Door dorpsraad voorgelegde dilemmaÔÇÖs n a v digitale dorpsvergadering 10 mei 2021

DOOR DORPSRAAD VOORGELEGDE DILEMMA’S N.A.V. DIGITALE DORPSVERGADERING 10 MEI 2021 Door dorpsraad wordt per thema/sheet een zelfverklaarde richting ingeslagen na opsomming van de bijbehorende chats, zonder deze deugdelijk te anlyseren. Hier wordt volstaan met weergave van de essentie van die zelfverklaard richting van de dorpsraad en te ondernemen vervolgstap door de indieners van de Top 10 prioriteiten. 1. Vervolgproces. Onderscheid tussen direct betrokken bewoners in werkgroepen en niet-direct betrokken bewoners in klankbordgroepen. Commentaar: Het onderscheid is niet relevant voor de projecten die iedereen aangaan, zoals stedenbouwkundig plan, herinrichting dorpsas, strategisch programma. In werkgroepen dient diepgaand gesprek plaats te vinden, gericht op inhoudelijke oplossing voor het probleem en gericht op consensus en draagvlak voor oplossing, dialoog dient dorps-breed gevolgd te kunnen worden. Werkgroepen dienen autonomie ten opzichte van bestuur dorpsraad te krijgen en over eigen budget voor second opinion te beschikken. 2. Sociaal-maatschappelijke projecten Gezondheidscentrum en locatie Regioschool in Burgh. Commentaar: Nut en noodzaak van een “gezondheidscentrum” in Burgh ontbreekt. HAP Baas zal in kader van herstructurering kop van Haamstede een locatie krijgen direct in nabijheid 4e “arm” aan rotonde bij Serooskerkseweg.

In ieder geval zal daarin apotheek en servicepunt bloedprikken worden meegenomen, mogelijk ook ruimte voor fysiopraktijk. Regioschool aan of in nabijheid Citterspad is reële optie, al dient er rekening gehouden te worden met alternatieve scenario’s, zoals gefaseerde uitbreiding Kirreweie en verder handhaving van alle bestaande locaties basisonderwijs in de kernen Kop van Schouwen. Locatiekeuze door gemeenteraad uiterlijk bij begrotingsvaststelling 2022. 3. Woningbouw Huisvesting eilandelijke jongeren, locatie voormalige gemeentewerf, locatie Bijkerk wordt “interessant” genoemd. Collectief opdrachtgeverschap en winstafroming zijn mogelijke instrumenten. Pagina 1 van 6

Commentaar: Met uitplaatsing Bijkerk moet dringend begonnen worden, maar inderdaad is dat locatie van beperkte omvang. Locatie voormalige gemeentewerf stuit op overwegende bezwaren. Ruimte voor bouwen ca. 60 woningen moet op locaties (mini-)campings binnen bebouwde kom Haamstede gezocht worden. Stimuleren collectief opdrachtgeverschap heeft prioriteit. NB Mogelijk ook (klein) aantal starterswoningen in Kulturhus Noordstraat. Eigen coöperatie van doelgroep kan huur en koop aanbieden. 4. Openbaar vervoer Haltering buitenom bij nieuwe concessie vanaf 2024, elke kern eigen halte (bij rotondes Westenschouwen en Daleboutsweg, bij kruising Leliëndaleweg/ ontsluitingsweg Burgh en busstation Haamstede). Terugdringen automobiliteit strandbezoek. Mobiliteitsknooppunt een mogelijkheid. Commentaar: Haltering buitenom en elke kern eigen halte akkoord. Er bestaat geen kruising Leliëndaleweg, maar kruising Weeldeweg. Ontsluitingsweg Burgh (variant dorpsraad) niet bereikbaar voor fietsverkeer. Dringend behoefte naar onderzoek of automobiliteit naar strandovergang Westenschouwen zich laat terugdringen door alternatief vervoer vanuit Mobiliteitsknooppunt op meer dan 6 KM afstand van strandovergang. Mobiliteit dorpsbewoners op afroep (halte-taxi’s) dient getarifeerd met Ov-kaart. 5. AH/autoverkeer Behoud Market Plaza in Burgh is mogelijk met betere ontsluiting vanaf N57.

