2025.172 Bijlage 1 Jaarverslag commissie bezwaarschriften 2024 (1447792)

COMMISSIE BEZWAARSCHRIFTEN Jaarverslag 2024

Inhoud Inhoud 1. Voorwoord 2. De commissie bezwaarschriften 3. Cijfers 4. Bijzonderheden 5. Beroep en hoger beroep 6. Tot slot

2 3 5 8 13 18 20

1. Voorwoord De gemeente Schouwen-Duiveland maakt bij de behandeling van bezwaarschriften gebruik van een bezwaarschriftencommissie. Dit is een adviescommissie zoals bedoeld in artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). De commissie is onafhankelijk en bestaat uit externe leden, die niet in dienst zijn van en geen binding hebben met de gemeente Schouwen-Duiveland. Hiervoor is gekozen om de onafhankelijkheid van de commissie te waarborgen. De werkwijze van de commissie is beschreven in de Awb en in de Verordening commissie bezwaarschriften gemeente Schouwen-Duiveland. 2010. De commissie geeft advies. Het bestuursorgaan beslist uiteindelijk op het ingediende bezwaarschrift. Bij een heroverweging van het besluit kunnen eventueel gemaakte fouten worden hersteld. Tijdens de bezwaarprocedure kan het bestuursorgaan het primaire besluit volledig heroverwegen. De commissie is niet bevoegd te adviseren over bezwaarschriften die zijn ingediend tegen besluiten inzake de Wet waardering onroerende zaken. Hierbij biedt de commissie bezwaarschriften u het jaarverslag aan over het kalenderjaar 2024. Het jaarverslag biedt de commissie enerzijds de gelegenheid om verantwoording af te leggen over de wijze waarop zij aan haar taak uitvoering heeft gegeven en anderzijds de gelegenheid om de belangrijkste bevindingen over het afgelopen verslagjaar nog eens onder uw aandacht te brengen.

De commissie ziet het daarbij als haar taak om vanuit haar adviserende rol, waarbij onafhankelijkheid voorop staat, recht te doen aan de grieven van de burgers van de gemeente Schouwen-Duiveland en een structurele bijdrage te leveren aan de verbetering van de kwaliteit van de besluitvorming, niet alleen aan de achterkant, maar ook aan de voorkant van het proces. Met dit verslag geeft de commissie een overzicht van de door haar behandelde bezwaarschriften in 2024 en de adviezen die zij heeft gegeven. Hieronder treft u eerst de samenstelling en werkwijze van de commissie aan. Vervolgens wordt een overzicht gegeven van de ingekomen en behandelde bezwaarschriften in 2024, met een terugblik naar 2023. De commissie geeft daarbij aan welke adviezen zij de betreffende bestuursorganen heeft gegeven en of het bestuursorgaan het advies heeft gevolgd. Ook geeft de commissie een overzicht van de ingediende (hoger) beroepen en uitspraken die zijn gedaan in beroepen gericht tegen de beslissingen op bezwaren en in hoger beroep. Tenslotte geeft de commissie nog een aantal overwegingen en algemene aanbevelingen mee.

Gesprek vertegenwoordigers Management Team Naar aanleiding van het jaarverslag 2023 heeft medio 2024 een gesprek plaatsgevonden tussen het afdelingshoofd Ruimte en Milieu (RenM), het afdelingshoofd Werken, Wonen en Leven (WWL) en de voorzitters van de beide kamers van de commissie. Onder meer is gesproken over de aanlevering van de stukken c.q. het dossier, het verweerschrift, de vertegenwoordiging van het bestuursorgaan ter

3

zitting, de (reden van de) ingetrokken bezwaarschriften en is er nader ingegaan op de gegronde bezwaarschriften. Alle partijen hebben dit gesprek als constructief ervaren. De commissie brengt het jaarverslag graag onder uw aandacht. Zij hoopt dat het verslag een goed beeld geeft van haar werkzaamheden in 2024 en mag bijdragen aan de kwaliteit van besluitvorming in het primaire proces. Ten slotte dankt de commissie het gemeentebestuur voor het in haar gestelde vertrouwen. Namens de commissie bezwaarschriften, Mevrouw mr. M.L. van Zon, voorzitter kamer sociale zekerheid Mevrouw mr. D.M.B. da Cruz-Blaha, voorzitter kamer algemene zaken

4

2. De commissie bezwaarschriften 2.1 Samenstelling commissie De commissie bestaat uit 2 kamers: de kamer sociale zekerheid en de kamer algemene zaken. De kamer sociale zekerheid behandelt bezwaarschriften in het kader van de Participatiewet (Pw) en daarop gebaseerde regelingen, de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015), de Jeugdwet (Jw) en de Regeling gehandicaptenparkeerkaart. Als een besluit in het kader van de Wet open overheid (Woo) betrekking heeft op het sociaal domein, wordt het bezwaarschrift ook door deze kamer behandeld. De kamer algemene zaken behandelt de bezwaarschriften in de overige rechtsgebieden (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht Wabo)/ Omgevingswet (Ow), Algemene wet bestuursrecht (Awb), Wet open overheid (Woo), handhaving, verkeer, subsidies, etc.). Zowel de kamer sociale zekerheid als de kamer algemene zaken (elk bestaande uit een voorzitter en 2 leden, bijgestaan door een ambtelijk secretaris) heeft een vaste voorzitter en roulerende leden. De kamers zijn als volgt samengesteld:

Kamer sociale zekerheid Voorzitter mevrouw mr. M.L. van Zon

Leden mevrouw mr. C.A.M. Bruijnincx de heer J.P.F. Stevense de heer mr. M.L.B. Spruijt

