4 Notulen vergadering Raadscommissie MID d.d. 12 september 2023
Tekst van het document
Notulen vergadering Raadscommissie Middelen (MID) ___________________________________________________________________________ Datum: Locatie: Tijd: Aanwezig:
12 september 2023 Raadszaal gemeentehuis Simpelveld 19.00 uur De heer R. Kisters voorzitter De heer bc. F. Simons griffier Mevrouw S. Scheepers burgemeester De heer W. Schleijpen wethouder De heer Th. Gulpen wethouder Mevrouw A. Ernes wethouder De heer H. Hodinius wethouder De heer J. Meijers BurgerBelangen (BB) Mevrouw F. Clignet BurgerBelangen (BB) De heer J. Thomas Leefbaar Simpelveld (LS) De heer T. Ortmans Leefbaar Simpelveld (LS) De heer S. Mens Lokaal Actief (LA) De heer J. Boltong Lokaal Actief (LA) De heer J. Ernes CDA Mevrouw K. Vanhommerig CDA De heer J. Zwanenburg SAMEN1 (S1) Mevrouw C. Honings SAMEN1 (S1) De heer W. Huppertz ambtenaar De heer L. Wierts ambtenaar Mevrouw E. Willems ambtenaar Mevrouw R. Bartholomé notuliste Gastsprekers: Mevrouw A. Hofman Boels Zanders __________________________________________________________________________
Agenda 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17.
Opening en mededelingen Vaststelling agenda Actielijst Middelen Presentatie Boels Zanders over Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Het Gegevenshuis Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling BsGW Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Rd4 Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling RUD Zuid-Limburg Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling GGD Zuid-Limburg Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Zuid-Limburg Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling WOZL Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling WSP Parkstad Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling ISD Kompas Raadsvoorstel Gemeenschappelijke Regeling Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad Raadsvoorstel Herstelplan Xonar Sluiting vergadering
Pagina 1 van 13
1. Opening en mededelingen De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen van harte welkom. 2. Vaststelling agenda De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 3. Actielijst Middelen De heer Thomas (LS) verwijst ernaar dat bij de stand van zaken met betrekking tot de motie organisatie en uitvoeringskracht Simpelveld staat dat de raad in oktober wordt bijgepraat door het college tijdens een informatiebijeenkomst. Leefbaar Simpelveld wil graag weten of dat een eenzijdige informatieoverdracht is, of een interactieve sessie om de voortgang te bespreken en eventueel het beeld te completeren. De heer Ernes (CDA) vond het schrijven van de heer Weijers (S1) over de aanschaf van bodycams voor de boa’s heel verrassend. Het CDA heeft in 2022 al deze vragen gesteld en die zijn ook goed beantwoord door het college. Dat vervolgens een raadslid een brief gaat schrijven hierover vindt de heer Ernes (CDA) geen juist gang van zaken. Als een fractie een onderwerp op de actielijst heeft laten zetten, moet het niet zo zijn dat een andere fractie vragen daarover gaat stellen. De heer Ernes (CDA) informeert vervolgens naar de stand van zaken. Aansluitend op de vraag van het CDA informeert mevrouw Honings (S1) ernaar wat 5 september jl. precies besloten is door het college.
Met betrekking tot de motie organisatie en uitvoeringskracht Simpelveld licht de burgemeester toe dat eind oktober een raadsbijeenkomst gepland zal worden over het proces voor het opstellen van de strategische agenda tot 2030. Uiteraard zal hierbij aangegeven worden hoe het proces herijking organisatievisie/organisatiestructuur/bedrijfsfilosofie zich hiertoe verhoudt. Het bespreken van het procesvoorstel herijking organisatievisie/organisatiestructuur/bedrijfsfilosofie is niet voorzien, behalve dat bekeken wordt hoe dit goed gezwaluwstaart kan worden. Het college heeft dit proces in mei jl. vastgesteld, wat betekent dat het proces dus al volop in uitvoering is. De informatiebijeenkomst is inderdaad interactief. De burgemeester antwoordt dat het college op 5 september jl. heeft besloten dat de bodycams zullen worden aangeschaft. De opdracht is inmiddels verstrekt aan de leverancier. 4. Presentatie Boels Zanders over Wijziging Gemeenschappelijke Regeling De voorzitter deelt mee dat tijdens de presentatie bij wijze van uitzondering ook vragen mogen worden gesteld door raads- en commissieleden op de publieke tribune. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) geeft vervolgens de presentatie. De heer Thomas (LS) merkt op dat terecht aangegeven wordt de gemeenschappelijke regelingen uitvoeringsorganisaties zijn en dat het beleid bepaald wordt door de raden van de deelnemende gemeenten.
Rd4 wil hier een uitzonderingspositie innemen. Rd4 schrijft zelf dat ze een graag een adviesfunctie willen hebben in de ruimste zin van het woord. De heer Thomas (LS) denkt dat de kerncompetenties van Rd4 op het gebied van logistiek (goederenvervoer en afvalverwerking) liggen en wil graag weten waarom zij juist zo’n uitgebreide adviesfunctie wensen.