Verplaatsing Market Plaza naar De Roterij geen optie Commentaar: Koppeling behoud Market Plaza in Burgh aan betere ontsluiting vanaf N57 is noch wenselijk noch uitvoerbaar zonder inbreuk op karakter van Karolingische Burcht. (zie punt 12 over die ontsluiting en zie punt 5 over randvoorwaarden uitplaatsing naar kop van Haamstede). Impact van uitplaatsing op autoluw maken moet dringend gekwantificeerd worden, geschat wordt een maximaal effect van 1.500 mtv/etm op huidig totaal van 4.000+ mtv/etm. “Autoluw” wordt het door die uitplaatsing niet. En aan alternatieve voorzieningen die extra verkeer aantrekken in dezelfde Pagina 2 van 6

ordegrootte van 1.500 mtv/etm is evenmin behoefte. 6. Randvoorwaarden Albert Heijn Discussie over passen en meten moet voortvarend beslecht worden. Stedenbouwkundig plan is volgende stap, verwerving gebouwen (OLV op Zee) urgent. Combinatie met Aldi geeft extra impuls. Commentaar: Uitplaatsing Market Plaza (nu met Aldi) moet minder stringent aan functie “publiekstrekker” centrum Haamstede gekoppeld worden en juist meer stringent vanuit logische perifere locatie voor bovenlokale voorziening worden beredeneerd. Ook al omdat er helemaal geen onderzoek is gedaan naar wat bezoekers beweegt centrum Haamstede te bezoeken en wat voor de aantrekkelijkheid van een levendig centrumgebied de alternatieven zijn. Mogelijk moet locatiekeuze gekoppeld worden aan totale herstructurering van gebied tussen Serooskerkseweg en campinggebieden, nu ingeklemd tussen huizen aan de Zandweg en De Roterij, met woningbouw als prioriteit. Het hierbij betrekken van De Roterij stuit af op moeilijk nog te verplaatsen bedrijven die recent hebben geïnvesteerd in groei, maar totale herstructurering De Roterij is in de toekomst niet uitgesloten. Gezamenlijk als dorp ontwerpen van een Stedenbouwkundig plan dient leidend te worden en blijven, niet de terecht nog niet getekende intentieovereenkomst met ondernemer. Wethouder heeft aangegeven dat eerst de haalbaarheid inzichtelijk moet worden gemaakt.

Pas als van een haalbare ontwikkeling sprake is zal intentieovereenkomst worden gesloten. Inpassing supermarkten dient versterking van dorpskarakter op te leveren, het dorp moet er ook mooier van worden. 7. Nieuwe centrum Haamstede en 8. Parkeren/ verkeer Haamstede centrum Opmerking: Er zouden geen chats over deze onderwerpen zijn, hetgeen onjuist is: kunstenaarsdorp valt hier onder (initiatief Kulturhus Noordstraat). Parkeerplekken zouden uit het centrum moeten verdwijnen, ten gunste van perifere parkeerplaatsen en ten faveure van meer terrassen en cultuurhistorische omgeving. Commentaar: Onderzoek naar alternatieve “publiekstrekkers” is dringend gewenst, al te gemakkelijk wordt aangenomen dat bezoekers van strand en duinen op zoek zijn naar terrassen in centrum van Haamstede of een relatie hebben met boodschappen doen in de super. Pagina 3 van 6

Gat van Noordstraat verdient bij dorp passende invulling van allure, met ruimte voor woningen, woonwerkateliers en multifunctionele ruimte (Kulturhus-concept1). 9. Mobiliteitsknooppunt kop van Haamstede Noodzaak hangt samen met verdwijnen parkeerplekken in het centrum. Dagtoeristen kiezen mobiliteitscentrum als verzamelplaats voor bezoek aan strand en…... Commentaar: Geen van de keuzes is deugdelijk onderbouwd, onverlet noodzaak van een bushalte en perifere parkeerplaats als “achtervang”. “Waarom zouden we het niet doen” is wel erg zwakke argumentatie. Nut en noodzaak verdienen grondig mobiliteitsonderzoek. 10. Kloosterweg Gevaarlijke situaties vragen om aanpak. De kruising met de Vertonsweg wordt al aangepakt. De verbreding van het fietspad vraagt creativiteit, engineering en voortvarendheid, maar het vraagt ook budget dat snel gezocht moet worden. Commentaar: Eenvoudige oplossingen zijn niet voorhanden. Bewoners in de omgeving van de Kloosterweg dienen intensief bij het zoeken daarnaar betrokken te worden en voorzien van deskundige steun, met inderdaad veel creativiteit, maar passend in de landschappelijke werkelijkheid. Andere lange rechtstanden (Kraaijensteinweg, Hogeweg) verdragen ook geen uitstel, verkeersveiligheid is in het geding. Zelfhandhavende inrichting voor geldende snelheidsregiem. 11.

Onderlinge afhankelijkheid van projecten De inpasbaarheid van Market Plaza + Aldi moet spoedig duidelijk worden en mag het centrum van Haamstede niet gijzelen. Een adequate, robuuste ontsluiting van centrum Burgh is voorwaarde voor het autoluw maken van de dorpsas. Er vinden nieuwe verkeerstellingen plaats om de verkeersimpact op de dorpsas helder te krijgen. Relaties met locatie Regioschool, Gezondheidscentrum. Commentaar: Nut en noodzaak Gezondheidscentrum in Burgh ontbreekt en voldoet niet aan 1 Zie aparte bijlage met “Korte business case” voor een dergelijk concept.