Plaatsvervangend lid de heer mr. B. Vermeirssen

Kamer algemene zaken Voorzitter de heer mr. G.M. van Belzen, tot 17 juni 2024 mevrouw mr. D.M.B. da Cruz-Blaha, vanaf 17 juni 2024

Leden de heer mr. B. Vermeirssen mevrouw mr. R. van der Neut mevrouw mr. Y. Bons, tot 1 februari 2024 mevrouw mr. S.C.M. Tevel, vanaf 1 februari 2024

Plaatsvervangend lid de heer mr. M.L.B. Spruijt

5

De commissie wordt ambtelijk bijgestaan door:

Secretarissen mevrouw mr. P.M.E. van Oosterhout de heer mr. H.J. Stuyt mevrouw mr. J.T. van Loo-Hoogerland (plaatsvervangend)

Administratieve en secretariële ondersteuning mevrouw ing. I.M. Hanse-Kappers mevrouw D. van Duiven, tot 1 juni 2024 mevrouw N. van der Sijde, vanaf 1 juni 2024

2.2 Werkwijze Het doel van de commissie is om een advies te geven over de rechtmatigheid en, afhankelijk van het wettelijk kader, de doelmatigheid van het genomen besluit, zodat het bestuursorgaan dit advies kan meewegen bij de heroverweging van het besluit. In de bezwaarfase bestaat geen grondenstelsel. Dat wil zeggen dat de commissie en het besluitvormende bestuursorgaan in bezwaar bij hun heroverweging niet beperkt zijn tot de aangevoerde bezwaren. De bezwaarfase is er om tot een integrale heroverweging van het primaire overheidsbesluit te komen. En bij die heroverweging dienen alle aspecten van het besluit te worden betrokken. Ook de zaken die niet door de bezwaarmaker zijn aangevoerd. Het bestuursorgaan dat op het bezwaar beslist, is hetzelfde orgaan als dat het primaire besluit heeft genomen. De bezwaarfase is er dan ook mede voor dat overheidsorgaan: het kan fouten en onvolkomenheden in de besluitvorming herstellen zodat het in de fase erna – d.w.z. bij de rechter – met een goed doortimmerd besluit kan komen. Tijdens de bezwaarprocedure wordt het bestreden besluit volledig heroverwogen op grondslag van het bezwaar (artikel 7:11 Awb). Onderdelen van het besluit die geheel los staan van het bezwaar moeten in beginsel buiten beschouwing blijven.

Wel dienen de bezwaren ruim naar hun strekking te worden opgevat en zal dus bijvoorbeeld rekening gehouden moeten worden met wat tijdens de hoorzitting daarover is gezegd. Overigens dienen ook aspecten die de bezwaarmaker niet met zoveel woorden naar voren heeft gebracht in de beschouwing te worden betrokken (Zie hiervoor de MvT, Parl. Gesch. Awb 1 en de jurisprudentie van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State en de Centrale Raad van Beroep). Van belang is of een bestreden besluit in strijd is met wet- en regelgeving (‘rechtmatig’) en of het bestreden besluit beleidsmatig wenselijk is en het beoogde doel bereikt (‘doelmatig’). Dat is een belangrijk verschil met toetsing door de rechter: die kijkt voornamelijk naar de rechtmatigheid van een besluit. De kamer sociale zekerheid komt elke 1e woensdag van de maand bijeen. In 2024 zijn er 8 zittingen gehouden. In 2023 waren dat er 9. De kamer algemene zaken komt elke 4de maandag van de maand bijeen. In verband met het grote aantal bezwaarschriften zijn er extra zittingen gehouden. In 2024 zijn er 22 zittingen gehouden. In 2023 waren dat er 19. Tijdens de zitting behandelt de commissie in principe maximaal 4 bezwaarschriften.

6

De zittingen van de kamer sociale zekerheid vinden plaats achter gesloten deuren. De zittingen van de kamer algemene zaken zijn openbaar, tenzij de commissie anders beslist. De commissie hoort de bezwaarde, het bestuursorgaan en eventueel andere belanghebbenden. Na het horen van belanghebbenden, formuleert de commissie achter gesloten deuren het advies aan het betreffende bestuursorgaan. Dit advies wordt vervolgens door de secretaris, in samenspraak met de voorzitter, schriftelijk uitgewerkt. Tenslotte wordt het advies doorgestuurd naar het bestuursorgaan, waarna het bestuursorgaan een beslissing op bezwaar neemt. Het advies van de commissie is niet bindend en het bestuursorgaan kan afwijkend van het advies beslissen, maar dient dit dan wél te motiveren.

7

3. Cijfers In dit hoofdstuk behandelt de commissie de cijfermatige gegevens over het verslagjaar 2024. De cijfers worden weergegeven per kamer, en wel als volgt: 1. De werkvoorraad per 1 januari 2024, zijnde het aantal bezwaarschriften dat op die datum nog behandeld moest worden door de commissie. 2. Het aantal ingediende bezwaarschriften over het gehele jaar 2024. 3. De totale werkvoorraad in 2024. 4. Het totale aantal door de commissie behandelde bezwaarschriften in 2024. 5. de werkvoorraad (nog te behandelen bezwaarschriften door de commissie) per 1 januari 2025. Ook maakt de commissie onderscheid naar de wettelijke grondslag van de besluiten en gaat zij nader in op de soorten adviezen. Alvorens per kamer in te gaan op de cijfers biedt zij u een totaaloverzicht van de aantallen bezwaarschriften voor de 2 kamers, betrekking hebbend op het verslagjaar 2024. Ook wordt een terugblik gegeven naar de cijfers van 2023.

