2024.196 Bijlage 1 Jaarverslag 2023 commissie bezwaarschriften
Tekst van het document
COMMISSIE BEZWAARSCHRIFTEN Jaarverslag 2023
Zierikzee, april 2024
Inhoud 1. Voorwoord 2. De commissie bezwaarschriften 3. Cijfers 4. Beroep en hoger beroep 5. Tot slot
4 5 7 14 16
1
Voorwoord Hierbij biedt de commissie bezwaarschriften u het jaarverslag aan over het kalenderjaar 2023. Het jaarverslag biedt de commissie enerzijds de gelegenheid om verantwoording af te leggen over de manier waarop zij aan haar taak uitvoering heeft gegeven en anderzijds de gelegenheid om de belangrijkste bevindingen over het afgelopen verslagjaar nog eens onder uw aandacht te brengen. De commissie ziet het daarbij als haar taak om vanuit haar adviserende rol, waarbij onafhankelijkheid voorop staat, recht te doen aan de grieven van de burgers van de gemeente Schouwen-Duiveland en een structurele bijdrage te leveren aan de verbetering van de kwaliteit van de besluitvorming, niet alleen aan de achterkant, maar ook aan de voorkant van het proces. Met dit verslag geeft de commissie een overzicht van de door haar behandelde bezwaarschriften in 2023 en de adviezen die zij heeft gegeven. Hieronder vindt u eerst de samenstelling en werkwijze van de commissie. Vervolgens wordt een overzicht gegeven van de ingekomen en behandelde bezwaarschriften in 2023, met een terugblik naar 2022. De commissie geeft daarbij aan welke adviezen zij de betreffende bestuursorganen heeft gegeven en of het bestuursorgaan het advies heeft gevolgd.
Ook geeft de commissie een overzicht van de ingediende (hoger) beroepen en uitspraken die zijn gedaan in beroepen gericht tegen de beslissingen op bezwaren en in hoger beroep. Tenslotte geeft de commissie nog een aantal overwegingen/ algemene aanbevelingen mee.
Gesprek vertegenwoordigers Management Team Naar aanleiding van het jaarverslag 2022 heeft medio 2023 een gesprek plaatsgevonden tussen het afdelingshoofd Ruimte en Milieu (R en M), het afdelingshoofd Werken, Wonen en Leven (WWL) en de voorzitters van de beide kamers van de commissie. Onder meer is gesproken over de aanlevering van de stukken/het dossier, het verweerschrift, de vertegenwoordiging van het bestuursorgaan ter zitting, de (reden van de) ingetrokken bezwaarschriften en is er nader ingegaan op de gegronde bezwaarschriften. Alle partijen hebben dit gesprek als constructief ervaren. De commissie brengt het jaarverslag graag onder uw aandacht. Zij hoopt dat het verslag een goed beeld geeft van haar werkzaamheden in 2023 en mag bijdragen aan de kwaliteit van besluitvorming in het primaire proces. Ten slotte dankt de commissie het gemeentebestuur voor het in haar gestelde vertrouwen. Namens de commissie bezwaarschriften, mr. M.L. van Zon, voorzitter kamer sociale zekerheid mr. G.M. van Belzen, voorzitter kamer algemene zaken
4
2
De commissie bezwaarschriften 2.1 Samenstelling commissie De commissie bestaat uit 2 kamers: de kamer sociale zekerheid en de kamer algemene zaken. De kamer sociale zekerheid behandelt bezwaarschriften in het kader van de Participatiewet (Pw) en daarop gebaseerde regelingen, de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015), de Jeugdwet (Jw) en de Regeling gehandicaptenparkeerkaart. De kamer algemene zaken behandelt de bezwaarschriften in de overige rechtsgebieden (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), handhaving, verkeersbesluiten, subsidies, etc.) Zowel de kamer sociale zekerheid als de kamer algemene zaken (elk bestaande uit een voorzitter en 2 leden, bijgestaan door een ambtelijk secretaris) heeft een vaste voorzitter en roulerende leden. De kamers zijn als volgt samengesteld:
