CConstaterende datSimpelveld
Koppel je AI →
Document · PDF

5. Bijlage 1 Programmabegroting 2027

Commissie gecombineerd Mens en Middelen-Leefomgeving 15 oktober 2026, gemeente SimpelveldBij agendapunt: Raadsvoorstel 26-48 Programmabegroting 202755.952 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 7

Omgevingsvisie In 2026 is hard gewerkt aan de totstandkoming van de gemeentelijke Omgevingsvisie. De Omge- vingsvisie vormt het integrale en strategische kader voor de ontwikkeling van de fysieke leefomge- ving en bouwt voort op de Strategische Visie van de gemeente Simpelveld. Hierin worden maat- schappelijke opgaven zoals wonen, economie, mobiliteit, landschap, klimaatadaptatie, gezondheid en leefbaarheid in samenhang beschouwd. De vaststelling van de Omgevingsvisie is voorzien in december 2026. Daarmee wordt een belang- rijke mijlpaal bereikt in de verdere ontwikkeling van het gemeentelijke beleid voor de fysieke leef- omgeving. Vanaf 2027 verschuift de nadruk van beleidsontwikkeling naar uitvoering. De Omgevingsvisie vormt daarbij het vertrekpunt voor de verdere uitwerking van programma's, waaronder het Volks- huisvestingsprogramma, en voor de integrale beoordeling van ruimtelijke ontwikkelingen en ge- biedsontwikkelingen. Volkshuisvesting als regieopgave De druk op de woningmarkt blijft ook in 2027 onverminderd groot. De beschikbaarheid en betaal- baarheid van woningen, de toenemende vergrijzing, de groeiende zorgvraag en de kwaliteit van de leefomgeving vragen om een integrale aanpak. Met de inwerkingtreding van de Wet versterking regie volkshuisvesting is de gemeentelijke regierol op het gebied van wonen verder versterkt.

De gemeente Simpelveld werkt in 2027 samen met de gemeenten binnen Parkstad Limburg, de Provincie Limburg, woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties en het Rijk, aan het opstellen en vaststellen van het Volkshuisvestingsprogramma. Dit programma vormt, als verplicht pro- gramma onder de Omgevingsvisie, het toekomstige beleidskader voor de gemeentelijke volkshuis- vestelijke opgave en geeft richting aan de ontwikkeling van de woningvoorraad, de woningbouw- programmering, de huisvesting van aandachtsgroepen en urgente en de verbinding tussen wonen, welzijn en zorg. Prioriteiten Activiteiten Wonen, volkshuisvestiging en gebiedsontwikkeling Omgevingsvisie Volkshuisvestiging als regieopgave Regionale samenwerking Van beleid naar uitvoering Wonen, welzijn en zorg Regie op gebiedsontwikkeling Samenwerking en uitvoering Kernplannen en gebiedsontwikkelingen Gebiedsontwikkeling Kruinweg – Nijswillerweg Simpelveld Gebiedsontwikkeling Schoolstraat-Kloosterhof Bocholtz Gebiedsontwikkeling De Baan Bocholtz 80 Tot het moment van vaststelling blijft de gemeente uitvoering geven aan de bestaande lokale en regionale beleidskaders, de Woondeal Limburg en de regionale woonafspraken binnen Parkstad.

Daarmee wordt de continuïteit van het woonbeleid geborgd en wordt tegelijkertijd toegewerkt naar de nieuwe wettelijke instrumenten die de gemeente vanaf de vaststelling van het Volkshuis- vestingsprogramma kan inzetten. Regionale samenwerking De volkshuisvestelijke opgave is bij uitstek een regionale opgave. De gemeente blijft daarom inten- sief samenwerken binnen de Stadsregio Parkstad Limburg. Door gezamenlijk op te trekken bij wo- ningbouwprogrammering, woningmarktonderzoek, wonen, welzijn en zorg, duurzaamheid en leef- baarheid ontstaat een sterke regionale uitvoeringskracht, met behoud van voldoende ruimte voor lokaal maatwerk. Deze samenwerking heeft de afgelopen jaren aantoonbaar bijgedragen aan het verwerven van rijks- en provinciale subsidies (meer dan € 7 miljoen), de ontwikkeling van regionale beleidskaders en het versnellen van woningbouwontwikkelingen. Ook in 2027 blijft de gemeente actief bijdragen aan de uitvoering van de Woondeal Limburg en de verdere uitwerking van de regionale volkshuis- vestelijke opgave. Van beleid naar uitvoering Na een periode waarin de nadruk lag op beleidsontwikkeling, verschuift de aandacht steeds na- drukkelijker naar de uitvoering van woningbouw- en gebiedsontwikkelingen.

De gemeente voert daarbij regie en/of levert de kaders aan op ontwikkelingen die bijdragen aan de maatschappelijke opgaven op het gebied van wonen, leefbaarheid, duurzaamheid en ruimtelijke kwaliteit. Nieuwe initiatieven worden integraal beoordeeld. Naast de woningbouwopgave wordt nadrukke- lijk gekeken naar de kwaliteit van de openbare ruimte, klimaatadaptatie, waterberging, mobiliteit, parkeren, groen, landschappelijke inpassing en de bijdrage aan de leefbaarheid van de kernen. Niet het maximale aantal woningen staat daarbij centraal, maar het realiseren van kwalitatief hoogwaardige woongebieden die aansluiten bij de behoefte van inwoners en bijdragen aan een toekomstbestendige fysieke leefomgeving. Wonen, welzijn en zorg De ontwikkeling van passende woonvormen vraagt om een integrale benadering van wonen, wel- zijn en zorg. Samen met woningcorporaties, zorg- en welzijnsorganisaties en de Parkstadgemeen- ten wordt verder gewerkt aan de uitvoering van de regionale toekomstvisie Wonen, Welzijn en Zorg. De gemeente zet in op voldoende passende woningen voor ouderen, starters en andere aandacht groepen, het versterken van de leefbaarheid in bestaande wijken en het bevorderen van zelfstan- dig wonen. Daarbij wordt aangesloten bij de regionale uitvoeringsagenda, die in 2027 verder vorm krijgt.

Het sturingsinstrument Huisvestingsverordening inclusief de verplichte urgentieverordening zal in 2027 worden vastgesteld. Regie op gebiedsontwikkeling In 2027 ligt de nadruk op de verdere uitwerking van een aantal strategische gebiedsontwikkelin- gen. Daarbij wordt niet uitsluitend gestuurd op woningbouw, maar op integrale gebiedsontwikke- ling waarin wonen, mobiliteit, klimaatadaptatie, openbare ruimte, voorzieningen en ruimtelijke kwaliteit in samenhang worden ontwikkeld. Belangrijke ontwikkelingen zijn onder meer het Centrumplan Simpelveld, de woningbouwontwik- keling Kruinweg – Nijswillerweg en de gebiedsontwikkeling rondom het voormalige 81 woonzorgcentrum in Bocholtz. Daarnaast blijft de gemeente actief in gesprek met particuliere ini- tiatiefnemers over de verdere ontwikkeling van locaties uit de Ontwikkelkaart Woningbouw Sim- pelveld. Samenwerking en uitvoering De samenwerking met Krijtland Wonen blijft een belangrijke pijler onder het gemeentelijke woon- beleid. Binnen de jaarlijkse prestatieafspraken worden gezamenlijke ambities vertaald naar con- crete uitvoeringsafspraken over betaalbaarheid, beschikbaarheid, verduurzaming, leefbaarheid, doorstroming en passende huisvesting voor verschillende doelgroepen.

Belangrijk hierbij te ver- melden is dat in 2027 ook zorg- en welzijnspartijen aansluiten bij de gesprekken om nog beter de integraliteit tussen de diverse beleidsvelden te kunnen waarborgen. Daarnaast blijft de Startersle- ning een belangrijk instrument om de bereikbaarheid van koopwoningen voor starters te vergro- ten. De werking van dit instrument wordt periodiek geëvalueerd, zodat het blijft aansluiten bij de ontwikkelingen op de woningmarkt. In 2027 staat de gemeente voor de opgave om de overgang voor te bereiden van beleidsontwikke- ling naar uitvoering. Daarbij ligt de focus op:  De verdere uitwerking van de Omgevingsvisie in programma's;  Het opstellen en vaststellen van het Volkshuisvestingsprogramma in regionale samenwerking;  De uitvoering van de Woondeal Limburg en de regionale woonafspraken;  Het versnellen van kwalitatief hoogwaardige woningbouw- en gebiedsontwikkelingen;  Een evenwichtige woningbouwprogrammering passend bij de lokale behoefte;  Het versterken van de doorstroming op de woningmarkt;  Het vergroten van de leefbaarheid en ruimtelijke kwaliteit binnen de kernen;  Een krachtige samenwerking met woningcorporaties, ontwikkelaars, maatschappelijke organi- saties en regionale partners.

