906928 Bijlage 7 Kernprofiel Scharendijke
Tekst van het document
Kernprofiel Scharendijke
De kern Scharendijke Scharendijke is ontstaan in de 15e eeuw. Het dorp is ontstaan aan een schaardijk (een dijk aan een diepe vloedgeul zonder slikken ervoor). Het was een buurtschap waar naast landarbeiders ook dijkwerkers woonden. Aan het begin van de twintigste eeuw kwam de ontwikkeling tot dorp op gang, toen het haventje Kloosternol werd aangelegd. Dit werd met name gebruikt voor het transport van de op dit eiland veel verbouwde meekrapplant. In 1977 werd de haven uitgebreid tot een jachthaven. Na de voltooiing van de Brouwersdam in 1972 is het dorp een centrum van watersport geworden en heeft het veel nieuwe bewoners getrokken. Op dit moment heeft het dorp voornamelijk een economische toeristische functie, maar ook een regiofunctie voor bijvoorbeeld de supermarkt en de basisschool. Het woonmilieu in Scharendijke wordt getypeerd als ‘wonen aan de kust’, wat zich laat kenmerken door de zee, het strand, de duinen en het bos die dichtbij de kern liggen. Het wonen op bijzondere plaatsen waar het water voelbaar en tastbaar aanwezig is. De kern beweegt mee op het ritme van de vakantieseizoenen. In de Woning Markt Analyse (WMA) is Scharendijke aangemerkt als balanskern, wat betekent dat de verwachting is dat het aantal huishoudens in Scharendijke (beperkt) zal toenemen in de toekomst.
Gezien de huidige druk op de woningmarkt, de extra woningen die we kunnen bouwen in de kernen en de Nationale Woon- en Bouwagenda waarin onder andere gestreefd wordt naar het bouwen van betaalbare woningen, willen we de mogelijkheden voor woningbouw in Scharendijke onderzoeken. Doel kernprofiel In dit kernprofiel wordt de huidige woningmarkt van Scharendijke geïnventariseerd door demografische en sociaaleconomische factoren en andere thema’s op het gebied van wonen, sociale huur en leefbaarheid te analyseren. Het doel van dit kernprofiel is de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in beeld te brengen en te taxeren waar incourante onderdelen aanwezig zijn. Op deze manier kan er worden gekeken naar een woningaanbod dat beter aansluit op de (toekomstige) behoefte van lokale woningzoekenden. Gezamenlijk met de dorpsraad willen we de behoefte voor nieuwbouw woningen onderzoeken. Deze inventarisatie zal uiteindelijk worden gebruikt om (in de toekomst) strategische beleidskeuzes te kunnen maken en de juiste woningen voor de juiste doelgroep op de juiste locatie(s) toe te voegen. Juni 2023
1
Inhoudsopgave DEMOGRAFIE ................................................................................................................................................ 3 DEMOGRAFISCHE PROGNOSE .................................................................................................................. 3 VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI...................................................................................... 4 SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN ........................................................................................................ 6 WONEN........................................................................................................................................................... 7 SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND ................................................................................................. 9 LEEFBAARHEID & FUNCTIES .................................................................................................................... 11 WONINGBEHOEFTE SCHARENDIJKE ....................................................................................................... 15 BRONNENLIJST ........................................................................................................................................... 16
Juni 2023
2
DEMOGRAFIE Aantal inwoners
Bevolkingsopbouw
1300
500 400
1280
300
1260
200
1240
100 0
1220 2018
2019
2020
2021
2022
Aantal inwoners
0-14 jaar 15-24 jaar
25-44 jaar
45-64 jaar
65 jaar of >
2018
2020
2021
2022
2019
Aantal huishoudens
Huishoudenstype
625
300
620
200 100
615
0 610
2018
2020
2021
2022
Eenpersoonshuishoudens
605 2018
2019
2020
2021
2022
Huishoudens zonder kinderen
Aantal huishoudens • •
2019
Huishoudens met kinderen
Het aantal inwoners van Scharendijke is met ongeveer 3,5% afgenomen in 2022 ten opzichte van 2018. Het aandeel personen met een leeftijd tussen 0-14 jaar, 15-24 jaar en 25-44 jaar is afgenomen in de periode tussen 2018 en 2022. Het aantal jongeren (15-24 jaar) is tussen 2020 en 2022 wel weer toegenomen. Het aandeel personen met een leeftijd tussen 45-64 jaar is licht afgenomen, maar de laatste twee jaar (2021/2022) is er weer sprake van een toename. De doelgroep 65+ is licht toegenomen in de periode 2018-2022. Het aantal huishoudens is ongeveer gelijk gebleven (met een stijging in 2020). Het aantal eenpersoonshuishouden is in de periode 2018-2022 toegenomen (+10), het aantal huishoudens zonder kinderen is gelijk gebleven, maar er heeft wel een lichte stijging plaatsgevonden in het jaar 2019 en 2021. Het aantal huishoudens met kinderen is afgenomen (-15).