Kamer sociale zekerheid Voorzitter Mevrouw mr. M.L. van Zon
Leden De heer J.P.F. Stevense De heer mr. M.L.B. Spruijt Mevrouw mr. C.A.M. Bruijnincx
Plaatsvervangend lid De heer mr. B. Vermeirssen
Kamer algemene zaken Voorzitter De heer mr. G.M. van Belzen
Leden De heer mr. B. Vermeirssen Mevrouw mr. Y. Bons Mevrouw mr. R. van der Neut
Plaatsvervangend lid De heer mr. M.L.B. Spruijt
5
De commissie wordt ambtelijk bijgestaan door:
Secretarissen Mevrouw mr. P.M.E. van Oosterhout De heer mr. H.J. Stuyt Mevrouw mr. M.C. Stokman (plaatsvervangend) tot 1 september 2023
Administratieve en secretariële ondersteuning Mevrouw ing. I.M. Hanse-Kappers Mevrouw D. van Duiven
2.2 Werkwijze Het doel van de commissie is om een advies te geven over de rechtmatigheid en, afhankelijk van het wettelijk kader, de doelmatigheid van het genomen besluit, zodat het bestuursorgaan dit advies kan meewegen bij de heroverweging van het besluit. Er wordt door de commissie beoordeeld of de weten regelgeving op de juiste wijze is toegepast en of het bestuursorgaan in het specifieke geval in redelijkheid tot het besluit heeft kunnen komen. De kamer sociale zekerheid komt elke 1e woensdag van de maand bijeen. In 2023 zijn er 9 zittingen gehouden. In 2022 waren dat er 7. De kamer algemene zaken komt elke 4e maandag van de maand bijeen. In 2023 zijn er 19 zittingen gehouden. In 2022 waren dat er 10. Tijdens de zitting behandelt de commissie in principe maximaal 4 bezwaarschriften. De zittingen van de kamer sociale zekerheid vinden plaats achter gesloten deuren. De zittingen van de kamer algemene zaken zijn openbaar, tenzij de commissie anders beslist. De commissie hoort de bezwaarde, het bestuursorgaan en eventueel andere belanghebbenden. Na het horen van belanghebbenden, formuleert de commissie achter gesloten deuren het advies aan het betreffende bestuursorgaan. Dit advies wordt vervolgens door de secretaris, in samenspraak met de voorzitter, schriftelijk uitgewerkt.
Tenslotte wordt het advies doorgestuurd naar het bestuursorgaan, waarna het bestuursorgaan een beslissing op bezwaar neemt. Het advies van de commissie is niet bindend en het bestuursorgaan kan afwijkend van het advies beslissen, maar dient dit dan wél te motiveren.
6
3
Cijfers In dit hoofdstuk behandelt de commissie de cijfermatige gegevens over het verslagjaar 2023. De cijfers worden weergegeven per kamer, en wel als volgt: 1. De werkvoorraad per 1 januari 2023, zijnde het aantal bezwaarschriften dat op die datum nog behandeld moest worden door de commissie. 2. Het aantal ingediende bezwaarschriften over het gehele jaar 2023. 3. De totale werkvoorraad in 2023. 4. Het totale aantal door de commissie behandelde bezwaarschriften in 2023. 5. De werkvoorraad (nog te behandelen bezwaarschriften door de commissie) per 1 januari 2024. Ook maakt de commissie onderscheid naar de wettelijke grondslag van de besluiten en gaat zij nader in op de soorten adviezen. Alvorens per kamer in te gaan op de cijfers biedt zij u een totaaloverzicht van de aantallen bezwaarschriften voor de 2 kamers, betrekking hebbend op het verslagjaar 2023. Ook wordt een terugblik gegeven naar de cijfers van 2022.