Hiermee wordt verder gebouwd aan een toekomstbestendige gemeente waarin wonen, welzijn, zorg en ruimtelijke kwaliteit elkaar versterken en waarin iedere ontwikkeling bijdraagt aan een aantrekkelijk en leefbaar Simpelveld. Kernplannen en gebiedsontwikkelingen Centrumplan Simpelveld Het Centrumplan Simpelveld is de grootste binnenstedelijke gebiedsontwikkeling binnen de ge- meente en levert een belangrijke bijdrage aan de volkshuisvestelijke opgave, de versterking van het centrum en de ruimtelijke kwaliteit van de leefomgeving. Door de herontwikkeling van een verouderd en deels leegstaand gebied ontstaat ruimte voor een gevarieerd woningbouwpro- gramma, een aantrekkelijke openbare ruimte en een kwaliteitsimpuls voor het centrum. In 2027 ligt de nadruk op de verdere planuitwerking, de planologische procedures en de voorbereiding van de uitvoering. Daarbij wordt integraal gestuurd op woningbouw, klimaatadaptatie, mobiliteit, par- keren, vergroening en de versterking van het centrum als aantrekkelijk woon- en verblijfsgebied. Gebiedsontwikkeling Kruinweg – Nijswillerweg Simpelveld De ontwikkeling van de locatie Kruinweg – Nijswillerweg vormt één van de belangrijkste uitbrei- dingslocaties van de gemeente Simpelveld.

De ambitie is om een kwalitatief hoogwaardige woon- wijk te realiseren die recht doet aan de landschappelijke kwaliteiten van het gebied en tegelijkertijd bijdraagt aan de gemeentelijke volkshuisvestelijke opgave. In 2027 wordt de gebiedsvisie verder uitgewerkt tot een integraal stedenbouwkundig plan, waarbij ruimtelijke kwaliteit, landschappe- lijke inpassing, klimaatadaptatie, mobiliteit, parkeren en een evenwichtige woningbouwprogram- mering centraal staan. De gemeente voert hierbij regie op de planvorming en bewaakt de samen- hang tussen de gemeentelijke ambities, de ruimtelijke kwaliteit en de maatschappelijke meer- waarde van de ontwikkeling. 82 Gebiedsontwikkeling Schoolstraat-Kloosterhof Bocholtz De gebiedsontwikkeling Schoolstraat Bocholtz is een goed voorbeeld van de wijze waarop de ge- meente invulling geeft aan haar regierol binnen complexe gebiedsontwikkelingen. In samenwer- king met Krijtland Wonen, Meander en overige betrokken partijen wordt gewerkt aan een integrale ontwikkeling waarin wonen, zorg, leefbaarheid en de kwaliteit van de openbare ruimte samenko- men. Door deze integrale samenwerking wordt toegewerkt naar een toekomstbestendige gebieds- ontwikkeling die aansluit bij de woonbehoefte, de zorgvraag en de ambities uit de Omgevingsvisie en het toekomstige Volkshuisvestingsprogramma.

In 2027 fungeert het visiedocument als een gezamenlijk gedragen vertrekpunt voor het ontwerp- proces richting o.a. een concreet stedenbouwkundig plan. Daarbij zal ook een zorgvuldig commu- nicatie en participatieproces worden opgesteld. De ambitie staat daarbij centraal namelijk: een toekomstbestendige, groene en sociaal verbonden woonomgeving die een blijvende bijdrage le- vert aan de leefbaarheid en vitaliteit van Bocholtz. Bij alle gebiedsontwikkelingen geldt dat de gemeente bewust kiest voor situationeel handelen. Af- hankelijk van de maatschappelijke opgave en de fase van een ontwikkeling wordt de rol van de gemeente bepaald. Hierdoor kan maatwerk worden geleverd en wordt per gebiedsontwikkeling de meest passende vorm van samenwerking en regie ingezet. Gebiedsontwikkeling De Baan Bocholtz De gebiedsontwikkeling De Baan is een integrale herstructureringsopgave waarin de verbetering van de bestaande woningvoorraad, de kwaliteit van de openbare ruimte en de toevoeging van nieuwe woningen in samenhang worden aangepakt. Het project draagt bij aan de leefbaarheid en toekomstbestendigheid van de wijk en sluit aan bij de ambities uit de Omgevingsvisie en het toe- komstige Volkshuisvestingsprogramma. Met ondersteuning vanuit het Volkshuisvestingsfonds worden particuliere woningeigenaren gesti- muleerd om hun woning te verduurzamen en achterstallig onderhoud aan te pakken.

Inmiddels zijn voor een groot deel van de deelnemende woningen, woningopnames uitgevoerd en zijn maat- werkrapportages opgesteld. Deze vormen de basis voor de uitvoering van de particuliere woning- verbetering. In 2027 ligt de nadruk op de verdere uitvoering van deze woningverbeteringen, de uitwerking van de subsidieregeling en de begeleiding van bewoners bij de financiering van hun eigen bijdrage. Parallel hieraan wordt gewerkt aan de verdere planvorming voor de herinrichting van de openbare ruimte en de woningbouwontwikkeling in samenwerking met Krijtland Wonen. Bewoners blijven gedurende het gehele proces actief betrokken via periodieke bewonersbijeenkomsten, waarmee draagvlak en participatie een belangrijk onderdeel vormen van de gebiedsontwikkeling. Wat mag het kosten? Baten en lasten In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op taakniveau weergegeven: (bedragen x € 1.000) Programma 8.

Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en | Rekening | Begroting na | Begroting | Raming | Raming | Raming stedelijke vernieuwing | 2025 | wijziging | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 2026 8.1 | Ruimtelijke ordening | 252 | 234 | 140 | 145 | 148 | 151 8.2 | Grondexploitatie | 166 | 166 | 173 | 175 | 178 | 181 8.3 | Wonen en bouwen | 489 | 529 | 555 | 571 | 585 | 601 Totaal lasten | 907 | 929 | 867 | 891 | 910 | 933 8.1 | Ruimtelijke ordening | - | - | - | - | - | - 8.2 | Grondexploitatie | 67 | 49 | 57 | 57 | 57 | 57 8.3 | Wonen en bouwen | 130 | 64 | 80 | 40 | 40 | 40 Totaal baten | 197 | 112 | 137 | 97 | 97 | 97 Totaal saldo van baten en lasten | -710 | -817 | -730 | -794 | -813 | -836 Toevoeging reserves | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 Onttrekking reserves | 80 | 24 | 24 | 90 | 90 | 90 Saldo mutaties reserves | -71 | -15 | -15 | -81 | -81 | -81 Geraamd resultaat | -639 | -802 | -715 | -713 | -732 | -755 Mutaties in reserves Voor programma 8 zijn de volgende mutaties in reserves met betrekking tot dit programma ge- raamd. Reserves (bedragen x € 1.000) | rekening | Begroting | Begroting | Raming | Raming | Raming 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Programma 8.

Volkshuivestiging, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Toevoegingen Reserve omgevings-visie/-plan | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 Subtotaal toevoegingen | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 | 9 Onttrekkingen Reserve implementatie Omgevingswet | 20 | - | - | - | - | - Reserve investeringen fysieke leefomgeving Op de Boor | - | 10 | 10 | 10 | 10 | 10 Reserve investeringen fysieke leefomgeving Parkstad route | - | 14 | 14 | 14 | 14 | 14 Reserve investeringen fysieke leefomgeving stationsgebied ZLSM | - | - | - | 44 | 44 | 44 Reserve investeringen fysieke leefomgeving uitkijkpunt Huls(veld) | - | - | - | 22 | 22 | 22 Reserve Omgevingsvisie/-plan | 6 | - | - | - | - | - Reserve bouwleges sociale huurwoningen | 54 | - | - | - | - | - Subtotaal onttrekkingen | 80 | 24 | 24 | 90 | 90 | 90 Totaal | -71 | -15 | -15 | -81 | -81 | -81 Ombuigingen Voor programma 8 zijn geen ombuigingen opgenomen in de begroting. Investeringen Voor programma 8 zijn geen investeringen geraamd. Toelichting De voornaamste mutaties, exclusief eventuele ombuigingen bij dit programma, ten opzichte van de begroting 2026 (na wijziging) zijn de volgende: Toelichting | Voordeel t.o.v. 2026 | Nadeel t.o.v. 2026 (bedragen x € 1.000) In de begroting 2026 is een eenmalig budget ‘inventarisatie accommodaties’ opgenomen. In 2027 is dit niet het geval. | 50 In de begroting 2026 is een budget voor de strategische visie opgenomen.