Aantallen bezwaarschriften 2024 Kamer Sociale Zekerheid 2023

Kamer Sociale Zekerheid 2024

Kamer Algemene Zaken 2023

Kamer Algemene Zaken 2024

Werkvoorraad 1 januari

4

4

31

25

Ingediende bezwaarschriften

30

32

143

135

Totale werkvoorraad

34

36

174

160

Behandelde bezwaarschriften

30

31

149

137

Werkvoorraad commissie per 31 december

4

5

25

23

Kamer Algemene Zaken 2023

Kamer Algemene Zaken 2024

Soorten adviezen Kamer Sociale Zekerheid 2023

Kamer Sociale Zekerheid 2024

Niet-ontvankelijk

1

2

58

15

Ontvankelijk en ongegrond

10

18

60

65

Deels niet-ontvankelijk/ontvankelijk en deels Ongegrond/gegrond

0

0

1

0

Ontvankelijk en gegrond

8

1

16

29

Ingetrokken

11

10

14

27

Besluit onbevoegd genomen Totaal

1 30

31

149

137

8

Te zien is dat het aantal ingediende bezwaarschriften te behandelen door de kamer sociale zekerheid in 2024 nagenoeg gelijk is gebleven met het aantal in 2023. Dit geldt ook voor het aantal daadwerkelijk behandelde bezwaarschriften. Het aantal ingediende bezwaarschriften te behandelen door de kamer algemene zaken is in 2024 ten opzichte van 2023 fors toegenomen. Dit vergt een nadere uitleg. In 2024 zijn 135 bezwaarschriften ingediend; in 2023 143. Echter, van deze 143 waren er 52 gericht tegen 1 besluit (Apv, activiteiten op het strand). Als we deze 52 van de 143 aftrekken en deze bezwaarschriften als 1 bezwaarschrift meetellen, dan komen we op 92 ingediende bezwaarschriften in 2023 en 135 in 2024. Dit is een behoorlijke stijging. Dat geldt ook voor de totale werkvoorraad en behandelde bezwaarschriften in 2024. In 2024 heeft de commissie 137 bezwaarschriften behandeld. In 2023 waren er dat 149-52+1= 98. Eind 2024 zijn 23 bezwaarschriften “doorgeschoven” naar 2025. Daarnaast zijn er 238 bezwaarschriften binnen gekomen, gericht tegen een verkeersbesluit in de kern van Burgh-Haamstede. Deze zijn niet opgenomen in bovenstaande tabel omdat dit een vertekend beeld zou opleveren.

3.1 Kamer sociale zekerheid Het totale aantal van 31 behandelde bezwaarschriften in 2024 had betrekking op: Onderwerp

Aantal

Participatiewet (Pw)

20

Terugvordering/verhaal Pw

1

Energietoeslag

1

Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 2015

1

Jeugd

0

Leerlingenvervoer

1

Regeling gehandicaptenparkeerkaart

3

Besluit bijstandverlening zelfstandigen

1

Wet basisadministratie personen (Wbp)

1

Wet open overheid (Woo)

2

Totaal

31

Daarover werden de volgende adviezen uitgebracht Advies

Aantal

Niet-ontvankelijk

2

Ontvankelijk en ongegrond

18

Ontvankelijk en deels gegrond/deels ongegrond

0

Ontvankelijk en gegrond

1

Ingetrokken

10

Totaal

31

9

Een nadere beschouwing van deze cijfers levert het volgende beeld op: • Het aantal ingediende bezwaarschriften is in 2024 nagenoeg gelijk gebleven met het aantal in 2023 (32 in 2024; 30 in 2023). • In 2024 is nog 1 bezwaarschrift behandeld tegen een besluit in het kader van de energietoeslag. • Er is 1 bezwaarschrift tegen een beschikking in het kader van de Wmo 2015 binnengekomen. • Het aantal ingetrokken bezwaarschriften (10) is, afgezet tegen 11 in 2023, gelijk gebleven. 7 hiervan waren bezwaarschriften in het kader van de Participatiewet, 1 in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015, 1 in het kader van het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 en 1 in het kader van de Verordening bekostiging leerlingenvervoer. Ten aanzien van 10 bezwaarschriften die zijn ingetrokken, constateert de commissie dat de behandelend ambtenaar in 1 geval, naar aanleiding van een ingediend bezwaarschrift, constateerde dat sprake was van een onjuiste berekening en daarmee een onjuist besluit. Het besluit werd herzien, nog voordat het bezwaar ter zitting is behandeld. Het betreft hier een bezwaarschrift in het kader van de Participatiewet. 7 bezwaarschriften zijn ingetrokken omdat de bezwaren konden worden opgelost door middel van pre-mediation, de informele aanpak.

Hierbij voert de behandelend ambtenaar met de bezwaarmaker een informeel gesprek waarbij het genomen besluit nader wordt uitgelegd en bezwaarde in de gelegenheid wordt gesteld uitleg te geven over zijn bezwaarschrift. 2 maal is een bezwaarschrift ingetrokken zonder inzet van de informele aanpak. De commissie heeft ten aanzien van 18 bezwaarschriften geadviseerd tot ongegrondverklaring; ten aanzien van 1 bezwaarschrift tot gegrondverklaring. Het college heeft in alle gevallen het advies van de commissie overgenomen. In 1 geval was sprake van een gegrondverklaring van het bezwaar. Het betrof hier een afwijzing van een gehandicaptenparkeerkaart. Het college had hiertoe advies gevraagd aan een externe adviseur. De commissie was van oordeel dat het advies van deze adviseur niet zorgvuldig tot stand was gekomen en dat het college het advies niet aan zijn besluit ten grondslag had kunnen leggen. De commissie constateert dat er met betrekking tot de door de kamer sociale zekerheid behandelde zaken geen bijzonderheden waren. Ten aanzien van adviezen die zijn behandeld in de kamer sociale zekerheid is het bestuursorgaan niet contrair gegaan.