Aantallen bezwaarschriften 2023 Kamer Sociale Zekerheid 2022
Kamer Sociale Zekerheid 2023
Kamer Algemene Zaken 2022
Kamer Algemene Zaken 2023
Werkvoorraad 1 januari
4
4
7
31
Ingediende bezwaarschriften
33
30
82
143
Totale werkvoorraad
37
34
89
174
Behandelde bezwaarschriften
33
30
58
149
Werkvoorraad commissie per 31 december
4
4
31
25
7
Soorten adviezen Kamer Sociale Zekerheid 2022
Kamer Sociale Zekerheid 2023
Kamer Algemene Zaken 2022
Kamer Algemene Zaken 2023
Niet-ontvankelijk
3
1
9
58
Ontvankelijk en ongegrond
10
10
12
60
Deels niet-ontvankelijk/ontvankelijk en deels ongegrond/gegrond
0
0
0
1
Ontvankelijk en gegrond
1
8
15
16
Ingetrokken
18
11
19
14
Aangehouden/doorgestuurd
1
0
3
0
Totaal
33
30
58
149
Te zien is dat het aantal ingediende bezwaarschriften te behandelen door de kamer sociale zekerheid in 2023 iets is gedaald ten opzichte van 2022. Dit geldt ook voor het aantal daadwerkelijk behandelde bezwaarschriften. Het aantal ingediende bezwaarschriften te behandelen door de kamer algemene zaken is in 2023 ten opzichte van 2022 fors toegenomen. Dat geldt ook voor de totale werkvoorraad en behandelde bezwaarschriften in 2023. In 2023 heeft de commissie 149 bezwaarschriften behandeld, dat zijn er ruim 2,5 maal zoveel als in 2022 (58). 25 bezwaarschriften zijn “doorgeschoven” naar 2024. Met name bij de kamer algemene zaken zijn er veel bezwaarschriften niet-ontvankelijk verklaard.
3.1. Kamer sociale zekerheid Het totale aantal van 30 behandelde bezwaarschriften in 2023 had betrekking op: • Participatiewet (Pw) 21 • Terugvordering/verhaal Pw 1 • Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) 2 • Energietoeslag 2 • Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 2015 0 • Jeugd 0 • Minimaregelingen 1 • Regeling gehandicaptenparkeerkaart 2 • Besluit bijstandverlening zelfstandigen 1 ---Totaal 30
8
Daarover werden de volgende adviezen uitgebracht • Niet-ontvankelijk • Ontvankelijk en ongegrond • Ontvankelijk en deels gegrond/deels ongegrond • Ontvankelijk en gegrond • Ingetrokken Totaal
1 10 0 8 11 ----30
Een nadere beschouwing van deze cijfers levert het volgende beeld op: • Het aantal ingediende bezwaarschriften is in 2023 is iets gedaald ten opzichte van 2022 (30 in 2023 ten opzichte van 33 in 2022). • In 2023 zijn nog 2 bezwaarschriften behandeld tegen besluiten in het kader van de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers (Tozo). • Er zijn geen bezwaarschriften tegen beschikkingen in het kader van de Wmo 2015 binnengekomen/ behandeld. • In het kader van de energietoeslag zijn 2 bezwaarschriften ingediend. In 2022 waren dat er 8. • Het aantal ingetrokken bezwaarschriften (11) is, afgezet tegen 18 in 2022, gemiddeld. 9 hiervan waren bezwaarschriften in het kader van de Participatiewet, 1 in het kader van de energietoeslag en 1 in het kader van de Regeling gehandicaptenparkeerkaart. Ten aanzien van 11 bezwaarschriften die zijn ingetrokken, constateert de commissie dat de behandelend ambtenaar in 3 gevallen, naar aanleiding van een ingediend bezwaarschrift, constateerde dat sprake was van een onjuist besluit, waarna het besluit werd herzien c.q. ingetrokken, nog voordat het bezwaar ter zitting is behandeld. Het betreft hier 2 bezwaarschriften in het kader van de Participatiewet en 1 bezwaarschrift in het kader van de energietoeslag. 6 bezwaarschriften zijn ingetrokken omdat de bezwaren konden worden opgelost door middel van premediation/ de informele aanpak.