In 2027 is dit niet het geval. | 25 Totaal | 75 | 0 Voordeel t.o.v. raming 2026 | 75 83 Overig Beleidsindicatoren Aan de hand van de volgende verplichte beleidsindicatoren worden de maatschappelijke effecten toegelicht die met dit programma worden beoogd: Indicator | Eenheid | BronRealisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 SPV | 2025 NL Nieuwe gebouwde woningen Aantal per 1.000 woningen | ABF | 0,8 | 6,4 | 0,2 | 1,7 | nb | nb | nb Gemiddelde WOZ waarde | € x 1.000 | CBS | 194€ | 204€ | 212€ | 250€ | 252€ | 274€ | 398€ Demografische druk | % | CBS | 79,6% | 80,1% | 81,4% | 83,0% | 85,6% | 87,2% | 70,7% Gemeentelijke woonlasten | € | COELO | 848€ | 842€ | 946€ | 1.005€ | 1.086€ | 1.145€ | 957€ éénpersoonshuishouden Gemeentelijke woonlasten | € | COELO | 884€ | 880€ | 986€ | 1.045€ | 1.127€ | 1.183€ | 1.050€ meerpersoonshuishouden Kaderstellende nota’s Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is in de basis vastgelegd in de volgende documenten: 1. | Strategische visie 2040 gemeente Simpelveld (2026); 2. | Collegeagenda 2026-2030 (2026); 3. | Omgevingsvisie Limburg 2026 (2026); 4. | Omgevingsverordening Limburg (2026); 5. | Provinciaal Verkeers- en vervoersprogramma (2014); 6. | Vigerend omgevingsplan (diverse jaren); 7.

| Structuurvisie wonen Zuid-Limburg (2016); NB: wordt in 2027 herzien; 8. | Regionale Woningmarktprogrammering Parkstad Limburg 2019-2022 (2019); 9. | Verordening Startersleningen gemeente Simpelveld (2025); 10. | Beleidsregel tijdelijke versoepeling van de compensatiesystematiek van de Structuurvisie Wo- nen Zuid-Limburg (2019); 11. | Beleidsregel ‘Ruim baan voor goede woningbouwplannen 2021’ als onderdeel van de Struc- tuurvisie Wonen Zuid-Limburg (2021); 12. | Regionale Woonvisie Parkstad Limburg, lokale woonvisie gemeente Simpelveld 2023-2028 (2023); 13. | Woonbehoefte onderzoek Parkstad Limburg 2022-2032 (2024); 14. | Woondeal Limburg (2023); NB: wordt in 2027 herzien 15. | Kader Nota Grondbeleid 2024-2029 (2024) 16. | Omgevingsvisie Simpelveld 2050 ‘Samen maken we Morgen’ [nb vaststelling december 2026] Verbonden partijen Bij dit programma zijn de volgende verbonden partijen betrokken: 1. | IBA Parkstad B.V. 84 85 HOOFDSTUK 3 PARAGRAFEN Akerveldweg

86 87 3.1 Bedrijfsvoering Inleiding De gemeente Simpelveld streeft naar een professionele, toekomstbestendige en betrouwbare dienstverlening, waarbij de behoeften van inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners centraal staan. Een goede dienstverlening vraagt om een organisatie die flexibel, efficiënt en doel- gericht opereert en in staat is om in te spelen op maatschappelijke ontwikkelingen en verande- rende wet- en regelgeving. De wijze waarop de organisatie is ingericht en functioneert, is nauw verbonden met de gemeente- lijke ambities en doelstellingen. De bedrijfsvoering ondersteunt de uitvoering van het gemeentelijk beleid en draagt bij aan een effectieve en efficiënte inzet van mensen, middelen en processen. Daarbij ligt de focus op kwaliteit, continuïteit, samenwerking en een optimale dienstverlening aan de inwoners van de gemeente Simpelveld. In deze paragraaf wordt ingegaan op de belangrijkste ontwikkelingen en beleidsvoornemens bin- nen de bedrijfsvoering. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende beleidsvelden:  Personeel & Organisatie  Financiën & Control  Informatiemanagement  Communicatie Per beleidsveld wordt een toelichting gegeven op de actuele ontwikkelingen, doelstellingen en aan- dachtspunten voor de komende periode.

Hiermee wordt inzicht geboden in de wijze waarop de organisatie haar ondersteunende functies inzet om de gemeentelijke opgaven en ambities te rea- liseren. Personeel & Organisatie De komende jaren blijven voor P&O in het teken staan van het ondersteunen van de organisatie. Het actueel houden van beleid, rechtspositionele regelingen, instrumenten en activiteiten op het gebied van dienstverlening, leiderschap en Arbo-aspecten vormen de speerpunten. Bijzondere aandachtspunten voor P&O vormen in 2027 de implementatie van de nieuwe CAO en het door- ontwikkelen van het (gebruik van het) nieuwe E-HRM-systeem Afas. Tenslotte blijft P&O samen met onze leidinggevenden aandacht besteden aan de tijdige invulling van vacatures die de komende jaren ontstaan door de uitstroom van medewerkers als gevolg van (vervroegde) pensionering. Ziekteverzuim Het ziekteverzuim is een onderwerp dat jaarlijks aandacht vraagt. Eenmaal per kwartaal bespreekt het management de verzuimcijfers met de Arbodienst. De daadwerkelijke ziekte verzuimpercen- tages worden in de jaarstukken gepresenteerd.

Salariskosten De salariskosten zijn als volgt verdeeld: Salariskosten (bedragen x € 1.000) | Rekening 2025 | Begroting 2026 | Begroting 2027 fte | geraamde | fte | geraamde | fte | geraamde loonkosten | loonkosten | loonkosten Burgemeester | 1551,00 | 1,00 | 161 | 1,00 | 161 Wethouders | 2942,90 | 2,90 | 302 | 3,30 | 373 Subtotaal bestuur | 4493,90 | 3,90 | 463 | 4,30 | 534 Secretaris | 1401,00 | 1,00 | 148 | 1,00 | 158 Griffie | 830,93 | 1,32 | 134 | 1,32 | 160 Secretariepersoneel | 6.61073,39 | 77,92 | 7.452 | 78,95 | 7.923 Openbare werken | 71411,53 | 13,00 | 856 | 12,33 | 836 Burgerlijke stand | 1- | - | 3 | - | 3 Subtotaal personeel | 7.54886,85 | 93,24 | 8.593 | 93,60 | 9.080 Totaal | 90,75 | 7.997 | 97,14 | 9.056 | 97,90 | 9.614 De stijging van de salariskosten wordt met name veroorzaakt door de effecten van de geraamde cao-verhogingen. Daarnaast wordt ingeval medewerkers met pensioen gaan, ‘overlap’ geraamd met de opvolger, zodat er ruimte is voor de overdracht van de werkzaamheden en om de opvolger adequaat in te kunnen werken. Verder is de formatie OOV uitgebreid. Dit verklaart voor een be- langrijk deel de stijging in het aantal fte. Kostenverdeelstaat Volgens de Notitie Overhead van de Commissie BBV worden kosten zoveel mogelijk rechtstreeks toegerekend aan de betreffende taakvelden.

De overheadkosten die niet direct aan een taakveld kunnen worden toegerekend, worden centraal verantwoord op taakveld 0.4 Overhead. Voor de kosten van het ambtelijk apparaat, waaronder het secretariepersoneel en de medewer- kers van openbare werken, is beoordeeld in hoeverre deze kosten direct samenhangen met spe- cifieke taakvelden. De directe kosten zijn via de kostenverdeelstaat toegerekend op basis van de geraamde ureninzet per taakveld. Kosten die niet rechtstreeks aan een taakveld kunnen worden verbonden, worden aangemerkt als overhead en verantwoord op taakveld 0.4 Overhead. Een nadere toelichting op de omvang en samenstelling van de totale overhead is opgenomen in de toelichting op het overzicht van baten en lasten (paragraaf 4.5). Financiën & Control Ons handelen blijft erop gericht om onze financiële huishouding gezond te houden. Juist in tijden waarin het financieel economisch onzeker is, is het belangrijk de basis op orde te hebben. De vol- gende speerpunten zijn en blijven van belang: doorontwikkeling P&C-documenten en actualiseren financiële- en bedrijfsvoeringnota’s. Ombuigingsvoorstellen In 2025 heeft de gemeenteraad ombuigingsvoorstellen vastgesteld. Deze ombuigingsvoorstellen zijn integraal verwerkt in de voorliggende begroting. Wel zijn voor het jaar 2027, vergelijkbaar met de aanpak in 2026, enkele ombuigingen vervallen.

