11. Raadsvoorstel 26-05 Nota cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032

ADVIES AAN GEMEENTERAAD Zaak Vertrouwelijkheid Afdeling Datum besluit college B&W Portefeuillehouder Financiële consequenties

0965228753/228809 Openbaar Leefomgeving 6 januari 2026 A.A.H. Ernes -

ONDERWERP

Nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032

BESLISPUNT 1. Ingestemd met de nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032. 2. Ingestemd met het opstellen van een jaarlijks uitvoeringsplan door het college en de raad middels een raadsinformatiebrief na elk jaar te informeren over de voortgang.

OVERLEG GEVOERD MET (ADVIES INGEWONNEN BIJ) -

Culturele en sociaal-maatschappelijke verenigingen gemeente Simpelveld PIT cultuurwijzer Afdeling Bedrijfsvoering Afdeling Leefomgeving

D0965228753/228809

Pagina 1 van 7

INLEIDING Begin 2018 is de Culturele Agenda gemeente Simpelveld vastgesteld. Hier staan diverse doelstellingen en speerpunten in opgenomen die bijdragen aan de cultuurparticipatie van inwoners in de gemeente Simpelveld. Aangezien deze nota uit 2018 stamt, is de tijd ruimschoots aangebroken voor een herijking/ ontwikkeling van een nieuwe nota Cultuurbeleid voor de gemeente Simpelveld. Binnen de culturele wereld, zowel lokaal als regionaal en landelijk, zijn de doelstellingen – ambities – speerpunten de afgelopen jaren gewijzigd. Tevens is ook het cultureel landschap binnen de gemeente Simpelveld de afgelopen 6 jaar sterk gewijzigd. Er zijn nieuwe verenigingen/ instellingen/ organisaties bijgekomen, bestaande verenigingen gestopt, evenementen zijn veranderd en ook binnen de cultuurbeoefenaars hebben wijzigingen plaatsgevonden. De Culturele Agenda gemeente Simpelveld 2018 (opgesteld door BMC) richtte zich met name op cultuur in relatie tot toerisme en economie. De veranderde cultuurbeoefening, de gewijzigde demografie (vergrijzing en de komst van statushouders) en de verschuivingen in het sociaalmaatschappelijke landschap vragen echter om een breder en meer geïntegreerd beleid.

Met de nieuwe nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032 wordt de focus meer gelegd op sociale cohesie, meedoen en verbinding tussen cultuur en andere beleidsterreinen (met name Welzijn en Zorg vanuit het Sociaal Domein). De nieuwe nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032 sluit aan bij de bestuurlijke afspraken die begin 2025 door gemeenten, provincies en het Rijk zijn gemaakt om cultuurbeoefening verder te stimuleren. Het vergroten van de toegankelijkheid van cultuur en het stimuleren van actieve culturele participatie door inwoners van alle leeftijden en verschillende culturele achtergronden, staan hierbij centraal. Na vaststelling van deze nota door uw raad zullen de conclusies en aanbevelingen worden vertaald in een concreet jaarlijks uitvoeringsprogramma waarmee we trachten de doelstellingen uit de nota te behalen.

WET- EN REGELGEVING •

Wet op het Specifiek Cultuurbeleid (Wsc)

STRATEGISCHE VISIE / BELEIDSPROGRAMMA •

Deze nota sluit aan bij de onlangs vastgestelde strategische visie ‘Simpelveld 2040’ op met name de aspecten ontmoeting, verbondenheid en cultureel erfgoed (tradities).

RELATIE MET BESTAAND BELEID / EERDERE VOORSTELLEN De nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032 is een herijking van de Culturele Agenda gemeente Simpelveld 2018.

OVERWEGINGEN De nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032 is de opvolger van de Culturele Agenda 2018 gemeente Simpelveld. Zoals vermeld is in de nieuwe nota meer de verbinding met andere beleidsterreinen en dan met name het Sociaal Domein (Welzijn & Zorg) gezocht. Deze nieuwe nota is tot stand gekomen in samenwerking met de verenigingen in gemeente Simpelveld. Eind 2025 is een cultuuravond georganiseerd waarbij alle culturele en sociaal-

D0965228753/228809

Pagina 2 van 7

maatschappelijke verenigingen zijn uitgenodigd om mee te denken over de invulling van een nieuwe nota cultuurbeleid. Aan de hand van verschillende stellingen (zie bijlage) hebben de vertegenwoordigers van de verenigingen hun input gegeven. Deze input is verwerkt in de nieuwe nota. De basis van deze nota ligt bij de bestuurlijke afspraken die rijk, provincies en gemeenten in 2025 hebben gemaakt om cultuurbeoefening verder te stimuleren. Uit deze afspraken is een drietal hoofdambities naar voren gekomen, te weten: 1.