10

3.2 Kamer algemene zaken Het totale aantal van 137 behandelde bezwaarschriften in 2024 had betrekking op: Onderwerp

Aantal

Omgevingsvergunning (Wabo/Ow)

97

Handhaving

19

Algemene plaatselijke verordening (Apv)

8

Verkeer

6

Subsidies

3

Huisnummering;

1

Huisvestingsverordening

1

Wet open overheid (Woo)

2

Totaal

137

Daarover werden de volgende adviezen uitgebracht: Advies

Aantal

Niet-ontvankelijk

15

Ontvankelijk en ongegrond

65

Ontvankelijk en gegrond

29

Ingetrokken

27

Onbevoegd genomen besluit

1

Totaal

137

Vooraf De werkvoorraad op 31 december 2023 was groot. Dit had te maken met het grote aantal bezwaarschriften dat gedurende het jaar 2023 was ingediend en die niet alle konden worden gepland voor de (reserve)zittingen van de commissie. Daarnaast zijn er de laatste maanden van 2023 nog veel bezwaarschriften binnen gekomen tegen 1 besluit (omgevingsvergunning B&B, omgevingsvergunning recreatiewoning). Nog 25 bezwaarschriften uit 2023 zijn in 2024 behandeld. Een nadere beschouwing van deze cijfers levert het volgende beeld op: • Het aantal ingediende bezwaarschriften is in 2024 gestegen (zie uitleg p. 5) naar 135. Dit geeft een iets vertekend beeld omdat er ook in 2024 weer meerdere bezwaarschriften tegen 1 besluit zijn ingediend. Zo zijn er 5 bezwaarschriften ingediend tegen een omgevingsvergunning duivenhok, 5 tegen een omgevingsvergunning Kluutstraat 1 Zierikzee en zijn er 9 bezwaarschriften ingediend tegen een omgevingsvergunning voor een B&B in een bijgebouw. • In totaal zijn er in 2024 20 bezwaarschriften ingediend tegen een omgevingsvergunning voor een B&B (in een bijgebouw). Ook uit 2023 zijn er nog 5 bezwaren behandeld tegen een omgevingsvergunning B&B. Daarmee komt het totaal van behandelde bezwaarschriften tegen een omgevingsvergunning voor een B&B op 25. • Er zijn 238 bezwaren ingediend tegen een verkeersbesluit met betrekking tot het centrum van Burgh-Haamstede.

11

• •

• •

•

• •

Daarnaast zijn er nog relatief veel bezwaarschriften (6) ingediend tegen een verkeersbesluit. Deze zijn alle ingetrokken. Van het aantal behandelde bezwaarschriften (137), zijn er 97 gericht tegen een besluit in het kader van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo)/ Omgevingswet (Ow) (omgevingsvergunning); 19 bezwaarschriften zijn gericht tegen een handhavingsbesluit (last onder dwangsom, woningsluiting, bestuurlijke boete), dat waren er 15 in 2023. Van de bezwaren, waarbij is geadviseerd tot ontvankelijk verklaring, (de ingetrokken en de niet-ontvankelijke bezwaren worden buiten beschouwing gelaten) is bij 29 geadviseerd tot gegrondverklaring. Hierbij dient aangetekend te worden dat 5 hiervan waren gericht tegen 1 besluit (omgevingsvergunning recreatiewoning), 4 tegen 1 besluit (omgevingsvergunning B&B) en 9 tegen 1 besluit (omgevingsvergunning B&B). 18 bezwaren hebben dus geleid tot het advies 3 besluiten te herzien. Ten aanzien van 1 besluit (terrasvergunning Apv) heeft de commissie geconstateerd dat het onbevoegd, d.w.z. door het verkeerde bestuursorgaan (de burgemeester in plaats van het college) was genomen. Er zijn relatief veel bezwaarschriften niet-ontvankelijk verklaard (15). Er zijn weer redelijk veel bezwaarschriften ingetrokken (27).

12

4. Bijzonderheden Ieder jaar heeft de commissie te maken met zaken waarbij het vermeldingswaardig is hier wat nader op in te gaan.

Niet-ontvankelijke bezwaarschriften Als een bezwaar niet-ontvankelijk is, betekent dat dat er geen inhoudelijke beoordeling van het bezwaar plaatsvindt. Er is ten aanzien van 15 bezwaarschriften geadviseerd tot niet-ontvankelijk. Het komt regelmatig voor dat omwonenden een bezwaarschrift indienen tegen een omgevingsvergunning. Echter, het feit dat iemand ‘in de buurt’ woont, betekent niet per definitie dat hij/zij ook belanghebbende is bij dat specifieke besluit. Artikel 1:2 lid 1 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) definieert een belanghebbende als degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken. Om als belanghebbende bij een besluit te kunnen worden gekwalificeerd moet sprake zijn van een eigen, objectief bepaalbaar, actueel en persoonlijk belang. Over dit criterium bestaat vaste jurisprudentie van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Op grond van de vaste jurisprudentie geldt als uitgangspunt dat degene die rechtstreeks feitelijke gevolgen ondervindt van een activiteit die een besluit toestaat in beginsel belanghebbende is bij dat besluit. Het criterium “gevolgen van enige betekenis” dient als correctie op dit uitgangspunt.