Op basis van de voorliggende begroting is het financiële perspectief vanaf 2028 en verder ongun- stig. Dit vraagt om aanvullende financiële inspanningen. In samenwerking met de Klankbordcom- missie zal e.e.a. worden voorbereid en zullen de maatregelen om te komen tot een meerjarig slui- tende begroting vervolgens ter besluitvorming aan de gemeenteraad worden voorgelegd. 88 Doorontwikkeling P&C-documenten Met betrekking tot de P&C-documenten (begroting, berap’s en jaarstukken) is er steeds oog voor mogelijke verbeteringen. Daarbij worden ook suggesties vanuit bijvoorbeeld de raadscommissie en gemeenteraad meegenomen. In de voorliggende begroting zijn met name de volgende verbeterpunten doorgevoerd: - vernieuwde lay-out op basis van nieuw huisstijl; - gedeeltelijke presentatie op duizendtallen; - vervallen niet verplichte kengetallen; - verschuiving product volksgezondheid van programma 7 naar programma 6. Actualiseren financiële- en bedrijfsvoeringnota’s Het is van belang om nota's en verordeningen actueel te houden. Normaliter dient actualisatie één keer in de vier jaar plaats te vinden. Met het vaststellen van de nota activeren en afschrijven in de tweede helft van 2026 zijn alle nota’s en verordeningen actueel. Daarom is voor 2027 geen actua- lisatie voorzien.

Onderstaand is aangegeven wanneer de financiële- en bedrijfsvoeringnota’s van de gemeente Sim- pelveld uiterlijk geactualiseerd dienen te worden: Document | Vastgesteld door | Actualisatie College/Raad | uiterlijk in 212, 213 en 213a-verordening | 2025 | 2029 Nota activeren en afschrijven | 2026 | 2030 Nota inkoop en aanbesteding | 2024 | 2028 Nota reserves en voorzieningen | 2024 | 2028 Nota risicomanagement en weerstandsvermogen | 2025 | 2029 Doelmatigheids- en doeltreffenheidsonderzoeken Op grond van de Verordening artikel 213a onderzoekt het college minimaal een keer per vier jaar de doelmatigheid en doeltreffendheid van een door haar gevoerd beleidsonderdeel en deelt de resultaten hiervan met de raad. Door de regionale rekenkamer worden eveneens onderzoeken gedaan en vervolgens wordt hierover aan de gemeenteraad gerapporteerd. Kosten bedrijfsvoering Onderstaand wordt een meerjarig overzicht gepresenteerd van de belangrijkste kosten die samen- hangen met de bedrijfsvoering van de gemeente. Dit overzicht biedt inzicht in de ontwikkeling van de bedrijfsvoering kosten over meerdere jaren en draagt bij aan een transparante beoordeling van de doelmatigheid en beheersbaarheid van de gemeentelijke organisatie.

Kosten bedrijfsvoering (bedragen x € 1.000) | rekening | Begroting | Begroting | Raming | Raming | Raming 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Automatisering | 1.048 | 1.242 | 1.211 | 1.258 | 1.297 | 1.327 Kantoorkosten | 605 | 588 | 601 | 599 | 595 | 596 P&O (excl. salariskosten) | 347 | 218 | 308 | 303 | 303 | 303 Communicatie (excl. salariskosten) | 4839 | 48 | 48 | 48 | 48 Totaal | 2.039 | 2.096 | 2.168 | 2.208 | 2.243 | 2.274 89 90 Informatiemanagement Solido IT Per 1 januari 2025 is Solido overgegaan van een centrumregeling naar een openbaar lichaam. 2026 is daarmee het tweede jaar waarin Solido een zelfstandige administratie voert en volledig eigen verantwoordelijkheid draagt voor financiële stabiliteit, risicobeheersing en uitvoeringskracht. Nieuwe wet- en regelgeving, toenemende beveiligingseisen, geopolitieke ontwikkelingen en struc- turele verschuivingen richting Cloud- en SaaS-dienstverlening hebben het speelveld in het afgelo- pen jaar wezenlijk beïnvloed. Solido zet in op stabiliteit en voorspelbaarheid in een periode waarin zowel de organisatie als de digitale omgeving in ontwikkeling is. Het jaar 2027 staat in het teken van verdere professionalisering, het versterken van beheer en beveiliging en het consolideren van de basis die in de afgelopen jaren is gelegd.

Hoewel Solido nog de effecten ervaart van de transitie naar zelfstandigheid, is de organisatie operationeel stabiel en financieel beheerst ingericht. Toetreding tot de gemeenschappelijke regeling Historisch Centrum Limburg De gemeente Simpelveld is per 1 januari 2026, samen met een groot aantal andere gemeenten, toegetreden tot de gemeenschappelijke regeling Historisch Centrum Limburg. Het HCL voert haar kerntaken uit binnen de kaders van een 4-jaarlijks te actualiseren Meerjarenbeleidsplan. Het jaar 2027 is het eerste uitvoeringsjaar van het Meerjarenbeleidsplan 2028–2030. In 2027 ontstaat een nieuwe situatie: per 1 januari 2027 treedt de nieuwe Archiefwet in werking en treedt het Rijk uit de GR. In de nieuwe Archiefwet ligt de nadruk op digitalisering, ketenverantwoor- delijkheid en duurzaam informatiebeheer. Afspraken over productie en kwaliteit zijn vastgelegd in een dienstenovereenkomst (DO). Ambtelijk zijn wij betrokken bij HCL met een periodiek contract- managersoverleg. Ook neemt de portefeuillehouder deel aan het AB overleg van HCL. Informatiebeleidsplan 2024-2028 Er zal verder vormgegeven worden aan het uitvoeren van het informatiebeleidsplan 2024 – 2028, vastgesteld door het managementteam en college.

Op basis van een projectenportfolio worden nieuwe projecten beoordeeld, de verschillende projecten geprioriteerd op basis van het belang voor de organisatie, worden middelen en capaciteit vrijgemaakt, de voortgang van lopende pro- jecten bewaakt en wordt gezorgd voor draagvlak in de organisatie bij de uitvoering. Ook in 2027 zal deze werkwijze verder gehanteerd worden. Voorbeelden van projecten zijn de informatiebevei- liging, zaakgericht werken, informatiebeheer en AI. Zie ook de opgesomde projecten met betrek- king tot de digitale dienstverlening bij programma 0. Informatiebeveiliging en Privacy In 2027 worden bewustwordingsacties verder uitgebreid en wordt bestaande documentatie waar nodig geüpdatet. Communicatie Het team Communicatie en Voorlichting ondersteunt het bestuur en de organisatie op het gebied van zowel organisatie brede communicatie als projectcommunicatie. De projectcommunicatie vloeit veelal voort uit de ambities en opgaven die zijn opgenomen in het coalitieprogramma. Vanuit haar adviserende en regisserende rol ondersteunt het team ook in 2027 het college, de project- groepen en de organisatie bij communicatievraagstukken en de uitvoering van communicatieacti- viteiten. Daarnaast wordt in 2027 de geactualiseerde huisstijl organisatie breed geïmplementeerd.

Hiermee wordt de herkenbaarheid, professionaliteit en eenduidigheid van de gemeentelijke communicatie verder versterkt. 91 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Vastgesteld beleid Het weerstandsvermogen is een maatstaf voor de mate waarin de gemeente in staat is om de gevolgen van risico’s op te vangen zonder dat het beleid of de uitvoering daarvan in gevaar komt. Het weerstandsvermogen is afhankelijk van de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit (hoeveel middelen zijn nodig om alle risico’s op te kunnen vangen). Beide komen in het vervolg van deze paragraaf aan de orde en op basis daarvan wordt het weerstands- vermogen bepaald. Het kwantificeren van risico’s is geen ‘exacte wetenschap’. Er is sprake van in- schattingen. Uiteraard is het mogelijk dat er andere afwegingen worden gemaakt die resulteren in een andere kwantificering. Van belang is echter vooral dat risico’s worden onderkend en dat, indien mogelijk, maatregelen worden genomen om de kans dat risico’s zich daadwerkelijk voordoen wor- den voorkomen c.q. de effecten worden beperkt. In de Nota risicomanagement en weerstandsvermogen 2025 is het beleid vastgesteld.