Pagina 2 van 13
Omnibuzz wijkt af van de andere gemeenschappelijke regelingen voor wat betreft burgerparticipatie, met name omdat zij een cliëntenpanel hebben. De heer Thomas (LS) merkt op dat een cliëntenpanel heel mooi doelmatig kan zijn om snel informatie te krijgen, maar dat dat ook heel gevaarlijk is. Het is namelijk de vraag of de samenstelling van het cliëntenpanel juist is, of de uitkomsten representatief genoeg zijn en er geen sprake is van selectiviteit. De heer Thomas (LS) suggereert daarom om naast het cliëntenpanel in bijzondere gevallen van de optie gebruik te mogen maken om dit anders te organiseren. De heer Thomas (LS) wijst erop dat WOZL en WSP Parkstad iets hebben toegevoegd aan de meerjarige strategische plannen. Als er namelijk wijzigingsvoorstellen op de eerder ingediende strategische plannen worden ingediend, moeten die ook worden voorgelegd voor een zienswijze. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) zegt dat over de adviesfunctie van Rd4 bij de taken het volgende is opgenomen: ‘het lichaam heeft naast de doelen in artikel 3 (afval inzamelen enz.) tot taak om te adviseren aan de deelnemende gemeenten ten aanzien van opdrachtverlening en het voeren van beleid met het doel om de onderlinge afstemming te bevorderen, zulks in de ruimste zin’. Rd4 heeft er belang bij heeft dat het afvalbeleid in iedere gemeente ongeveer gelijk is.
Daarom is dat bij de taken opgenomen, maar dat verandert niets aan de bevoegdheidsverdeling en de bevoegdheid tot het vaststellen van beleid. Dat is en blijft een bevoegdheid van de raad. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) deelt mee dat voor het cliëntenpanel van Omnibuzz een reglement is opgesteld wat openbaar toegankelijk is. Op de website van Omnibuzz staat exact wie hierin vertegenwoordigd zijn. Op die manier kan gecontroleerd worden of hierin een evenredige verdeling van de juiste doelgroepen is. Als de meerderheid van de deelnemende gemeenten zich uitspreekt voor een extra inspraakmogelijkheid, denkt mevrouw Hofman (Boels Zanders) dat die er ook gaat komen en dan is boven op het cliëntenpanel nog een extra zienswijze mogelijk. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) heeft met de contactambtenaren van Omnibuzz een overleg gehad over deze wijzigingen. Zij gaven toen aan dat ze het cliëntenpanel heel graag terug willen hebben in de regeling, omdat dat medium heel goed werkt. Met betrekking tot WOZL en WSP Parkstad licht mevrouw Hofman (Boels Zanders) toe dat zij een iets bredere mogelijkheid hebben tot het indienen van zienswijzen op meerjarige strategische plannen. Het algemeen bestuur besluit namelijk niet tot het vaststellen of wijzigen van meerjarige plannen voordat de raden in de gelegenheid zijn gesteld tot het indienen van zienswijzen.
WOZL en WSP Parkstad hebben daar expliciet om verzocht, omdat dat de huidige werkwijze reflecteert. Omdat dat betekent dat iedere wijziging (hoe klein die ook is) voor een zienswijze moet worden voorgelegd, is er niet voor gekozen om dat ook bij de andere gemeenschappelijke regelingen te verwerken. Daardoor ontstaat namelijk de situatie dat het spanningsveld tussen wat werkbaar is en waar de raad echt kaderstelling en controle op kan uitoefenen uit balans is. Dat neemt niet weg dat een gemeenschappelijke regeling een publieke rechtspersoon is en bestaat uit een Algemeen Bestuur (AB) en Dagelijks Bestuur (DB). Als er een grote wijziging is van het strategisch plan waarvoor het belangrijk is om terug te gaan naar de raden, dan moeten en zullen zij dat uiteraard ook doen. Mevrouw Vanhommerig (CDA) informeert ernaar hoe de raad invloed kan uitoefenen op een goede balans naar ratio van de doelgroep in het cliëntenpanel van Omnibuzz als mocht blijken dat deze balans niet goed is. De heer Huppertz (ambtenaar) antwoordt dat in het reglement staat dat het cliëntenpanel verdeeld wordt over belangengroepen en platforms van Noord-, Midden- en Zuid-Limburg. In het panel zitten mensen die bij een gemeente actief zijn en dicht bij de behoefte van het vervoer staan (bijv. mensen uit een Wmo adviesraad).
Pagina 3 van 13
Mevrouw Vanhommerig (CDA) vraagt of hieruit geconcludeerd kan worden dat de raad niet hoeft te controleren of het cliëntenpanel de doelgroep behartigt, omdat dat al is opgenomen in het reglement. De heer Huppertz (ambtenaar) bevestigt dit. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) voegt hieraan toe dat in het reglement staat at de leden worden benoemd voor een periode van 4 jaar en dat het lidmaatschap per direct stopt zodra een lid geen vertegenwoordiger meer is van die organisatie. Er vindt ook overleg plaats met het AB en de vervoerder. Ze zegt toe het reglement aan de raad en commissie te doen toekomen. De heer Zwanenburg (S1) vraagt hoe hij zich het verzoek om uniformiteit moet voorstellen. Om dat te creëren vergt het al afstemming als de raden gezamenlijk één standpunt willen innemen. Hij wil graag weten of daar al afspraken over gemaakt zijn. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) licht toe dat de voorstellen zoals ze nu voorliggen, uniform zijn. Om dat juist zoveel mogelijk te behouden is vanuit Boels Zanders een gezamenlijke reactie opgesteld op de aanvullende voorstellen van de griffies. Iedere raad van de deelnemende gemeenten mag zich nu gaan uitspreken.
