Algemene beschouwingen CDA 2023

Voorzitter, Hier staan we weer. Als partijen bijeen om ons te buigen over de voorliggende begroting. Het verdelen van schaarste. Werken in het openbaar bestuur betekent in de kern het verdelen van schaarste. Bestuurders maken een voortdurende afweging van belangen, tijd en geld. De schaarste waarmee gemeenten nu te maken hebben, is nieuw en veel groter dan in vroegere schaarste situaties. Er is een gebrek aan ruimte, grondstoffen, zoet water, energie, arbeid en middelen. En ondanks de – financieel gezien fraaie begroting is er wel degelijk sprake van schaarste. Want we zien ook dat voor een aantal grote projecten er nog geen dekking is. Zoals de voortzetting van de stads- en dorpsvisies aan met name aan de oostkant van ons eiland. Maar ook verschillende verkeersprojecten rond de N59 vergen echt serieus veel geld in de toekomst. Financiële gematigdheid blijft dus het devies. Maar ondanks dat zou ik het toch eigenlijk het verdelen van weelde willen noemen. Of beter nog; het koesteren van weelde. Technisch gezien is het natuurlijk waar wat wij hierboven zeggen. Maar als we om ons heen kijken in de wereld past ons toch wel deemoedigheid. Want: “De omgeving van de mens is de medemens”, dichtte Jules Deelder. We worden wie we zijn door de mensen om ons heen. Onze ouders, partner, broers en zussen, familieleden, buurtgenoten, vrienden en collega’s. De mensen met wie we samenleven.

Door hen worden we gevormd, geïnspireerd en gecorrigeerd. Niemand is een eiland op zichzelf. De verhalen van je omgeving, worden deel van je eigen verhaal. Dat geldt ook voor mijzelf. De verhalen en ervaringen van mensen om mij heen, voeden en vormen ons, in ieder geval ons als fractie van CDA Schouwen Duiveland En als we vanuit dat perspectief naar de wereld kijken dan mogen wij ons gelukkig prijzen. Gelukkig en dankbaar. Gelukkig dat wij ons niet

in een oorlogssituatie bevinden, dat we niet in permanente angst voor aanslagen hoeven te leven. En Dankbaar, dankbaar dat we hier in vrijheid leven. Dat onze grondrechten zijn geborgd in een grondwet. Ik zal op deze plek niet onze grondwet gaan voordragen. Maar dan voelt het wrang en schuurt het met de beginselen van diezelfde grondwet, dat een overheid zich bemoeit met de inhoud van een expositie. We geven het u maar even mee. En zo brengt dit betoog ons nu in vogelvlucht van mondiale excessen, naar internationaal vastgelegde grondrechten tot de lokale politiek. Daar waar wij voor aan de lat staan. Vorig jaar benoemde wij in onze AB het volgende: “Raad, laat het college haar werk doen en beoordeel datzelfde college op haar merites. Geef haar kaders mee die uw kiezers van u verwachten en zie er op toe dat deze worden gerespecteerd. Het vraagt van het college een standvastige houding inzake haar eigen voorstellen en het vraagt van de Raad enige distantie. Laten we het gewoon een jaartje proberen. Dan komt het CDA er bij de volgende AB wel op terug. En hier staan we dan alweer. En weer hebben wij de behoefte om vanaf deze plaats rolvastheid te bepleiten. Een Raad die het volk vertegenwoordigt, beleid vaststelt, financiële kaders bepaalt en vervolgens controleert of het college dit naar behoren uitvoert. Het college is dus voor de uitvoering.

