RVS OLAZ jaarrekening 2020, begrotingswijziging 2021 en ontwerpbegroting 2022

Raadsvoorstel Urgentie

Onderwerp Zaaknummer Datum Openbaarheid Afdeling Portefeuillehouder Opdrachtgever

Hoog, Uw gemeenteraad wordt in de gelegenheid gesteld om binnen acht weken na ontvangst van de financiële stukken d.d. 8 april jl. een zienswijze over de ontvangen stukken kenbaar te maken. Het voorstel moet voor 3 juni worden genomen. OLAZ jaarrekening 2020, begrotingswijziging 2021 en ontwerpbegroting 2022 433171 20 april 2021 Externe communicatie Openbare Werken (OW) J.G. Smit Anders, namelijk Hoofd Reiniging

Voorstel 1. 2. 3. 4.

In te stemmen met de jaarrekening 2020 van OLAZ. In te stemmen met de begrotingswijziging 2021 inclusief de ontwerp 1e en 2e begrotingswijziging 2021 van OLAZ. In te stemmen met de ontwerpbegroting 2022 van OLAZ. Het eenmalige nadeel van € 31.137 en het structurele voordeel van € 8.747. budgettair neutraal te verwerken via de egalisatievoorziening vuilverwerking.

Inleiding De gemeente Schouwen-Duiveland is deelnemer in de gemeenschappelijke regeling Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwijdering Zeeland (O.L.A.Z.). Op 8 april 2020 is van het O.L.A.Z. het jaarrapport 2020, de 1e en 2e begrotingswijziging 2021 en de ontwerpbegroting 2022 ontvangen. De Begeleidingscommissie (BC) OLAZ vormt de schakel tussen het OLAZ en de advisering aan de gemeente. Door middel van een uniform advies wordt per onderdeel een korte toelichting gegeven. Met de raadpleging van uw standpunt over de verschillende financiële documenten, voldoet het Algemeen Bestuur van het OLAZ, aan het gestelde in de gemeenschappelijke regeling OLAZ. Juridisch kader De gemeenten zijn deelnemer in de gemeenschappelijke regeling OLAZ. In het kader van de gemeenschappelijke regelingen wordt vanuit de BC OLAZ de gemeenten integraal geadviseerd. Op grond van het bepaalde in de gemeenschappelijke regeling kan de gemeenteraad binnen acht weken na ontvangst, d.d. 8 april 2020, zijn zienswijze over de ontvangen stukken kenbaar maken aan het algemeenrespectievelijk dagelijks bestuur van OLAZ. Beoogd resultaat •

Het vaststellen van de jaarrekening 2020, de begrotingswijziging 2021 inclusief de ontwerp 1e en 2e begrotingswijziging 2021 en de ontwerpbegroting 2022.

Argumenten Met dit voorstel legt het Dagelijks Bestuur van OLAZ verantwoording af over de getrouwe en rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties. 1. Jaarrapport 2020 1.1. Jaarrekening In de jaarstukken is waar mogelijk in financiële zin aangegeven wat de gevolgen waren van de corona pandemie. De hoeveelheid extra afval dat via de milieustraten is aangeboden bedraagt 9% meer dan 2019. De (extra) kosten voor verkeersregelaars bedragen afgerond € 428.000,--. Door het Rijk is in overleg met de