Er is geen verplichting voor uniformiteit, maar juist om voor de toekomst duidelijk te krijgen welke bevoegdheden de raad bij welke regeling heeft en om te weten dat dat bij iedere deelnemende gemeente hetzelfde is, zou het mooi zijn als er uniformiteit is. De brief vanuit de raadswerkgroep Noord-Limburg is door heel Limburg verspreid en ook in Zuid-Limburg is al door een aantal raden uitgesproken dat zij deze zienswijze actief omarmen. Ook een aantal colleges heeft dat al uitgesproken. Er is dus wel een soort van gezamenlijke beweging gaande die neigt naar een positief besluit over de voorstellen en de aanvullingen. Wat hier exact uit gaat komen is pas over een paar weken bekend, nadat iedere raad zijn zienswijze heeft gegeven. Daarna gaat Boels Zanders met een matrix aan de slag, waarin de zienswijzen van de verschillende raden worden opgenomen en welke deelnemers iedere gemeenschappelijke regeling heeft. Met die uitkomsten gaat Boels Zanders naar de colleges. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) kan daarom nu nog niet zeggen of iedere gemeenschappelijke regeling hetzelfde zal zijn of niet. De griffier voegt hieraan toe dat de griffies van Zuid-Limburg vorige week bij elkaar hebben gezeten naar aanleiding van de brief van de raadswerkgroep Noord-Limburg en de reactie van Boels Zanders.
Toen is de Legal Opinion doorgenomen en is gekeken naar de aanvullingen vanuit Noord-Limburg en de zienswijzen die vanuit drie gemeenten al geformuleerd zijn. Afgesproken is dat vanuit Zuid-Limburg dezelfde zienswijze zal worden ingediend. De uniformiteit zal er dus komen. Het proces over de afstemming van de gemeenschappelijke regelingen en de wijziging waar het nu over gaat is vanaf het begin opgestart door Boels Zanders. Hierover heeft regelmatig overleg plaatsgevonden met de griffies en daarnaast hebben de griffies ook regelmatig onderling hierover afgestemd. Mevrouw Hofman (Boels Zanders) licht toe dat nu alle voorstellen, behalve ISD Kompas, om een zienswijze gaan. Omdat de raad zelf deelnemer is in de gemeenschappelijke regeling ISD Kompas, geldt voor deze regeling alleen de toestemmingsprocedure. Dat is al verwerkt in de regeling. Dat betekent dat de raad voor negen regelingen in de gelegenheid wordt gesteld om een zienswijze af te geven en dat voor één regeling om toestemming wordt gevraagd.
Pagina 4 van 13
5. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Het Gegevenshuis AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 6. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling BsGW AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 7. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Rd4 AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 8. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling RUD Zuid-Limburg AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 9. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling GGD Zuid-Limburg Wethouder Ernes verwijst ernaar dat via de fractievoorzitters een email naar de raad en commissie is gestuurd. In de gemeenschappelijke regeling van de GGD zit namelijk een aanvullende wijziging die in eerste instantie niet heel erg opvallend leek.
Echter, via een andere deelnemende gemeente is het college erop gewezen dat de wijziging die de GGD voorstelt met betrekking tot het takenpakket, juridisch gezien gevolgen heeft. De GGD stelt een extra wijziging voor in de gemeenschappelijke regeling. De Regionale Ambulancevoorziening (RAV) is namelijk weggevallen als gevolg van de fusie RAV Limburg op 1 januari 2023. Om te voorkomen dat als gevolg van een eventuele wijziging in het takenpakket een wijziging van de gemeenschappelijke regeling noodzakelijk is, is ook de verdere opsomming van producten weggelaten (artikel 4 wijziging gemeenschappelijke regeling GGD Zuid-Limburg). De juridische gevolgtrekking hiervan is dat de GGD taken kan schrappen uit hun pakket zonder toestemming of overleg hierover met het AB. Ook vanuit de raden kan dan geen zienswijze hierover worden ingediend. Omdat de stukken al bij de commissie- en raadsleden lagen toen dit bekend werd, heeft het college in overleg met de griffier besloten om dit alsnog in de zienswijze mee te willen nemen en hierin aan te geven dat de gemeente deze wijziging zeer onwenselijk vindt. Mevrouw Honings (S1) informeert naar de reden waarom de GGD dit in de wijziging van de gemeenschappelijke regeling heeft laten zetten. Wethouder Ernes licht toe dat de GGD recent heeft geprobeerd om per direct het Sociaal Medisch Advies (SMA) uit haar takenpakket te schrappen.