Sterk ecosysteem voor cultuurbeoefening;

Iedereen moet cultuur kunnen beoefenen, ongeacht leeftijd, woonplaats of achtergrond (met name de doelgroep inwoners met een andere culturele achtergrond willen we actief betrekken bij het cultureel aanbod in onze gemeente). Dit vraagt om een sterk netwerk van culturele organisaties, verenigingen en voorzieningen in stad en platteland. 2.

De cultuur- en erfgoedbeoefenaar centraal;

Het beleid wil aansluiten bij de diverse manieren waarop mensen cultuur beleven. De betrokken partijen willen de behoeften en barrières voor cultuurbeoefening in kaart brengen en aanpakken. 3.

Verbinding met sociaal-maatschappelijke opgaven en het (lokale) sociale aanbod;

Cultuur speelt een belangrijke rol bij sociale cohesie, mentale gezondheid en de leefbaarheid van wijken en dorpen. De samenwerking tussen cultuur en domeinen zoals zorg, welzijn en onderwijs wordt verder versterkt. Deze versterking van de samenwerking tussen het culturele aanbod en sociale initiatieven binnen onze gemeente draagt bij aan een inclusieve samenleving, waarbij een ieder naar vermogen kan deelnemen en participeren. Uit deze 3 hoofdambities is een centrale doelstelling geformuleerd voor cultuurbeleid in gemeente Simpelveld. Deze doelstelling luidt: Alle inwoners van gemeente Simpelveld moeten cultuur zelf kunnen beoefenen. Cultuurbeoefening draagt bij aan de persoonlijke ontwikkeling, mentale en fysieke gezondheid en verbindt mensen. Naar aanleiding van deze centrale doelstelling is een aantal subdoelstellingen opgesteld waarbij is aangegeven welke instrumenten moeten worden ingezet om de resultaten die met deze doelstellingen beoogd worden, te kunnen behalen. Tevens is een aantal onderdelen van cultuur beschreven waarbij duidelijk wordt dat er korte lijntjes zijn tussen verschillende beleidsterreinen en cultuur zeker niet los gezien kan worden van andere beleidsterreinen zoals, Welzijn & Zorg, leefbaarheid, onderwijs en toerisme/ economie. De nota eindigt met een aantal aanbevelingen die als input gelden voor het nog op te stellen jaarlijkse uitvoeringsplan.

In dit uitvoeringsplan zal concreet worden aangegeven welke speerpunten we in welk jaar willen bereiken en hoe we dit gaan aanpakken. Na elk jaar zal uw raad middels een RIB over de resultaten hiervan worden geïnformeerd. Deze aanbevelingen zijn: •

Inwoners (inkomen lager dan 120% van de bijstandsnorm) stimuleren en financieel ondersteunen om te kunnen participeren aan cultuur (culturele activiteiten). Dit betekent dat we duidelijk in kaart moeten brengen welke inwoners gebruik maken van culturele activiteiten bij de toekenning van een van de minimaregelingen, zoals

D0965228753/228809

Pagina 3 van 7

Volwassenenfonds, Extra Geld Regeling en bij kinderen het Cultuurfonds. Tevens willen we gaan onderzoeken wat de kosten zijn voor het gratis aanbieden van een bibliotheekabonnement voor de minima. •

Gebouwen waar culturele activiteiten plaatsvinden dienen voor iedereen toegankelijk te zijn. In 2025 zijn we gestart met het project MKB toegankelijke (horeca & winkel) route in gemeente Simpelveld. Wij willen dit project ook verder doortrekken richting onze culturele voorzieningen/ gebouwen. Hiervoor zal een inventarisatie dienen te worden opgesteld en vervolgens een plan van aanpak hoe we deze voorzieningen toegankelijk gaan maken.

