Document · PDF

5. Bijlage 1 Programmabegroting 2026

Raadsvergadering 6 november 2025, gemeente SimpelveldBij agendapunt: Raadsvoorstel 25-37 Programmabegroting 202636.418 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

-88.830 2.279.880 9.980

-92.740 2.311.720 9.980

0 158.697 105.431

0 234.300 181.620

0 236.850 183.590

0 239.450 185.590

0 242.070 187.620

0 245.700 190.430

37.038 2.675 -25.710

38.890 0 -25.364

19.450 0 -26.459

19.500 0 -27.327

19.500 0 -28.234

19.500 0 -29.170

23.617.565

24.119.450

25.606.000

25.812.050

25.451.680

26.148.450

-117.941 0 0

-186.746 0 0

-21.833 0 0

-288.027 0 0

-601.791 0 0

-886.195 0 0

829.602 19.034.944

1.013.068 19.225.950

411.070 20.130.749

476.390 20.011.257

476.390 19.176.980

476.390 19.342.644

-31-

Programmabegroting 2026

MUTATIES IN RESERVES In programma 0 zijn de volgende mutaties in reserves met betrekking tot dit programma geraamd. Rekening 2024 Toevoegingen (lasten) reserve personeel Subtotaal toevoegingen Onttrekkingen (baten) algemene reserve reserve inzet taakstelling reserve overloop reserve personeel Subtotaal onttrekkingen Totaal

200.000 200.000

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

230.000 230.000

513.000 199.515

200.000 199.515

712.515 -482.515

230.000 629.515 -399.515

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

1 Bi jdra ge k80-gemeenten 2 Onroerende za a kbel a s ting 3 Hondenbel a s ting 4 Werkbudget di ens tverl eni ng 5 Pa rks tadmoni tor/burgeronderzoek 6 Pl a tform voor burgeronderzoek- en pa rtici pa tie 7 Openba re werken 8 Ba ten s ecretari el eges burgerza ken

2.500 157.000 19.500 5.000 5000 5.000 10.300 63.000

2.500 157.000 19.500 5.000 5000 5.000 10.300 80.000

2.500 157.000 19.500 5.000 5000 5.000 10.300 47.000

2.500 157.000 19.500 5.000 5000 5.000 10.300 0

Bedrijfvoering Personeel 46 Stra tegi s ch a dvi s eur 47 Medewerker grondza ken / va s tgoed 48 Bel ei ds medewerker s oci a a l domei n 49 Medewerker pos tregi s tra tie 50 CDOKE mi ddel en 51 Arbei ds oms tandi gheden 52 Opl ei di ngen 53 Al gemene pers oneel s kos ten 54 Wervi ng en s el ectie 55 Advi es kos ten P&O

70.000 53.000 112.000 28.000 200.000 5.000 10.000 3.000 7.500 4.500

70.000 53.000 112.000 28.000

5.000 10.000 3.000 7.500 4.500

Informatiemanagement 56 Aa nkoop ha rdwa re 57 Overi ge i ct kos ten 58 Onderhouds a bonnementen s oftwa re 59 Onders teuni ng s oftwa re 60 Appl i ca tie ISMS

10.000 17.000 5.250 10.000 10.000

10.000 17.000 5.250 10.000

FAZA 61 Abonnementen

9.000

821.550

628.550

595.550

548.550

199.515 573.699 160.272 933.486 -733.486

OMBUIGINGEN Programma 0. Bestuur en ondersteuning Nummer ombuiging:

Omschrijving ombuiging:

Totaal ombuigingen programma 0:

INVESTERINGEN 2026 Geen 2027 - Vervanging MAN-bus - Vervanging MAN-bus

71.750 71.750

- Vervanging tractor

94.500

2028

-32-

Programmabegroting 2026

2029 Geen TOELICHTING De voornaamste mutaties, exclusief eventuele ombuigingen bij dit programma, ten opzichte van de begroting 2025 (na wijziging) zijn de volgende: -

Algemene uitkering incl. effecten meicirculaire 2025*. Hierin is ook begrepen de stijging van de integratie-uitkering participatie en de decentralisatie-uitkering openbare bibliotheken. Beide uitkeringen worden in de voorliggende begroting ingezet voor de desbetreffende taken en zijn derhalve niet vrij inzetbaar. Zie hiervoor de toelichting bij programma 5 en 6 Op basis van de ervaringen van de afgelopen jaren is het budget voor juridische ondersteuning structureel verruimd Het dividend Enexis is voor het jaar 2025 is in de berap voorjaar eenmalig naar boven bijgesteld als gevolg van de hogere winst over het jaar 2024. Meerjarig is de oorspronkelijke raming echter gehandhaafd Indexering OZB-opbrengsten. Dit is exclusief de bijstelling van de OZB-opbrengsten als gevolg van de vastgestelde ombuigingen* Totaal

1.486.550

-30.000

-124.000 33.660 1.366.210

*zat ook al (deels) in jaarschijf 2026 van de meerjarenraming 2025-2028

Verschillen ten opzichte van de begroting 2025 kapitaallasten en de loonkostenverdeelstaat worden hier niet verder toegelicht. Deze verschillen zijn met name het gevolg van wijzigingen in de renteomslag en de afdelingsplannen (grondslag loonkostenverdeling).

Wat zijn de risico’s? De volgende financiële risico’s kunnen worden benoemd: − Aanbestedingen (risico kan zich breed voordoen) − Verbonden partijen (risico kan zich breed voordoen) − Actuele beheerplannen Beheerplannen geven inzicht in de benodigde financiële middelen om kapitaalgoederen te onderhouden op basis van het gewenste kwaliteitsniveau. Het risico kan zich voordoen bij alle programma’s waarbij er sprake is van gemeentelijke gebouwen. Het beheerplan gebouwen 2023-2032 is in 2023 vastgesteld − Gewapende conflicten / wereldwijde spanningen en onrust (risico kan zich breed voordoen) − Nieuwe wetten en deregulering van regelgeving door het Rijk/Rijksbezuinigingen (risico kan zich breed voordoen) Voor een nadere toelichting van de risico’s zie de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

-33-

Programmabegroting 2026

Programma 1. Veiligheid Onder dit programma vallen de volgende taakvelden: Crisisbeheersing en brandweer, openbare orde en veiligheid.

Strategische visie De beleidsvelden in dit programma hebben met name een relatie met de volgende speerpunten: Blijven wonen (met de benodigde basisvoorzieningen) - Leefbaarheid en veiligheid worden gewaarborgd. Participatie (burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties) - Gemeente neemt de positie in van ‘regiegemeente’. - Inzetten op samenwerking met maatschappelijke actoren.

College-agenda Zoals aangegeven in programma 0 zijn de prioriteiten en activiteiten per begrotingsprogramma beschreven onder de paragraaf ‘Wat doen we daarvoor?’

Wat willen we bereiken? HOOFDAMBITIE De verdere vertaling van de genoemde speerpunten naar dit programma wordt tot uitdrukking gebracht in de volgende hoofdambitie: De gemeente Simpelveld zorgt voor leefbare wijken en kernen waar burgers en bezoekers zich veilig voelen. Tevens zorgt de gemeente Simpelveld samen met de burgers en ondernemers voor verhoging van de fysieke en sociale veiligheid. De hoofdambitie van het veiligheidsbeleid van de gemeente Simpelveld is het zorgen voor leefbare kernen waarin alle mensen zich veilig voelen door het, mede in regionale samenwerking, door de gemeente gevoerde veiligheidsbeleid, zoals voldoende politiezorg, verantwoorde brandweerzorg en een geactualiseerd rampenplan. Integrale veiligheid in Simpelveld betekent niet alleen samenwerken, maar ook samen werken aan de verbetering van de lokale veiligheid met interne en externe partners. Dit wil de gemeente mede bereiken door het verantwoordelijkheidsgevoel voor veiligheid meer bij burgers en ondernemers te leggen en dat gevoel ook te verhogen. Hierdoor zijn de burgers bereid samen met de gemeente de veiligheid te bevorderen en criminaliteit c.q. overlast te verminderen of te voorkomen. Tevens wordt er meer aandacht geschonken aan sociale veiligheid: burgers bewustmaken van wat ze zelf aan sociale controle kunnen betekenen.