De gemeenten kregen een brief hierover, terwijl zij wettelijk verplicht zijn om dit advies mee te nemen bij sommige indicatiestellingen. Dat stelde de gemeenten die dit hadden belegd bij de GGD voor het voldongen feit dat geen indicaties konden worden afgegeven. Onder andere vanuit Boels Zanders is toen een brief naar de GGD gestuurd waarin stond dat dit niet kon omdat dat een wijziging is van de gemeenschappelijke regeling en het takenpakket in de huidige gemeenschappelijke regeling wel nog beschreven is.
Pagina 5 van 13
Dat is de reden waarom de GGD in de nieuwe gemeenschappelijke regeling het takenpakket niet meer wil beschrijven. Mevrouw Honings (S1) vraagt of dit los staat van de wettelijke wijziging. Wethouder Ernes bevestigt dit. Daarom is dit in eerste instantie ambtelijk ook niet herkend als een belangrijke wijziging die de GGD wil doorvoeren in het inhoudelijk takenpakket. Het college vindt het heel belangrijk dat deze gang van zaken niet is zoals het hoort en stelt daarom aan de commissie- en raadsleden voor om daarop te acteren. De voorgestelde zienswijze is als volgt: ‘De raad kan instemmen met de wijziging binnen de gemeenschappelijke regeling met inachtneming van het maken van heldere afspraken met betrekking tot het takenpakket van de GGD en eventuele wijzigingen in de toekomst. De raad benadrukt dat het nemen van bestuurlijke besluiten noodzakelijk is om onverwachte wijzigingen in de toekomst te voorkomen’. Wethouder Ernes zegt dat het aan de raad is om een besluit te nemen over de in te dienen zienswijze. De heer Zwanenburg (S1) gaat ervan uit dat er een meerderheid moet zijn om de zienswijze terug te draaien en informeert ernaar of er zicht op is of die meerderheid er is. Wethouder Ernes kan daar op dit moment geen antwoord op geven. Morgen vindt een vergadering van het AB plaats. Daarna hoopt ze meer zicht hierop te hebben.
De heer Thomas (LS) is blij met de toelichting van wethouder Ernes. Hij vindt het voorgestelde standpunt van het college volkomen correct, maar is verbaasd over hoe het mogelijk is dat de gemeente zo overvallen wordt door een partner waar de gemeente ook in het AB zit. De heer Thomas (LS) hoopt dat het college, los van de formele zienswijze, het gesprek erover aangaat dat dit echt geen Fair Play is. De heer Zwanenburg (S1) informeert ernaar of een soort draaiboek klaarligt als morgen blijkt dat hiervoor geen meerderheid is in het AB. Het lijkt hem belangrijk genoeg om er dan een lobby op in te zetten om wel een positief antwoord te krijgen. Wethouder Ernes is het eens met de heer Zwanenburg (S1). Ze gaat hier morgen zeker voor lobbyen en alle inspanning verrichten om dit uit de gemeenschappelijke regeling te laten halen. Of iets afgedwongen kan worden moet getoetst worden, maar er moet in elk geval iets in de regeling worden opgenomen dat wijzigingen van het takenpakket niet mogelijk zijn zonder het AB hierbij te betrekken. Met betrekking tot de gang van zaken bij het SMA licht wethouder Ernes toe dat met name door de gemeenten in de westelijke mijnstreek juridische bijstand is gevraagd aan Boels Zanders. Dat heeft ertoe geleid dat het SMA door de GGD wordt afgestoten per 1 januari 2024.
Met andere kleine gemeenten wordt op dit moment gekeken of er een andere partner is die dit kan overnemen. Er is sprake van een personeelstekort bij de GGD, maar dat kan nooit een reden zijn om per direct iets op te zeggen en om dat via een mededeling te doen. De GGD is er inmiddels van doordrongen dat dat niet de juiste gang van zaken was. Daarom was wethouder Ernes nog meer verbaasd toen ze in de wijziging van de gemeenschappelijke regeling terugzag dat de GGD in de toekomst hetzelfde wil gaan doen. De heer Zwanenburg (S1) roept op om ervoor te zorgen dat er geen vormfouten worden gemaakt.
Pagina 6 van 13
Wethouder Ernes benadrukt dat daar nauwkeurig aandacht voor zal zijn. Mevrouw Honings (S1) begrijpt wat gezegd wordt, maar gaat er ook van uit dat de GGD goede bedoelingen heeft en zaken zo optimaal mogelijk wil uitvoeren. Daarom vindt ze het best vreemd dat de GGD zoiets wil gaan doorvoeren. Ze is er met name ook benieuwd naar of dit (na het gesprek) een voorbode is voor meer problemen. Dit is schrikbarend en er moet iets aan de hand zijn waarom dit gedaan wordt. Wethouder Ernes heeft hetzelfde gevoel. Het college is zeer kritisch en verbaasd, nog meer door deze wijziging die de GGD wil gaan doorvoeren. De voorzitter vraagt of wethouder Ernes de zienswijze die ze voorgelezen heeft wil delen met de raad en een terugkoppeling geeft over het gesprek dat morgen plaatsvindt.. Wethouder Ernes zegt dat de zienswijze via email met de fractievoorzitters is gedeeld en dat dit tijdens de raadsvergadering verder zal worden opgepakt. Ze zegt een terugkoppeling toe over het gesprek dat morgen plaatsvindt. De voorzitter vraagt of dit stuk door kan naar de raad, met inachtneming van hetgeen wethouder Ernes heeft toegelicht. AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan, incl. de toelichting van de wethouder, unaniem akkoord hiermee.. 10.
Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 11. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Zuid-Limburg AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 12. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling WOZL AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 13. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling WSP Parkstad AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee.
Pagina 7 van 13
14. Raadsvoorstel Wijziging Gemeenschappelijke Regeling ISD Kompas AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee. 15. Raadsvoorstel Toestemming aangaan Gemeenschappelijke Regeling Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad, zienswijze begroting ZVHP 2024-2027 De burgemeester licht toe dat de heer Nijsten een toelichting wilde geven op deze nieuwe gemeenschappelijke regeling, maar door onverwachte omstandigheden niet aanwezig kan zijn. Ook andere medewerkers waren helaas niet in de gelegenheid om aanwezig te zijn bij deze vergadering om de commissie uitvoerig mee te nemen in deze gemeenschappelijke regeling. Mochten er vragen zijn, dan zullen deze zo goed als mogelijk beantwoord worden. Verdiepende vragen kunnen mogelijk niet meteen beantwoord worden en zullen schriftelijk beantwoord worden. De heer Thomas (LS) verwijst naar bijlage 1. Op pagina 8 mist Leefbaar Simpelveld de financiële onderbouwing. Op pagina 18 staat een jaartal niet volledig (er staan maar 3 cijfers). Op pagina 20 staat de term DPIA. De heer Thomas (LS) vraagt wat hiermee bedoeld wordt.. De heer Thomas (LS) verwijst naar bijlage 2. Artikel 14 bepaalt dat het DB de bezoldiging vaststelt van de directeur/secretaris.
Hij gaat ervan uit dat er cao afspraken zijn en verzoekt om en toelichting op de vaststelling van die salariëring. Met betrekking tot de financiële vraag antwoordt de burgemeester dat, zoals te zien is in de tabel op pagina 6 van het raadsvoorstel, de geraamde bijdrage aan het Zorg- en Veiligheidshuis in de begroting is opgenomen en niet geïndexeerd wordt (er wordt jaarlijks € 34.000 geraamd). De stijging van de kosten ziet in het herstel van de indexering. De inwonersbijdrage is in het verleden namelijk niet jaarlijks geïndexeerd en hierdoor neemt het bedrag nu forser toe van € 5,61 in 2024 tot € 6,82 in 2027. Omdat in de begroting van de gemeente Simpelveld uitgegaan wordt van een jaarlijks gelijkblijvende en niet geïndexeerde bijdrage aan het Zorg- en Veiligheidshuis en de bijdrage forser stijgt, neemt het opgenomen tekort in de begroting toe. Op pagina 18 van bijlage 1 wordt bij het generatiepact het jaar 2024 bedoeld. De burgemeester licht toe dat de term DPIA staat voor Data protection impact assessment. DPIA is een instrument om vooraf de privacyrisico's van een gegevensverwerking in kaart te brengen, zodat de organisatie maatregelen kan nemen om deze risico's te verkleinen.
Over het algemeen kan gesteld worden dat een DPIA altijd verplicht is wanneer de verwerking grote risico’s voor de privacy van betrokkenen met zich meebrengt, wat bij de organisatie Zorg- en Veiligheidshuis Parkstad van toepassing is. Bij een gemeenschappelijke regeling wordt de salariëring meestal bepaald door het DB op basis van de geldende cao voor deze gemeenschappelijke regeling en in afstemming met het functiegebouw van deze gemeenschappelijke regeling. AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee.
Pagina 8 van 13
16. Raadsvoorstel Herstelplan Xonar Mw. Honings (S1) verwijst naar pagina 9 van het raadsvoorstel. Simpelveld heeft 16 cliënten bij Xonar Ze informeert ernaar of deze cliënten bij één van de andere aanbieders terecht kunnen als Xonar onverhoopt failliet zou worden verklaard. Daarnaast is Xonar van plan enkele niet-winstgevende onderdelen af te stoten. SAMEN1 wil graag weten hoeveel cliënten uit Simpelveld momenteel bij één van de onderdelen lopen die potentieel afgestoten gaan worden. Mevrouw Honings (S1) vraagt of er zicht op is of dit ook speelt bij andere zorgaanbieders in de regio. Ook wil SAMEN1 graag weten of de gemeente verwacht dat de bestemmingsreserve door dit voorval nog steeds voldoende is, nu deze eigenlijk geheel is besteed hieraan. Er kan wel elke keer om meer geld gevraagd kan worden en in het belang van de jeugdhulp is het belangrijk dat de extra financiering plaatsvindt. Het CDA wil wel graag een signaal afgeven. De financiële tekortkomingen zijn immers eigenlijk een gevolg van een falend management c.q. wanbeleid. Mevrouw Vanhommerig (CDA) vraagt hoe de gemeente hier meer grip op kan krijgen om te voorkomen dat dit zich in de toekomst vaker voordoet. De heer Thomas (LS) verwijst naar de risicoparagraaf op pagina 6. Leefbaar Simpelveld is er ook van overtuigd dat dit voor een groot deel te wijten is aan falend management.
