2025.459 Bijlage 1 bod 2026 Schouwen-Duiveland (1532307)

Bod 2026 in het kader van de prestatieafspraken Gemeente Schouwen-Duiveland

december 2025

Bod 2026 De gemeente Schouwen-Duiveland, de woningcorporatie Zeeuwland en haar huurdersorganisatie SHZ, maken jaarlijks afspraken over de activiteiten die zij willen uitvoeren in de gemeente op het brede terrein van wonen. Die afspraken liggen vast in Samenwerkingsovereenkomst in het kader van de prestatieafspraken en zijn het kader om uitvoering te geven aan de gezamenlijke volkshuisvestelijke doelen. Zeeuwland brengt halverwege ieder jaar, vóór 1 juli, een ‘bod’ uit aan de gemeente Schouwen-Duiveland. Met dit bod (activiteitenplan) maken we duidelijk welke bijdrage (activiteiten) we het komende jaar, met een doorkijk voor de jaren daarna – per thema – leveren aan de realisatie van het volkshuisvestelijk beleid van en in Schouwen-Duiveland: wat spraken we af, wat bieden we en wat hebben we nodig? Het bod, waarin afspraken staan opgenomen voor 2026 en een verdere doorkijk naar de jaren erna, hebben de instemming van de Stichting Huurdersbelangen Zeeuwland (SHZ) en houdt rekening met de prioriteiten die de drie partijen (gemeente, SHZ en Zeeuwland) geformuleerd hebben. In het bod is met de rode tekstgedeeltes aangegeven wat wij verwachten/nodig te hebben van de gemeente om gezamenlijk onze doelen te halen. Graag ontvangen wij uw beoordeling van ons bod en ook van de rol en activiteiten die wij van u vragen.

Zodra we uw beoordeling ontvangen hebben, leggen we deze afspraken vast in een document wat we formeel aanmerken als de prestatieafspraken 2026.

Ons bod is opgebouwd uit afspraken over de volgend thema’s: Beschikbaarheid van woningen Betaalbaarheid van woonlasten Energie en duurzaamheid Sociaal maatschappelijke opgave en zorg Inzet in buurten en wijken Het bod dat we doen is sterk afhankelijk van de context. We houden rekening met: • • • • • • • • • •

steeds meer kwetsbare huurders; langer hulp en zorg in thuissituatie doordat huurders steeds langer zelfstandig thuis wonen; meer kleine huishoudens en ouderen; veranderende woonwensen; een oplopende zoekduur van woningzoekenden; meer vluchtelingen; Ondernemingsstrategie Zeeuwland; Portefeuillestrategie Zeeuwland; de Nationale Prestatieafspraken (incl. woondeal); Woonvisie van de gemeente Schouwen-Duiveland;

2

• • • •

Aedes woonagenda; een grote opgave met betrekking tot vernieuwing en verduurzaming (CO2-neutrale woningvoorraad in 2050) versus toenemende (bouw)kosten en belastingen; het sociaal domein: heroriëntatie en nieuwe taken; stijgende woonlasten voor huurders;

Beschikbaarheid van woningen Om de doelen uit de Woonvisie van de gemeente Schouwen-Duiveland te halen zorgt Zeeuwland voor voldoende beschikbare woningen voor de doelgroepen van de corporatie. Zeeuwland wil graag haar woningvoorraad uitbreiden. De gemeente zorgt voor geschikte locaties en een sociale grondprijs voor de kavels.

Wat gaan we doen in 2026 Voor het realiseren van meer woningen zijn wij voornamelijk afhankelijk van gemeentelijke locaties. Zeeuwland en de gemeente werken samen om de opgenomen taakstelling in de Zeeuwse Woondeal 2023 en het Kwalitatief Woononderzoek Zeeland (KWOZ) invulling te geven. Afgesproken wordt om gezamenlijk invulling te geven aan de realisatie van sociale woningen zoals opgenomen in de projectenbijlage. Deze bijlage zal onderdeel worden van de prestatieafspraken. We zoeken bij voorkeur oplossingen in de permanente bouw, waarbij we streven naar een flexibele inzet voor verschillende doelgroepen van deze woningen.

Acties in 2027 en verder Afhankelijk van de verschillende locaties die de gemeente beschikbaar heeft zullen we nieuwe woningen bouwen. In het overleg over de “gemeentelijke locaties” overleggen we met de gemeente over de locaties, de aantallen en het type woningen die we aan de woningvoorraad toevoegen. Parallel daaraan werken we aan toevoegingen via marktpartijen en vanuit onze eigen herstructureringsopgave, zodat de groei van de woningvoorraad niet uitsluitend afhankelijk is van gemeentelijke gronduitgifte.