-34-

Programmabegroting 2026

BELEIDSINDICATOREN Aan de hand van de volgende verplichte beleidsindicatoren worden de maatschappelijke effecten toegelicht die met dit programma worden beoogd: Indicator

Eenheid

Bron

Verwijzingen Halt

Aantal per 1.000 inwoners van 12 tot 18 jaar Aantal per 10.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 10.000 inwoners Aantal per 10.000 inwoners

St. Halt

CBS

1,90

1,89

0,95

3,84

1,92

21,7

CBS

2,4

1,4

2,4

4,3

CBS

17,12

12,32

7,64

11,51

10,58

n.b.

CBS

30,43

27,48

24,82

32,61

25,97

40,18

Winkeldiefstallen Geweldsmisdrijven Diefstallen uit woning Vernielingen

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie 2024 2019 2020 2021 2022 2023 SPV* NL

*Zowel politie als brandweer geven aan dat deze categorieën achterhaald zijn en dat er inmiddels met andere classificaties wordt gewerkt. Daarnaast geven cijfers zonder onderbouwing en context geen duidelijk beeld over de bestaande situatie. Voorbeeld ter verduidelijking; Als politie niet ter plaatse is geweest n.a.v. een melding wil dit niet zeggen dat er geen incident heeft plaatsgevonden. In de cijfers komt dit namelijk niet terug. Ook zijn mensen steeds meer ‘melding moe’, waardoor politie of handhaving niet meer altijd of te laat ter plaatse komen, waardoor een incident niet gemuteerd wordt.

Om de realisatie van de hoofdambitie van dit programma te kunnen meten, is deze vertaald naar de volgende indicator: Indicator

Bron (*)

Onveiligheidsgevoel in de eigen buurt – aandeel inwoners dat zich wel eens onveilig voelt in de eigen buurt

Burgeronderzoek Parkstad Limburg

Streef- Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie waarde 2015 2017 2019 2021 2023 17% 25% 19% 20% 21% 13%

* Burgeronderzoek Parkstad Limburg wordt tweejaarlijks uitgevoerd, derhalve wordt bovenstaand niet de realisatie van elk jaar weergegeven.

KADERSTELLENDE BELEIDSNOTA’S Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is onder meer vastgelegd in de volgende documenten: 1. Strategische visie 2013-2023 gemeente Simpelveld (2013); 2. College-agenda 2022-2026 (2022); 3. Verordening openbare orde en veiligheid (2021); 4. Het regionale crisisplan (2020); 5. Integraal Veiligheidsplan SVBBL 2023-2026 (2023); 6. Uitvoeringsprogramma integrale veiligheid 2023-2026 (2023); 7. Nota evenementenbeleid 2015 (2015, evaluatie 2017); 8. Regiovisie Zuid-Limburg 2024-2031 “Samen sterk, iedereen veilig” Aanpak geweld in afhankelijkheidsrelaties (2024).

-35-

Laagste Parkstad 19%

Programmabegroting 2026

BIJ DIT PROGRAMMA BETROKKEN VERBONDEN PARTIJEN Bij dit programma zijn de volgende verbonden partijen betrokken: 1. Veiligheidsregio Zuid-Limburg 2. GGD Zuid-Limburg 3. Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad 4. Regeling Subsidiëring ADV-Limburg

Wat doen we daarvoor? Prioriteiten Integraal veiligheidsbeleid

Activiteiten Uitvoeren en evalueren lokaal uitvoeringsprogramma Veiligheid/Leefbaarheid in wijken Zorg en veiligheid Beleid mensenhandel Jeugdveiligheid Crisisbeheersing ‘Bibob’-beleid Ondermijning

Integraal veiligheidsbeleid In 2023 is door de gemeenteraden van de SVBBL-gemeenten (Simpelveld, Voerendaal, Brunssum, Beekdaelen en Landgraaf) de kadernota Integraal Veiligheidsplan SVBBL 2023-2026 vastgesteld. De looptijd van deze kadernota bedraagt vier jaar. In het verlengde van het integraal veiligheidsbeleid, is het gebruikelijk dat iedere gemeente een uitvoeringsprogramma integrale veiligheid opstelt, waarin de prioriteiten worden geconcretiseerd en de vertaalslag naar de uitvoering wordt gemaakt. Met de uitvoering van de in het uitvoeringsprogramma 2020-2023 geprioriteerde onderwerpen is in 2020 gestart en gedurende de looptijd van het programma is de uitvoering van deze onderwerpen voortgezet. Voor wat betreft enkele taken in het programma heeft herprioritering plaatsgevonden. Bij het opstellen van het nieuwe uitvoeringsprogramma is rekening gehouden met de huidige uitdagingen en ambities. We zetten in op een reeks aan thema’s, zoals veiligheid/leefbaarheid in wijken, zorg en veiligheid, mensenhandel, jeugdveiligheid, crisisbeheersing en ‘Bibob’-beleid. Daarbij hanteren we waar mogelijk een preventieve aanpak, hebben we oog voor burgerparticipatie en sturen we op een nauwe (integrale)samenwerking met de vele betrokken beleidsvelden en ketenpartners. Een en ander wordt hieronder nader toegelicht.

Uitvoeren en evalueren lokaal uitvoeringsprogramma Het Integraal Veiligheidsplan SVBBL 2023-2026 is in 2023 opgesteld en vastgesteld. Het uitvoeringsplan 20242026 is vastgesteld. We continueren de uitvoering van dit plan in 2026 en zullen dit ook evalueren. Veiligheid/Leefbaarheid in wijken We blijven inzetten op het terugdringen van (jeugd)overlast. Dit doen wij door de casuïstiek aan te pakken middels de Integrale Aanpak Wijkgericht Werken (IAWW). De gemeente vervult hierin een regierol en brengt de benodigde partners samen om de casuïstiek te bespreken, werkafspraken daaromtrent te maken en indien nodig een plan van aanpak op te stellen. Casuïstiek wordt gevolgd en indien de aanpak dit vergt opgeschaald naar bijvoorbeeld het Zorg- en veiligheidshuis. Op dit moment onderzoeken we om het IAWW en meldpunt verder te professionaliseren en uit te breiden met een informatieknooppunt dat schakelt tussen informatie en tendensen tussen het sociaal domein, VTH en OOV. Op deze manier wordt de burger beter gehoord en draagt dit bij aan een integraal beeld, waardoor er informatie-gestuurd te werk kan worden gegaan. Vanaf juni 2025 werken we in onze gemeente met een regisseur Sociale Veiligheid. Dit is een samenwerking tussen de gemeente Simpelveld en de gemeente Heerlen.

Vanuit het stimuleringstraject Proeflokalen OOV op orde hebben we een subsidie ontvangen om deze regisseur voor één jaar in te huren. De regisseur gaat zich bezighouden met dit thema. En zal daarnaast ook een rol spelen bij de overige hieronder genoemde thema’s.

-36-

Programmabegroting 2026

Zorg en veiligheid Ook in 2025 is samengewerkt met en procesregie gevoerd door het Zorg en Veiligheidshuis Parkstad bij casuïstiek waarbij raakvlak is tussen zorg en veiligheid. Hierbij kan worden gedacht aan personen die verward gedrag vertonen en een veiligheidsrisico vormen, radicalisering en polarisatie, nazorg ex-gedetineerden en geweld in afhankelijkheidsrelaties. Het Zorg- en Veiligheidshuis is ook nauw betrokken binnen het IAWW Simpelveld en de aanpak van jeugdoverlast. Sinds 1 januari 2024 is het Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad overgegaan in een gemeenschappelijke regeling. De gemeente Simpelveld investeert ook zelf in een continue verbetering van de samenwerking tussen zorg en veiligheid. De toegenomen complexiteit van casuïstiek, waarbij vrijwel altijd sprake is van een combinatie van problemen, vergt een gezamenlijke aanpak door zorg en veiligheid op elkaar af te stemmen. De verbetering van de aanpak borgen we zowel bestuurlijk als ambtelijk door periodieke overleggen met portefeuillehouders en betrokken ambtenaren en door het oppakken van de daaruit voortvloeiende afspraken. Beleid mensenhandel Door de Zuid-Limburgse gemeenten is beleid opgesteld ten aanzien van de aanpak mensenhandel.