• •
DEMOGRAFISCHE PROGNOSE
•
•
Huishoudens (CBS)
Historische ontwikkeling (huishoudens)
Migratiesaldo (personen) (BRP)
Primos2019 (huishoudens)
Primos2020 (huishoudens)
Indicatie type kern
Woonmilieu
610
0
-50
-20
25
Balans
Kust
De twee indicatoren migratiesaldo en huishoudensprognose (Primos2019) geven een afname aan, maar de huishoudensprognose (Primos2020) is positief, waardoor de kern Scharendijke als balanskern wordt getypeerd in de Woningmarkt Analyse 2020. De verwachting is dat het aantal huishoudens verder afneemt met 6% tussen 2017 en 2027 (STEC, 2017).
Juni 2023
3
VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI Verhuisbewegingen Scharendijke (2015-2019)
Saldo verhuizingen & natuurlijke groei 20 10
23% 42%
0 -10
35%
2018
2019
-20 -30 Binnengemeentelijk migratiesaldo
•
•
• • •
Binnen kern
Buitengemeentelijk migratiesaldo
Naar andere kern binnen gemeente
Natuurlijke groei
Buiten gemeente
Totaal migratiesaldo & natuurlijke groei
Een deel van de inwoners van Scharendijke verhuist binnen de kern zelf (23% in 2015-2019, 35% in 2018-2022). Een groter deel van de inwoners verhuist naar een andere kern binnen de gemeente (35%) of naar een plek buiten de gemeente (42%). De meeste inwoners van Scharendijke verhuizen binnen de gemeente naar Bruinisse (5%), Burgh-Haamstede (7%), en Zierikzee (12%) (periode 2015-2019). In de periode 2017-2021 verhuisden meer inwoners vanuit Scharendijke naar een andere kern binnen de gemeente, dan andersom. Per saldo is er voor Scharendijke dus een binnengemeentelijk vertrekoverschot. De meeste binnengemeentelijke verhuisbewegingen naar Scharendijke komen vanuit Ellemeet (17%), Brouwershaven (5%) en Zonnemaire (5%) (periode 2018-2022, zie tabel hieronder). Het aantal inwoners dat vertrekt vanuit Scharendijke naar een andere gemeente is in de periode 2018-2022 (m.u.v. 2019 en 2022) groter dan het aantal inwoners dat zich vestigt vanuit een andere gemeente. Hierbij is dus sprake van een buitengemeentelijk vertrek overschot. In de periode 2018-2022 zijn er in Scharendijke 41 personen geboren en er zijn 56 personen zijn overleden. Er is sprake van een sterfte-overschot voor deze periode. Het saldo geboorte- en sterftecijfer in combinatie met het saldo verhuizingen leidt tot een totale afname van de bevolking in Scharendijke.
Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een binnengemeentelijk vertrekoverschot.
Juni 2023
4
Verhuisbewegingen naar Scharendijke (2018-2022) Zonnemaire Zierikzee Serooskerke Sirjansland Scharendijke Renesse Ouwerkerk Oosterland Noordwelle Noordgouwe Nieuwerkerk Kerkwerve Ellemeet Dreischor Burgh-Haamstede Brouwershaven Bruinisse 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
40%
Verhuisbewegingen naar Scharendijke
Juni 2023
5
SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN Gemiddelde woningwaarde x €1.000 400 300 200 100 0 2018
2019
2020
2021
2022
Gemiddelde woningwaarde SD Gemiddelde woningwaarde kern
•
De gemiddelde woningwaarde is in de periode 2018-2022 in Scharendijke toegenomen met ongeveer 33%. De gemiddelde woningwaarde voor de gehele gemeente is toegenomen met ongeveer 29%. Wel ligt in Scharendijke de gemiddelde woningwaarde iets lager dan voor het gemiddelde van Schouwen-Duiveland (resp. €295.000 vs. €303.000).