In gedachte moet gehouden worden dat wij met deze vele nieuwbouw fikse onrendabele investeringen plegen. Voor elke nieuwe woning ligt de onrendabele top zo rond de 50%. Bij realisatie van nieuwbouw neemt Zeeuwland het voortouw in het tijdig informeren van omwonenden en inwoners. Verkoop aanbod voor starters

Naast financiële overwegingen, is het verkopen van huurwoningen een instrument om te sturen op de

We continueren de verkoop van woningen t.b.v. de doorstroming.

3

gewenste samenstelling van de huurwoningvoorraad. We verkopen ongeveer 20 woningen per jaar. Zeeuwland verkoopt sociale huurwoningen uit de bestaande voorraad om de doorstroming op gang te laten komen en om een betaalbaar aanbod voor starters te realiseren. Zicht houden op zoekduur van woningzoekenden om in aanmerking te komen voor een woning

Zeeuwland monitort per halfjaar de zoekduur van woningzoekenden, met inzicht over de laatste twee jaar. We streven er naar de zoekduur niet op te laten lopen boven de 18 maanden. Hierbij zijn we afhankelijk van het aantal mutaties. Het toevoegen van woningen aan de woningvoorraad heeft een positief effect op de wachttijd.

We bepalen gezamenlijk actie bij een zoekduur korter dan 3 maanden of bij een zoekduur langer dan 18 maanden.

We garanderen een passende woning voor actief woningzoekenden binnen 5 jaar. Samen met de andere Zeeuwse en West-Brabantse corporaties aangesloten bij het woonruimtebemiddelingssysteem Zuidwestwonen, monitoren we de (ontwikkeling van) zoekduur. We werken continu aan optimaliseren van het portaal en het verbeteren van de communicatie en informatie naar woningzoekenden. De gemeente ontvangt signalen dat het voor starters in sommige kernen moeilijk blijft om aan een huurwoning te komen. Samen met Zeeuwland gaan we in gesprek of, en welke mogelijkheden, er zijn om hierop in te spelen. Daarbij nemen we de afspraak verkoop vanuit bestaande woningvoorraad bij realisatie nieuwe woningen ook mee om te evalueren. Huisvesten statushouders en andere doelgroepen

Gemeente en Zeeuwland zetten zich maximaal in om de taakstelling voor de huisvesting van statushouders te halen. In 2025 hebben we in overleg met de gemeente nieuwe afspraken gemaakt die we in 2026 voortzetten. In 2026 stelt Zeeuwland 15% van alle mutaties van geschikte woningen uit reguliere mutaties en 8% van de mutaties van geschikte woningen uit nieuwbouw-

Afhankelijk van de gemeentelijke taakstelling bespreken we of wij onze bijdrage aan deze taakstelling binnen onze reguliere woningvoorraad kunnen realiseren of dat er aanvullende woonconcepten ingezet moeten worden.

4

doorstroming beschikbaar voor de huisvesting van statushouders. Onderdeel van de afspraken is een halfjaarlijkse monitoring van de verwachte woningaantallen voor de huisvesting van statushouders. Twee keer per jaar brengen we de stand van zaken rond beschikbare woningen voor de komende periode in beeld en nemen we deze uitkomsten mee in de prestatieafspraken. Wij willen ook graag onze kennis en expertise inbrengen bij het opstellen van een urgentiebeleid waarin voorrang geregeld gaat worden voor de verschillende doelgroepen. Versnellen procedures

We blijven een bijdrage leveren aan het overleg om versneld op gemeentelijke locaties nieuwbouw te realiseren. Hierbij verwachten we dat de gemeente zorgt voor snelle afhandeling van de gemeentelijke procedures binnen de wettelijke kaders.

We continueren onze bijdrage aan het overleg.

Doorstroming bevorderen

De toevoeging van nieuwbouw zetten we in om doorstroming vanuit ons huidige woningbezit te stimuleren. Met nieuwbouw creëren we een verhuisketen, waardoor we verschillende doelgroepen kunnen bedienen. Doorstroming bevorderen we door: • Onze trouwe huurdersregeling, waarbij trouwe huurders in overleg naar een andere woning bemiddeld kunnen worden. • Doorstroomvoorrang wordt een vast onderdeel van het woningtoewijzingsbeleid; • Samen met de gemeente, vooral onze ouderen met een zorgvraag, goed voorlichten en informeren over het beschikbare aanbod. Ook formaliseren we ons doorstroombeleid en onderzoeken we samen met de gemeente de mogelijkheden hoe we bewoners kunnen ontzorgen bij de verhuizing naar een passende nultredenwoning.