Gevolgen van enige betekenis ontbreken als de gevolgen wel zijn vast te stellen, maar de gevolgen van de activiteit voor de woon-, leef- of bedrijfssituatie van betrokkene dermate gering zijn dat een persoonlijk belang bij het besluit ontbreekt. Daarbij wordt acht geslagen op de factoren afstand tot, zicht op, planologische uitstraling van en milieugevolgen (onder andere geur, geluid, licht, trilling, emissie, risico) van de activiteit die het besluit toestaat, waarbij die factoren zo nodig in onderlinge samenhang worden bezien. Ook aard, intensiteit en frequentie van de feitelijke gevolgen kunnen van belang zijn. In een aantal zaken heeft de commissie geoordeeld dat de omwonenden geen voldoende persoonlijk belang hebben bij het bestreden besluit en dus niet ontvankelijk zijn in hun bezwaar. Ook bij verkeersbesluiten ziet de commissie dat veel omwonende bezwaar maken. Ook hier geldt dat niet iedere omwonende belanghebbende is bij het betreffende verkeersbesluit.

Verkeersbesluit Burgh-Haamstede In februari 2024 heeft het college een verkeersbesluit genomen, waarbij verschillende maatregelen zijn getroffen met betrekking tot het verkeer in het centrum van Burgh-Haamstede. Tegen dit verkeersbesluit zijn 238 bezwaarschriften ingediend. Ten aanzien van de bezwaarschriften van bezwaarden die niet in de vergunninghouders zone wonen, heeft de commissie geadviseerd tot niet-ontvankelijkheid. Bezwaarden die binnen deze zone woonachtig zijn, heeft de commissie aangemerkt als direct belanghebbenden bij het verkeersbesluit.

13

De commissie licht dit toe: In artikel 20 van de Wegenverkeerswet 1994 is bepaald dat een belanghebbende tegen een verkeersbesluit in beroep kan gaan bij de rechtbank. In artikel 7:1 van de Awb is bepaald dat een belanghebbende eerst in bezwaar moet gaan, voordat hij een beroep bij de rechtbank kan indienen. In artikel 1:2 van de Awb is bepaald wat moet worden verstaan onder het begrip ‘belanghebbende’: onder belanghebbende wordt verstaan: degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken. Dat is een vrij algemene definitie. De Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft uitspraken gedaan over het begrip belanghebbende in relatie tot een verkeersbesluit. De Afdeling oordeelt dat de wetgever niet heeft bedoeld bezwaren tegen verkeersbesluiten voor iedereen open te stellen. Bij een verkeersbesluit moet worden onderzocht wiens belangen daarbij rechtstreeks betrokken zijn. De Afdeling overweegt dat een persoon alleen belanghebbende bij een verkeersbesluit kan zijn, als hij/zij een bijzonder, individueel belang heeft en als dat belang zich in voldoende mate onderscheidt van dat van andere weggebruikers. De commissie constateert in de zaak ‘Burg-Haamstede’ dat het verkeersbesluit een verandering betekent voor de verkeerssituatie van de bewoners van de straten die in de vergunninghouders zone zijn gelegen.

Zij maken dagelijks gebruik van genoemde straten waarop de verkeersmaatregelen van toepassing zijn. Ook zijn voor hen de gevolgen van het verkeersbesluit merkbaar. Daarmee is die groep duidelijk onderscheiden van de overige groep weggebruikers. Het enkele feit dat de overige bewoners met de auto het centrum bezoeken, onderscheidt hen niet van overige weggebruikers die elders wonen. Dit maakt dat zij niet als belanghebbenden kunnen worden aangemerkt. De commissie concludeert dat de bezwaarschriften van de groep bezwaarden die niet woonachtig zijn in de straten die zijn gelegen in de vergunninghouders zone, niet-ontvankelijk zijn. Er heeft geen inhoudelijke beoordeling van het bezwaar plaatsgevonden. Ten aanzien van de bezwaren van degenen die wél ontvankelijk waren, heeft de commissie geadviseerd tot ongegrond. Het besluit is met de vereiste zorgvuldigheid genomen en goed onderbouwd. Bepaalde bezwaarden zullen weliswaar nadelige gevolgen onder vinden van het verkeersbesluit, maar deze zijn niet onevenredig in verhouding tot de doelen die daarmee worden beoogd. Met betrekking tot de andere bezwaarschriften die niet-ontvankelijk zijn verklaard, kan worden opgemerkt dat er geen sprake was van een besluit in de zin van de Awb, waartegen bezwaar openstond, dat de gronden niet waren aangevuld, dat bezwaarde geen procesbelang meer had of dat het bezwaarschrift te laat was ingediend.

Ook hier heeft geen inhoudelijke beoordeling van het bezwaar plaatsgevonden.

Te laat ingediend Als een bezwaarschrift te laat is ingediend, dan moet het college dit bezwaar niet-ontvankelijk verklaren. Dat is anders als voor het niet tijdig indienen van het bezwaarschrift een geldige reden is. Het gaat dan om omstandigheden waar bezwaarde redelijkerwijs niets aan kon doen. In zo’n geval blijft niet-ontvankelijkverklaring achterwege omdat de te late indiening van het bezwaar ‘verschoonbaar’ is. Dit volgt uit artikel 6:11 van de Awb. Waar voorheen ‘verschoonbaarheid’ een zéér zware toets was (‘buiten staat zijn’) hebben de hoogste bestuursrechters zich recentelijk - opnieuw - uitgesproken over de ‘verschoonbaarheid’. Zij hebben geoordeeld dat de beoordeling van de verschoonbaarheid in geval van een beroep op bijzondere omstandigheden die de indiener betreffen, een op het individuele geval gerichte, contextuele benadering vergt. De commissie verwijst naar de uitspraak van het College van Beroep voor het bedrijfsleven van 31 januari 2024, ECLI:NL:CBB:2024:31.