De behandelend ambtenaar voert met de bezwaarmaker een informeel gesprek waarbij het genomen besluit nader wordt uitgelegd en bezwaarde in de gelegenheid wordt gesteld uitleg te geven over zijn bezwaarschrift. 2 maal is een bezwaarschrift ingetrokken zonder inzet van de informele aanpak. De commissie heeft ten aanzien van 10 bezwaarschriften geadviseerd tot ongegrondverklaring; ten aanzien van 8 bezwaarschriften tot gegrondverklaring. Het college heeft in alle gevallen het advies van de commissie overgenomen. Naar het oordeel van de commissie was in 8 gevallen sprake van gegrondverklaring door: • strijd met zorgvuldigheidsbeginsel/ motiveringsgebrek; • onvoldoende onderzoek; • onjuiste toepassing wet- en regelgeving.
9
3.2 Kamer algemene zaken Het totale aantal van 58 behandelde bezwaarschriften in 2023 had betrekking op: • Omgevingsvergunning (Wabo) 66 • Handhaving 15 • Wet open overheid (Woo) 1 • Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) 1 • Algemene plaatselijke verordening (Apv) 55 • Verkeer 8 • Subsidies 2 • Anders (huisnummering) 1 ----Totaal 149 Daarover werden de volgende adviezen uitgebracht: • Niet-ontvankelijk • Ontvankelijk en ongegrond • Ontvankelijk en gegrond • Deels gegrond/deels ongegrond • Ingetrokken • Doorgestuurd/niet als bezwaar behandeld Totaal
58 60 16 1 14 0 -----149
Vooraf De werkvoorraad op 31 december 2022 was groot. Dit heeft enerzijds te maken met het feit dat er eind 2022 een aantal omgevingsvergunningen is verleend, onder meer voor zendmasten, waartegen in december 2022 een groot aantal bezwaarschriften is binnen gekomen. Los hiervan zijn er de laatste maanden van 2022 veel bezwaarschriften binnen gekomen tegen diverse besluiten, zonder dat daarvoor een aanwijsbare reden is. 31 bezwaarschriften uit 2022 zijn in 2023 behandeld. Een nadere beschouwing van deze cijfers levert het volgende beeld op: • Het aantal ingediende bezwaarschriften is in 2023 gestegen naar 143, ten opzichte van 82 in 2022. Dit geeft een iets vertekend beeld omdat er ook in 2023 weer meerdere bezwaarschriften tegen 1 besluit zijn ingediend. Zo zijn er 10 bezwaarschriften ingediend tegen een omgevingsvergunning voor het plaatsen van een zendmast in Renesse; 6 bezwaarschriften tegen een omgevingsvergunning voor het plaatsen van een zendmast in Burgh-Haamstede; 8 bezwaarschriften tegen een omgevingsvergunning voor de bouw van een hotel; 5 bezwaarschriften tegen een omgevingsvergunning omzetting bestemming en 52 bezwaarschriften tegen een vergunning in het kader van de Apv voor het, in de uitoefening van het bedrijf, organiseren van sport- en spelactiviteiten op het strand te Burgh-Haamstede.
• Ook zijn er relatief veel bezwaarschriften (8) ingediend tegen verkeersbesluiten (in 2022 waren dat er 3). • Van het aantal behandelde bezwaarschriften (149), zijn er 66 gericht tegen een besluit in het kader van de Wabo (omgevingsvergunning). • 52 bezwaarschriften zijn gericht tegen 1 specifiek besluit op grond van de Apv (zie hier boven, onder de eerste bullit). Hiervan zijn er 49 niet-ontvankelijk verklaard.
10
•
•
•
Van de bezwaren, waarbij is geadviseerd tot ontvankelijk verklaring, te weten 77 (de ingetrokken en de niet-ontvankelijke bezwaren worden buiten beschouwing gelaten) zijn er 16 gegrond en is er 1 deels gegrond verklaard. Hierbij dient aangetekend te worden dat 6 hiervan waren gericht tegen 1 besluit (omgevingsvergunning bouw hotel Renesse) en 3 tegen een omgevingsvergunning voor een B&B in een woning. Er zijn veel bezwaarschriften niet-ontvankelijk verklaard (58). Als we hiervan de 49, gericht tegen een ‘Apv-besluit’ aftrekken, zijn er daarnaast nog 9 niet-ontvankelijk verklaard. Dat zijn er evenveel als in 2022. Er zijn redelijk veel bezwaarschriften ingetrokken (14).