Dit beleid ten aanzien van het weerstandsvermogen dient enerzijds om inzicht te verschaffen in de omvang en de opbouw van de weerstandscapaciteit, en anderzijds om aan te geven wat de relevante risico’s en de eventuele financiële gevolgen van deze risico’s zijn. Om daadwerkelijk beleid te voeren dient eerst bepaald te worden hoe het risicoprofiel van de gemeente is opgesteld, wat tot de weerstands- capaciteit gerekend wordt en hoe het weerstandsvermogen berekend wordt. Vervolgens zal op basis van deze kennis een keuze gemaakt moeten worden welk niveau van het weerstandsver- mogen wordt nagestreefd. Weerstandsvermogen Om het weerstandsvermogen te kunnen bepalen, zal allereerst de beschikbare weerstandscapaci- teit bepaald worden. Vervolgens zullen de belangrijkste risico’s inzichtelijk gemaakt worden en, daar waar mogelijk, gewaardeerd worden. 1. Risico’s Financieel gekwantificeerd 2. Weerstandscapaciteit  Algemene reserve  Begrotingsoverschotten  Onbenutte belastingcapaciteit  Onvoorzien WEERSTANDSVERMOGEN Beschikbare weerstandscapaciteit De beschikbare weerstandscapaciteit geeft inzicht in de middelen waarover de gemeente beschikt om eventuele risico’s op te vangen. Deze capaciteit kan worden onderverdeeld in een incidentele en een structurele component.

Tot de incidentele en structurele weerstandscapaciteit worden on- der meer de volgende onderdelen gerekend: Incidentele weerstandscapaciteit | Structurele weerstandscapaciteit Algemene reserve | Onbenutte belastingcapaciteit Post onvoorzien | Begrotingsoverschotten Toelichting op de beschikbare weerstandscapaciteit Incidentele weerstandscapaciteit a. | Algemene reserve: van de reserves vormt de algemene reserve normaal gesproken het direct vrij besteedbare deel dat kan worden aangewend ter financiering van opgetreden risico’s. De algemene reserve bedraagt (raming) per 1 januari 2027 € 7.869.182. b. | Post onvoorzien: de post onvoorzien bedraagt voor 2027 (en verder) € 1.000. Structurele weerstandscapaciteit c. | Begrotingsoverschotten: als in de begroting te ruime budgetten of onbenutte budgetten staan, dan kunnen deze structureel worden ingezet ter dekking van risico’s. Als hiervan sprake is, zal dit in de toelichting bij de jaarstukken en tevens in de berap’s worden gemeld. Een begrotings- overschot kan ook inhouden dat de gemeente ruimte heeft voor nieuw beleid. Deze ruimte zou dan ook kunnen worden ingezet ter verhoging van de weerstandscapaciteit. d.

| Onbenutte belastingcapaciteit: de omvang van de resterende belastingcapaciteit is de ruimte tussen de feitelijke opbrengst uit het totaal van de onroerendezaakbelastingen, de rioolheffing en de afvalstoffenheffing enerzijds en anderzijds de opbrengst die de gemeente moet realise- ren als een beroep is gedaan op een aanvullende bijdrage op grond van artikel 12 van de Fi- nanciële Verhoudingswet (Fvw). Er is daarom sprake van te benutten belastingcapaciteit als het tarief voor de OZB lager is dan het tarief volgens de artikel 12-norm. Voor wat betreft rioolhef- fing en afvalstoffenheffing hanteert de gemeente Simpelveld het standpunt dat er sprake moet zijn van een 100% kostendekkend tarief. Voor deze heffingen is dus geen sprake van onbenutte belastingcapaciteit. Resumerend overzicht: Weerstandscapaciteit (bedragen x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Incidentele weerstandscapaciteit a. | algemene reserve | 7.869 | 7.677 | 7.061 | 6.456 b. | post onvoorzien | 1 | 1 | 1 | 1 Structurele weerstandcapaciteit a. | begrotingsoverschotten | - | - | - | - b. | onbenutte belastingcapaciteit | - | - | - | - Totaal | 7.6787.870 | 7.062 | 6.457 Risico’s Het BBV geeft aan dat alleen risico’s van materiële betekenis in relatie tot de financiële positie hoeven te worden meegenomen.

Feitelijk wordt hier bedoeld dat de kleinere risico’s natuurlijk wel in ogenschouw moeten worden genomen, maar dat ze qua risicofinanciering uit de lopende ex- ploitatie worden gefinancierd. Onderstaand worden de relevante risico’s voor de financiële positie benoemd en gekwantificeerd. De kwantificering is als volgt. 92 Eerst wordt bepaald hoe groot de kans is dat een risico zich voordoet: Kans Klein | 25% Middel | 50% Groot | 75% Vervolgens wordt het effect als het risico zich voordoet ingeschat. Daarbij zijn vier klassen moge- lijk, tenzij er een betere waardering van het effect mogelijk is. Effect Klasse 1 | < € 50.000 | € 25.000 Klasse 2 | € 50.000 - € 200.000 | € 125.000 Klasse 3 | € 200.000 - € 500.000 | € 350.000 Klasse 4 | > € 500.000 | € 750.000 Aansprakelijkheid/juridische risico’s 1. Aanbestedingen De regels voor (Europese) aanbestedingen zijn zeer strikt. Hoe groter het bedrag voor de aanbe- steding en hoe complexer het onderwerp, hoe groter het mogelijke risico. Bij complexe aanbeste- dingen wordt indien noodzakelijk een beroep gedaan op externe expertise. Van belang is om tel- kens goed de selectie- en gunningscriteria te definiëren en uit te voeren. De partij die de aanbe- steding niet gegund krijgt, dient helder en duidelijk te vernemen waarom de opdracht aan een andere partij is gegund.

Worden regels, ondanks alle zorgvuldigheid, niet goed toegepast dan loopt de gemeente een risico. Hoe hoog dit risico is, is afhankelijk van het aan te besteden bedrag en bijvoorbeeld ook de investeringen die de gemeente op de rol heeft staan. Dit risico kan zich breed voordoen en is daarom niet aan bepaalde programma’s toe te rekenen. Kwantificering Voor 2027 is, mede in combinatie met de nog lopende investeringen uit eerdere jaren, een aan- zienlijk investeringsprogramma voorzien. Denk hierbij met name aan de investeringen in riolerin- gen. O.a. voor deze investeringen dienen aanbestedingsprocedures doorlopen te worden. Reke- ning houdend met het feit dat voor aanbestedingen intern strikte procedures worden gevolgd en dat voor complexe aanbestedingen indien nodig een beroep gedaan wordt op externe expertise c.q. een juridische toets wordt uitgevoerd, waarderen we het risico als volgt:  | Kans: middel (50%)  | Effect: klasse 4 (€ 750.000)  | Financieel risico: € 375.000 Financiële risico’s 2. Sociaal domein Gemeenten zijn sinds de drie grote decentralisaties verantwoordelijk voor de Wmo-nieuwe taken, jeugdzorg en participatie. Gedurende het jaar wordt het sociaal domein gemonitord. In de praktijk blijkt het niet makkelijk om een compleet en sluitend beeld te krijgen.

93 94 Continuïteit jeugdhulp Bij een aantal zorgaanbieders is sprake van (financiële) problemen, bij onder andere Xonar en Mut- saersstichting. Bij Xonar heeft dit geresulteerd in een extra bijdrage van Zuid-Limburgse gemeen- ten. Dit geeft eens te meer aan dat met name in de jeugdzorg dergelijke risico’s aanzienlijk zijn. Kwantificering Rekening houdend met het feit dat de budgetten voor de jeugdzorg en wmo deels structureel zijn verruimd en dat ook mee- en tegenvallers binnen het gehele sociaal domein elkaar (deels) kunnen compenseren, waarderen we het risico als volgt:  Kans: groot (75%)  Effect: klasse 4 (€ 750.000)  Financieel risico: € 562.500 3. Verbonden partijen Verbonden partijen voeren in de regel gemeentelijke taken uit. De belangrijkste groep verbonden partijen zijn de Gemeenschappelijke Regelingen. Te denken valt hierbij aan de Veiligheidsregio, de GGD Zuid-Limburg, de RUD Zuid-Limburg, de BsGW, Stadsregio Parkstad Limburg en Rd4. In onze begrotingen worden telkens de vastgestelde meerjarige begrotingscijfers van de verbonden par- tijen opgenomen. De meeste gemeenschappelijke regelingen beschikken niet of over een beperkt eigen weerstandsvermogen. Samenwerking levert in de regel financiële voordelen op, maar kan ook leiden tot financiële risico’s.