Om gezamenlijk uitvoering te geven aan dit beleid worden er ook in 2026 met alle partners intervisiebijeenkomsten georganiseerd om samen sterker te kunnen optreden in de uitvoering van het beleid tegen mensenhandel. Jeugdveiligheid Ieder kwartaal bespreekt de Driehoek SVBBL (Simpelveld, Voerendaal, Brunssum, Beekdaelen en Landgraaf) de belangrijkste leefbaarheids- en veiligheidstrends. In de afgelopen jaren kwamen de thema’s jeugdoverlast- en criminaliteit steeds prominent naar voren. Aanvullend daarop is in 2022 een onderzoek gepubliceerd door de Vakgroep Jeugdige Ondermijners, onderdeel van het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum Limburg (RIEC). Uit dit onderzoek is gebleken dat ook ondermijnende jeugdcriminaliteit nadrukkelijk zijn intrede heeft gedaan in Limburg en veel (kwetsbare) jeugdigen hier op allerlei manieren mee in aanraking komen. Zowel in de Driehoek SVBBL als in de Driehoek Parkstad is bestuurlijk en ambtelijk de behoefte naar voren gekomen om structureel te investeren in dit veiligheidsveld. Onze jeugd heeft immers de toekomst! Naast de interne overleggen is daarnaast ook binnen de SVBBL-gemeenten, politie en het OM een ambtelijke werkgroep doende om in regionaal verband samen te werken op het thema jeugdoverlast.

In deze werkgroep worden signalen en best practices gedeeld, waarbij de aanpak binnen de regio wordt afgestemd om een waterbedeffect te voorkomen. Ook is er vanuit Parkstad een gemêleerde werkgroep van professionals actief die geregeld info met elkaar deelt. Het delen van die info is hard nodig om te kunnen sturen. Samen met o.a. het veiligheidshuis wordt ook ingegaan op individuele jeugdgroepen (Jeugd Preventie Programma). We hebben tot aan begin 2025 gewerkt met straatcoaches. Door vervelende omstandigheden bij het bedrijf dat de straatcoaches aan ons leverde is dit gestopt. We zijn in overleg met de gemeente Heerlen of wij als Simpelveld kunnen aansluiten bij het project sfeerkeepers. Sfeerkeepers vervullen dezelfde rol als de straatcoaches dit voorheen deden. Daarnaast gaan we starten met een project op de twee basisscholen in onze gemeenten om kinderen van groep 8 beter bewust te laten zijn van de risico’s die zich voordoen bij de overgang naar het voortgezet onderwijs. Crisisbeheersing Een deel van de openbare veiligheid betreft de crisisbeheersing bij incidenten en calamiteiten vanuit de Veiligheidsregio Zuid-Limburg (VRZL). De VRZL is een samenwerkingsverband van de brandweer, de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio (GHOR), de gemeenten en de politie.

De gemeentelijke taak binnen de crisisbeheersing is de Bevolkingszorg (communicatie, publiekszorg en herstelzorg). De piketfunctionarissen, waarvan gemeente Simpelveld er één heeft, voeren deze taak binnen piketpoolen uit. Het college van B&W heeft op 27 augustus jl. besloten in te stemmen met het aangaan van een gebruikersovereenkomst met de gemeente Heerlen voor het gebruik van een dienstvoertuig voor de Officier van Dienst Bevolkingszorg (Parkstad-Zuid). Voor de gemeentelijke taken wordt het plan geactualiseerd en geven we voortzetting aan de opleidingen inzake lokale crisisorganisatie. Binnen onze organisatie werken we aan de interne crisisorganisatie. Daarmee moet de rol die medewerkers hebben tijdens een crisis duidelijker worden. De medewerkers zullen hier trainingen voor volgen die worden georganiseerd door de veiligheidsregio. ‘Bibob’-beleid Samen met de SVBBL-gemeenten zijn wij ons BIBOB-beleid aan het actualiseren met de bedoeling dit zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen. Ook zetten wij specifiek in op de verdere intensivering van de integrale

-37-

Programmabegroting 2026

aanpak en controles van de georganiseerde criminaliteit en ondermijning binnen onze politieregio SVBBL. We nemen deel aan de Ondermijningstafel SVBBL, werken binnen de Driehoek-SVBBL met geprioriteerde thema’s. Samen met Parkstad proberen wij steeds vaker een vuist te maken en de samenwerking op te zoeken. Ondermijning De aanpak van ondermijning is een speerpunt van het kabinet, politie, OM en de gemeenten. Om een vuist te kunnen maken bij de aanpak van ondermijning is een goede regionale samenwerking tussen partners noodzakelijk. De rol van gemeenten en daarmee de bestuurlijke aanpak van ondermijning is het afgelopen decennium duidelijk groter en belangrijker geworden. De regierol, coördinatie en uitvoering vraagt veel van gemeenten. Niet alleen capaciteit maar ook een impuls in kwaliteit. We kunnen dit bereiken door onze krachten te bundelen en met name te investeren in onze gemeenschappelijke informatiepositie. Daarnaast is een verdere investering in specialistische expertise noodzakelijk om bijvoorbeeld digitale- en financiële vormen van ondermijning te kunnen bestrijden. Een structurele investering in het kennisniveau en bewustzijn van onze medewerkers en bestuur is essentieel. In het verleden is reeds een start gemaakt met het organiseren van bewustwordingssessies voor diverse afdelingen binnen de organisatie.

Dit is ook een onderdeel van de Limburgse Norm voor een weerbare overheid. Bewustwording blijft binnen alle lagen van onze organisatie structureel aandacht houden. Om de samenwerking binnen Parkstad, op het thema ondermijning, te versterken is het ACT! Interventieteam Parkstad in het leven geroepen. Daarmee maakt dit interventieteam deel uit van het netwerk ACT! Limburg dat bestaat uit vijf interventieteams die samen zorgen voor een gecoördineerde- en integrale aanpak van ondermijning, ondermijnende criminaliteit en complexe handhavings- en overlastzaken. In deze aanpak werken ze samen met partners, inwoners, bedrijven en bezoekers om criminaliteit buiten de deur te houden. Door deel uit te maken van een netwerk, werkt Simpelveld niet alleen samen met Parkstad maar ook het ACT! Interventieteam Maastricht-Heuvelland. KENGETALLEN Met betrekking tot de onderstaande tabel met kengetallen het volgende: Zowel politie als brandweer geven aan dat de gebruikte categorieën achterhaald zijn en dat er inmiddels met andere classificaties wordt gewerkt. Daarnaast geven cijfers zonder onderbouwing en context geen duidelijk beeld over de bestaande situatie. Voorbeeld ter verduidelijking; Als politie niet ter plaatse is geweest n.a.v. een melding wil dit niet zeggen dat er geen incident heeft plaatsgevonden. In de cijfers komt dit namelijk niet terug.

Ook zijn mensen steeds meer ‘melding moe’, waardoor politie of handhaving niet meer altijd of te laat ter plaatse komen, waardoor een incident niet gemuteerd wordt. Derhalve zijn wij voornemens om op termijn een andere set van kengetallen te presenteren.

Vernieling Diefstal a.g.v. inbraak woning Overlast jeugd Aantal branden gebouwen Aantal buitenbranden en autobranden Zwaar verkeersongeval met gewonden of dodelijke slachtoffers Dienstverlening Leefmilieu Leefmilieustank/hinder/lucht/verontreinigde bodem Aantal geruimde hennepplantages

Bron VNG gebiedsscan VNG gebiedsscan

2019 36 27

2020 29 13

2021 23 9,6

2022 34 12

2023 28 11

2024 26 4

VNG gebiedsscan Brandweer ZL Brandweer ZL

17 5 8

33*** 2 9

30 9 9

37 2 20

26 5 18

11 2 15

Brandweer ZL

4**

9*****

Brandweer ZL Brandweer ZL Brandweer ZL

11 22 0

6 21 6

1 13 11

4 4 10

3 20 n.b. ******

2 20 n.b. ******

RIEC (Hennepmonitor)

3****

-38-

Programmabegroting 2026

* Overlastmeldingen jeugd voornamelijk door één en dezelfde persoon in de kern Bocholtz en veel meldingen over de overlastgevende groep in de kern Simpelveld, zie hierboven. ** Betreft beknellingen in voertuigen. *** Overlastmeldingen jeugd voornamelijk op één locatie, telkens door dezelfde personen. De Covid-19 pandemie heeft hierbij een rol gespeeld. **** Waarvan eenmaal enkel voorbereidingshandelingen. *****Uit de rapportage is niet te herleiden of het (zwaar)gewonden of een dodelijk ongeval betreft. ****** Geen uitsplitsing gemaakt in rapportage Brandweer ZL naar soorten leefmilieu. Alles valt onder één noemer, met ingang van de Begroting 2025 enkel nog het kengetal “Leefmilieu” opnemen. Het kengetal “Leefmilieu-stank/hinder/lucht/verontreinigde bodem” komt hiermee te vervallen. Niet meer apart meetbaar.