Verdeling koopklassen (2023)
•
•
Juni 2023
De grootste voorraad van woningen in Scharendijke bevindt zich tussen de klassen €200.000-€250.000 en €300.000-€350.000. Tussen €350.000 en €500.000 wordt de voorraad kleiner en vanaf €500.000 neemt deze sneller af. De woningvoorraad van Nieuwerkerk bevindt zich voornamelijk in de lagere prijsklasse en het middensegment tot € 500.000. In het hogere segment is de voorraad kleiner.
6
WONEN De meest voorkomende pandtypen in Scharendijke zijn vrijstaande woningen, gevolgd door rijwoningen. Twee-onder-een-kapwoningen zijn ook aanwezig. In het centrum en daarbuiten komen ook enkele utiliteitsgebouwen voor (gebouwen zonder woonbestemming).
Het meest voorkomende vastgoedtype in Scharendijke is particuliere woningbouw. Sociale woningbouw is ook aanwezig. Aan de rand van Scharendijke komt ook recreatie vastgoed voor.
Het meerendeel van de woningen in Scharendijke heeft een bouwperiode tussen 1950-1975. In het noordelijk deel van Scharendijke zijn woningen met oudere bouwperiodes (voor 1920) aanwezig. In het zuidelijk deel komen jongere bouwjaren voor vanaf 1975 en 1990, dit betreft deels recreatieparken.
Juni 2023
7
Aantal woningen
Bezit huurwoningen wijk (%)
800
30 25 20 15 10 5 0
600 400 200 0 2018
2019
2020
Woningen totaal
2021
2022
2018
2019
Koopwoningen
•
Het aantal woningen in Scharendijke is in de periode 2018-2022 afgenomen met 5. Het percentage koopwoningen is in dezelfde periode met ongeveer 1% afgenomen. Het totale percentage huurwoningen is in deze periode met 1% afgenomen van 26% naar 25%. Het aandeel huurwoningen in bezit van de woningcorporatie is ongeveer gelijk gebleven de afgelopen 5 jaar.
Bewoonde en onbewoonde woningen kern (%)
120
120
100
100
80
80
60
60
40
40
20
20 0
0 2018
2019 Bewoond
•
2022
Bezit woningcorporatie
Bewoond en onbewonde woningen wijk (%)
•
2021
Bezit overige verhuurders
Huurwoningen • •
2020
2020
2021
2018
2022
2019
Bewoond
Onbewoond
2020
2021
2022
Onbewoond kern
Volgens het CBS zijn 10% van de woningen in de wijk Scharendijke (kern + buitengebied) onbewoond. Dit zijn woningen waarop niemand ingeschreven stond in de Basisregistratie personen op 1 januari 2022. Voor de kern Scharendijke ligt het aantal onbewoonde woningen ook op 10%.
Leegstandspercentages Scharendijke (kern) Leegstandsmonitor 2022
2%
Feitelijke leegstand (gemeentelijk)
2,4%
Juni 2023
•
Op basis van verschillende methoden om leegstand te berekenen, ligt het leegstandspercentage in Scharendijke rond de 2%. Dit zijn woningen die leeg staan en helemaal niet worden bewoond (ook niet als deeltijdwoning).
8
SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2022
124
100 80 60 40 20 0
122 120 118 116 114 2019
2020
2021
2022
Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2022
Goedkoop: tot €442,46 | Betaalbaar 1: €442,46-€633,25 | Betaalbaar 2: €633,25-€678,66| Middelduur: €678,66-€763,47 | Duur: > €763,47
• •
Het aantal huurwoningen van Zeeuwland is in de periode 201-2022 afgenomen met 5. De meeste woningen van Zeeuwland in Scharendijke vallen onder de categorie “Betaalbaar 1”, met een huurprijs tussen de €442,46 en €633,25 euro per maand.
Gem. wachttijd per woningtype (maanden)
Gem. wachttijd per huurklasse (maanden)
25
20
20
15
15 10
10
5
5 0 Eengezinswoning 2020
0
Seniorenwoning 2021
Goedkoop
2022
Gem. wachttijd per leeftijdsklasse 30 25 20 15 10 5 0
2020 •
•
18-22 jaar
23-40 jaar
2020
Juni 2023
41-54 jaar
55-64 jaar
2021
65-74 > 75 jaar jaar
2022
Betaalbaar 1 Betaalbaar 2
•
2021
Middelduur
2022
De gemiddelde wachttijd voor een eengezinswoning in 2022 afgenomen met ongeveer 12 maanden ten opzichte van 2021. Voor een seniorenwoning is de gemiddelde wachttijd toegenomen met ongeveer 18 maanden ten opzichte van 2021. De gemiddelde wachttijd voor huurwoningen in de categorie “Betaalbaar 1 en 2” is toegenomen in 2022. Voor woningen in de categorie “Goedkoop” en “Middelduur” is de wachttijd juist afgenomen in 2022. In 2022 is de gemiddelde wachttijd voor de leeftijdscategoriën 23-40 jaar, 55-64 jaar en 65-74 jaar toegenomen. Voor de leeftijdsklasse 18-22 jaar en 41-54 is de wachttijd juist afgenomen.