We continueren het bevorderen van de doorstroming. Hiermee start een verhuisketen waarmee we verschillende doelgroepen kunnen helpen.

5

Passend toewijzen

We willen gebruik maken van de extra vrije toewijzingsruimte van 7,5%. Hiermee garanderen we dat minimaal 85% van onze woningen met een huurprijs onder de liberalisatiegrens van € 932,93 toegewezen worden aan de doelgroep eenpersoonshuishoudens met een inkomen tot en met € 51.537, - (prijspeil 2026) en meerpersoonshuishoudens met een inkomen tot en met € 56.910, - (prijspeil 2026). We zien namelijk dat met name bij herstructureringsprojecten en bij huurders die gebruik maken van de Trouwe huurdersregeling de reguliere ruimte van 7,5% snel ingevuld wordt en wellicht niet voldoende is.

We verwachten ook in 2027 e.v. gebruik te gaan maken van deze vrije toewijzingsruimte.

Wat gaan we doen in 2026 Zeeuwland baseert de jaarlijkse huuraanpassing op de landelijk gemaakte afspraken.

Acties in 2027 en verder Zeeuwland baseert de jaarlijkse huuraanpassing op de landelijk gemaakte afspraken.

Samenwerking tegengaan schuldenproblematiek

We werken samen met andere partijen op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs). Doel is om huurachterstanden terug te brengen en huisuitzettingen te voorkomen. We monitoren de resultaten.

We continueren de samenwerking en zo nodig passen we werkprocessen aan.

Kwijtscheldingsbeleid gemeente

Wij zien graag een ruimhartig kwijtscheldingsbeleid voor de gemeentelijke belastingen voor de laagste inkomens. De gemeentelijke heffingen maken onderdeel uit van de totale woonlasten, die we het liefst zo laag mogelijk willen houden.

Dit uitgangspunt geldt voor de komende jaren.

Betaalbaarheid van woonlasten Huuraanpassing

6

Energie en duurzaamheid Duurzaamheid

Wat gaan we doen in 2026 In ons duurzaamheidsbeleidsplan is opgenomen dat wij uiterlijk in 2042 onze woningen naar de nieuwe isolatienorm de Standaard gaan brengen. Dit voeren wij gefaseerd uit en gebruiken bewezen technieken.

Acties in 2027 en verder Uitvoering van de plannen om onze woningen binnen 18 jaar naar de nieuwe isolatienorm “de Standaard” te brengen.

We gaan in 2026 in totaal zo’n 176 woningen verdeeld over Schouwen-Duiveland aanpakken. Deze woningen brengen we naar de isolatiestandaard. In 2026 faseren we onze laatste woningen met een EFG label uit onze woningvoorraad met uitloop naar 2027.

Biodiversiteit, klimaatadaptatie en natuurinclusiviteit

Voorlichting over energiegebruik

In navolging van het duurzaamheidsbeleidsplan van Zeeuwland en de beleidsdocumenten van de gemeente gaan wij in 2026 gezamenlijk in overleg over de invulling van het gemeentelijk hitteplan en de rol van Zeeuwland. Zeeuwland heeft op dit vlak al veel gedaan. In het koersplan is opgenomen dat wij ons houden aan de wettelijke voorschriften. We leggen daarvoor in 2026, in overleg met de gemeente, onze positie vast over onderwerpen die de openbare ruimte en groen aangaan, in een document waarin we onze inspanningen op het gebied van klimaatadaptatie, biodiversiteit en natuurinclusiviteit verankeren. Ook werkt Zeeuwland conform het gezamenlijk SMP (Soortenmanagementplan) voor alle Zeeuwse corporaties. Dit betreft ook nieuwbouw. We continueren de actieve voorlichting aan bewoners over energiebesparende maatregelen door middel van de inzet van de energieteams.

We continueren onze inspanningen op dit gebied.

We continueren de actieve voorlichting aan bewoners over energiebesparende maatregelen.

Ook het beschikbaar stellen van de Klussendienst via Zuidhoek brengen we onder de aandacht. We brengen overige minimaregelingen (o.a. witgoedregeling) onder de aandacht van huurders.