Wat mag het kosten? BATEN EN LASTEN Lasten excl. kvst. & kapitaallst. Baten Saldo excl. kvst. & kap. lst. Lasten kostenverdeelstaat Kapitaallasten Saldo van baten en lasten Toevoegingen Onttrekkingen Gerealiseerd / geraamd resultaat

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 2028 2029 1.183.495 1.253.590 1.295.760 1.332.900 1.375.570 1.417.500 18.612 18.330 18.420 18.510 18.620 18.740 -1.164.883 -1.235.260 -1.277.340 -1.314.390 -1.356.950 -1.398.760 329.504 381.658 411.458 423.406 436.262 449.607 6.808 7.010 7.036 6.980 6.929 1.225 -1.501.195 -1.623.928 -1.695.834 -1.744.777 -1.800.140 -1.849.592 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 -1.501.195 -1.623.928 -1.695.834 -1.744.777 -1.800.140 -1.849.592

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven: Rekening 2024 Saldo van baten en lasten: 1.1 crisisbeheersing en brandweer plaatselijke brandweerzorg regionale brandweer rampenbestrijding 1.2 openbare orde en veiligheid toezichthouder/BOA beleid openbare orde & veiligheid uitvoering APV & bijzondere wetten doodsschouw nachtregisters Gerealiseerd / geraamd resultaat

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

-39.245 -889.023 -10.711

-35.179 -900.890 -14.724

-36.590 -940.820 -15.152

-36.727 -968.920 -15.367

-37.149 -998.920 -15.588

-31.857 -1.028.540 -16.104

-160.283 -210.338 -186.280 -5.316 0 -1.501.195

-206.739 -229.027 -228.369 -5.000 -4.000 -1.623.928

-198.778 -251.375 -243.119 -6.000 -4.000 -1.695.834

-204.023 -261.148 -248.592 -6.000 -4.000 -1.744.777

-209.424 -271.515 -257.544 -6.000 -4.000 -1.800.140

-215.116 -281.710 -266.266 -6.000 -4.000 -1.849.592

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

20.300

MUTATIES IN RESERVES Geen OMBUIGINGEN 1. Veiligheid Nummer ombuiging:

Omschrijving ombuiging: 9 Extra mi ddel en Boa i n de al gemene ui tkeri ng Totaal ombuiging programma 1:

INVESTERINGEN Geen TOELICHTING De voornaamste mutaties, exclusief eventuele ombuigingen bij dit programma, ten opzichte van de begroting 2025 (na wijziging) zijn de volgende: -

Aanpassing gemeentelijke bijdrage o.b.v. begroting 2026 Veiligheidsregio*

-39-

-39.390

Programmabegroting 2026

Totaal

-39.390

*zat ook al (deels) in jaarschijf 2026 van de meerjarenraming 2025-2028

Verschillen ten opzichte van de begroting 2025 van kapitaallasten en de loonkostenverdeelstaat worden hier niet verder toegelicht. Deze verschillen zijn met name het gevolg van wijzigingen in de renteomslag en de afdelingsplannen (grondslag loonkostenverdeling).

Wat zijn de risico’s? De volgende financiële risico’s kunnen worden benoemd: − n.v.t. Voor een nadere toelichting van de risico’s zie de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

-40-

Programmabegroting 2026

Programma 2. Verkeer, vervoer en waterstaat Onder dit programma vallen de volgende taakvelden: Verkeer en vervoer, parkeren en openbaar vervoer.

Strategische visie De beleidsvelden in dit programma hebben met name een relatie met de volgende speerpunten: Toerisme en recreatie - De gemeente behoort tot één van de mooiste plekjes in Zuid-Limburg; - Voor de regio Parkstad is de gemeente dé uitvalsbasis (slapen in Simpelveld, dagattracties in Parkstad); - We leggen een verbinding tussen de toeristische elementen en het centrum van beide kernen. Blijven wonen (met benodigde basisvoorzieningen) - De ruimtelijke omgeving krijgt een sterke kwaliteitsimpuls en behoud het groene karakter; - Leefbaarheid en veiligheid worden gewaarborgd; - De basisvoorzieningen zijn van een goede kwaliteit.

College-agenda Zoals aangegeven in programma 0 zijn de prioriteiten en activiteiten per begrotingsprogramma beschreven onder de paragraaf ‘Wat doen we daarvoor?’

Wat willen we bereiken? HOOFDAMBITIE De verdere vertaling van de genoemde speerpunten naar dit programma wordt tot uitdrukking gebracht in de volgende hoofdambities: 1. 2. 3. 4.

Goede bereikbaarheid van Simpelveld voor inwoners en bezoekers; Binnen Simpelveld kan veilig aan het verkeer worden deelgenomen; Goede parkeermogelijkheden in de kernen en nabij recreatiepunten; Toereikend openbaar vervoer in de kernen.

Het spreekt voor zich dat een goede infrastructuur van cruciaal belang is voor de bereikbaarheid van Simpelveld naar en vanuit de omliggende gemeenten, maar ook voor de verbinding tussen de verschillende locaties binnen de gemeente (van toeristische elementen naar kernen en vice-versa). Maar ook voor de uitstraling van onze (toeristische) gemeente is een in goede staat verkerende infrastructuur van wezenlijk belang. BELEIDSINDICATOREN Om de realisatie van de hoofdambities van dit programma te kunnen meten, zijn deze vertaald naar de volgende indicatoren:

-41-

Programmabegroting 2026

Indicator

Bron (*)

Streef- Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie waarde 2015 2017 2019 2021

Realisatie Hoogste 2023 Parkstad

Tevredenheid onderhoud wegen, straten en pleinen Tevredenheid onderhoud straatverlichting Tevredenheid over parkeergelegenheid

Burgerondz. Parkstad Limburg

59%

51%

56%

50%

59%

Burgerondz. Parkstad Limburg Burgerondz. Parkstad Limburg

81%

69%

71%

68%

75%

74%

81%

65%

58%

59%

65%

57%

59%

65%

* Burgeronderzoek Parkstad Limburg wordt tweejaarlijks uitgevoerd, derhalve wordt bovenstaand niet de realisatie van elk jaar weergegeven.

KADERSTELLENDE BELEIDSNOTA’S Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is onder meer vastgelegd in de volgende documenten: 1. Strategische visie 2013-2023 gemeente Simpelveld (2013); 2. College-agenda 2022-2026 (2022); 3. Wegenbeheerplan 2020-2024, verlengd tot en met 2026 (2020); 4. Mobiliteitsplan 2022-2032 (2022); 5. Beleidsplan openbare verlichting 2024–2027 (2024); 6. Collegebesluit uitbesteding gladheidsbestrijding (2021). BIJ DIT PROGRAMMA BETROKKEN VERBONDEN PARTIJEN Bij dit programma zijn geen verbonden partijen betrokken.

Wat doen we daarvoor? Prioriteiten Wegbeheer Mobiliteit

Activiteiten - Uitvoering MUP wegenbeheerplan 2020-2024 - Uitvoering MUP

De onderwerpen uit de collegeagenda welke betrekking hebben op verkeer, vervoer en waterstaat maken onderdeel uit van het thans vigerende beleid. Wegbeheer Uitvoering MUP-wegenbeheerplan 2020-2024 (verlengd t/m 2026) Aan het wegenbeheerplan is een meerjaren uitvoeringsplan (MUP) gekoppeld voor de periode tot en met 2024. In dit MUP zijn een twintigtal wegen genoemd waaraan uitvoering gegeven wordt. Uitvoering variërend van groot onderhoud tot complete reconstructies. Aangezien de wateropgave, mede als gevolg van toenemende extreme buien die lokaal wateroverlast veroorzaken, steeds belangrijker wordt, worden projecten integraal bekeken. Daar waar op diverse wegen vanuit wegbeheer uitsluitend asfaltvervanging hoefde plaats te vinden, wordt een volledige reconstructie uitgevoerd waarbij de wateropgave is meegenomen. Deze integrale aanpak zorgt ervoor dat wegen toekomstgericht worden aangelegd. In de meeste gevallen zorgt een integrale aanpak wel voor een langere voorbereidingstijd en uitvoeringsperiode. Op dit moment loopt de uitvoering van een aantal wegen zoals de reconstructie van de Stampstraat, Puntelstraat, Kanthuisstraat, Nijswillerweg, Sint Nicolaasbergweg, Stevensweg en Pr. Hendrikstraat. In 2026 wordt gestart met de projectvoorbereiding voor de reconstructies van een aantal nieuwe wegen die voor uitvoering gepland staan in 2027/2028.