9
Aantal mutaties
Gemiddeld aantal reacties
10
150
8 100
6 4
50
2 0
0 2020
2021
2022
Aantal mutaties
2020
2021
2022
Gemiddeld aantal reacties
Totaal aantal reacties 800 600 400 200 0 2020
2021
2022
Totaal aantal reacties • • •
Het aantal mutaties is toegenomen met 2 naar 8 in 2022 ten opzichte van 6 in 2021. Het gemiddeld aantal reacties is in 2022 afgenomen met 26% ten opzichte van 2020. Ten opzichte van 2021 is er in 2022 sprake van een toename van het gemiddeld aantal reacties. Ten opzichte van 2020 is het aantal reacties in 2022 toegenomen. In 2021 was een sterke daling te zien in het totaal aantal reacties.
Juni 2023
10
LEEFBAARHEID & FUNCTIES 9 maatschappelijke voorzieningen Binnensport
•
Gymzaal
Buitensport
• •
Voetbal
Ontmoeting
•
Buurt- of dorpshuis
Cultuur
•
Bibliobus
Onderwijs
•
Primair onderwijs
Kinderopvang
• •
2x BSO KDV/PSZ
•
Scharendijke kent maatschappelijke voorzieningen in verschillende categorieën. Voorzieningen hebben vooral een sport-, ontmoetings- of cultuurfunctie.
•
De meeste voorzieningen liggen op korte afstand (< 1 km), zoals een supermarkt, huisarts en kinderdagverblijf. De afstand tot een bioscoop en een treinstation zijn het grootst vanaf Scharendijke.
Tennis
Afstand tot dichtstbijzijnde…
Aantal
Supermarkt
500 m
1,0 binnen 3 km
Oprit hoofdweg
900 m
Treinstation
32,7 km
Ziekenhuis (Zierikzee)*
12,2 km
1 binnen 20 km
Huisarts
500 m
1 binnen 3 km
Bioscoop
31,8 km
0 binnen 10 km
Filmtheater (Zierikzee)
12,6 km
Restaurant
300 m
Zwembad
13,2 km
Kinderdagverblijf
400 m
1 binnen 3 km
Basisschool
400 m
1,6 binnen 3 km
VMBO-school
11,9 km
0 binnen 5 km
HAVO/VWO-school
11,9 km
0 binnen 5 km
11,9 binnen 3 km
*Het ziekenhuis op 6,4 km afstand is het poliklinisch ziekenhuis te Zierikzee. Het volwaardig ziekenhuis in Goes is gelegen op 38,8 km afstand en van Dirksland op 30,3 km.
Juni 2023
11
Commercieel vastgoed in Scharendijke heeft voornamelijk een industriefunctie. Ook commercieel vastgoed met andere functies (bijeenkomst, kantoor, wonen) komt voor.
Het publiek vastgoed in Scharendijke heeft een kantoorfunctie.
Juni 2023
12
Voorzieningen
Bestemmingsplankaart
Juni 2023
13
BAG-mutaties In de periode 2017-2021 hebben er 25 mutaties plaatsgevonden in Scharendijke. Deze kunnen worden verdeeld in de volgende categorie:
Aantal
Mutatie
18
Functieverandering van andere functie naar wonen
1
Functieverandering van woning naar andere functie
1
Woningsplitsing
3
Nieuwbouw
2
Sloop
Structuurversterkende plekken Het gemeentelijk woonbeleid geeft prioriteit aan woningbouw op structuurversterkende plekken. Dit zijn locaties die door middel van woningbouw ruimtelijke knelpunten op kunnen lossen. Te denken valt bijvoorbeeld aan een oude bedrijfsbestemming in de kern die in de huidige tijd niet meer gewenst is.