14

Publicatie vergunning De wettelijke termijn voor het indienen van een bezwaarschrift bedraagt 6 weken te rekenen vanaf de datum van het bekendmaken van het besluit (zie artikel 6:7 van de Awb). De bekendmaking gebeurt door het toezenden van het besluit (de vergunning) aan de vergunninghouder (zie artikel 3:41 van de Awb). Met deze toezending is het besluit nog niet bekend geworden aan derde-belanghebbenden, zoals omwonenden. Daarom is het ook vereist om het verstrekken van, bijvoorbeeld de omgevingsvergunning, te publiceren. Dit gebeurt door het plaatsen van een bericht in de Wereldregio. De commissie is van oordeel dat de wijze waarop, met name, de verleende omgevingsvergunningen in 2024 in de Wereldregio zijn gepubliceerd, niet altijd duidelijk is. In een bepaald geval stond achter de omschrijving van de verleende vergunning tussen haakjes de datum van het versturen van de omgevingsvergunning vermeld. Echter, onder het kopje ‘Bezwaar’ staat dat men binnen 6 weken na datum van publicatie bezwaar kan maken. Mensen die dat lezen, zullen bij de term publicatie eerder denken aan de datum waarop de Wereldregio is uitgebracht dan aan de datum waarop de omgevingsvergunning (per post of e-mail) is gezonden naar de vergunninghouder. Ter hoorzitting hebben bezwaarden laten weten ervan uit te zijn gegaan dat de bezwaartermijn op 2 februari 2024 is gaan lopen.

Dat is namelijk de datum waarop de Wereldregio is verschenen. Gelet op de tekst onder het kopje ‘Bezwaar’ kan de commissie dit uitgangspunt begrijpen. De commissie realiseert zich ook dat dit uitgangspunt voor vergunninghouder als vervelend kan worden ervaren. Immers, de onduidelijkheid van de aanvang van de bezwaartermijn heeft ook voor hem gevolgen. De commissie vraagt dan ook aandacht voor het duidelijk publiceren van omgevingsvergunningen en vergunningen in zijn algemeenheid.

Ingetrokken bezwaarschriften 27 bezwaarschriften zijn ingetrokken. Deze bezwaarschriften hadden betrekking op uiteenlopende besluiten: Wabo/Ow (omgevingsvergunning) (11), Wet open overheid (Woo) (1), handhaving (3) verkeersbesluit (6), Apv-besluit (4) en subsidies (2). Bij de verkeersbesluiten was dit het resultaat van pre-mediation, de informele aanpak. Ook bij een aantal van de omgevingsvergunningen en de Apvbesluiten was dat het geval. De behandelend ambtenaar voert met de bezwaarmaker en eventueel overige belanghebbende(n)/ vergunninghouder een informeel gesprek waarbij het genomen besluit nader wordt uitgelegd en bezwaarde in de gelegenheid wordt gesteld uitleg te geven over zijn bezwaarschrift. Zo’n gesprek leidt er ook vaak toe dat bezwaarde en vergunninghouder (vaak buren) onderling overeenstemming bereiken, hetgeen de bezwaren eveneens wegneemt. Ook kan het bestuursorgaan het besluit heroverwegen voordat het ter zitting komt. Soms wordt een bezwaarschrift ook ingetrokken zonder inzet van de informele aanpak of is een bezwaarschrift ingetrokken omdat er (nog) geen sprake was van een besluit waartegen bezwaar openstond. Dat was een aantal malen het geval bij bezwaarschriften in het kader van omgevingsvergunningen.

B&B’s De commissie constateert dat er veel bezwaren door omwonenden tegen omgevingsvergunningen voor B&B’s zijn ingediend (20). Het gaat dan met name om een omgevingsvergunningen voor B&B’s in een bijgebouw (schuur) bij of achter de woning. Op grond van de bestemmingsplanregels is een B&B in een bijgebouw niet toegestaan. Daarom werd in deze zaken een aanvraag ingediend voor een omgevingsvergunning om af te wijken van het bestemmingsplan. Hierbij is de aanvraag op grond van de beleidsregels planologische afwijkingsmogelijkheden getoetst aan het vastgestelde beleid. Een B&B mag zowel in een hoofdgebouw als in een bijgebouw worden gevestigd. Dit heeft de

15

gemeenteraad van Schouwen-Duiveland op 20 december 2018 besloten en dit is vastgelegd in de Nota Recreatiebeleid. Het aanbieden van een B&B in een bijgebouw is toegestaan mits voldaan wordt aan een aantal voorwaarden. Voor het toestaan van een B&B in een bijgebouw was onder meer vereist dat de hoofdbewoner van de woning ook de exploitant van de B&B is. In een aantal gevallen was echter niet voldaan aan deze voorwaarde. De commissie achtte de bezwaren van de omwonende belanghebbenden gegrond en adviseerde het college bij de beslissing op bezwaar de omgevingsvergunning alsnog te weigeren. Het college heeft deze adviezen overgenomen. In een aantal gevallen was wel voldaan aan de voorwaarden. Gelet op de (toen nog) Wabo en het geldend gemeentelijk beleid met betrekking tot B&B’s in bijgebouwen, deden zich geen weigeringsgronden voor en was het college, gelet op voornoemd limitatief-imperatief stelsel van artikel 2.10 Wabo, gehouden de vergunning te verlenen. Het is de commissie bekend dat per 24 juli 2024 de beleidsregels voor het exploiteren van een B&B zijn aangescherpt in die zin dat binnen de grenzen van de bebouwde kom een B&B alleen is toegestaan in de woning (het hoofdgebouw). Buiten de grenzen van de bebouwde kom is een B&B ook toegestaan in een bijgebouw.

Gegronde bezwaarschriften Naar het oordeel van de commissie was in 29 gevallen sprake van gegrondverklaring door: • Onduidelijke last. • Strijd met zorgvuldigheidsbeginsel en/of motiveringsgebrek. • Onvoldoende onderzoek. • Geslaagd beroep op toepassing hardheidsclausule. • Onjuiste toepassing wet- en regelgeving.