Pagina 1 van 4

VNG toegezegd dat er een landelijke compensatie plaatsvindt van € 32 miljoen. De gemeenten ontvangen deze grotendeels via de algemene uitkering in het gemeentefonds. Gedurende het jaar zijn door het O.L.A.Z. begrotingswijzigingen ingediend en wel zodanig nauwkeurig dat er op een totaalbegroting van ongeveer € 26,8 miljoen er een terug te betalen bedrag resteert aan de gemeenten van € 158.201. De exploitatierekening van het O.L.A.Z bestaat uit een tweetal onderdelen, namelijk de door het O.L.A.Z. te vermarkten aangeboden afvalstromen en de exploitatie van de milieustraten. Basis voor verrekening zijn de verwerkingscontracten voor brandbaar afval, GFT, oud papier en karton, flessenglas en plastic en drankenkartons die vanaf 2018 gelden. Op basis van werkelijke aangeboden hoeveelheden vindt per deelnemende gemeente doorbelasting plaats. De marktomstandigheden voor oud papier en karton zijn gedurende het jaar drastisch veranderd. De netto opbrengsten zijn gedaald van c.a. € 2,1 miljoen in 2019 naar € 1,1 miljoen in 2020. Een andere ontwikkeling die in 2020 van belang was, betrof het afrekenen met Suez voor extra kosten gedurende de contractperiode 2018, 2019 en het 1e kwartaal 2020 voor het verwerken van Plastic en drankenkartons ad. € 200.000,--. De exploitatiekosten voor de milieustraten (met name personeelskosten) zijn gestegen met ongeveer € 100.000,--.

Hiervoor zijn diverse redenen. Een aantal noemen we hier: • Wet- en regelgeving, de toenemende regeldruk om meer afvalstromen te scheiden • Wet arbeidsmarkt in balans, de inzet van o.a. uitzendkrachten wordt hiermee structureel duurder • Ziekteverzuim • Afvalaanbod. In de 2e begrotingswijziging 2021 komt het structurele financiële effect hiervan terug. Door het O.L.A.Z. is in het boekjaar 2020 aan afvalstoffenbelasting voor circa € 2.900.000,-- afgedragen. De jaarrekening sluit af met een klein positief saldo van € 16.465,-- Het saldo is negatief beïnvloed door een te betalen vennootschapsbelasting van € 58.067,-- waarin ook de jaren 2018 en 2019 zijn verwerkt. In de vergadering van het Algemeen Bestuur van O.L.A.Z. op 29 maart 2017 is besloten om ingaande 2016 bedragen aan het eigen vermogen toe te voegen. De achterliggende reden om het eigen vermogen te versterken is om te sparen om in de toekomst in staat te zijn om de ten behoeve van de overname van de ZRD afgesloten leningen bij de BNG Bank (gedeeltelijk) af te lossen. Dit besluit valt binnen de 5% richtlijn van de VZG. Daarom wordt het positief saldo van 2019 toegevoegd aan de algemene reserve van het O.L.A.Z. Het saldo van de algemene reserve bedraagt per 31 december 2020 na vaststelling van de jaarrekening € 428.940,-1.2. Afrekening Vanuit de jaarrekening vindt een afrekening plaats per gemeente.

In totaal is er aan de 13 Zeeuwse gemeenten een bedrag terug te betalen van € 158.201,-- Zie hiervoor het overzicht op bladzijde 58 van de jaarrekening. Voor de gemeente Schouwen-Duiveland betreft dit in totaal een terug te betalen bedrag van € 9.771. 2. Begrotingswijzigingen 2021 2.1 1e begrotingswijziging 2021 oud papier en karton (OPK) In de loop van 2021 zijn de marktprijzen voor oud papier en karton gestegen. De afgelopen jaren schommelt de opbrengst sterk. In december 2019 bijvoorbeeld lagen de prijzen voor de kwaliteiten bont en karton op gemiddeld € 31,25 per ton ten opzichte van een gemiddelde prijs in januari 2019 van € 77,50 per ton. Voor de begroting 2021 is uitgegaan van een gemiddelde opbrengst van € 30,-- per ton. In maart 2021 piekte de prijs naar € 122,50. Voorgesteld wordt om nu uit te gaan van een gemiddelde prijs van € 50,-- per ton voor 2021. Dit heeft een positief financieel effect op de begroting van O.L.A.Z. en dus ook voor de deelnemende gemeenten. Voor onze gemeente bedraagt het structurele voordeel € 41.910. 2.2 2e begrotingswijziging 2021: milieustraten Zeeland Op basis van de jaarrekening 2020 en voortschrijdend inzicht is een doorberekening gemaakt naar de exploitatiekosten van 2021. Naar verwachting betreft dit een totale stijging van de structurele exploitatiekosten van per saldo € 384.000,-- op jaarbasis.