-42-

Programmabegroting 2026

Mobiliteit Uitvoering MUP Aan het vigerende mobiliteitsplan is een meerjarig uitvoeringsplan 2022-2032 (MUP) gekoppeld en vastgesteld in de raadsvergadering van april 2022. Inmiddels zijn er enkele onderdelen van het mobiliteitsplan in gang gezet en sommige onderdelen zelfs al afgerond. In 2024 is een integraal onderzoek in gang gezet naar de utilitaire en recreatieve fiets- en wandelnetwerken binnen de gemeente Simpelveld. De resultaten die uit dit onderzoek volgen, dienen als basis om de komende jaren fysieke projecten voor te bereiden en uit te voeren. Tevens zal in de periode van medio 2025 tot en met 2027 de volgende laadpalen concessie in uitvoering gaan, waarbij er binnen de gemeente Simpelveld naar verwachting 30 tot 40 laadpalen worden bijgeplaatst. Echter de uitvoering van het MUP vindt momenteel slechts plaats op onderdelen waarbij contractuele afspraken vastliggen met derden partijen (zoals Vattenfall, laadpalen). De reden dat de uitvoering van het MUP op een laag pitje staat heeft te maken met de ondercapaciteit bij team BOR. KENGETALLEN Weglengte (in km) Voertuigtypen - personenauto’s - bedrijfsvoertuigen - motorfietsen - Voertuigen met bromfietskenteken Aantal lichtmasten Aantal armaturen Stroomverbruik openbare verlichting (in kWh)

Bron 2-jaarlijkse weginspectie

2019 77,5

2020 77,5

2021 77,5

2022 77,5

2023 77,5

2024 77,5

CBS CBS CBS CBS

6.085 995 523 619

6.068 1.008 520 609

6.142 1.028 535 596

6.171 1.035 524 610

6.123 n.b. 547 629

6.142 n.b. 513 596

2.514 2.514 2.514 2.514 2.543 2.683 2.683 2.683 2.683 2.579 254.685 317.087 324.940 316.911 290.367

2.538 2.588 282.727

Spie Spie Vattenfall

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 2028 2029 985.341 983.520 938.715 965.715 980.715 995.715 22.954 31.980 17.020 17.060 17.100 17.140 -962.387 -951.540 -921.695 -948.655 -963.615 -978.575 357.728 446.230 551.001 549.532 570.296 585.966 117.924 165.941 387.122 470.284 506.463 497.341 -1.438.040 -1.563.712 -1.859.818 -1.968.471 -2.040.375 -2.061.882 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 -1.438.040 -1.563.712 -1.859.818 -1.968.471 -2.040.375 -2.061.882

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven:

Saldo van baten en lasten: 2.1 verkeer en vervoer wegen, straten & pleinen verkeersmaatregelen 2.2 parkeren parkeergelegenheden 2.5 openbaar vervoer openbaar vervoersbeleid en -beheer Gerealiseerd / geraamd resultaat

Rekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

-1.287.119 -146.152

-1.386.970 -172.327

-1.684.880 -170.456

-1.778.347 -185.578

-1.846.040 -189.720

-1.864.240 -192.956

-3.287

-2.717

-2.731

-2.743

-2.757

-2.773

-1.481

-1.697

-1.751

-1.803

-1.857

-1.913

-1.438.040

-1.563.712

-1.859.818

-1.968.471

-2.040.375

-2.061.882

-43-

Programmabegroting 2026

MUTATIES IN RESERVES Geen OMBUIGINGEN Programma 2. Verkeer, vervoer en waterstaat Nummer ombuiging:

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

10 Werkbudget wi jks chouwen 11 Aa nkoop en rei ni gen verkeers borden 12 Verkeers bri ga di ers 13 Mobi l i tei ts pl a n 14 Zui d Li mburg Berei kba a r 15 Gra ffi ti 16 Stortkos ten wegen

15.000 20.000 1.200 25.000 11000 3.000 1.000

15.000

1.200 10.000 11000 3.000 1.000

Totaal ombuigingen programma 2:

76.200

41.200

Omschrijving ombuiging:

INVESTERINGEN 2026 - Projectmatige vervanging masten openbare verlichting 2027 - Rehabilitatie wegen - Projectmatige vervanging masten openbare verlichting 2028 - Projectmatige vervanging masten openbare verlichting 2029 - Projectmatige vervanging masten openbare verlichting - Rehabilitatie wegen

47.620 615.000 51.210 47.250 48.380 645.000

TOELICHTING De voornaamste mutaties, exclusief eventuele ombuigingen bij dit programma, ten opzichte van de begroting 2025 (na wijziging) zijn de volgende: -

Geen Totaal

0 0

Verschillen ten opzichte van de begroting 2026 van kapitaallasten en de loonkostenverdeelstaat worden hier niet verder toegelicht. Deze verschillen zijn met name het gevolg van wijzigingen in de renteomslag en de afdelingsplannen (grondslag loonkostenverdeling).

Wat zijn de risico’s? De volgende financiële risico’s kunnen worden benoemd: − Actuele beheerplannen Beheerplannen geven inzicht in de benodigde financiële middelen om kapitaalgoederen te onderhouden op basis van het gewenste kwaliteitsniveau. Het wegenbeheerplan is eind 2020 door de raad vastgesteld. Het beheerplan openbare verlichting is in 2024 door de gemeenteraad vastgesteld. De looptijd van het wegenbeheerplan is verlengd tot en met 2026, omdat het plan nog actueel is en het bijbehorende meerjarenuitvoeringsplan nog volop in uitvoering is. Voor een nadere toelichting van de risico’s zie de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

-44-

Programmabegroting 2026

Programma 3. Economie Onder dit programma vallen de volgende taakvelden: Economische ontwikkeling, fysieke bedrijfsinfrastructuur en economische promotie.

Strategische visie De beleidsvelden in dit programma hebben met name een relatie met de volgende speerpunten: Toerisme en recreatie - De gemeente behoort tot één van de mooiste plekjes in Zuid-Limburg; - De gemeente ontwikkelt en profileert zich als toeristische gemeente; - Voor de regio Parkstad is de gemeente dé uitvalsbasis (slapen in Simpelveld, dag-attracties in Parkstad); - Voor het Heuvelland zijn we een goede aanvulling en geen concurrent: we werken nauw samen met deze gemeenten en stemmen elkaars aanbod goed af met behoud van eigen identiteit en zelfstandigheid; - We zetten in op het behoud van de ZLSM als uniek toeristisch element; - We leggen een verbinding tussen de toeristische elementen en het centrum van beide kernen; - We zetten in op het creëren van een unieke camping in Bocholtz met een verwijzing naar het Romeins verleden; - Beide kernen hebben ieder een toeristisch thema: Bocholtz = Romeins en Simpelveld = Stoomtrein. Kleinschalig en startend ondernemerschap - Meedenken met en adviseren van startende ondernemers: maken van een ondernemersloket; - Mensen met een uitkering of geringe kansen op de reguliere arbeidsmarkt motiveren en begeleiden naar een ZZP-omgeving. Participatie (burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties) - Inzetten op samenwerking met maatschappelijke actoren; - Kracht van de maatschappij benutten.

College-agenda Zoals aangegeven in programma 0 zijn de prioriteiten en activiteiten per begrotingsprogramma beschreven onder de paragraaf ‘Wat doen we daarvoor?’

Wat willen we bereiken? HOOFDAMBITIE De verdere vertaling van de genoemde speerpunten naar dit programma wordt tot uitdrukking gebracht in de volgende hoofdambities: 1. 2.

Het versterken van de lokale economische kracht en het versterken van de economische structuur voor kleinschalige-, startende- en innovatieve ondernemers; Samen werken aan een toeristische- en recreatief aantrekkelijke en een ondernemende gemeente, waarbij de (van oudsher) aanwezige kwaliteiten worden benut.

-45-

Programmabegroting 2026

BELEIDSINDICATOREN Aan de hand van de volgende verplichte beleidsindicatoren worden de maatschappelijke effecten toegelicht die met dit programma worden beoogd: Indicator

Eenheid

Bron

Realisatie 2020

Realisatie Realisatie Realisatie 2021 2022 2023

Realisatie 2024 SPV NL

Functiemenging1

29,5

30,0

29,9

n.b.

Vestigingen van bedrijven

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64

CBS/ BAG/ LISA LISA

123,0

131,1

134,1

144,1

n.b.

1. de functiemengingsindex weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen.