Pagina 4 van 6

randvoorwaarden huisarts (nabijheid uitvalsweg) en heeft overigens – net als Regioschool – slechts een beperkt verkeeraantrekkend effect. Goed dat er opnieuw verkeerstellingen plaatsvinden, maar uitplaatsing van Market Plaza mag in zichzelf verkeerskundig gewenst zijn, maar zal niet tot echt autoluwmaken van dorpsas leiden. Daarvoor kan alleen herinrichting zorgen, zonder de (auto-)bereikbaarheid voor bewoners en gasten verblijfsaccommodaties aan die dorpsas aan te tasten. Haltering lijnbus buitenom is voorwaarde voor ingrijpende herinrichting dorpsas. Opgeteld met noodzaak/prioriteit van woningbouw zou uitplaatsing Market Plaza wel eens uit kunnen draaien op een langduriger herontwikkelingsopgave voor het hele – nog te verruimen – plangebied Haamstede dan nu gedacht wordt. Vergelijking met gebiedsgewijze herontwikkeling elders kan geen kwaad. Het stedenbouwkundig plan is daarbij leidend. 12. Ontsluiting Burgh vanuit N57 De dorpsraad houdt vast aan de eigen variant van ontsluiting: een tracé vanaf de rotonde Zandstraat voorlangs de N57 dat uitkomt op een drastisch te verbreden Leliëndaleweg en het amoveren van de bestaande fietsinfrastructuur veronderstelt.

Commentaar: Ten onrechte is nog steeds niet het Arcadis-rapport gepubliceerd en ten onrechte wordt beweerd dat de daarin beschreven voorkeursvariant (beperkte aanpassing huidige T-kruising N57/Weeldeweg) tweerichtingsverkeer op de Leliëndaleweg zou impliceren of noodzaken. Het is inmiddels al lang duidelijk dat door dorpsraad voorgestane variant noch civieltechnisch nog maatschappelijk wenselijk is. En bovendien verkeerskundig overbodig. Ook is het raadzaam de waarschuwing van Arcadis niet in de wind te slaan: de nieuwe ontsluiting is dermate gekunsteld dat het gevaar bestaat dat autoverkeer er in toenemende mate juist voor kiest om over de dorpsas te rijden en het tegendeel bereikt wordt van autoluw maken (sic!). 13. Afsluiting Dorpsraad staat stevige gewijzigde aanpak voor bij het proces rondom de werkgroepen. De dorpsraad roept iedereen op te zoeken naar gedeelde belangen, waar het ook geven en nemen is voor het algemene belang. Dorpsraad wil sturen op wat ons bindt en niet op wat ons scheidt. Met die insteek kan de dorpsraad in de driehoek: dorpsraad, ondernemersvereniging en gemeente, betekenis hebben. Commentaar:

Pagina 5 van 6

Onhelder blijft wat dorpsraad ten aanzien van werkgroepen precies voorstelt. De dorpsraad miskent dat uitsluitend bewoners zeggenschap hebben over de publieke kaders, uiteindelijk vast te stellen door hun democratisch gekozen volksvertegenwoordigers in de gemeenteraad. Er is behoefte aan een beter uitgewerkte participatiestructuur, waarbij werkgroepen van bewoners een zekere autonomie verwerven ten opzichte van de dorpsraad. Aan een aparte “klankbordgroep” is geen enkele behoefte. Voor de alles overkoepelende twee projecten (stedenbouwkundig plan, strategisch programma) dienen dorpsbreed samengestelde werkgroepen van bewoners ingesteld te worden met waarnemers in de stuurgroep. Deze werkgroepen dienen status artikel 9 statuten dorpsraad2 te krijgen en over budget te beschikken voor inroepen second opinion. De dorpsraad is statutair gebonden om een rol als procesbegeleider te spelen en de opvattingen van bewoners samen te brengen. Dat samenbrengen komt er niet van, er worden alleen meningen van individuele bewoners “opgehaald” (aan “ophalen” geen gebrek), maar niets wordt “teruggelegd” en al helemaal worden geen opdrachten van bewoners aan de dorpsraad aanvaard.

Terwijl die werkwijze wel in het beleidsplan van de dorpsraad zo staat vermeld! Het is niet te verwachten dat er voor 1 september al fysiek vergaderd kan worden met honderden aanwezigen en ook na de zomer zal het nog geruime tijd duren voordat iedereen weer dicht op elkaar gepakt vergaderingen kan bezoeken. Als de dorpsraad dat niet organiseert, overweegt De Verbinding zelf digitale “talkshows” uit te zenden waaraan iedereen interactief kan deelnemen, hetzij als “inspreker”, hetzij door een dit keer goed gemodereerde “chat”-functie.

