier wel een uitzondering op gevormd. Er wordt jaarlijks een begroting opgesteld. Er is echter geen begroting aangeleverd. Wel de jaarstukken van RTV Parkstad over 2020 en 2022. In de jaarrekening 2022 staat ook een meerjarenoverzicht van 2019 t/m 2022. In al die jaren was er een positief bedrijfsresultaat.
Totaalscore:
Wettelijke toetsingscriteria: 8 Aanvullende toetsingscriteria: 8 Totaalscore: 16 van de te behalen 20
9
uitbreiding van het werkgebied (uitgaven €723.810/inkomsten €733.705) is tot op zeker hoogte onderbouwd. Deze is volgens de stichting gebaseerd op jarenlange ervaring in een steeds veranderd medialandschap. De begroting sluit af met een positief resultaat (€8.895,-) en is in hun ogen realistisch. Zij hebben de conclusie getrokken dat een financieel gezond mediabeleid in ons land alleen haalbaar is door vorming en samenwerking van lokale omroepen op streekniveau. De toekenning van subsidie vanuit Stimuleringsfonds voor de Journalistiek is wel een positief signaal. Stichting ZO NWS geeft aan dat een stabiele en realistische begroting een vereiste is bij subsidieaanvragen bij instellingen zoals het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek. Wettelijke toetsingscriteria: 8 Aanvullende toetsingscriteria: 11 Totaalscore: 19 van de te behalen 20