De commissie constateert dat er meerdere bezwaren tegen omgevingsvergunningen voor B&B’s zijn ingediend en dat deze ontwikkeling zich in 2024 voortzet. De commissie begrijpt dat het college het beleid aan het heroverwegen is.
Niet-ontvankelijke bezwaarschriften Van de 52 bezwaarschriften die zijn ingediend tegen een vergunning in het kader van de Apv voor het, in de uitoefening van het bedrijf, organiseren van sport- en spelactiviteiten op het strand te Burgh-Haamstede, zijn er 49 niet-ontvankelijk verklaard. Deze bezwaarschriften zijn ingediend door 1. omwonenden of mensen die geregeld het strand ter plekke bezoeken; 2. mensen die ter plekke een strandcabine huren. Artikel 1:2 lid 1 van de Awb definieert een belanghebbende als degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken. Om als belanghebbende bij een besluit te kunnen worden gekwalificeerd moet sprake zijn van een eigen, objectief bepaalbaar, actueel en persoonlijk belang. Over dit criterium bestaat vaste jurisprudentie van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Op grond van de vaste jurisprudentie geldt als uitgangspunt dat degene die rechtstreeks feitelijke gevolgen ondervindt van een activiteit die een besluit toestaat in beginsel belanghebbende is bij dat besluit. Het criterium “gevolgen van enige betekenis” dient als correctie op dit uitgangspunt. Gevolgen van enige betekenis ontbreken indien de gevolgen wel zijn vast te stellen, maar de gevolgen van de activiteit voor de woon-, leef- of bedrijfssituatie van betrokkene dermate gering zijn dat een persoonlijk belang bij het besluit ontbreekt.
Daarbij wordt acht geslagen op de factoren afstand tot, zicht op, planologische uitstraling van en milieugevolgen (onder andere geur, geluid, licht, trilling, emissie, risico) van de activiteit die het besluit toestaat, waarbij die factoren zo nodig in onderlinge samenhang worden bezien. Ook aard, intensiteit en frequentie van de feitelijke gevolgen kunnen van belang zijn. Ten aanzien van de bezwaarden genoemd onder 1 heeft de commissie geoordeeld dat zij geen voldoende persoonlijk belang hebben bij het bestreden besluit. Het enkele feit dat zij al dan niet geregeld op het strand aanwezig zijn, maakt onvoldoende onderscheid ten opzichte van willekeurige anderen. Ook ten aanzien van de bezwaarden genoemd onder 2 is de commissie van oordeel dat zij geen belanghebbenden zijn. Om als belanghebbende te worden aangemerkt, dienen bezwaarden een voldoende objectief, actueel, eigen en persoonlijk belang te hebben bij het besluit. Daarvan is geen sprake. Het belang van bezwaarden onderscheidt hen niet van anderen die ook gebruik maken van het strand te Westerschouwen.
11
Als een bezwaar niet ontvankelijk is, betekent dat dat er geen inhoudelijke beoordeling van het bezwaar plaatsvindt. De voorzitter heeft ten aanzien van deze bezwaarschriften besloten om af te zien van het horen van bezwaarden omdat al op voorhand duidelijk was/ er geen twijfel over bestond, dat zij geen belanghebbenden waren. 3 bezwaarschriften gericht tegen voormeld “Apv-besluit”, waren wel ontvankelijk en zijn behandeld tijdens een hoorzitting van de commissie. Met betrekking tot de overige 9 bezwaarschriften die niet-ontvankelijk zijn verklaard, kan worden opgemerkt dat in deze gevallen een bezwaarde niet als belanghebbende kon worden aangemerkt, dat er geen sprake was van een besluit in de zin van de Awb, waartegen bezwaar openstond, dat de gronden niet waren aangevuld of dat het bezwaarschrift te laat was ingediend.
