2. Algemene Beschouwingen 2025 BurgerBelangen

BESCHOUWINGEN PROGRAMMA BEGROTING 2025.

Voorzitter, wethouders en raadsleden, Allereerst willen we het college en de ambtelijke organisatie complimenteren met de presentatie van een sluitende begroting voor 2025. In deze uitdagende tijd, waarin de middelen beperkt zijn en de verantwoordelijkheden voor gemeenten blijven toenemen is het zeker geen eenvoudige opgave geweest. Dank ook voor de schriftelijke beantwoording van de vragen die onze fractie naar aanleiding van deze begroting heeft gesteld. Hoewel er voor 2025, mede door het verlagen van budgetten, een sluitende begroting is gepresenteerd, is het meerjarenperspectief somber. Tussen 2026-2028 laat de begroting van onze gemeente grote financiële tekorten zien. Er zijn grofweg twee mogelijkheden, meer inkomsten of minder uitgaven. Ook na de landelijke verkiezingen en de vorming van het kabinet is er op de lange termijn nog geen zicht op de lagere inkomsten via het gemeentefonds. BurgerBelangen vindt dit betreurenswaardig. Met het oog op het financiële Ravijnjaar 2026 en de toename aan gemeentelijke verantwoordelijkheden terwijl er steeds minder middelen ter beschikking voor worden gesteld mag je van een Rijksoverheid toch duidelijkheid verwachten. We kunnen niet langer om de harde realiteit heen draaien. Het is tijd om keuzes te durven maken.

Wij zijn dan ook blij dat het college aangeeft dat keuzes noodzakelijk zijn om tot ombuigingsvoorstellen te komen om zo de noodzakelijke stappen te zetten om onze financiële positie te verbeteren. In afwachting van de in te stellen klankbordcommissie zijn er wat BurgerBelangen betreft op voorhand geen taboes, alle reguliere taken zullen hierbij zonder voorbehoud tegen het licht gehouden dienen te worden. In dat kader zijn wij benieuwd of u deze mening deelt en naar uw reactie in deze. Laten we echter ook niet uit het oog verliezen dat het bij een dreigende crisis noodzakelijk is om durf en moed te laten zien en geplande investeringen niet bij voorbaat te laten vervallen. Juist door cruciale projecten door te zetten geef je het signaal af dat je vertrouwen hebt in de toekomst.

7 november 2024,

Pagina 1 van 4.

In het kader van het opstellen van de strategische visie is er met de notitie wenkende vergezichten een inspiratiedocument opgesteld met de achterliggende vraag “Welke gemeente willen we in 2035/2040 zijn”. Een inspiratiebron en wensbeelden voor de toekomst ten behoeve van de visievorming. Onze vraag is wel hoe vertaal je deze wensbeelden in de praktijk naar een werkbare en praktische uitvoering? Hoewel niet uitputtend is de opsomming van mogelijke toekomstige veranderingen ons inziens een goede basis om de visie verder uit te werken naar een pragmatisch en realistisch document waarbij het “Out off the box denken” voldoende ruimte dient te krijgen. In dat kader wordt er momenteel vorm gegeven aan de zgn. Denktank die als sparringpartner een wezenlijke rol en inbreng zal krijgen. In het kader van burgerparticipatie een goede invulling die wij van harte ondersteunen. Wij kijken dan ook uit naar het vervolgproces dat in 2025 moet resulteren in een nieuwe strategische visie waarin de koers voor het komende decennia wordt bepaald. Dat er in het verlengde hiervan nu ook wordt gewerkt aan een nieuwe visie op dienstverlening is wat ons betreft een welkome en noodzakelijke aanvulling die in lijn ligt met de doelstellingen van de strategische visie. Voorzitter, over de crisis noodopvang is er recentelijk al veel gezegd.