Om de realisatie van de hoofdambities van dit programma te kunnen meten zijn deze vertaald naar de volgende indicator: Indicator

Bron

Realisatie 2020

Realisatie 2021

Realisatie 2022

Realisatie 2023

Realisatie 2024

Aantal toeristische overnachtingen Bedrijvendynamiek: vestigingen*

BsGW

48.668

56.416

47.283

63.741

59.894

Etil, Simpelveld aan het werk **

4,3%

2,0%

2,2%

3,9%

1,6%

* verhouding aantal oprichtingen/vestigingen van bedrijven t.o.v. aantal opheffingen/vertrokken bedrijven. ** Etil-rapportage ‘Simpelveld aan het Werk …; de gemeentelijke economie in beeld’. De meest recente rapportage dateert van december 2024 en heeft betrekking op de situatie op de peildatum 1 januari 2024 en de ontwikkelingen in 2023.

KADERSTELLENDE BELEIDSNOTA’S Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is onder meer vastgelegd in de volgende documenten: 1. Strategische visie 2013-2023 gemeente Simpelveld (2013); 2. College-agenda 2022-2026 (2022); 3. Nota Lokaal Economisch Beleid gemeente Simpelveld (2015); 4. De menukaart van Simpelveld, toeristisch recreatief uitvoeringsprogramma (2015). BIJ DIT PROGRAMMA BETROKKEN VERBONDEN PARTIJEN Bij dit programma zijn geen verbonden partijen betrokken.

Wat doen we daarvoor? Prioriteiten Lokaal ondernemerschap Gebiedsontwikkeling/ versterken toerisme

Regiodeal 2.0 propositie centrumgebied kern Simpelveld

Activiteiten - Stimuleren lokaal ondernemerschap - Stimuleringsfonds startende ondernemers - Project Uitkijkpunt Hulsveld - Project gebiedsontwikkeling Stationsomgeving - Realisatie Parkstadroute - Grensoverschrijdend Romeins villalandschapspark - Ontwikkeling centrumvisie Simpelveld

-46-

Programmabegroting 2026

Lokaal ondernemerschap Stimuleren lokaal ondernemerschap De uitvoering van de marketingstrategie wordt in 2026, wegens het stellen van andere (toeristische) prioriteiten en het ontbreken van afdoende financiële middelen, verband houdende met de door uw raad op 3 juli jl. vastgestelde ‘ombuigingen’, in 2026 stopgezet. Stimuleringsfonds startende ondernemers Conform hetgeen in de Berap Voorjaar 2025 reeds is vermeld, is de startersregeling als actiepunt in onze centrumvisie kern Simpelveld opgenomen. Alvorens opdracht te verlenen voor het opstellen van een uitvoeringsplan voor de centrumontwikkeling van de kern Simpelveld, hebben wij eerst de (financiële) haalbaarheid van een dergelijke ontwikkeling (laten) onderzoeken. Hiertoe hebben wij een gebiedsexploitatie opgesteld, waar uw raad op 8 mei 2025 mee heeft ingestemd. Evenals in 2025, zal ook in 2026 eerst nadere uitvoering worden gegeven aan de gebiedsexploitatie van de centrumontwikkeling kern Simpelveld. De uitvoering van het uitvoeringsplan en de startersregeling zal daardoor op z’n vroegst in 2027 kunnen starten c.q. worden opgesteld. Gebiedsontwikkeling/ versterken toerisme Project uitkijkpunt Hulsveld Op 23 juli 2025 heeft de Raad van State uitspraak gedaan over het bestemmingsplan ‘Herinrichting Uitkijkpunt Huls’ en dit bestemmingsplan vernietigd.

De vernietiging houdt verband met de latere vaststelling van het bestemmingsplan ‘Herziening bestemmingsplan Buitengebied 2021 Simpelveld’, als gevolg waarvan volgens de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State een ‘rechtsonzekere’ situatie is ontstaan. Voor het alsnog realiseren van de herontwikkeling van het Uitkijkpunt Huls zal een nieuwe procedure moeten worden opgestart onder de Omgevingswet. Er dient rekening mee te worden gehouden dat, aangezien belanghebbenden tegen een nieuw besluit over het herinrichten van het Uitkijkpunt Huls weer bezwaar en beroep kunnen aantekenen. Project gebiedsontwikkeling Stationsomgeving De gebiedsontwikkeling Stationsomgeving ZLSM is één van de 15 sleutelprojecten binnen IBA Parkstad. De Gemeente, Provincie, IBA, ZLSM en de bewoners werken samen aan de ambitie en het strategisch doel om bestaande (dag)attracties en nieuwe sleutelprojecten in samenhang te laten bijdragen aan de toeristischrecreatieve en economische potenties op lokaal- én regionaal niveau. Doel is om door de aanleg van een spoorpark in samenhang met de kwalitatieve opwaardering van de openbare ruimte van de Stationsstraat een regionale recreatieve hub te ontwikkelen en te realiseren.

Het project 'Gebiedsontwikkeling Stationsomgeving Miljoenenlijn’ wordt gefaseerd aangepakt waarbij de volgende percelen zijn te onderscheiden: de Stationsstraat (eigendom gemeente Simpelveld) en de Stationsomgeving incl. het historisch laad- en losterrein (eigendom provincie Limburg) en tenslotte het Spoorpark (de ecologische zone in het westelijk deel van de Stationsomgeving; eveneens eigendom provincie Limburg). De start van de uitvoeringswerkzaamheden is voorzien eind 2025 / begin 2026. Realisatie Parkstadroute De werkzaamheden voor het aanleggen van de Parkstadroute op het grondgebied van de gemeente Simpelveld zijn nagenoeg afgerond. Grensoverschrijdend Romeins villalandschapspark In 2026 worden de voorbereidende werkzaamheden getroffen voor de uitvoering van het grensoverschrijdende Romeins Villalandschapspark. Het betreft hierbij onder meer het opstellen van een landschapsontwerpplan incl. digitale infovoorzieningen, het uitwerken ‘lokale storyline’ en educatief programma. De daadwerkelijk uitvoering van het grensoverschrijdend Romeins Villalandschapspark vindt plaats in 2027 en moet uiterlijk op 31 december 2027 zijn afgerond.

-47-

Programmabegroting 2026

Regiodeal 2.0 propositie centrumgebied kern Simpelveld Ontwikkeling centrumvisie Simpelveld In 2026 wordt nadere uitvoering gegeven aan het door uw raad op 8 mei 2025 genomen raadsbesluit inzake de Gebiedsexploitatie Centrumontwikkeling kern Simpelveld, zoals onder meer: 1. De aankoop van de panden aan de Markstraat, Markt, Dorpstraat en Kloosterstraat. 2. Het opstarten van de uitvoering van het noodzakelijk bodem- en milieuonderzoek binnen deelgebied 2 (gebied rondom tankstation aan de Markt). 3. Het opstarten van (de procedure voor) het opstellen van het omgevingsplan voor de Centrumontwikkeling kern Simpelveld. KENGETALLEN Totaal aantal toeristische overnachtingen Werkgelegenheid

Bron BsGW

2019 44.205

2020 48.668

2021 56.416

2022 47.283

2023 63.741

2024 59.894

E,til

2.199

2.233

2.243

2.211

2.238*

Idem

536

557

533

519

534*

Idem Idem

351 223

352 247

351 261

348 285

339* 296*

E,til Idem Idem

810 69 152

842 77 158

854 79 164

882 78 185

893* 85* 185*

Idem

101

102*

(aantal werkzame personen)

waaronder Gezondheids- en welzijnszorg Detailhandel Zakelijke dienstverlening Aantal vestigingen waaronder Detailhandel Zakelijke dienstverlening Bouwnijverheid

* Bron is jaarlijkse Etil-rapportage ‘Simpelveld aan het Werk …; de gemeentelijke economie in beeld’. De meest recente rapportage dateert van december 2024 en heeft betrekking op de situatie op de peildatum 1 januari 2024 en de ontwikkelingen in 2023.