Deze kosten hebben te maken met nadere aanscherping wet- en regelgeving om meer afvalstromen te scheiden, de financiële uitwerking van de Wet arbeidsmarkt in balans, maar ook een hoog ziekteverzuim. Dit alles moet dan ook nog afgezet worden tegen de relatief lage bezetting van de milieustraten, in vergelijking met elders en het steeds hogere aanbod van afval. Voor onze gemeente bedraagt het structurele nadeel € 33.162. Behalve structurele aanpassingen zijn er ook incidentele kosten in 2021 voor de inzet van verkeersregelaars. Dit zijn extra kosten als gevolg van de Corona-crisis. Er wordt ervan uitgegaan dat die inzet nog tot het najaar 2021 nodig is. De kosten worden ingeschat op € 450.000. Pagina 2 van 4

Het incidentele nadeel voor de gemeente Schouwen-Duiveland bedraagt € 40.908. Samenvattend heeft de begrotingswijzigingen de volgende financiële consequenties voor de gemeente Schouwen-Duiveland € 74.070 (op basis van 33.839 inwoners). Na vaststelling verrekent O.L.A.Z. de financiële consequenties van de begrotingswijzigingen met de gemeenten. Dit zal plaatsvinden tijdens het lopende boekjaar 2021. 3. Ontwerpbegroting 2022 3.1. VZG-richtlijn De VZG heeft de richtlijnen uitgebracht voor de begrotingen 2022 en de meerjarenramingen 2023-2025 van de gemeenschappelijke regelingen: • De richtlijn voor de begroting 2022 en de meerjarenraming 2023-2025 vast te stellen op 0.9% (inflatie). • De bezuinigingsrichtlijn voor 2022 vast te stellen op 0. • De reserverichtlijn van maximaal 5% van de jaaromzet. 3.2. Ontwerpbegroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 In de ontwerpbegroting 2022 zijn de structurele financiële gevolgen van de begrotingswijzigingen voor 2021 verwerkt. Bovendien zijn in de beleidstoelichting (pagina 3 en 4) de belangrijkste ontwikkelingen opgenomen. Als uitgangspunt is genomen de door de individuele gemeente ingeschatte hoeveelheid (tonnages) van de afvalstromen brandbaar restafval en GFT. Hiermee is rekening gehouden met de (voorziene) beleidskeuzes die eventueel gemaakt zijn.

Daarnaast is als uitgangspunt genomen dat de coronapandemie is uitgewoed en er dan ook geen extra verkeersregelaars meer nodig zijn op de milieustraten. Dit zorgt voor lagere kosten ten opzichte van de gewijzigde begroting 2021. Inbegrepen in de begroting 2022 is de structurele doorwerking van de hogere personeelskosten op de milieustraten. Een toelichting hiervan is onderdeel van de 2e begrotingswijziging 2021. De gezamenlijke gemeentelijke bijdrage van alle deelnemende gemeenten wordt in 2022 geraamd op afgerond € 22.427.000. In de begroting 2021 inclusief wijzigingen bedraagt de totale gemeentelijke bijdrage € 22.418.000. In deze gemeentelijke bijdrage wordt onderscheid gemaakt tussen beïnvloedbare activiteiten en niet-beïnvloedbare activiteiten. Het verschil van de begroting 2022 t.o.v. de vorige begroting dient v.w.b. de toetsing aan de richtlijnen van de VZG te worden beoordeeld op de beïnvloedbare activiteiten. Voorbeelden van niet-beïnvloedbare kosten zijn de aangeboden hoeveelheden afvalstromen en de tarieven om deze te verwerken, maar ook de afvalstoffenbelasting. Rekening houdend met de structurele financiële doorwerking van de extra lasten vanuit de 2e begrotingswijziging 2021 zijn de beïnvloedbare kosten gestegen met 0.89% en daarmee voldoet de begroting aan de VZG-richtlijn. Dit geldt ook voor de hoogte van de Algemene Reserve.