Los van besluiten op landelijk niveau is en blijft de spreidingswet voorlopig nog van kracht en de bijbehorende (regionale) taakstelling is hier een gevolg van. Uitzonderlijke situaties vergen uitzonderlijke maatregelen en dat was en is hier zeker aan de orde. De TGO waarvoor het college een gedoogbeschikking heeft afgegeven getuigt van moed en durf wetende dat dit voor de nodige ophef en emotie zorgt. Onze fractie steunt uw in dit besluit en dit laat zien waarin ook een kleine gemeente groot kan zijn. Wij hebben onze verantwoordelijkheid als gemeente meer dan genomen. Wel spreken wij de hoop en verwachting uit dat de omliggende gemeenten een extra bijdrage inzake de reguliere taakstelling richting onze gemeente zullen leveren indien noodzakelijk en gaan ervan uit dat u hiervoor in overleg bent met de betrokken partijen. Kunt U dat bevestigen en zo ja wat is de stand van zaken hierin? Veiligheid is een terugkerend issue in elke begrotingsvergadering. Hoewel subjectief ( wat de een onveilig vindt geldt voor een ander niet ) is er met name op het gebied van jeugdoverlast met daaraan gerelateerde zaken als drugsoverlast zaken die bewoners niet onberoerd laten. In dat kader zijn er in 2024 straatcoaches ingezet die ons inziens een positieve invloed hebben gehad. Er wordt voor 2025 nog bezien of deze structureel ingezet kunnen worden.

Wat ons betreft is dat geen discussie, wij zijn van mening dat dit sowieso dient te worden voortgezet. Bent u het met ons eens? In onze gemeente zijn veel 30 km zones welke voortkomen uit de ambities dat binnen Simpelveld veilig aan het verkeer kan worden deelgenomen. Toch lijken veel weggebruikers zich niet aan de 30 km snelheid gebonden te voelen. Burgerbelangen vraagt van het college hier meer aandacht voor, bijvoorbeeld door snelheidscontroles.

7 november 2024,

Pagina 2 van 4.

Ook goede parkeermogelijkheden in de kernen behoren tot de ambitie. In toenemende mate zien we dat (te) grote voertuigen toch geparkeerd staan op de openbare plekken. Ook hier denken wij als fractie BurgerBelangen dat er nog stappen gezet kunnen worden en er meer aandacht voor moet zijn. In 2024 is een integraal onderzoek naar de utilitaire en recreatieve fiets- en wandelnetwerken binnen de gemeente Simpelveld in gang gezet. Zijn de resultaten hierover al bekend en zo ja, wat zijn deze? De kwaliteit van de werkzaamheden van de NUTS bedrijven laat in onze optiek nog steeds te wensen over. Zijn er op dit gebied veel meldingen c.q. klachten gedaan en wordt onze indruk bevestigd op dit punt? Zo ja, welke stappen zijn of worden er genomen om de bedrijven hierop aan te spreken? Wellicht wordt het langzaam tijd om na te denken om een permanente toezichthouder van de gemeente aan te stellen. In onze optiek verdient deze functionaris zichzelf terug. Wij horen graag uw mening in deze hierover. De projecten in het kader van gebiedsontwikkelingen zoals de Stationsomgeving, het vakantie-resort Heuvelland en de centrumvisie Simpelveld komen in 2025 wat ons betreft in een cruciale fase. Uitvoering van de stationsomgeving start in 2025 en de planvorming van de andere twee projecten dient dan ons inziens eind 2025 afgerond te zijn.