Ingetrokken bezwaarschriften 14 bezwaarschriften zijn ingetrokken. Deze bezwaarschriften hadden betrekking op uiteenlopende besluiten (Wabo/omgevingsvergunning (10), Woo (1), AVG (1), verkeersbesluit (1) en subsidies (1). Bij het verkeersbesluit was dit het resultaat van premediation/ de informele aanpak. Ook bij een aantal van de omgevingsvergunningen was dat het geval. De behandelend ambtenaar voert met de bezwaarmaker en eventueel overige belanghebbende(n)/ vergunninghouder een informeel gesprek waarbij het genomen besluit nader wordt uitgelegd en bezwaarde in de gelegenheid wordt gesteld uitleg te geven over zijn bezwaarschrift. Zo’n gesprek leidt er ook vaak toe dat bezwaarde en vergunninghouder (vaak buren) onderling overeenstemming bereiken, hetgeen de bezwaren eveneens wegneemt. Ook kan het bestuursorgaan het besluit heroverwegen voordat het ter zitting komt. Dat was in ieder geval in het kader van 3 bezwaarschriften (subsidie/ Woo/ AVG) aan de orde. Soms wordt een bezwaarschrift ook ingetrokken zonder inzet van de informele aanpak of is een bezwaarschrift ingetrokken omdat er (nog) geen sprake was van een besluit waartegen bezwaar openstond. Dat was een aantal malen het geval bij bezwaarschriften in het kader van de Wabo.
Gegronde bezwaarschriften Naar het oordeel van de commissie was in 16 gevallen sprake van gegrondverklaring door: • strijd met zorgvuldigheidsbeginsel/ motiveringsgebrek; • onvoldoende onderzoek; • geslaagd beroep op vertrouwensbeginsel (waardoor afgezien dient te worden van handhaving); • onjuiste toepassing wet- en regelgeving/bestemming(regels); • onvoldoende vast komen te staan dat er een overtreding heeft plaatsgevonden. Het bestuursorgaan heeft in 5 gevallen het advies van de commissie niet overgenomen. • Het betreft 1 geval waarbij de commissie van oordeel was dat het bestuursorgaan onvoldoende had gemotiveerd waarom hij afwijkt van het bestemmingsplan c.q. het welstandsadvies. • In een zaak waarbij een omgevingsvergunning is verleend voor een B&B in de woning heeft het college naar het oordeel van de commissie onvoldoende gemotiveerd dat (en onderzocht of) de woning bewoond wordt door de hoofdbewoner en dat geen sprake was van onevenredige verkeers- of parkeeroverlast.
12
• •
•
In 1 geval was de commissie van oordeel dat sprake was van een fictief verleende vergunning; In 1 geval acht de commissie het besluit onzorgvuldig tot stand gekomen. Bij amendement van de raad zouden enkele voorwaarden uit het bestemmingsplan vervallen zijn. De commissie is van oordeel dat dit niet kan bij amendement. Voor een bestemmingsplanwijziging geldt een afzonderlijke procedure. In 1 geval was de commissie van oordeel dat het bestuursorgaan de aanvraag van een standplaatsvergunning in dit specifieke geval had moeten toetsen aan de ‘oude’ beleidsregels en niet aan de ‘nieuwe’ beleidsregels.
Het bestuursorgaan deelde in deze gevallen de mening van de commissie niet en heeft gemotiveerd afgeweken van het advies van de commissie. In een aantal gevallen is tegen de beslissing op bezwaar, waarbij in afwijking van het advies van de commissie is besloten, beroep ingesteld. Er is nog geen uitspraak in deze zaken. Ondanks het feit dat er veel meer hoorzittingen zijn gehouden (19 in plaats van de geplande 12) is de werkvoorraad van te behandelen bezwaarschriften op 31 december 2023 wederom groot (25). Dit heeft enerzijds te maken met het feit dat er eind 2023 een aantal omgevingsvergunningen is verleend, onder meer voor B&B’s waartegen in december 2023 een aantal bezwaarschriften is binnen gekomen. Daarnaast zijn er de laatste maanden van 2023 nog sowieso veel bezwaarschriften binnengekomen tegen diverse besluiten, zonder dat daarvoor een aanwijsbare reden is. Gezien het grote aantal bezwaarschriften dat in 2023 is binnen gekomen, is het organisatorisch niet mogelijk gebleken deze nog in 2023 te behandelen.