In de paragraaf verbonden partijen wordt in de toelichting op de individuele verbonden partijen nader ingegaan op de eventueel aanwezige risico’s. Kwantificering Er rekening mee houdend dat wij de ontwikkelingen nadrukkelijk volgen, zodat we tijdig kunnen anticiperen op mogelijk nadelige financiële consequenties, waarderen wij het risico als volgt:  Kans: klein (25%)  Effect: klasse 4 (€ 750.000)  Financieel risico: € 187.500 4. Planschades De risico’s van claims op het gebied van planschade worden zoveel mogelijk afgewenteld op ont- wikkelende partijen. Als de gemeente samen ontwikkelt met een ontwikkelaar zal in een overeen- komst het planschaderisico bij de ontwikkelaar worden gelegd. De gemeente blijft echter risico’s lopen bij het vervaardigen van nieuwe omgevingsplannen. Bij wijziging van een omgevingsplan kan een partij planschade claimen. Een risico-inventarisatie bij het opstellen van een omgevings- plan(wijziging) kan hier vroegtijdig inzicht in verschaffen. Kwantificering Gezien de hiervoor genoemde maatregelen en de majeure ontwikkelingen op ruimtelijk gebied, waarderen we het risico als volgt:  Kans: middel (50%)  Effect: klasse 4 (€ 750.000)  Financieel risico: € 375.000 5. Beheerplannen Het is zaak om ten behoeve van het onderhoud van de kapitaalgoederen actuele beheerplannen te hebben.

Op deze wijze ontstaat inzicht in de benodigde financiële middelen om de kapitaalgoe- deren te onderhouden op basis van de gewenste kwaliteitsniveaus. Op dit moment zijn alle 95 beheerplannen actueel. De diverse beheerplannen hebben met name betrekking op de pro- gramma’s 2. Verkeer, vervoer en waterstaat, 4. Onderwijs, 5. Sport, cultuur en recreatie en 7. Milieu en duurzaamheid. Daarnaast speelt het beheerplan onderhoud gebouwen bij meerdere pro- gramma’s. Het is van belang om in relatie tot de beheerplannen ook oog te hebben voor het tijdig plannen van (vervangings-)investeringen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de onderwijslocatie Bo- choltz. Kwantificering Rekening houdend met het feit dat de beheerplannen actueel zijn, waarderen wij het risico als volgt:  Kans: middel (50%)  Effect: klasse 3 (€ 350.000)  Financieel risico: € 175.000 6. Gewapende conflicten/ wereldwijde spanningen en onrust Naast het menselijke leed hebben de voortdurende gewapende conflicten, denk aan de strijd in Oekraïne en het midden-oosten, ook economische gevolgen, zoals bijvoorbeeld de prijsstijgingen. Ook de spanningen en onrust elders in de wereld kunnen economische impact hebben. Het is niet in te schatten hoe groot de impact op de gemeentelijke financiën zal zijn.

Kwantificering Er rekening mee houdend dat de stelpost voor prijsstijgingen beschikbaar is en diverse andere (investerings-) budgetten zijn bijgesteld en geïndexeerd, waarderen wij het risico als volgt:  Kans: middel (50%)  Effect: klasse 4 (€ 750.000)  Financieel risico: € 375.000 7. Nieuwe wetgeving en deregulering/ rijks bezuinigingen Nieuwe regelgeving zorgt vaak voor een extra belasting (en kosten) voor de gemeente, zeker in de voorbereidingsfase. Denk bijvoorbeeld aan de Omgevingswet. Verder gaat nieuwe regelgeving en deregulering vaak gepaard met minder middelen voor de gemeenten, dat wil zeggen er komt een lager budget voor de gemeente beschikbaar dan vóór de deregulering. Daarnaast speelt op dit moment het zorgelijke financiële perspectief van gemeenten. Verder is bijvoorbeeld de herinvoering van de inkomensafhankelijk eigen bijdrage wmo vertraagd en is het moment van de doorvoering van de doordecentralisatie beschermd wonen onzeker. Tevens is het voornemen van het kabinet om de huishoudelijke hulp als maatwerkvoorziening binnen de wmo te beëindigen per 1e januari 2029.

Kwantificering Gezien de benoemde ontwikkelingen, waarderen het risico als volgt:  Kans: groot (75%)  Effect: klasse 4 (€ 750.000)  Financieel risico: € 562.500 Resumerend overzicht risico’s Programma | Risico | Kans | Effect | Financieel Risico Aansprakelijkheid/juridische risico’s Alle | Aanbestedingen | Middel | Klasse 4 | € 375.000 (50%) | € 750.000 Financiële risico’s 6 | Sociaal domein | Groot (75%) | Klasse 4 | € 562.500 € 750.000 Alle | Verbonden partijen | Klein (25%) | Klasse 4 | € 187.500 € 750.000 8 | Planschades | Middel | Klasse 4 | € 375.000 (50%) | € 750.000 2/4/5/7 | Beheerplannen | Middel | Klasse 3 | € 175.000 (50%) | € 350.000 Alle | Gewapende conflicten/ we- reldwijde spanningen en | Middel | Klasse 4 | € 375.000 onrust | (50%) | € 750.000 Alle | Nieuwe wetten/deregule- ring Rijk cq. Rijksbezuinigin- | Groot (75%) | Klasse 4 | € 562.500 gen | € 750.000 Totaal | € 2.612.500 De totale omvang van de gekwantificeerde risico’s bedraagt €2.612.500. Dit bedrag vormt de be- nodigde weerstandscapaciteit. Beoordeling weerstandsvermogen Het is van belang om te beoordelen of het weerstandsvermogen toereikend is. Zodra het risico- profiel in beeld is gebracht, kan een relatie worden gelegd tussen de gekwantificeerde risico’s (de benodigde weerstandscapaciteit) en de beschikbare weerstandscapaciteit.

Door de benodigde en beschikbare weerstandscapaciteit met elkaar te vergelijken, wordt het weerstandsvermogen be- paald. Ratio weerstandsvermogen = | Beschikbare weerstandscapaciteit Benodigde weerstandscapaciteit Om het weerstandsvermogen te kunnen beoordelen, dient te worden vastgesteld welke ratio de gemeente Simpelveld nastreeft. Hiervoor wordt gebruikgemaakt van onderstaande waarderings- tabel, waarin de verschillende niveaus van het weerstandsvermogen zijn weergegeven Waarderingscijfer | Ratio weerstandsvermogen | Betekenis A | > 2,0 | Uitstekend B | 1,4 < x < 2,0 | Ruim voldoende C | 1,0 < x < 1,4 | Voldoende D | 0,8 < x < 1,0 | Matig E | 0,6 < x < 0,8 | Onvoldoende F | < 0,6 | Ruim onvoldoende 96 De gemeente streeft ernaar om risico’s zoveel mogelijk te beperken en mits financieel verantwoord zoveel mogelijk af te dekken. Dit vertaalt zich in een ambitie om minimaal een ‘ruim voldoende’ weerstandsvermogen te realiseren. Concreet betekent dit een streefwaarde voor de ratio weer- standsvermogen tussen de 1,4 en 2,0, overeenkomend met waarderingscijfer B. Op basis van een beschikbare weerstandscapaciteit per 1 januari 2027 van € 7.869.182 en een benodigde weerstandscapaciteit van € 2.612.500 komt de ratio uit boven de 2,0. Hiermee wordt een waarderingscijfer A bereikt, wat staat voor een ‘uitstekend’ weerstandsvermogen.

Geconcludeerd kan worden dat de gemeente Simpelveld over voldoende financiële ruimte be- schikt om incidentele risico’s op te vangen. Ook voor de komende jaren voorzien wij dat de weer- standscapaciteit toereikend zal zijn om de risico’s op te vangen. Overzicht weerstandsvermogen Weerstandsvermogen (bedragen x € 1.000) | Realisatie | Begroting | Raming | Raming | Raming 2025 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Totale weerstandscapaciteit | 6.995 | 7.870 | 7.678 | 7.062 | 6.457 Totale omvang risico's | 2.469 | 2.613 | 2.613 | 2.613 | 2.613 Ratio weerstandsvermogen | > 2,0 (A) | > 2,0 (A) | > 2,0 (A) | > 2,0 (A) | > 2,0 (A) Kengetallen financiële positie Op grond van artikel 11 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is het verplicht om een aantal financiële kengetallen op te nemen. Het betreft hierbij de volgende kengetallen:  | De netto schuldquote;  | De netto schuldquote, gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen;  | De solvabiliteitsratio;  | De structurele exploitatieruimte;  | De grondexploitatie;  | De belastingcapaciteit. Deze kengetallen ondersteunen de gemeenteraad bij het verkrijgen van inzicht in de financiële positie van de gemeente. Voor een goede beoordeling van deze positie is het van belang om niet alleen naar de actuele waarden te kijken, maar ook naar de ontwikkeling van de kengetallen over meerdere jaren.