2 https://657c4878-ff97-494b-85e1-

a050846fa7c1.usrfiles.com/ugd/657c48_3e4bf05064c148b286d9e41889ee83d9.pdf

Pagina 6 van 6

KORTE BUSINESS CASE KULTURHUS NOORDSTRAAT (ONDERDEEL VAN KUNSTENAARSDORP BURGHHAAMSTEDE) Locatie: Noordstraat (ongenummerd, tussen nr. 25 – 41), kadastraal WTS00-C-3155 (aan achterzijde ontsloten door Noordwekken) Perceel oppervlak volgens kadastrale opgave 1.217,3 m2. Hiervan te bebouwen ca. 600 m2 in 3 bouwlagen. Opzet: 15 starterswoningen1 (appartementen), verdeeld over 3 bouwlagen, met op de begane grond aan Noordstraat-zijde een multifunctionele (open) ruimte (Kulturhus). Starterswoningen variërend van 90 – 110 m2 per appartement in de prijsklasse € 140.000 - € 180.000, passend bij Zeeuwse woningmarkt voor starters2. Voorbeelden van starterswoningen boven winkels:

Kostenopzet in een nutshell 3: Gemiddelde bouwkosten per m2 Oppervlak 35 x 17, afgerond: Kosten 1 bouwlaag 3 bouwlagen Onrendabele top/ Kulturhus 30%

€

1.700 600 € 1.020.000 € 3.060.000 € 918.000

Omgeslagen naar 15 appartementen

€

142.800

De combinatie van starterswoningen en Kulturhus komt vaker voor. We beperken ons tot één voorbeeld, in Afferden4: 1 De maximale koopsom van een starterswoning moet gelijk zijn aan de kostengrens van de Nationale Hypotheek Garantie

(NHG). Inclusief verwervingskosten op basis van de NHG mag de koopsom maximaal €310.000,- bedragen. De gemiddelde prijs van een starterswoning is €193.000,-. https://hetlaatstenieuws.info/hoeveel-kost-een-starterswoning/. 2 https://woningen.mitula.nl/starterswoning-zeeland 3 Grond in erfpacht, nader in te vullen zodra grondprijs is vastgesteld cf. Grondprijsbrief 2021 gemeente SchouwenDuiveland. 4 https://mullerbouw.nl/projecten/kulturhus-afferden/ en: http://www.kulturhusdemeent.nl

Pagina 1 van 2

Het Kulturhus-gedeelte van het bouwplan dient dus ca. € 920.000 aan de stichtingskosten bij te dragen. Hiervoor dienen diverse partijen aangesproken te worden. Inspiratie ontlenen we aan het Kulturhus Dinxperlo, waar in deze ordegrootte het gelukt is daarvoor investeerders te vinden5. Citaat: In november 2012 hebben we vanuit de Provincie Gelderland een toezegging gekregen van €300.000,- Kulturhussubsidie. Deze Kulturhussubsidie kent een cofinanciering vanuit de Gemeente Aalten van €300.000,-. Met deze beide bedragen is het mogelijk geweest om de eerste fase op poten te zetten en de hypothecaire lening aan te vragen. We zijn de Provincie Gelderland en de Gemeente Aalten dan ook zeer dankbaar voor deze bijdragen. Inmiddels is voor fase 2 ook een toezegging binnen van de Provincie Gelderland voor in totaal € 99.832,van de gemeente Aalten voor € 300.000 en is er een toezegging vanuit het VSB fonds voor € 50.000,- en vanuit het Oranjefonds voor € 40.000,-.

Voor de exploitatie- en beheeropzet van de (vereniging van) bewoners van de starterswoningen zijn verschillende modaliteiten denkbaar, uiteenlopend van een coöperatie van kopers & huurders tot een woningcorporatie, maar bij voorkeur in CPOverband6. De toekomstige bewonersgroep dient betrokken te worden bij architect-keuze en vormgeving/indeling7. Ook voor de jaarlijkse exploitatie van het Kulturhus zullen (dezelfde) sponsors nodig zijn. Gebouw en activiteiten dienen daarvoor voldoende aantrekkingskracht te hebben. Het gebouw mag niet misstaan in de Noordstraat, gelet op de bestaande bebouwing, maar anderzijds zoveel allure te hebben dat het reeds in zichzelf een publiekstrekker wordt. CASD wil hiervoor een bebouwingsstudie laten uitvoeren, als opmaat voor een architect-keuze.

5 http://kulturhusdinxperlo.weebly.com/financiering-kulturhus.html 6 https://bouwenineigenbeheer.nl/dit-is-cpo/ 7 Met keuze uit plattegronden tussen 90 – 110 m2 en keuze voor duurzaam/elektrisch bouwen op basis van

houtskeletbouw.

Pagina 2 van 2