13
4
Beroep en hoger beroep Er wordt een overzicht gegeven van de in 2023 ingestelde beroepen bij de rechtbank tegen de beslissingen op bezwaar van de bestuursorganen en de uitspraken die in 2023 in beroep zijn gedaan. Het overzicht bevat ook de ingediende hoger beroepen bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State en de Centrale Raad van Beroep en de uitspraken die in 2023 in hoger beroep zijn gedaan.
Rechtbank, sector bestuursrecht Beroepen • •
ingediende beroepschriften daarvan ingetrokken
34 5
uitspraken op beroepschriften onderverdeeld als volgt: • ongegrond • gegrond • niet-ontvankelijk
10 8 1 1
Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State Hoger beroepen • •
ingediende hoger beroepschriften daarvan ingetrokken
uitspraken in hoger beroep onderverdeeld als volgt: • ongegrond • gegrond • niet-ontvankelijk
1 0 2 2 0 0
Centrale Raad van Beroep Hoger beroepen • •
ingediende hoger beroepschriften uitspraken in hoger beroep
2 0
Van de 34 beroepschriften die in 2023 bij de rechtbank zijn ingediend, betrof het in 10 gevallen zaken die in bezwaar door de kamer sociale zekerheid zijn behandeld. In 24 gevallen betrof het zaken die in bezwaar door de kamer algemene zaken zijn behandeld. Het betrof 5 handhavingszaken, 2 zaken met betrekking tot een verkeersbesluit, 2 in het kader van de Apv (standplaatsvergunning, horecaexploitatievergunning) en 15 omgevingsvergunningen.
14
In 2023 is in 10 zaken uitspraak gedaan in beroep. 1 beroep is gegrond verklaard. Hier gaat de commissie nog nader op in.
Toelichting bij gegrondverklaring in beroep In 1 zaak heeft gegrondverklaring in beroep plaatsgevonden. Het betrof een zaak die door de kamer algemene zaken is behandeld. Beroep tegen de beslissing op bezwaar tegen tot het verlenen van een omgevingsvergunning voor het realiseren van een recreatiewoning De commissie adviseert het bezwaar ontvankelijk en ongegrond te verklaren en het bestreden besluit in stand te laten onder verbetering van de motivering. Het college neemt het advies over. Uitspraak rechtbank: Het college heeft de omgevingsvergunning ten onrechte in stand gelaten. Doordat op de verbeelding bij het bestemmingsplan ter plaatse van het betreffende perceel een functieaanduiding ‘recreatiewoning ontbreekt, mag daar geen recreatiewoning (hoofdgebouw) worden opgericht. Omdat op het perceel geen hoofdgebouw in de vorm van een recreatiewoning gebouwd kan worden, heeft het college niet met toepassing van artikel 4, eerste lid. bijlage ll van het Bor de omgevingsvergunning kunnen verlenen. Het beroep is gegrond. De rechtbank vernietigt het bestreden besluit en neemt met toepassing van artikel 8:72. derde lid, van de Awb. nu zelf een beslissing. Zij bepaalt de bezwaren van verzoekers gegrond en herroept het primaire besluit. Hierdoor komt de aanvraag om omgevingsvergunning weer open te liggen.
Het college zal opnieuw op de aanvraag moeten beslissen met inachtneming van hetgeen in de uitspraak is overwogen.