Om dit inzicht te bieden, is in onderstaande tabel ook het verloop van de kengetallen over de af- gelopen jaren opgenomen. Financiële kengetallen Realisatie | Begroting | Begroting | Raming | Raming | Raming 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Netto schuldquote | 36% | 64% | 68% | 100% | 106% | 116% Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen | 31% | 59% | 63% | 95% | 101% | 112% Solvabiliteitsratio | 33% | 30% | 30% | 23% | 21% | 18% Structurele exploitatieruimte | 4% | 1% | 1% | 0% | 0% | 0% Grondexploitatie | 0% | 0% | 0% | 0% | 0% | 0% Belastingcapaciteit | 99% | 124% | 109% | 109% | 109% | 109% 97 Hieronder wordt per kengetal kort toegelicht wat het weergeeft en op welke wijze het wordt vast- gesteld: 1. | Netto schuldquote: de netto schuldquote geeft het niveau van de schuldenlast van de gemeente weer in verhouding tot de inkomsten. Hiermee wordt inzicht geboden in het risico dat de ge- meente loopt als zij haar schulden moet aflossen. 2. | Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen: deze kengetal variant corrigeert de schuldpositie voor door de gemeente verstrekte leningen. Hiermee wordt inzichtelijk gemaakt in hoeverre de gemeente daadwerkelijk in staat is haar schulden af te lossen waarvoor zij vol- ledig zelf verantwoordelijk is. 3.

| Solvabiliteitsratio: de solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Dit kengetal wordt berekend door het eigen vermogen te delen door het totale balanstotaal. 4. | Structurele exploitatieruimte: dit kengetal geeft aan hoeveel financiële ruimte de gemeente structureel heeft. Het wordt berekend door het saldo van structurele baten en lasten en het saldo van structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves te delen door de totale ba- ten. 5. | Grondexploitatie: dit kengetal laat zien hoe groot de waarde van de grondpositie is in verhou- ding tot de totale (geraamde) baten van de gemeente. Hiermee ontstaat inzicht in de mate waarin grondexploitaties de financiële positie beïnvloeden. 6. | Belastingcapaciteit: de belastingcapaciteit geeft aan hoe de lokale belastingdruk zich verhoudt tot het landelijke gemiddelde. Daarbij wordt gekeken naar de woonlasten (OZB, rioolheffing en afvalstoffenheffing) voor een woning met een gemiddelde waarde binnen de gemeente. Hier- mee wordt ook zichtbaar hoeveel ruimte er nog is om de belastingdruk te verhogen. Door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), en eveneens gehanteerd door de provincie Limburg, is een normenkader opgesteld waaraan de financiële kengetallen kun- nen worden getoetst.

Binnen dit normenkader geldt dat categorie A als het minst risicovol wordt beschouwd, terwijl categorie C het meest risicovol is. Financiële kengetallen Categorie A Categorie B Categorie C Netto schuldquote | <90% | 90-130% | >130% Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen | <90% | 90-130% | >130% Solvabiliteitsratio | >50% | 20-50% | <20% Structurele exploitatieruimte | >0% | 0% | <0% Grondexploitatie | <20% | 20-35% | >35% Belastingcapaciteit | <95% | 95-105% | >105% De uitkomsten voor 2027 laten zien dat Simpelveld vier keer in categorie A, één keer in categorie B en één keer in categorie C scoort. Op basis hiervan kan worden geconcludeerd dat de financiële positie van de gemeente momenteel als stabiel kan worden aangemerkt. Tegelijkertijd vraagt het behoud van deze positie om blijvende aandacht. Voor de jaren na 2027 zijn verdere inspanningen en passende maatregelen noodzakelijk om de financiële stabiliteit duurzaam te waarborgen. 98 99 3.3 Financiering Treasurybeleid In de financiële verordening is de financieringsfunctie vastgelegd in artikel 18. Hierin is bepaald dat, naast de voorschriften uit hoofde van de Wet Fido en de Ruddo, voor het aantrekken van leningen met een looptijd van één jaar of langer offertes worden opgevraagd bij ten minste drie financiële instellingen.

Zowel in de begroting als in de jaarstukken is een verplichte treasurypara- graaf opgenomen, waarin de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van treasury worden toe- gelicht. Risicobeheer Risicobeheer geeft inzicht in de risico’s die de gemeente loopt bij haar financieringsactiviteiten en de wijze waarop deze worden beheerst. Bij financiering kunnen onder andere de volgende risico’s optreden:  Renterisico;  Liquiditeitenrisico;  Debiteurenrisico;  Kredietrisico;  Koersrisico. Hieronder worden deze risico’s nader toegelicht. Renterisico Het beheersen van dit risico komt tot uitdrukking via het gebruik van de instrumenten kasgeldli- miet en renterisiconorm. Beide instrumenten hebben tot doel het renterisico te begrenzen dat verbonden is aan de financiering door middel van korte en lange schuld. Kasgeldlimiet De renterisico’s op kortlopende middelen, zowel opgenomen als uitgezet, worden beperkt door het hanteren van een kasgeldlimiet. Deze limiet wordt uitgedrukt als een percentage van het be- grotingstotaal dat gedurende het jaar met kortlopende middelen mag worden gefinancierd. Dit percentage is door de minister van Financiën vastgesteld op 8,5%. De kasgeldlimiet mag, volgens bepalingen in de wet FiDO, twee achtereenvolgende kwartalen worden overschreden.

In onderstaande tabel wordt gerapporteerd over de liquiditeitspositie en de kasgeldlimiet in het 3e en 4e kwartaal van 2025 en het 1e en 2e kwartaal van 2026. Kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000) | 2025-Q3 | 2025-Q4 | 2026-Q1 | 2026-Q2 1. | Vlottende schuld 1a | Opgenomen gelden < 1 jaar | - | - | - | - 1b | Schuld in rekening-courant | - | - | - | - 1c | Gestorte gelden door derden < 1 jaar | - | - | - | - 1d | Overige geldleningen (niet vast) | - | - | - | - 1e | Totaal vlottende schuld | - | - | - | - 2. | Vlottende middelen 2a | Contante gelden in kas | 2 | - | - | 1 2b | Tegoeden in reking-courant | 3.679 | -1.609 | -2.975 | -1 2c | Overige uitstaanden gelden < 1 jaar | 0 | - | - | - 2d | Totaal vlottende middelen | 3.681 | -1.609 | -2.975 | - 3. | Toets kasgeldlimiet 3a | Totaal netto vlottende schuld (1e - 2d) | -3.681 | 1.609 | 2.975 | - 3b | Toegestande kastgeldlimiet (4c) | 2.939 | 2.939 | 3.067 | 3.067 3c | Ruimte | 6.620 | 1.330 | 92 | 3.067 4.

| Bepaling kasgeldlimiet 4a | Percentage | 8,5% | 8,5% | 8,5% | 8,5% 4b | Begrotingstotaal (voor wijziging) | 34.579 | 34.579 | 36.078 | 36.078 4c | Kastgeldlimiet (4a * 4b) | 2.939 | 2.939 | 3.067 | 3.067 Renterisiconorm en renterisico vaste schuld De renterisico’s op de langlopende leningenportefeuille van de gemeente worden begrensd door de renterisiconorm zoals vastgelegd in de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido). Deze norm stelt een maximum aan het deel van de vaste schuld waarvoor in enig jaar een renterisico kan ontstaan als gevolg van renteherziening of herfinanciering. De renterisiconorm bedraagt 20% van het begrotingstotaal. Hiermee wordt voorkomen dat rente- wijzigingen op de financiële markten een te grote invloed hebben op de gemeentelijke begroting. Door de spreiding van rentevervaldata en aflossingsmomenten blijven de renterisico’s beheers- baar. In onderstaande tabel zijn de renterisico’s van de vaste schuld voor de komende jaren inzichtelijk gemaakt en afgezet tegen de wettelijke renterisiconorm. De berekening is gebaseerd op de huidige leningenportefeuille. Hieruit blijkt dat de gemeente gedurende de beschouwde periode ruim- schoots binnen de gestelde norm blijft en dat de renterisico’s op de vaste schuld voldoende zijn afgedekt. 100 Renterisico vaste schuld (bedragen x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1. | Renteherzieningen | - 2.