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 2028 2029 215.640 187.230 161.340 162.050 147.760 148.470 110.915 99.530 99.570 111.030 111.090 122.550 -104.725 -87.700 -61.770 -51.020 -36.670 -25.920 100.980 103.291 126.926 123.742 135.789 131.610 0 5.818 6.879 6.816 6.767 6.729 -205.705 -196.810 -195.576 -181.577 -179.226 -164.259 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 -205.705 -196.810 -195.576 -181.577 -179.226 -164.259

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven: Rekening 2024 Saldo van baten en lasten: 3.1 economische ontwikkeling weekmarkten advisering economische ontwikkelingen 3.2 fysieke bedrijfsinfrastructuur bedrijfsterreinen 3.4 economische promotie toerisme volksfeesten, kermissen & evenementen Gerealiseerd / geraamd resultaat

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

-11.640 -56.484

-12.726 -41.244

-16.661 -42.211

-16.263 -42.917

-16.951 -44.620

-17.381 -44.374

-2.136

-2.180

-2.220

-2.260

-2.300

-2.340

-69.772 -65.673 -205.705

-79.742 -60.917 -196.810

-61.367 -73.117 -195.576

-47.493 -72.645 -181.577

-41.799 -73.557 -179.226

-26.027 -74.137 -164.259

-48-

Programmabegroting 2026

MUTATIES IN RESERVES Geen OMBUIGINGEN Programma 3. Economie Nummer ombuiging:

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

20.000 14.000

11.400 20.000 14.000

11.400 20.000 29.000

22.800 20.000 29.000

34.000

45.400

60.400

71.800

Omschrijving ombuiging: 17 Toeri s tenbel a s ti ng 18 Coöpera ti e La nd va n ka l k 19 Toeri s ti s che a cti vi tei ten Totaal ombuigingen programma 3:

INVESTERINGEN Geen TOELICHTING De voornaamste mutaties, exclusief eventuele ombuigingen bij dit programma, ten opzichte van de begroting 2025 (na wijziging) zijn de volgende: -

Geen Totaal

0 0

Wat zijn de risico’s? De volgende financiële risico’s kunnen worden benoemd: − N.v.t. Voor een nadere toelichting van de risico’s zie de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

-49-

Programmabegroting 2026

Programma 4. Onderwijs Onder dit programma vallen de volgende taakvelden: Onderwijshuisvesting, onderwijsbeleid en leerlingenzaken.

Strategische visie De beleidsvelden in dit programma hebben met name een relatie met de volgende speerpunten: Blijven wonen (met benodigde basisvoorzieningen) - Leefbaarheid en veiligheid worden gewaarborgd; - De kernen zijn aanvullend aan elkaar voor wat betreft de basisvoorzieningen: niet elke voorziening is in elke kern aanwezig; - Basisvoorzieningen zijn beschikbaar, fysiek of op een andere wijze: de gemeente faciliteert dit; - De basisvoorzieningen zijn van een goede kwaliteit. Participatie (burgers, ondernemers en maatschappelijke organisaties) - Inzetten op samenwerking met maatschappelijke actoren; - Kracht van de maatschappij benutten; - Vraag en aanbod van burgers met elkaar verbinden; - Trots zijn op wat ‘we’ doen: laten zien welke kracht onze burgers hebben; - Inzetten op samenredzaamheid en leefbaarheid.

College-agenda Zoals aangegeven in programma 0 zijn de prioriteiten en activiteiten per begrotingsprogramma beschreven onder de paragraaf ‘Wat doen we daarvoor?’

Wat willen we bereiken? HOOFDAMBITIE De verdere vertaling van de genoemde speerpunten naar dit programma wordt tot uitdrukking gebracht in de volgende hoofdambities: 1. 2.

Sluitende regionale aanpak ter voorkoming van voortijdig schoolverlaten en een regionale samenwerking ter zake de uitvoering en handhaving van de Leerplichtwet. Het verbinden van de gemeentelijke toegang tot geïndiceerde jeugdhulp, preventief gemeentelijk beleid en passend onderwijs.

BELEIDSINDICATOREN Aan de hand van de volgende verplichte beleidsindicatoren worden de maatschappelijke effecten toegelicht die met dit programma worden beoogd:

-50-

Programmabegroting 2026

Indicator

Eenheid

Bron

Absoluut verzuim* Relatief verzuim** Voortijdige schoolverlaters totaal (VO+MBO)

Per 1.000 leerlingen Per 1.000 leerlingen %

DUO/ Ingrado DUO/ Ingrado DUO/ Ingrado

Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Schooljr. Schooljr. Schooljr. Schooljr. Schooljr. ‘18/’19 ‘19/’20 ’20/’21 ‘21/’22 ‘22/’23

Realisatie Schooljr. ’23/’24 SPV NL

n.b.

1,5

0,9

1,2

1,4

2,1

2,3

*niet ingeschreven bij school (strafbaar volgens de leerplichtwet) **wel bij school ingeschreven, maar veelvuldig zonder reden (ongeoorloofd) afwezig op school

Om de realisatie van de hoofdambities van dit programma te kunnen meten zijn deze vertaald naar de volgende indicator: Indicator

Bron (*)

Tevredenheid basisonderwijs

Burgerondz. Parkstad Limburg

Streef- Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Realisatie Hoogste waarde 2015 2017 2019 2021 2023 Parkstad 87%

76%

88%

90%

89%

82%

* Burgeronderzoek Parkstad Limburg wordt tweejaarlijks uitgevoerd, derhalve wordt bovenstaand niet de realisatie van elk jaar weergegeven.

KADERSTELLENDE BELEIDSNOTA’S Het beleid in Simpelveld met betrekking tot dit programma is onder meer vastgelegd in de volgende documenten: 1. Strategische visie 2013-2023 gemeente Simpelveld (2013); 2. College-agenda 2022-2026 (2022); 3. Beleidskader Jeugdhulp Zuid-Limburg 2024-2028 (2024); 4. Bestuursovereenkomst 2016 inzake regionale samenwerking uitvoering en handhaving leerplichtwet en wet- en regelgeving in het kader van Voortijdig Schoolverlaten (2016); 5. Verordening bekostiging leerlingenvervoer gemeente Simpelveld (2023); 6. Onderwijsachterstandenbeleid Parkstad 2020-2024; 7. Educatieve Agenda Parkstad “Een kansrijke toekomst voor de jeugd in Parkstad” (2024). BIJ DIT PROGRAMMA BETROKKEN VERBONDEN PARTIJEN Bij dit programma zijn geen verbonden partijen betrokken.

Wat doen we daarvoor? Prioriteiten Onderwijs

Onderwijshuisvesting Verbinden onderwijs en zorg i.h.k.v. passend onderwijs

Activiteiten - Doorontwikkeling Gezonde basisschool van de Toekomst - Uitvoering Ambitiedocument onderwijs PSL - Ontwikkeling educatieve agenda Parkstad - Leerlingenvervoer (samenwerking G16) - Onderwijsachterstandenbeleid - Ontwikkelen integraal huisvestingsplan (onderwijs) - Integraal Kind Centrum (IKC) Bocholtz - Ondersteunen regionale aanpak voortijdige Schoolverlaters (VSV) - Ondersteunen regionale aanpak laaggeletterdheid

-51-

87%

Programmabegroting 2026

Onderwijs Doorontwikkeling Gezonde basisschool van de toekomst De gemeenteraad heeft er medio 2025 voor gekozen, om in het kader van de ombuigingen, de Gezonde Basisschool van de Toekomst af te schalen. Vanaf 2026 kiest de gemeente Simpelveld voor een andere invulling van de Gezonde basisschool van de toekomst. Eind 2025 vindt er een onderzoek plaats om te onderzoeken wat er mogelijk is met een aangepast budget in 2026. Uitvoering Ambitiedocument onderwijs PSL De regio Parkstad heeft stevige ambities om achterstanden, die al generaties lang bestaan, in te lopen. Dit heeft geresulteerd in een breed gedragen visie en ambitie op het gebied van onderwijs- en kind-ontwikkeling. Dit ambitiedocument is in 2022 gelanceerd. In het voorjaar van 2024 heeft het een vervolg gekregen middels een conferentie met experts, onderwijs-, kind-partners en overheden. De verdiepende sessies hebben tot de conclusie geleid dat de regionale werkagenda Onderwijs- en Kind-ontwikkeling 2023-2026 drie grote opdrachten omvat: 1. Het opstellen van een gezamenlijke Educatieve Agenda Parkstad. 2. De ontwikkeling van een Parkstad Monitor Onderwijs & Kind-ontwikkeling. 3. Coördinatie en organisatie van de opschaling van de Rijke Schooldagen in Parkstad.