7

Hiermee vermindert het gebruik aan energie en dit heeft een gunstig effect op de totale woonlasten. Wijkuitvoeringsplannen

In 2026 werken we samen aan het opstellen van een Warmteprogramma voor de gemeente SchouwenDuiveland. Gemeente en corporatie stemmen af over de wijkuitvoeringsplannen, de uitvoering en fasering hiervan en de communicatie met bewoners.

Daar waar nodig en mogelijk sluit de isolatieaanpak van Zeeuwland hierop aan.

Wat gaan we doen in 2026 De gemeente Schouwen-Duiveland stelde in 2025 een woonzorgvisie vast. Zeeuwland wil graag betrokken worden bij het uitvoeringsprogramma Woonzorgvisie in 2026.

Acties in 2027 en verder Meewerken aan opstellen en uitvoeren van de woonzorgvisie van de gemeente.

Uitvoeringsprogramma Zorglandschap

We onderzoeken samen met zorgpartijen wat onze bijdrage kan zijn binnen concrete projecten die passen binnen dit uitvoeringsprogramma.

We onderzoeken samen met zorgpartijen wat onze bijdrage kan zijn binnen concrete projecten die passen binnen dit uitvoeringsprogramma.

Huisvesten van ontheemde Oekraïners

De noodopvang voor Oekraïense ontheemden wordt door de gemeente verzorgd. In Zierikzee en Scharendijke realiseren we in totaal 150 woningen waarvan een deel voor deze doelgroep bestemd is.

Sociaal maatschappelijke opgaven en zorg Woonzorgvisie

Zo lang de status van Oekraïense ontheemden niet verandert, wordt de doorstroom van Oekraïense ontheemden die permanent willen blijven gestimuleerd door de gemeente. Uitstroom beschermd wonen

We werken volgens de afspraken in het convenant “Weer thuis” Hierbij monitoren we hoeveel bewoners we huisvesten.

Continueren van de afspraken.

In samenwerking met Emergis zetten we het project Kansrijk Wonen voort, waarbij Zeeuwland een bijdrage levert aan de kosten voor coördinatie door Emergis.

8

Programma Prettig Wonen

We hebben een visie ontwikkeld op hoe bewoners binnen woonzorgcentra kunnen bijdragen aan prettig en gezond wonen. Woonzorgcentra zijn vitale leefgemeenschappen, waar bewoners omzien naar elkaar, meedenken over prettig en gezond wonen en meedoen met activiteiten. In de complexen waar een zorgpartij actief is stellen we samen met deze zorgpartij servicemedewerkers aan die kunnen bijdragen aan het leggen van de verbinding naar de omgeving van bewoners en het netwerk van bewoners. Kerngedachte is dat bewoners zelf de regie hebben en aangeven wat zij nodig hebben voor prettig wonen nu en in de toekomst.

We continueren de activiteiten in het kader van het Programma Prettig Wonen.

Wat gaan we doen in 2026 We voeren ons groenbeleid uit. Dit geldt o.a. voor de inrichting van tuinen en openbaar groen. Hiervoor ondernemen we verschillende acties waarbij we ook andere partners betrekken.

Acties in 2027 en verder We voeren ons groenbeleid uit. Dit geldt o.a. voor de inrichting van tuinen en openbaar groen. Hiervoor ondernemen we verschillende acties waarbij we ook andere partners betrekken. Onderdeel van ons groen en duurzaamheidsbeleid is het inspelen op klimaatadaptatie en voorkoming van hittestress. Specifieke acties worden op midden lange termijn in beeld gebracht.

Inzet in buurten en wijken Bevorderen leefbaarheid

Daar waar het kan zal de gemeente initiatieven van organisaties of particulieren stimuleren of faciliteren, bijvoorbeeld door het subsidiëren van de “inwonerskrant”.

Veilige woonomgeving

We overleggen met de gemeente over de overeenkomsten van de dorpshuizen. We voeren acties uit die gericht zijn op veiligheid, in samenwerking met andere organisaties. De verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in convenanten: - ‘Convenant en besluit in het kader van het samenwerkingsverband Huurdersoverlast SchouwenDuiveland’

We continueren de samenwerking.

9

-‘Convenant aanpak drugscriminaliteit Zeeland-WestBrabant’ -‘Convenant buurtbemiddeling Schouwen-Duiveland’ SD Verbindt

We zijn partner in het kader van het project SD Verbindt van de Zuidhoek. SD Verbindt omvat nu o.a. de Zeeuwland Klussendienst. We willen in 2025 met ons netwerk een bijdrage leveren aan de verdere ontwikkeling van dit aanbod voor onze huurders. Voor de klussendienst geldt daarbij dat Zeeuwland per afgenomen klus een bedrag bijlegt om de drempel voor onze huurders zo laag mogelijk te houden.