Xonar schrijft in het veranderpotentieel dat ze gaan kijken hoe de bedrijfsvoering verbeterd kan worden, de productieve uren norm gehaald kan worden en het ziekteverzuim verlaagd kan worden, maar daar gaat het niet om. De beheersmaatregel is dat ze bij het operationeel management een aantal zaken willen realiseren. De heer Thomas (LS) is van mening dat ook het strategisch en tactisch management inzicht moet geven over wat Xonar allemaal gedaan heeft en waarin ze gefaald hebben. Daarnaast denkt hij dat er andere maatregelen nodig zijn om een verbetering te krijgen in de werkcultuur. De processen moeten beter worden ingericht, er moet leiderschap, competentieontwikkeling enz. zijn. Wethouder Ernes antwoordt dat het heel goed is als de raad een signaal afgeeft boven op de signalen die de portefeuillehouders van de 16 deelnemende gemeenten al driekwart jaar afgeven en het afgelopen jaar intensief overleg over hebben gevoerd om af te dwingen wat nu voorligt. In het stuk staat ook heel duidelijk dat de raad geen andere keuze heeft dan in te stemmen met het voorstel. Als de raad niet hiermee instemt wordt de gemeente door het Ministerie op de vingers getikt en alsnog gedwongen om dit te doen.
Wethouder Ernes heeft er moeite mee dat de raad in principe buitenspel gezet wordt en denkt dat het een heel goed signaal vanuit de raad zou zijn om nog eens extra te duiden dat er heel goed gemonitord moet worden om te voorkomen dat Xonar over een tijd weer in de problemen zit. Dat stond ook in de schriftelijk toegestuurde vragen en antwoorden naar aanleiding van de raadsinformatieavonden die hierover hebben plaatsgevonden. Er wordt momenteel heel strak gemonitord en de eerste resultaten zien er voorzichtig positief uit. € 8 mln is het maximumbedrag wat Xonar vraagt aan de Zuid-Limburgse gemeenten. Dit bedrag wordt niet ineens uitgekeerd, maar is een reserve waar Xonar aanspraak op kan maken. Dat staat ook heel duidelijk in het stuk. Mochten de resultaten van bijv. verkoop van vastgoed en producten die overblijven dermate goed lopen en het veranderpotentieel zodanig geactiveerd kunnen worden als gehoopt, dan wordt het bedrag van € 8 mln misschien iets lager.
Pagina 9 van 13
Mevrouw Honings (S1) merkt op dat dit gaat om een signaal voor één specifieke situatie waarvoor een monitoringsplan is gemaakt. Ze vraagt zich af of dat signaal niet wat breder moet zijn om ook eerder te kunnen acteren. Onder andere vanuit de rol van de bedrijfsvoeringorganisatie en vanuit de wethouders is het de vraag hoe er grip kan zijn op zorgaanbieders (met name voor de jeugd) en hoe in de interne controle al kan worden meegenomen dat hier vooraf grip op moet zijn, zodat dit niet escaleert. Met andere woorden wat wordt er al aan gedaan in breder perspectief, ook om de hoge fluctuatie in de begroting te voorkomen? Mevrouw Honings (S1) vraagt of het signaal niet breder kan worden afgegeven dan op deze ene specifieke situatie die nu eigenlijk al is opgepakt en waar al iets aan gedaan wordt. Wethouder Ernes antwoordt dat dat heel goed mogelijk is, maar dat dit vooral aan de raad zelf is. Mevrouw Willems (ambtenaar) licht toe dat met Xonar al jaren periodieke overleggen hebben plaatsgevonden. Eerst vonden de periodieke overleggen twee keer per jaar plaats, maar toen de centrumgemeente heeft geconstateerd dat het niet goed ging bij Xonar zijn deze overleggen geïntensiveerd. Dat gebeurt ook zo bij andere zorgaanbieders. Voornamelijk bij de grotere zorgaanbieders wordt geconstateerd dat ze moeilijker rondkomen of financiële problemen hebben (onder andere Mutsaers).