Ontwikkeling educatieve agenda Parkstad De agenda is een gezamenlijk initiatief van kind- en onderwijsorganisaties, de zeven Parkstad gemeenten en de Stadsregio Parkstad Limburg en is in 2024 bestuurlijk vastgesteld. De educatieve agenda Parkstad is een opdracht die voortkomt uit het ambitiedocument Onderwijs. Het doel is om meer samenhang en samenwerking te creëren, zoals ook aangegeven in het eerder vastgestelde ambitiedocument ‘Onderwijs en Kindontwikkeling’ uit 2022. Deze agenda wordt bovendien ook ingezet als instrument in de landelijke lobby. Hiermee laten we zien waar we gezamenlijk in Parkstad voor staan. Inzet van de lobby is herkenning en erkenning van de opgaven en het verkrijgen van structurele (en meer) financiering om de ambities, doelen en acties te kunnen realiseren. Leerlingenvervoer (samenwerking G16) In 2020 hebben alle gemeenten in Zuid-Limburg het leerlingenvervoer gezamenlijk aanbesteed. De gemeente Simpelveld heeft de lopende vervoersovereenkomst uitgediend tot en met 31 juli 2021 en is per 1 augustus 2021 ingestroomd in het leerlingenvervoer Zuid-Limburg. Sindsdien wordt het vervoer van alle 16 gemeenten in Zuid-Limburg gecombineerd tot zo efficiënt mogelijke routes. De samenwerking hieromtrent loopt via een contractmanager en de Zuid-Limburgse gemeenten.

We streven er bij het leerlingenvervoer naar dat kinderen (en jongeren) zo zelfstandig mogelijk naar school gaan, eventueel met hulp van hun ouders. Ook de komende jaren blijven we kinderen en hun ouders hier gericht in ondersteunen en leggen we de focus op het bevorderen van de eigen kracht en ontwikkeling van kind en gezin. Het primaire doel is het vergroten van de zelfredzaamheid. Bijkomend voordeel is minder druk op het aangepast vervoer waardoor het leerlingenvervoer uitvoerbaar blijft. Onderwijsachterstandenbeleid Het doel is het voorkomen en terugdringen van onderwijsachterstanden, waarbij de primaire focus ligt op vooren vroegscholen. Simpelveld voert een actief beleid. Samen met kind-experts als de jeugdgezondheidszorg, voorschoolse voorzieningen en basisscholen geeft de gemeente invulling aan een kader voor het tegengaan van onderwijsachterstanden. Onderwijshuisvesting Ontwikkelen integraal huisvestingsplan (onderwijs) Met het wetsvoorstel doelmatige aanpak onderwijshuisvesting worden gemeenten verplicht een Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor schoolgebouwen te maken. Een van de doelen is het geven van meerjarige zekerheid voor schoolbesturen.

Gemeenten en schoolbesturen hebben al geruime tijd de ambitie om de verouderde schoolgebouwen aan te pakken en toekomstbestendige, duurzame en gezonde schoolgebouwen te realiseren, die geschikt zijn voor hedendaags en inclusief onderwijs. In 2024 is dit plan opgezet en vanaf 2025 treedt het IHP in werking.

-52-

Programmabegroting 2026

Integraal Kind-Centrum (IKC) Bocholtz Basisschool Bocholtz is samen met kinderdagverblijf ‘Jij en ik’ en buitenschoolse opvang ‘Ziezo (Humankind)’ in de Brede School Bocholtz gehuisvest. Ook de openbare bibliotheek is sinds schooljaar 2016-2017 onderdeel van de brede school. De huidige gebruikers – Onderwijsstichting MOVARE, Stichting Humankind en Bibliotheek Kerkrade e.o. – willen samen met de gemeente Simpelveld hun samenwerking verder ontwikkelen in een nieuw te vormen Integraal Kind-Centrum (IKC). Er wordt vanuit een gezamenlijke pedagogische visie een integrale kind-voorziening met bijpassende huisvesting gerealiseerd voor de opvang en het onderwijs voor kinderen van 0 tot 13 jaar. Het is een voorziening voor kinderen waar zij de dag doorbrengen om te ontmoeten, spelen, leren, ontdekken, bewegen, sporten en ontwikkelen. In 2024 is onderzocht wat de mogelijkheden zijn. De werkgroep, bestaande uit vertegenwoordigers van de bibliotheek, de kinderopvang, de gemeente en de school, heeft het onderzoek inmiddels afgerond. Hoewel er een duidelijk beeld voor het toekomstig IKC naar voren is gekomen, heeft de gemeente vanwege de huidige financiële situatie besloten om het project op dit moment on hold te zetten. Er is een hernieuwde intentieovereenkomst opgesteld.

In deze begroting is in 2029 een voorbereidingskrediet opgenomen ten behoeve van de nieuw-/verbouw van de onderwijslocatie Bocholtz. De daadwerkelijke realisatie is voorzien vanaf 2030. Verbinden onderwijs en zorg i.h.k.v. passend onderwijs Ondersteunen regionale aanpak voortijdig schoolverlaters (VSV) Als een centrumgemeente structureel taken uitvoert voor andere gemeenten, is een centrumregeling verplicht. Bureau Leren en Doorstromen Parkstad voert voor de gemeenten Beekdaelen, Brunssum, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Simpelveld en Voerendaal onder andere de volgende wettelijke taken uit: -De Leerplichtwet 1969 -Onderdelen van de Wet Educatie en Beroepsonderwijs -De Wet van School naar Duurzaam Werk -Taken rondom vroegtijdig schoolverlaten Heerlen is hierbij de centrumgemeente. In het verleden lag de samenwerking vast in een bestuursovereenkomst, maar door de wetswijziging moet dit nu via een centrumregeling. Omdat de huidige bestuursovereenkomst in 2025 afloopt en de Wet van School naar Duurzaam Werk op 1 januari 2026 in werking treedt, is dit het geschikte moment om de centrumregeling in 2026 formeel vast te stellen. Ondersteunen regionale aanpak laaggeletterdheid Gemeente Simpelveld is aangesloten bij het Bondgenootschap Geletterdheid Parkstad (BGP).

Het BGP wil het bestaan van laaggeletterdheid en beperkte basisvaardigheden in Parkstad agenderen en aanpakken middels netwerken, kennisdeling en samenwerking. Hierbij wordt aangesloten bij het Plan van Aanpak Basisvaardigheden Zuid-Limburg 2020-2024. In dit nieuwe regioplan gaan we door op de ingeslagen weg om ons te richten op inclusie met heldere taal, preventie van taalachterstand bij kinderen, en het opsporen en verhelpen van laaggeletterdheid en beperkte basisvaardigheden (taal, rekenen en digitale vaardigheden) bij volwassenen. Meer nog dan in het vorige regioplan, leggen we de focus bij de mensen met Nederlands als eerste taal (NT1). KENGETALLEN Leerlingenvervoer - gemiddeld aantal leerlingen - gemiddeld aantal vervoersdagen per maand - gemiddeld aantal ritten per maand - gemiddeld aantal ritten per dag

Bron

2019

2020*

2021

2022

2023

2024

Gemeente Gemeente

70 17

64 15

66 17

69 16

70 16

60 16

Gemeente

509

475

582

480

507

557

Gemeente

* Omdat in april 2020 geen vervoer mogelijk was hebben de cijfers 2020 betrekking op 11 maanden.

-53-

Programmabegroting 2026

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2024 2025 2026 2027 2028 2029 740.522 837.220 705.120 707.480 709.870 712.290 159.273 115.000 115.000 115.000 115.000 115.000 -581.249 -722.220 -590.120 -592.480 -594.870 -597.290 46.066 56.861 56.549 61.298 59.992 61.792 139.528 158.179 170.766 169.165 167.965 159.744 -766.843 -937.259 -817.435 -822.943 -822.827 -818.826 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 -766.843 -937.259 -817.435 -822.943 -822.827 -818.826

In onderstaande tabel is het saldo van baten en lasten op productniveau weergegeven: Rekening 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

Saldo van baten en lasten: 4.2 onderwijshuisvesting bijzonder basisonderwijs huisvesting bijzonder basisonderwijs

-177.549 -181.381

-263.245 -193.934

-127.356 -206.250

-128.177 -204.664

-129.022 -203.478

-129.893 -195.273

4.3 onderwijsbeleid en leerlingzaken leerplicht en leerlingen administratie

-60.592

-76.214

-76.798

-76.827

-76.857

-76.888

school-/leerlingenbegeleiding leerlingenvervoer voor- en vroegschoolse educatie Gerealiseerd / geraamd resultaat

0 -293.541 -53.779 -766.843

0 -287.123 -116.744 -937.259

0 -287.818 -119.211 -817.435

0 -291.234 -122.040 -822.943

0 -289.045 -124.424 -822.827

0 -289.686 -127.086 -818.826

Begroting 2026

Begroting 2027

Begroting 2028

Begroting 2029

250.000

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Simpelveld&id=359c911f-cfdd-4a66-aac7-72481496db9b