Contraire besluiten De commissie bezwaarschriften is een adviescommissie. Het bestuursorgaan dat moet beslissen op een bezwaarschrift is gelet hierop bevoegd om af te wijken van het advies. Dit heet contrair gaan. De afwijking van het advies van de commissie moet goed worden gemotiveerd. Ten aanzien van adviezen die zijn behandeld in de kamer algemene zaken is het bestuursorgaan 6 keer contrair gegaan (in 2023 was dat 5 keer). Het bestuursorgaan heeft in 6 gevallen het advies van de commissie niet overgenomen. • Bezwaar tegen invorderingsbeschikking. De commissie oordeelde dat de opgelegde last niet zonder meer duidelijk was. Het was de commissie onvoldoende gebleken dat de opgelegde last was overtreden. Op grond van deze last waren volgens de commissie dan ook geen dwangsommen verbeurd. • Bezwaar tegen een woningsluiting in verband met aangetroffen handelshoeveelheid harddrugs. De commissie heeft het besluit getoetst aan het evenredigheidsbeginsel en heeft hierin een onderscheid gemaakt tussen de geschiktheid, de noodzakelijkheid en de evenwichtigheid van de woningsluiting. De commissie acht woningsluiting een geschikt middel om de doelen uit het Damoclesbeleid te behalen. Wel heeft de commissie twijfels bij de noodzakelijkheid van de woningsluiting en acht zij de noodzaak tot sluiting onvoldoende gemotiveerd. • Bezwaar weigering omgevingsvergunning.

De commissie is van oordeel dat het college de aanvraag heeft geweigerd op grond van artikel 2.10 lid 1 van de Wabo (het welstandsaspect) en

16

• • •

artikel 2.15 van de Wabo (het monumentenaspect). Naar het oordeel van de commissie heeft het college de weigering niet kunnen baseren op deze 2 gronden. Bezwaar niet toepassen hardheidsclausule huisvestingsverordening. De commissie is van mening dat er in casu reden is de hardheidsclausule toe te passen. Bezwaar: nog procesbelang. De commissie acht procesbelang aanwezig. Bestreden besluit had ingetrokken moeten worden. Bezwaar omgevingsvergunning scheidingswand. De commissie acht het plan in strijd met het bestemmingsplan.

Het bestuursorgaan deelde in deze gevallen de mening van de commissie niet en heeft gemotiveerd afgeweken van het advies van de commissie. In 1 geval is het college gedeeltelijk contrair gegaan (bezwaar tegen weigering omgevingsvergunning). In 5 van deze gevallen (behalve tegen de laatstgenoemde ‘omgevingsvergunning scheidingswand’) is tegen de beslissing op bezwaar, waarbij in afwijking van het advies van de commissie is besloten, beroep ingesteld. Er is nog geen uitspraak in deze zaken. Ondanks het feit dat er veel meer hoorzittingen zijn gehouden (22 in plaats van de geplande 12) is de werkvoorraad van te behandelen bezwaarschriften op 31 december 2024 wederom groot (23). Dit heeft enerzijds te maken met het feit dat er 25 bezwaarschriften, binnengekomen in 2023, ter behandeling zijn doorgeschoven naar 2024. Bijgevolg schuift hierdoor de behandeling van alle zaken op. Daarnaast zijn er in 2024 veel bezwaarschriften binnengekomen tegen omgevingsvergunningen voor B&B’s (20). Verder zijn er in 2024 sowieso veel bezwaarschriften binnengekomen tegen diverse besluiten, zonder dat daarvoor een aanwijsbare reden is. Gezien het grote aantal bezwaarschriften (nog) van 2023 en het grote aantal dat verder in 2024 is binnengekomen, is het organisatorisch niet mogelijk gebleken deze alle in 2024 te behandelen.

17

5. Beroep en hoger beroep Er wordt een overzicht gegeven van de in 2024 ingestelde beroepen bij de rechtbank tegen de beslissingen op bezwaar van de bestuursorganen en de uitspraken die in 2024 in beroep zijn gedaan. Het overzicht bevat ook de ingediende hoger beroepen bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State en de Centrale Raad van Beroep en de uitspraken die in 2024 in hoger beroep zijn gedaan.

Rechtbank, sector bestuursrecht Beroepen • •

Ingediende beroepschriften Daarvan ingetrokken

23 2

Uitspraken op beroepschriften onderverdeeld als volgt: • Ongegrond • Gegrond • Niet-ontvankelijk

21 14 6 1

Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State Hoger beroepen • •

Ingediende hoger beroepschriften Daarvan ingetrokken

Uitspraken in hoger beroep onderverdeeld als volgt: • Ongegrond • Gegrond • Niet-ontvankelijk

7 1 1 1 0 0

Centrale Raad van Beroep Hoger beroepen • •

Ingediende hoger beroepschriften Uitspraken in hoger beroep

4 0

Van de 23 beroepschriften die in 2024 bij de rechtbank zijn ingediend, betrof het in 4 gevallen zaken die in bezwaar door de kamer sociale zekerheid zijn behandeld. In 19 gevallen betrof het zaken die in bezwaar door de kamer algemene zaken zijn behandeld.