•

Wij onderzoeken de mogelijkheid tot het aanstellen van een cultuurcoach voor gemeente Simpelveld. Vanuit de Brede Regeling Combinatiefuncties (geïntegreerd in de Brede SPUK Regeling) kan een cultuurcoach aangesteld worden. De huidige SPUK Regeling loopt nog tot en met 2026. Voortzetting na 2026 is nog niet duidelijk, hierover wordt nog een besluit genomen. Indien de regeling ook na 2026 van kracht blijft is het zeer gewenst te onderzoeken of een gedeelte van budget Brede Regeling Combinatiefuncties kan worden ingezet voor de aanstelling van een cultuurcoach voor gemeente Simpelveld.

•

Wij inventariseren de behoeften van jongeren op cultureel gebied. Tijdens de culturele verenigingsavond is duidelijk naar voren gekomen dat gemeente Simpelveld niet veel te bieden heeft voor de doelgroep jongeren op cultureel gebied. Om de behoeften van jongeren op cultureel gebied beter in kaart te brengen zal dit onderzocht moeten worden. De jongerenwerkers van Impuls, de verenigingsondersteuner en de ICC‘ers van de basisscholen kunnen hierbij ondersteunen.

•

Wij onderzoeken de mogelijkheid (lokaal-regionaal) een dashboard voor cultuur te ontwikkelen. Zowel lokaal als regionaal zijn er weinig cijfers voorhanden die aangeven in hoeverre onze inwoners deelnemen aan culturele activiteiten, lid zijn van een vereniging of culturele activiteiten bezoeken (actief of passief). Om beter inzicht te krijgen hoe cultuur beleefd wordt binnen de gemeente dient men over vergelijkingsmateriaal te beschikken zodat ook gericht gestuurd en beleid, waar nodig, bijgesteld kan worden. Het opstellen van een dashboard met cijfers (liefst regionaal over de Parkstad gemeenten) kan ons hierbij ondersteunen. Met de Parkstad gemeenten (periodieke overleg cultuur Parkstad) zal dit verder besproken en onderzocht worden.

•

Betere afstemming tussen de beleidsterreinen cultuur en het Sociaal Domein en met de regio Parkstad. De beleidsterreinen cultuur en Sociaal Domein (met name welzijn & Zorg) hebben vele raakvlakken. Dit uit zich o.a. in de culturele activiteiten die in onze gemeenschapshuizen georganiseerd worden en in projecten zoals ‘Positieve Gezondheid’. Wij streven naar een nog betere samenhang tussen beide beleidsterreinen. Onze buurtschakels spelen hierbij een belangrijke rol om vraag en aanbod van onze inwoners nog beter op elkaar af te stemmen. Samen met de buurtschakels gaan we onderzoeken hoe we vraag en aanbod beter op elkaar kunnen afstemmen en het aantal culturele activiteiten, alsmede het betrekken van de culturele en sociaal-maatschappelijke verenigingen, kunnen verbeteren. Met de regio Parkstad vindt er periodiek overleg plaats op ambtelijk en bestuurlijk niveau. Vooralsnog wordt er weinig gebruik gemaakt van de stichting Cultuurbevordering Parkstad (www.StichtingCultuurbevorderingParkstad.nl). Deze stichting zet zich in voor de bevordering en het behoud van kunst, cultuur en erfgoed in de regio Parkstad Limburg. Met

D0965228753/228809

Pagina 4 van 7

deze stichting gaan we periodiek in gesprek om te onderzoeken of er regionale initiatieven ook in gemeente Simpelveld kunnen worden opgezet. •

Wij blijven verenigingen betrekken bij de vorming en uitvoering van beleid. We organiseren minimaal 1 keer per jaar een verenigingsavond voor alle verenigingen in gemeente Simpelveld. Tijdens deze avond worden actuele onderwerpen besproken maar ook zaken waar verenigingen tegenaan lopen. Deze verenigingsavond blijven wij voortzetten, wellicht in een andere setting (in een van de gemeenschapshuizen of culturele voorzieningen).

•

Wij zetten sterker in op cultuureducatie onder onze jongeren. Cultuureducatie achten wij zeer belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen. Met name op de basisscholen komen de kinderen voor het eerst in aanraking met kunst en cultuur. Door middel van een structureel afstemmingsoverleg met de betrokken partners, waarbij ook het verenigingsleven betrokken wordt, proberen wij de cultuureducatie nog steviger te positioneren. Dit vergt een goede afstemming en open houding tussen de verschillende betrokken partners. Wij willen hier meer vorm aan geven en gebruik maken van de mogelijkheden die geboden worden (bijv. het traject Cultuureducatie met Kwaliteit).