We continueren de samenwerking.

Maximale financieel verantwoorde inzet Zeeuwland zet zich maximaal in om mensen betaalbaar te kunnen huisvesten, in goede woningen en sterke wijken en buurten. Deze opgave ligt voor ons in de drie gemeentes waar wij actief zijn. Een structureel gezonde exploitatie van ons vastgoed is essentieel voor onze financiële continuïteit. We ontkomen er niet aan om keuzes te maken en onze ambities en middelen in balans te brengen. De plannen die voor u liggen gaan uit van de maximale inzet die financieel verantwoord is. Ze zijn gebaseerd op de kennis van nu en de huidige financiële randvoorwaarden vanuit de AW en het WSW vertaald naar het financieel beleid van Zeeuwland. Van ons wordt een grotere prestatie – en dus inzet – naar vermogen verlangd. Als we vooruitkijken zien we dan ook dat onze financiële positie afneemt. We zijn aanspreekbaar op de opgave die er in het werkgebied van Zeeuwland speelt. De sector heeft de opgave geconcretiseerd via de Nationale Prestatieafspraken (NPA). We vinden het belangrijk dat we op een zorgvuldige manier keuzes maken met betrekking tot de inzet van extra financiële ruimte voor de volkshuisvestelijke opgave. Met onze portefeuillestrategie geven we hier door middel van een grote(re) jaarlijkse structurele vernieuwing (sloop/nieuwbouw en renovatie), huurbeleid, onderhoud en forse duurzaamheidsinvesteringen invulling aan.

Als gevolg hiervan neemt de maatschappelijke investeringsruimte van Zeeuwland af. Financieel overzicht

bedragen x € 1.000

Huuropbrengst Verkoopopbrengst Overige opbrengsten Totale opbrengst

2025 47.081 8.325 2.545 57.951

2026 50.067 8.160 2.521 60.748

2027 52.214 9.326 2.545 64.085

Totaal 2028 54.350 9.506 2.543 66.399

2029 56.105 9.479 2.576 68.160

2030 57.424 9.929 2.635 69.988

2031 59.327 10.383 2.721 72.431

2032 60.873 10.779 2.629 74.281

2033 62.362 11.167 2.678 76.207

2034 63.874 10.981 2.723 77.578

10

Personeelslasten Onderhoudslasten Overige bedrijfslasten Belastingen Rentelasten Verbetering Nieuwbouw Totale uitgaven

-5.125 -19.375 -6.012 -6.344 -6.299 -10.519 -41.419 -95.093

-5.333 -17.437 -6.232 -7.403 -7.436 -8.325 -30.122 -82.288

-5.495 -16.968 -6.420 -8.005 -8.203 -8.229 -45.842 -99.162

-5.661 -15.941 -6.638 -8.700 -9.514 -9.486 -20.370 -76.310

-5.832 -17.615 -6.811 -8.737 -9.849 -8.466 -15.892 -73.202

-6.000 -18.469 -6.972 -8.831 -10.452 -8.664 -13.793 -73.181

-6.167 -16.735 -7.144 -9.628 -10.904 -8.777 -16.638 -75.993

-6.332 -19.092 -7.307 -9.470 -11.128 -9.067 -14.577 -76.973

-6.495 -22.128 -7.471 -9.165 -11.310 -9.520 -14.871 -80.960

-6.659 -22.436 -7.636 -9.431 -11.479 -8.121 -15.264 -81.026

Het blijven turbulente tijden… Dit bod is opgemaakt in een turbulente tijd. De voortdurende oorlog in Oekraïne en de crisis in het Midden-Oosten drukken hun stempel op de wereldpolitiek. Ook in Nederland spelen (nog steeds) vele kwesties. De val van het kabinet, de stikstofcrisis, de asielcrisis, de wooncrisis en de klimaatcrisis om er een aantal te noemen. Lukt het om de ambities uit de woondeals waar te maken? Geraken we uit de stikstofcrisis? Veel vragen waar we geen antwoord op kunnen geven. In deze onzekere tijden kan het zijn dat we een aantal activiteiten niet, of niet geheel kunnen uitvoeren. Tijdens de zes-wekelijkse “Bestuurlijke overleggen” houden wij elkaar hiervan op de hoogte. Niettemin zetten wij alles op alles om de ambities waar te maken. Zierikzee, Frans Desloover Directeur-bestuurder

11