18

In 2024 is in 21 zaken uitspraak gedaan in beroep. 6 beroepen zijn gegrond verklaard. Deze hadden betrekking op besluiten op bezwaar ten aanzien van: • Participatiewet: inlichtingplicht niet geschonden. Op grond van de beleidsregels hoeft de aanschaf van een auto ouder dan 8 jaar niet te worden gemeld. • Wabo: ten onrechte voorschrift tot sloop in omgevingsvergunning opgenomen; • Wabo: onvoldoende onderbouwd dat sprake is van een weigeringsgrond omgevingsvergunning; • Wabo: bezwaarde ten onrechte niet als belanghebbende aangemerkt; • Wabo: het Parapluplan parkeren stelt voldoende parkeerplaatsen op eigen terrein verplicht. Het college mag een afwijking van die regel toestaan. Het college heeft van die afwijkingsbevoegdheid gebruik gemaakt. Uit het bestreden besluit blijkt niet hoeveel extra parkeerplaatsen gerealiseerd moeten worden en is niet sluitend geregeld hoe en waar deze parkeerplaatsen worden gerealiseerd. • Apv: onvoldoende onderbouwd dat sprake is van een weigeringsgrond standplaatsvergunning.

19

6. Tot slot In het verslagjaar is opnieuw een aantal adviezen uitgebracht strekkend tot gegrondverklaring van de bezwaren. Dit is veelal te wijten aan onvoldoende motivering van besluiten en onvoldoende onderzoek. Daarnaast merkt de commissie op dat in een aantal gevallen is geadviseerd tot in stand laten van het bestreden besluit onder aanvulling of verbetering van de motivering. De motivering van de bestreden besluiten was in die gevallen erg summier en/of onduidelijk. De commissie benadrukt het belang van een voldoende draagkrachtige en heldere motivering van alle primaire besluiten. Dit bevordert in het algemeen de acceptatie van besluiten en kan er mogelijk toe bijdragen dat minder bezwaren worden ingediend. De commissie ziet dat de inzet van pre-mediation, de informele aanpak, ook in 2024 weer haar vruchten afwerpt.

Communicatie en participatie In het jaarverslag 2023 heeft de commissie ten aanzien van communicatie en participatie aangegeven dat zij met betrekking tot besluiten over de openbare ruimte, constateert dat bij veel besluiten voorafgaande aan het nemen van een besluit weinig of niet wordt gecommuniceerd met de betrokkene(n) bij het besluit. Om weerstand te voorkomen, is het in veel voorkomende gevallen nodig om omwonenden en belangstellenden volledig en tijdig te informeren over een project of een plan. De commissie ziet daarin een voorzichtige verbetering. Bij omgevingsvergunningen maar ook bij verkeersmaatregelen/verkeersbesluiten ziet zij dat omwonenden of vertegenwoordigers (dorpsraad) daarbij (eerder) op engerlei wijze worden betrokken. Een tijdige en goede communicatie kan bijvoorbeeld bij omgevingsvergunningen of verkeersbesluiten draagvlak creëren bij omwonenden. Dit leidt helaas niet altijd tot het voorkomen van bezwaren (zoals bij het verkeersbesluit BurghHaamstede).

Volledige heroverweging De commissie vraagt opnieuw aandacht voor de volledige heroverweging tijdens de bezwaarprocedure. Dit houdt in dat een besluit in volle omvang wordt heroverwogen op rechtmatigheid en doelmatigheid. De bezwaarprocedure biedt het bestuursorgaan de gelegenheid om fouten te herstellen, de motivering aan te vullen, bestuurlijke keuzes te heroverwegen en nieuwe informatie te betrekken bij het besluit. Het besluit moet genomen worden op basis van de meest recente stand van zaken. Als er na besluitvorming nog nieuwe feiten of omstandigheden bekend worden of aanvullende adviezen zijn ingewonnen, zal aan de hand daarvan een nieuw besluit genomen moeten worden. De commissie wil in dit kader ook wijzen op ontwikkelingen in het maatschappelijk debat over het bieden van maatwerk en de menselijke maat. Ook de evenredigheid van besluitvorming krijgt een steeds belangrijkere rol in de jurisprudentie. De bezwaarprocedure dient zo min mogelijk een ‘verplicht rondje’ te zijn, waarin een genomen besluit of een daaraan ten grondslag liggend deskundigenadvies wordt verdedigd. Het vergt bestuurlijke zelfreflectie met een open blik. De commissie beveelt daarom aan om steeds kritisch te beoordelen of het wel gepast of nodig is om het besluit ongewijzigd te handhaven.

20

Onevenredige belasting Verder is het de commissie opgevallen dat er enkele gevallen zijn waarbij het bestuursorgaan, maar ook de commissie onevenredig wordt belast door bepaalde kwesties. Soms door een hoeveelheid aan bezwaarschriften door 1 persoon, soms door de inhoud van het bezwaarschrift. Het bestuursorgaan kan hier niet altijd wat aan doen. Maar het verdient de aanbeveling dat het bestuursorgaan, indien mogelijk, blijft proberen om te onderzoeken of het probleem aan de voorkant kan worden opgelost (door middel van pre-mediation). De commissie wil tot slot opmerken dat zij evenals in voorgaande jaren de (des)kundigheid van de vertegenwoordigers van het bestuursorgaan bij zowel de kamer sociale zekerheid als de kamer algemene zaken waardeert. Er wordt steeds meer vanuit begrip gereageerd richting de burger en minder vanuit het juridisch gelijk willen krijgen. En hoewel de werkdruk wellicht toeneemt door de hoeveelheid bezwaarschriften, komen de vertegenwoordigers goed voorbereid op de hoorzittingen en beantwoorden vragen doorgaans adequaat en professioneel. De commissie spreekt haar waardering uit voor de inzet van alle betrokkenen bij de behandeling van de bezwaren. Dit geldt dit jaar in het bijzonder voor het secretariaat, waar toename van het aantal bezwaarschriften en een beperkte en wisselende personele bezetting tot een hoge werkdruk hebben geleid.

Zierikzee, februari 2025

21

Laan van St. Hilaire 2 4301 SH Zierikzee Postadres: Postbus 5555 4300 JA Zierikzee T (0111) 452 000 E gemeente@schouwen-duiveland.nl W www.schouwen-duiveland.nl