| Aflossingen | 1.139 | 933 | 933 | 933 3. | Renterisico (1 + 2) | 1.139 | 933 | 933 | 933 4. | Renterisiconorm | 7.642 | 7.692 | 7.736 | 7.930 5a. | Ruimte onder renterisiconorm (4>3) | 6.503 | 6.759 | 6.803 | 6.997 5b. Overschrijding renterisiconorm (3>4) | -1.139 | -933 | -933 | -933 4. | Bepaling renterisiconorm 4a | Percentage | 20% | 20% | 20% | 20% 4b | Begrotingstotaal (voor wijziging) | 38.208 | 38.458 | 38.682 | 39.648 4c | Renterisiconorm (4a * 4b) | 7.642 | 7.692 | 7.736 | 7.930 Liquiditeitenrisico Het liquiditeitenrisico betreft het risico dat afwijkingen van de liquiditeitenplanning leiden tot ver- schillen tussen de geraamde en de werkelijke financiële resultaten. Een actuele en betrouwbare liquiditeitenplanning biedt inzicht in de huidige en toekomstige liquiditeitspositie en financierings- behoefte van de gemeente. Door inkomende en uitgaande geldstromen zo nauwkeurig mogelijk te ramen, kan tijdig worden ingespeeld op verwachte tekorten en overschotten. Indien nodig kunnen aanvullende financie- ringsmiddelen worden aangetrokken of overtollige middelen worden uitgezet. Om de financie- ringsbehoefte adequaat te kunnen monitoren en beheersen, wordt de liquiditeitenplanning peri- odiek geactualiseerd. Ook de renteontwikkeling wordt hierbij nauwlettend gevolgd, aangezien deze van invloed is op de financieringskosten.

Op basis van de huidige liquiditeitenplanning wordt verwacht dat vanaf eind 2027 een aanvullende financieringsbehoefte ontstaat van ongeveer € 4 miljoen. Deze behoefte loopt naar verwachting op tot ongeveer € 33 miljoen eind 2030. Het betreft een indicatieve prognose, waarvan de uitein- delijke omvang mede afhankelijk is van het tempo waarin het investeringsprogramma wordt gere- aliseerd en de aanpak van de begrotingstekorten vanaf 2028. Met de hieruit voortvloeiende rentelasten is in deze begroting rekening gehouden. Daarnaast wor- den tijdelijk overtollige liquide middelen, volgens de regels van het schatkistbankieren, onderge- bracht bij het Rijk. De rentevergoeding die hierover wordt ontvangen, kan bijdragen aan de dekking van de extra rentelasten die samenhangen met de toekomstige financieringsbehoefte. 101 Liquiditeitsplanning (bedragen x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Stand per 1 januari | -3.500 | - | - Saldo begroting | -41545 | -405 | -500 Correcties op saldi | -7.712 | -10.894 | -7.102 | -8.067 Nieuwe leningen incl.

aflossing | 4.167 | 11.309 | 7.507 | 8.567 Stand per 31 december | -- | - | - Correcties op saldi bij | dotaties reserves | 698 | 243 | 243 | 243 af | beschikking reserves | -719 | -784 | -784 | -584 bij | dotaties voorzieningen | 826 | 847 | 825 | 846 af | ontrekkingen voorziengen | -1.835 | -2.479 | -850 | -825 bij | afschrijven | 1.357 | 1.512 | 1.697 | 1.786 af | aflossingen huidige leningen | -1.139 | -933 | -933 | -933 af | investeringsprogramma gefaseerd | -6.900 | -9.300 | -7.300 | -8.600 Totaal | -7.712 | -10.894 | -7.102 | -8.067 Nieuwe leningen | 11.5174.167 | 8.291 | 9.765 Aflossingen nieuwe leningen | -208- | -784 | -1.198 Totaal | 4.167 | 11.309 | 7.507 | 8.567 Debiteurenrisico Het debiteurenrisico betreft het risico dat vorderingen op debiteuren niet (volledig) kunnen wor- den geïnd en daarom moeten worden afgeboekt. Ter afdekking van mogelijke oninbare vorderin- gen is een voorziening gevormd. Jaarlijks wordt de omvang en samenstelling van de debiteurenportefeuille beoordeeld en wordt de voorziening, indien nodig, bijgesteld. In de begroting is een structurele jaarlijkse storting van € 20.000 in de voorziening oninbare vorderingen opgenomen. Naar verwachting is dit bedrag toe- reikend om de jaarlijkse afboekingen van oninbare vorderingen op te vangen.

Kredietrisico Dit betreft de risico’s op een waardedaling van verstrekte kredieten ten gevolge van het niet (tij- dig) na kunnen komen van de verplichtingen door de tegenpartij. In het navolgende overzicht zijn de verstrekte geldleningen weergegeven. Verstrekte geldleningen Boekwaar | Verstrekki | Aflossing | Boekwaar | Jaar van (bedragen x € 1.000) | de 31-12- | ng 2026 | 2026 | de 31-12- | laatste 2025 | 2026 | aflossing Kredietonvanger | -25 | 2 | 23 | 2038 Enexis Holding N.V. | -460 | - | 460 | 2080 Woonwijzerwinkel Zuid-Limburg B.V. | 53 | - | - | 53 | 2035 Totaal | 538 | - | 2 | 536 Koersrisico Het koersrisico betreft het risico dat de financiële activa van de gemeente in waarde dalen als ge- volg van ongunstige koersontwikkelingen. Deze financiële activa bestaan enerzijds uit aandelen en deelnemingen in gemeenschappelijke regelingen en anderzijds uit verstrekte leningen aan derden. Voor een overzicht van het aandelenbezit en de deelnemingen in gemeenschappelijke regelingen wordt verwezen naar de paragraaf Verbonden Partijen. De aandelen zijn gewaardeerd tegen ver- krijgingsprijs. 102 Aangezien er geen sprake is van beursgenoteerde aandelen, is het koersrisico beperkt en doet dit zich uitsluitend voor als een afwaardering van de boekwaarde noodzakelijk is.

Leningenportefeuille Het onderstaande overzicht biedt inzicht in de samenstelling, omvang en rentegevoeligheid van de opgenomen geldleningen. Bij het opstellen van dit overzicht is geen rekening gehouden met vervroegde aflossingen. De ge- meente heeft namelijk geen leningen die in aanmerking komen voor renteherziening, waardoor vervroegde aflossing niet mogelijk is. Ontwikkeling leningenportefeuille (bedragen x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Stand per 1 januari bestaande leningen | 21.73322.872 | 20.800 | 19.867 Aflossingen bestaande leningen | 9331.139 | 933 | 933 Stand per 31 december bestaande leningen | 20.80021.733 | 19.867 | 18.934 Geprognosticeerde nieuwe leningen | 11.5174.167 | 8.291 | 9.765 Aflossingen nieuwe leningen | -208- | -784 | -1.198 Saldo 31 december nieuwe leningen | 11.3094.167 | 7.507 | 8.567 Stand 31 december | 25.900 | 32.109 | 27.374 | 27.501 Liquide middelen Indien sprake is van een overschot aan liquide middelen, worden deze volgens de regelgeving rondom schatkistbankieren verplicht ondergebracht bij het Rijk. Garantstelling Per 31 december 2025 heeft de gemeente Simpelveld vaste geldleningen met een totale boek- waarde van ongeveer € 31,2 miljoen gegarandeerd. Deze garantstellingen hebben betrekking op 23 leningen in het kader van de sociale woningbouw en de bevordering van het eigenwoningbezit.

De garantstellingen voor de sociale woningbouw hebben betrekking op leningen die zijn geborgd door het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Binnen dit stelsel treedt de gemeente op als achtervang. Dankzij deze borgingsconstructie is het financiële risico voor de gemeente beperkt. Rente In de notitie Rente 2017 van de commissie BBV wordt ingegaan op de verwerking van rentelasten en -baten in de begroting en de jaarstukken. Het doel van deze notitie is het bevorderen van een uniforme werkwijze bij gemeenten (harmonisatie), het stimuleren dat gemeenten de (verwachte) werkelijke rentelasten opnemen in hun financiële stukken en het vergroten van de transparantie in de wijze waarop met rente wordt omgegaan. Bespaarde rente reserves en voorzieningen Het BBV biedt nog de mogelijkheid om rente te berekenen over het eigen vermogen en de voor- zieningen en deze door te belasten aan de taakvelden. De commissie BBV adviseert echter om deze systematiek, vanuit het oogpunt van eenvoud, inzicht en transparantie, niet meer toe te pas- sen. De gemeente Simpelveld heeft daarom met ingang van 2023 de toerekening van interne rente beëindigd. Omslagrente Volgens de voorschriften zoals vermeld in de notitie rentekosten van de commissie BBV vindt ren- tetoerekening aan investeringen en taakvelden plaats op basis van een omslagrentepercentage.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://simpelveld.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/6d1cc2e2-8b51-4eb6-80a0-f80eed440351?agendaItemId=2c21463a-e58d-4274-8f74-0520506bd71e