Bij het opstellen van de gemeentebegroting 2022 houden we rekening met de tarieven/bijdragen zoals genoemd in de ontwerpbegroting 2022 van het O.L.A.Z. 4. Risico's De tarieven die uit de begroting van O.L.A.Z. voortvloeien zijn voorschottarieven. De in de voorschottarieven verwerkte indexering en het tarief van de milieustraten zijn gebaseerd op aannames. Daarnaast is bij de ontwerpbegroting 2022 van een bepaalde grootte van de verschillende afvalcomponenten uitgegaan. De omvang van de verschillende afvalcomponenten kunnen fluctueren, evenals de opbrengsten van diverse afvalcomponenten. Tevens merken wij op dat de ontwikkeling van de afvalstoffenbelasting (inclusief Co2 heffing) in de toekomstige jaren een risico kan vormen voor de deelnemende gemeenten. 5. Procedure Deze financiële concept jaarstukken zijn op 8 april 2021 van het O.L.A.Z. ontvangen. Zoals hiervoor vermeld kan op grond van het bepaalde in de gemeenschappelijke regeling de gemeenteraad binnen acht weken na ontvangst zijn zienswijze over de ontvangen stukken kenbaar maken. Samen met de verklaring van de accountant zal een en ander behandeld worden in het Algemeen Bestuur. 6. Voorstel Wij stellen u voor in te stemmen met de jaarrekening 2020, de 1e en 2e begrotingswijziging 2021 en de ontwerpbegroting 2022 van O.L.A.Z. en daarover een positieve zienswijze in te dienen. Kanttekeningen Pagina 3 van 4

De tarieven die uit de begroting van OLAZ voortvloeien zijn voorschottarieven. De in de voorschottarieven verwerkte indexering en het tarief van de milieustraten zijn gebaseerd op aannames. Daarnaast is bij de ontwerpbegroting 2022 van een bepaalde grootte van de verschillende afvalcomponenten uitgegaan. De omvang van de verschillende afvalcomponenten kunnen fluctueren, evenals de opbrengsten van diverse afvalcomponenten. Tevens merken wij op dat de ontwikkeling van de afvalstoffenbelasting in de toekomstige jaren een risico kan vormen voor de deelnemende gemeenten. Financiën Begroting Begrotingswijziging Eenmalige lasten Structurele lasten Eenmalige baten Structurele baten Dekking

Niet binnen begroting Ja 31137,00 8747,00 Egalisatievoorziening vuilverwerking

In de financiële bijlage hebben we de effecten van de jaarrekening 2020 en de eerste en tweede begrotingswijziging 2021 samengevat. Deze stukken leiden tot een eenmalig nadeel van € 31.137 en een structureel voordeel van € 8.747. We verwerken deze effecten budgettair neutraal via de egalisatievoorziening vuilverwerking. Als we voor de Coronagerelateerde kosten uit de tweede begrotingswijziging nog compensatie van het Rijk krijgen voegen we die uiteraard weer toe aan de egalisatievoorziening. We informeren u hierover via komende afwijkingen/Coronarapportages. Zoals hiervoor al gemeld houden we bij het opstellen van onze begroting 2022 rekening met de tarieven/bijdragen zoals genoemd in de ontwerpbegroting 2022 van het O.L.A.Z. Communicatie We brengen het Algemeen Bestuur van OLAZ op de hoogte van uw besluit. Bijlagen 2021-04-13 kopie van financiële bijlage stukken OLAZ OLAZ jaarrekening 2020 vastgesteld DB OLAZ Begrotingswijzigingen 2021 vastgesteld DB OLAZ ontwerpbegroting 2022 vastgesteld DB Aanbiedingsbrief jaarrapport 2020 Aanbiedingsbrief begrotingswijzigingen 2021 Aanbiedingsbrief ontwerpbegroting 2022 Burgemeester en wethouders van Schouwen-Duiveland,

Pagina 4 van 4