Waarom vinden wij dit nu zo belangrijk? De roepende (en vaak assertieve) minderheid behartigt heel vaak niet de belangen van de meerderheid, laat staan het algemeen belang. En voor het dienen van met name dat algemeen belang is een integrale afweging noodzakelijk. En die integrale afweging bewerkstelligen wij

door een heldere en zuivere rolverdeling. Laten wij als Gemeenteraad ons daar blijvend rekenschap van geven. Het CDA is in grote lijnen erg tevreden met de voorliggende begroting. Een compliment voor de gehele organisatie is dan ook op zijn plaats. Tegelijkertijd is er vanuit ons perspectief altijd nog wel wat te verbeteren uiteraard. Vandaar ook onze moties. De rode draad in onze moties is onze visie op de samenleving en leefomgeving. Namelijk dat wij rentmeesters zijn van onze omgeving en onze inwoners de gelegenheid moeten bieden om zich te ontplooien. Uit de begroting wordt duidelijk er nog maar voor één jaar budget beschikbaar voor het mooie project van akkerranden. Een project dat vele doelen dient. Wat het CDA betreft dient dit te worden voortgezet. Daartoe is het wel van belang dat de gemeente hierin haar verplichtingen adequaat nakomt en willen wij dus graag dat we kijken wat er voor nodig is om dit voort te zetten. Vandaar de motie akkerranden. Om die mooie akkerranden te bewonderen, zou het prettig zijn om op alle delen van ons eiland voldoende aaneengesloten fietsroutes te hebben. We zijn ten slotte een 5 sterren fietsprovincie en willen dat blijven. Daarnaast is ook veiligheid van de fietsende inwoners en toeristen een groot goed. Daarom hebben wij de motie fietspaden ingediend.

Juist in de grote(re) steden in Nederland zie je dat de sociale cohesie onder druk staat, meer nog dan in de dorpen. Wijkraden en wijkcentra voorzien vaak juist daar in een grote behoefte. Behoefte aan samenzijn en ontmoeting. In dat licht bezien is het opmerkelijk dat de met afstand grootste kern in onze gemeente, Zierikzee, maar 1 wijkraad en in het geheel géén wijkcentrum heeft. Ook daar zouden wij graag verandering in willen zien. Vandaar de 2 moties, waarvan die over de vorming van de wijkraden desgewenst nog kan worden omgevormd in een amendement.

Inhoudelijk wil mijn fractie graag eindigen met een tweetal dringende oproepen die wat ons betreft in een toezegging zouden mogen resulteren. In de beantwoording van technische vragen van mijn fractie is aangegeven dat de evaluatie van het diversiteitsbeleid, in samenspraak met de doelgroepen die het betreffen, in de eerste helft van 2024 aan de Raad wordt aangeboden. Wij zouden het college willen vragen dat middels een toezegging ook hier nog eens te bevestigen. Ten aanzien van de zo broodnodige en vurig gewenste woningbouw zien wij dat er echt wel beweging is de goede kant op. Tegelijkertijd denken wij dat we dit kunnen versnellen door bij de kernen waar de gemeente geen grondpositie heeft actief gronden te verwerven. Hiervoor is geen geld gereserveerd. Zou het college willen toezeggen dat het op korte termijn met een voorstel komt voor een actiever grondbeleid? Het is bij het CDA goed gebruik om de AB af te sluiten met een inspirerende of te overdenken tekst of verwijzing uit de bijbel. De onlangs geuite noodkreet van de Schouwen Duivelandse boeren indachtig kan deze wat ons betreft alleen maar daarover gaan. Het gebrek aan zoet water maakt dat het water de boeren nu in figuurlijke zin stilaan aan de lippen staat. De bijbel spreekt in Psalmen 65 vers 10 & 11 over Gods voorziening van overvloed door Zijn schepping. Hij bevochtigt de aarde, bevochtigt en zegent haar.

Na zoveel jaren van waarschuwen is het nu tijd voor ons als Gemeente om onderzoek om te zetten in actie. En dat begint wat ons betreft bij het reserveren van middelen. Naar wij begrepen hebben zal de SGP hiervoor met een serieuze voorzet komen. Tot slot danken wij het college, de ambtelijke organisatie, de griffie en de bodes voor de geboden diensten en ondersteuning het afgelopen jaar. Wij hopen en wensen u allen toe volgend jaar hier – of elders weer in goede gezondheid te mogen staan.