Het verschil met Xonar is dat zij specifiek op jeugdzorg zitten. Doordat andere zorgaanbieders vaak een grotere portfolio hebben, kunnen zij makkelijker dingen opvangen. Mutsaers is één van de partijen waarmee Xonar graag een visie zou willen onderzoeken. De deelnemende gemeenten zijn heel erg benieuwd naar het onderzoek dat nu loopt om te kijken naar de financiële zaken van Mutsaers. De gemeenten zelf hebben daar geen inspraak in, dat ligt bij de zorgaanbieders zelf. De jeugdautoriteit is daar ook heel nauw bij betrokken en zodra zij merken dat iets niet klopt aan de cijfers, zullen zij ook interveniëren. Op de vraag hoeveel cliënten Simpelveld heeft bij de zaken die worden afgestoten antwoordt mevrouw Willems (ambtenaar) dat de gemeente 1 cliënt heeft gehad rondom het SMA. Xonar is daar in de lead en overlegt met de ouders over de voortgang. Daarbij wordt ook het lokale team van Simpelveld betrokken, zodat de continuïteit door kan blijven gaan. Mevrouw Willems (ambtenaar) bevestigt dat het college de bestemmingsreserve sociaal domein wil inzetten voor Xonar en dat deze reserve daarna nagenoeg opgebruikt is. De algemene reserve blijft dan nog over. Met betrekking tot de vraag wat met de 16 cliënten van de gemeente gebeurt als Xonar failliet zou gaan antwoordt wethouder Ernes dat de overige zorgaanbieders dit zullen opvangen.
Daar is ook met andere jeugdzorgaanbieders gesproken Over het veranderpotentieel licht wethouder Ernes toe dat in de stukken duidelijk staat dat Xonar in overleg is met de jeugdautoriteit, de regievoerder en de wethouders om verliesgevende producten af te stoten en om de fusie met een andere organisatie te onderzoeken. Op dit moment onderzoekt Xonar of een eventuele fusie met Mutsaers een kans van slagen heeft. Dat wordt nadrukkelijk gemonitord door de jeugdautoriteit en een expertgroep waar diverse onderdelen in zitten (de regievoerder en een afvaardiging van wethouders van de Limburgse gemeenten). Daarin wordt ook meegenomen dat in Zuid-Limburg gewerkt wordt aan een transformatiegedachte. Xonar zet onder andere in op verblijf en de gemeenten willen dit eigenlijk transformeren naar ambulante zorg. Het was heel belangrijk dat Xonar dit ook inhoudelijk onderschreef. De financiële cijfers moeten natuurlijk kloppen, maar er moet ook inhoudelijk goed gekeken worden naar de zorg. Er is vertrouwen dat de acties vanuit het herstelplan op langere termijn naar een duurzame organisatie gaan leiden. De verantwoording vindt plaats via de expertgroep die daar heel kort op zit.
Pagina 10 van 13
De heer Thomas (LS) heeft begrepen dat Xonar zich voor wat betreft het strategisch management gecommitteerd heeft aan de transformatie en dat de wethouders voldoende vertrouwen erin hebben dat het strategisch management die transitie kan laten slagen. Hij vraagt of hij dat goed begrepen heeft, wat bevestigd wordt door wethouder Ernes. Mevrouw Willems (ambtenaar) voegt hieraan toe dat het team wat monitort naar het monitorplan kijkt, maar dat daarnaast ook inhoudelijke zaken besproken worden, zoals de transformatiegedachte, leiderschap enz. Er is natuurlijk heel veel met het management besproken, maar het moet ook bij het personeel terechtkomen. De jeugdautoriteit onderschrijft wat nu in gang is gezet. Er is een monitoring en vooralsnog is er vertrouwen. Mevrouw Honings (S1) verzoekt om een toelichting over wat het signaal hierop specifiek zou moeten zijn. Wethouder Ernes antwoordt dat door de portefeuillehouders samen de jeugdautoriteit en regievoerder maandenlang met Xonar is gesproken om het onderste uit de kan te halen. De portefeuillehouders hebben heel stellig op hun strepen moeten staan om Xonar duidelijk te maken dat het probleem bij hen lag en dat het probleem ontstaan is door bedrijfsvoeringkeuzes en niet door tarieven die door gemeenten of samenwerkingen van gemeenten neergelegd werden. Andere organisaties kunnen namelijk ook met die tarieven uit de voeten.
Dat signaal hebben de portefeuillehouders meerdere keren heel duidelijk moeten neerleggen. Er is vertrouwen in dat Xonar het veranderpotentieel heeft en dat er op dit moment goede sturing zit om dat over de rol te trekken, maar wethouder Ernes is vooral van mening dat de raad hier aan zet is. De wethouder heeft er ook moeite mee dat de zowel het college als de raad hierin een beetje buitenspel gezet worden door de manier waarop dit landelijk geregeld is. Daarom vindt wethouder Ernes het ook heel belangrijk dat niet alleen een extra signaal naar Xonar gaat, maar ook naar het Ministerie. De wethouder onderschrijft dus wat mevrouw Honings (S1) zei, namelijk om dit signaal vanuit de raad breder te trekken dan alleen naar Xonar. Er zijn regelmatig raadsinformatiebrieven gestuurd en in juli 2023 zijn er drie raadsinformatiebijeenkomsten geweest waar raadsleden direct vragen konden stellen aan mensen die met Xonar om tafel gezeten hebben. Wethouder Ernes heeft zich erover verbaasd dat geen enkele vraag vanuit de raad van Simpelveld is gekomen de afgelopen maanden en dat niemand aanwezig is geweest bij de raadsinformatiebijeenkomsten. Wethouder Ernes vindt het fijn om nu te horen dat dit de raad aan het hart gaat. De heer Zwanenburg (S1) informeert ernaar waar het vertrouwen op gebaseerd is dat Xonar dit voor elkaar krijgt.