Wij dringen er bij het college op aan dat deze ontwikkelingen ook daadwerkelijk van de grond komen in het laatste volledige jaar van deze bestuursperiode, kunt u dit toezeggen? De vervanging en renovatie van de voetbalvelden is door het raadsbesluit doorgeschoven naar 2025 c.q. 2026. Maakt dit uitstel niet dat er eerder versneld werk gemaakt moet worden van het onderzoek naar een gemeenschappelijke sport accommodatie binnen onze gemeente. Wij zien benieuwd naar de mening van het college in deze? In het zorglandschap in Zuid-Limburg zijn er grote financiële risico’s aanwezig. Niet alleen bij XONAR maar ook bij de Mutsaersstichting, Pactum en Via jeugd. Zijn deze problemen nog te overzien en hoe denkt het college dit met onze beperkte middelen te kunnen oplossen? Voorzitter, we staan de komende jaren voor grote uitdagingen op het gebied van wateroverlast management. Er zijn verschillende samenwerkingsovereenkomsten met diverse partijen zoals Waterschap en WRL naast programma’s zoals KRW en DHZ. Met name de voorkeursvariant van het Waterschap om wateroverlast te beperken en die is opgesteld in overleg met gemeente en bewoners zal grote impact hebben op de (financiële) gemeentelijke taken.

Is het bestuurlijk voorstel inmiddels door het Waterschap besloten en met de gemeente gedeeld en zo nee wanneer kunnen wij dat verwachten? Wij zijn verheugd en steunen de plannen om de aanvragen voor evenementen vergunningen door verenigingen te vereenvoudigen zonder daarbij de wettelijke

7 november 2024,

Pagina 3 van 4.

kaders uit het oog te verliezen. De verenigingen zijn immers de drijvende krachten binnen onze gemeenschap en verdienen onze steun. Er ligt een behoorlijke bouwopgave, minimaal 225 woningen voor onze gemeente tot en met 2030. Het doel is een woningbouwontwikkeling met een mix van diverse betaalbare woonproducten voor diverse doelgroepen zoals starters en senioren. Wij zijn verheugd dat de bouw van de woningen in de Schilterstraat en Julianastraat inmiddels gestart is en de woningen in 2025 opgeleverd worden. Ook zijn wij erg verheugd met het subsidie bedrag van 1,3 mln. uit het Volkshuisvestingsfonds voor de Baan, en 675.000 € uit de regiedeal t.b.v. de centrumvisie. Zeker geen vanzelfsprekendheid en forse bedragen voor Simpelveldse begrippen en dit vinden wij een compliment waard voor het college en de ambtelijke organisatie. Dat er daarnaast aanvullende plannen voor woningbouw in beide kernen noodzakelijk zijn moge duidelijk zijn. Te denken valt dan met name aan het complex Schoolstraat 30 en de Baan in Bocholtz en het centrumplan fase 2 en Vakantie-resort in Simpelveld. Wij zijn van mening dat deze projecten in 2025 door een pro-actieve rol van de gemeente eindelijk van de grond dienen te komen. Deelt u onze mening en gaat dit lukken? Daarnaast zijn wij erg benieuwd naar de lokale ontwikkelkaart voor kansrijke gebieden voor aanvullende woningbouw.

Kunt U toezeggen dat deze op korte termijn met de Raad gedeeld wordt? Onze fractie is van mening dat er- zeker zonder goed onderbouwde financiële dekking- weinig aanleiding is voor aanvullende vragen en/of wensen. We hebben er vertrouwen in dat dit ook geldt voor de overige fracties. Voorzitter, gezien de economische onzekerheid en de twijfels over de gemeentelijke financiën in de komende jaren is het zaak ervoor te zorgen dat we reeds geplande projecten goed kunnen afronden. Tot slot voorzitter willen wij U adviseren om vooral te focussen op hoofdzaken en die te prioriteren. We kunnen niet alles blijven doen op de manier zoals tot nu toe en zullen keuzes moeten maken. Zoals in het begin van onze beschouwingen al gezegd, ook bij een dreigende crisis moet je lef tonen en zo laten zien dat je vertrouwen hebt in de toekomst van onze mooie gemeente. Laten we er gezamenlijk de schouders onder blijven zetten. Voorzitter, tot zover de beschouwingen van de fractie BurgerBelangen.

7 november 2024,

Pagina 4 van 4.