15
5
Tot slot In het verslagjaar is een opnieuw een aantal adviezen uitgebracht strekkend tot gegrondverklaring van de bezwaren. Met name in het sociaal domein zijn dat er relatief veel. Dit is veelal te wijten aan onvoldoende motivering van besluiten en onvoldoende onderzoek. Daarnaast merkt de commissie op dat in een redelijk aantal gevallen is geadviseerd tot in stand laten van het bestreden besluit onder aanvulling of verbetering van de motivering ervan. De motivering van de bestreden besluiten was in die gevallen erg summier en/of onduidelijk. De commissie onderstreept het belang van een voldoende draagkrachtige en heldere motivering van alle primaire besluiten. Dit bevordert in het algemeen de acceptatie van besluiten en kan er mogelijk toe bijdragen dat minder bezwaren worden ingediend. De commissie waardeert in het algemeen de wijze waarop door de vertegenwoordigers van de betrokken bestuursorganen tijdens de zittingen wordt opgetreden. Zij zijn in de regel goed voorbereid en bereidwillig de (soms kritische) vragen van de commissie te beantwoorden. De commissie ervaart dat de vertegenwoordigers over het algemeen tijdens en na de hoorzitting proberen om mee te denken met de bezwaarmaker en dat er bereidheid is om tot een oplossing te komen.
Hoewel dat niet altijd tot een voor de bezwaarmaker bevredigend resultaat leidt, kan dit het gevoel dat hij/zij gehoord wordt wel bevorderen. Ook ziet de commissie dat de inzet van premediation/ de informele aanpak ook in 2023 weer haar vruchten afwerpt.
Menselijke maat De afgelopen jaren neemt de vraag naar maatwerk in bezwaarprocedures toe. De gevolgen van onder andere de toeslagenaffaire hebben de nadruk gelegd op het belang van de menselijke maat bij het handelen van bestuursorganen. Ook bij de behandeling van bezwaren is een verschuiving zichtbaar van het sec toepassen van de regelgeving naar het kijken hoe de situatie van de aanvrager binnen de kaders van de regelgeving past.
Communicatie en participatie In het sociaal domein ziet de commissie dat veelal voorafgaand aan het nemen van een (negatief) besluit nadrukkelijk wordt gecommuniceerd met de aanvrager. Ook na het nemen van het besluit wordt de aanvrager expliciet uitgenodigd eerst contact op te nemen met de behandeld ambtenaar voordat hij/zij bezwaar maakt. Met betrekking tot besluiten betreffende de openbare ruimte, constateert de commissie dat bij veel besluiten voorafgaande aan het nemen van een besluit weinig of niet wordt gecommuniceerd met de betrokkene(n) bij het besluit. Om weerstand te voorkomen, is het in veel voorkomende gevallen nodig om omwonenden en belangstellenden volledig en tijdig te informeren over een project of een plan. De commissie acht het verder van belang dat de gemeente vooraf in gesprek gaat en laat blijken dat zij haar inwoners serieus neemt. Een tijdige en goede communicatie kan bijvoorbeeld bij omgevingsvergunningen of verkeersbesluiten draagvlak creëren bij omwonenden en mogelijk kan daarmee een deel van de bezwaren worden voorkomen. Bezwaarmakers geven vaak aan dat ze
16
helemaal niet betrokken zijn bij de besluitvorming en dat hun belangen helemaal niet zijn meegewogen. In het licht van de Omgevingswet vanaf 2024 is het beleidsmatig verplichten van participatie in de vorm van een omgevingsdialoog vanuit de aanvrager wellicht een goede optie om communicatie en participatie te borgen in de voorfase van een omgevingsvergunning.
Aanpassing Algemene wet bestuursrecht Ook de wetgever draagt zijn steentje bij. Met het wetsvoorstel ‘Wet versterking waarborgfunctie Awb’ is er een voorstel voor aanpassing van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) in voorbereiding. De wijziging volgt naar aanleiding van de Kinderopvangtoeslagaffaire en heeft tot doel de dienstverlening van de overheid te verbeteren, het maatwerk en de menselijke maat in het bestuursrecht te versterken en laagdrempelige geschilbeslechting te bevorderen.
17
Laan van St. Hilaire 2 4301 SH Zierikzee Postadres: Postbus 5555 4300 JA Zierikzee T (0111) 452 000 E gemeente@schouwen-duiveland.nl W www.schouwen-duiveland.nl