Juni 2023
14
WONINGBEHOEFTE SCHARENDIJKE De dorpsraad Scharendijke legt extra accent op de economisch toeristische functie en de regiofunctie van Scharendijke ten opzichte van bijvoorbeeld de supermarkt en de basisschool. Dit zorgt voor een bredere regionale aantrekkingskracht van de kern. De bedrijvigheid die veel aanwezig is in de kern Scharendijke, leidt ook tot een bepaalde woningbehoefte. Hierdoor is er ook behoefte aan huisvesting voor permanent als tijdelijk (lokaal) personeel. De dorpsraad geeft aan dat er kansen liggen voor Scharendijke om te groeien door bijvoorbeeld ook te kijken naar functieverandering, het renoveren van oudere woningen of herstructurering. Op dit moment ziet de dorpsraad een gebrek aan zorgfuncties in Scharendijke. Hierdoor trekken senioren weg naar bijvoorbeeld Burgh-Haamstede, wat uiteindelijk resulteert in de verdunning van de bevolking. Daarnaast is er op dit moment onvoldoende geschikt aanbod, zoals appartementen. Senioren die willen doorstromen naar een appartement in het dorp, kunnen dat momenteel niet. Door het toevoegen van appartementen kan de doorstroming worden bevorderd, zodat starters uiteindelijk ook een woning kunnen krijgen. De dorpsraad geeft aan dat in de Coronajaren er veel woningen zijn verkocht aan mensen uit de Randstad, zij brachten kinderen met zich mee. Het aantrekken van (jonge) gezinnen is positief en bevorderd de leefbaarheid.
Uit de enquête die is uitgevoerd onder jongeren in het dorp blijkt de behoefte aan woningen te liggen in zowel betaalbare koop als huur. Woningen die Zeeuwland verkoopt ook populair onder jongeren. Enquête dorpsraad bekijken. De dorpsraad geeft aan dat de focus nu vooral ligt op inbreidingslocaties, maar die zijn niet altijd haalbaar. Ze vragen om ook te kijken naar uitbreiding richting de locaties van de ijsbaan bij het sportcomplex.
Juni 2023
15
BRONNENLIJST Thema Afbeelding voorblad
Deelthema
Bron http://straoscharendijke.blogspot.com/p/oudean.html
Info Scharendijke voorblad
https://nl.wikipedia.org/wiki/Scharendijke
Demografie
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20182022”
Demografische prognose
WMA Schouwen-Duiveland (januari 2017) – Stec Groep Update WMA Schouwen-Duiveland (augustus 2020) – Stec Groep
Verhuisbewegingen en natuurlijke groei
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo
Verhuisbewegingen
Vestiging vanuit andere kern in gemeente – vertrek naar kern binnen gemeente (gemeentelijke gegevens) Vestiging vanuit andere gemeente – vertrek naar andere gemeente (gemeentelijke gegevens) Aantal geboortes – aantal sterfgevallen. CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20182022” Update WMA Schouwen-Duiveland (augustus 2020)
Sociaal-economisch
Gemiddeld WOZ-waarde & inkomen Verdeling inkomenspercentage Verdeling koopklassen
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20182022” Energie Transitie Atlas provincie Zeeland https://huispedia.nl/gemeente/schouwen-duiveland
Wonen
Pandtypen, vastgoedtypen, bouwperiodes Aantal woningen, bezit huurwoningen, bewoonde & onbewoonde woningen Leegstand
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland
Natuurlijke groei
Sociale huurwoningen Zeeuwland Leefbaarheid en functies
Juni 2023
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20182022” https://www.cbs.nl/nlnl/maatwerk/2020/49/landelijke-monitor-leegstand2020 Berekend aan de hand van Basisregistratie Personen, onttrekkingsvergunning voor deeltijd wonen en forenzen/toeristen belasting (gemeentelijke gegevens) Gegevens verkregen van Zeeuwland
Type en aantal maatschappelijke voorzieningen
Inventarisatie maatschappelijke voorzieningen (gemeentelijke gegevens)
Afstand tot dichtstbijzijnde voorzieningen Commercieel en publiek vastgoed Voorzieningen (op kaart) Bestemmingsplankaart BAG-mutaties
http://www.weetmeer.nl/buurt/select Energie Transitie Atlas provincie Zeeland Lokale kennis (kaart gemaakt m.b.v. LocalFocus) https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view https://kaarten.zeeland.nl/map/bag_aantallen
16
CBS StatLine “Kerncijfers Wijken en Buurten 2015-2020” 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022
Juni 2023
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/navigatieScherm/zoeken?searchKeywords=ker ncijfers%20wijken%20en%20buurten&page=2 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/83 220NED/table?dl=4A5Fv https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/83487NED/table?ts=1609764620361 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/83765NED/table?ts=1609764656431 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84286NED/table?ts=1609764674911 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84583NED/table?ts=1609764689392 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84799NED/table?ts=1609764702751 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85039NED /table?ts=1656922372162 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/85 318NED/table?ts=1675076137750
17