Wethouder Ernes kan geen antwoord op deze vraag geven, omdat dat bedrijfsgevoelige informatie betreft die niet gedeeld mag worden. De wethouder kan alleen zeggen dat de signalen die vanuit de monitor ontvangen worden positief zijn. De heer Zwanenburg wil graag weten hoe gemonitord wordt dat de inwoners van de gemeente niet de juiste zorg c.q. ondersteuning krijgen die nodig is. Mevrouw Willems (ambtenaar) antwoordt dat de gemeente niet bij de werkgroep monitor zit. De gemeente wordt wel altijd goed op de hoogte gehouden door de centrumgemeente. Er komen wekelijks updates en zodra het om een jeugdige uit Simpelveld gaat, wordt de gemeente daarbij betrokken door Xonar zelf.
Pagina 11 van 13
De heer Zwanenburg (S1) wil een beeld krijgen over de mensen zelf. Dat moet niet van Xonar komen, maar van de mensen zelf. Hij wil daarom weten hoe de gemeente (in dit geval de ambtelijke organisatie) in staat is om te boordelen of de cliënten waar het om gaat het gevoel hebben dat ze op een goede manier worden ondersteund. Mevrouw W|illems (ambtenaar) zegt toe schriftelijk erop terug te komen hoe de gemeente dit gaat doen. De gemeente heeft in elk geval wel altijd contact met de cliënten die bij Xonar zitten en waarbij zorg gaat wegvallen of waar andere zorg voor in de plaats gaat komen. Wethouder Ernes voegt hieraan toe dat het over twee verschillende dingen gaat, namelijk een financieel plan met bedrijfsvoeringkeuzes die niet handig zijn geweest, maar in principe heeft Xonar altijd de keuze ten gunste van de cliënt gemaakt. Xonar heeft er bijvoorbeeld voor gekozen om alleen maar HBO geschoold personeel in te zetten en geen MBO geschoold personeel, terwijl de tarieven vanuit de gemeente geënt zijn op een mix van HBO en MBO personeel. Daardoor heeft Xonar juist goede zorg aan de mensen gegeven. De inhoudelijke zorg waar de heer Zwanenburg (S1) het over heeft is dus niet in het geding. Het gaat wel over de zorg van producten die afgestoten zijn, zoals het MKD.
Deze producten worden zorgvuldig overgedragen en dat is inmiddels zo goed als afgerond en gebeurd in goede samenspraak met jeugdconsulenten van de gemeenten, ouders en andere zorgaanbieders. De inhoudelijke producten die Xonar behoudt zijn goed. De heer Zwanenburg (S1) zegt dat hij steeds antwoord krijgt over de uitvoering, maar dat zijn vraag is of bekend is hoe mensen die gebruik hiervan maken dit ervaren. Mevrouw Willems (ambtenaar) zal dit schriftelijk beantwoorden. Mevrouw Honings (S1) begrijpt dat goede zorg geleverd is, maar dat Xonar in zwaar weer zit is niet iets van de laatste maanden. SAMEN1 daar de afgelopen maanden ook schriftelijk vragen over gesteld. Nu een nieuwe organisatie wordt opgetuigd, kan het zo zijn dat die mensen niet meer die goede zorg krijgen en er slechter aan toe zijn doordat ze die zorg niet meer krijgen. Daarom wil SAMEN1 graag weten of er contact is met die mensen uit de gemeente Simpelveld. Mevrouw Willems (ambtenaar) antwoordt dat de lokale toegangsteams altijd betrokken worden bij die gevallen. Het is nooit wenselijk dat een behandeling wordt stopgezet of naar een andere zorgaanbieder gaat. Uiteraard doen zowel de nieuwe als de oude zorgaanbieder er alles aan om de kwaliteit zo goed mogelijk te houden. De burgemeester licht toe dat dit voorstel niet over de kwaliteit van zorg gaat, maar over een bedrijfsvoeringprobleem van Xonar.
Voor zover zij weet zijn er geen signalen ontvangen van Xonar dat de kwaliteit van de zorg in het geding is en de jeugdconsulenten van de gemeente staan in direct contact met ouders en cliënten. Mevrouw Vanhommerig (CDA) denkt dat het goed is om vóór de raadsvergadering een afspraak te plannen met alle fracties om te bespreken hoe vorm wordt gegeven aan het af te geven signaal, zodat in de raadsvergadering een goed standpunt hierover kan worden ingenomen door de hele raad. AGENDEREN VAN HET VOORSTEL VOOR DE RAADSVERGADERING De fracties SAMEN1, BurgerBelangen, Leefbaar Simpelveld, CDA en Lokaal Actief gaan unaniem akkoord hiermee.
Pagina 12 van 13
17. Sluiting vergadering De voorzitter sluit de vergadering om 21.00 uur.
De griffier,
De voorzitter,
Dhr. bc. F.G. Simons
Dhr. R. Kisters
Pagina 13 van 13