•

Alle verenigingen zijn gehuisvest in een accommodatie. Wij streven ernaar alle verenigingen in onze gemeente te voorzien van huisvesting. Dit betekent dat geïnventariseerd moet worden welke accommodaties er in de gemeente beschikbaar zijn en wat de bezettingsgraad van deze accommodaties is. Kan een accommodatie gedeeld worden? Waar kunnen activiteiten plaatsvinden? Welke verenigingen passen al dan niet bij elkaar? Dit zijn vraagstukken die uitgezocht zullen worden bij de realisatie van een accommodatie beleidsplan welke voor 2026 op de rol staat.

OPTIES -

PERSONELE ASPECTEN -

FINANCIËLE ASPECTEN De nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld gaat uit van de huidige/ reguliere budgetten zoals opgenomen in de begroting 2026 e.v. Dit betekent dat onderstaande budgetten voorhanden zijn om het cultuurbeleid binnen de gemeente Simpelveld verder vorm te geven. Kostensoort

2026

2027

2028

Deelsubs. Verord. Stim.Subsidie Cultuur

€ 63.510

€ 65.410

€ 67.380

-/- € 5.280

-/- € 8.080

€ 22.350

€ 23.020

Ombuiging Deelsubs. Verord. Stim.Subsidie Maatschappelijke Zorg & Welzijn/ Ouderenparticipatie

D0965228753/228809

€ 21.700

Pagina 5 van 7

Ombuiging

-/- € 1.770

-/- € 2.710

Werkbudget Kunst & Cultuur

€ 10.000

€ 10.000

€ 10.000

Uitvoeringsbudget Kunst & Cultuur

€ 20.000

€ 20.000

€ 20.000

Ombuiging

-/- € 15.000

-/- € 15.000

-/- € 15.000

Bijdrage Combinatiefunctie

€ 104.480

€ 104.480

€ 104.480

Ombuiging

-/- € 64.438

Bijdragen Muziekonderwijs Verenigingen (HAFA examens)

€ 15.000

€ 15.000

€ 15.000

Bibliotheekwerk

€ 250.560

€ 155.080

€ 159.730

Hierbij dient te worden aangegeven dat het budget bijdrage Combinatiefunctie onderdeel is van de Brede SPUK GALA en deels bestaat uit het budget voor de uitvoering van Klinkend Perspectief door SMK Muziek & Dans (€ 46.500) en deels uit sportstimulering (Basisscholen en Verenigingsondersteuner Sport). Movare draagt bovendien ook nog een bedrag bij aan de financiering van ‘Klinkend Perspectief’.

AANBESTEDING -

COMMUNICATIE De verenigingen hebben input gegeven voor deze nota. Na vaststelling door uw raad van de nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032 zullen zij op de hoogte worden gebracht van uw besluit en zal de nota gedeeld worden.

EVALUATIE Jaarlijks zal er ter evaluatie een raadsinformatiebrief worden opgesteld. In deze RIB wordt uw raad geïnformeerd over de behaalde resultaten op basis van het uitvoeringsplan over het lopende jaar.

VERVOLG / PLANNING Na vaststelling van de nota cultuurbeleid zal begin Q2 2026 een uitvoeringsplan (met raadsinformatiebrief om uw raad te informeren) ter vaststelling aan het college worden aangeboden. Uw raad zal vervolgens begin 2027 worden geïnformeerd over de behaalde resultaten in 2026 n.a.v. dit uitvoeringsprogramma.

BIJLAGEN 1

Nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032 (ID: 229968).

D0965228753/228809

Pagina 6 van 7

BESLISPUNT Op basis van het voorgaande wordt uw raad voorgesteld in te stemmen met: 1. De nota Cultuurbeleid gemeente Simpelveld 2026-2032. 2. Het opstellen van een jaarlijks uitvoeringsplan door het college en de raad middels een raadsinformatiebrief na elk jaar te informeren over de voortgang.

In haar vergadering van d.d. 26 februari 2026 Het college van burgemeester en wethouders in Simpelveld, De secretaris,

De burgemeester,

De heer G.H.J. Hollands

Mevrouw S.C.J. Scheepers

D0965228753/228809

Pagina 7 van 7