20230606 Raadsbrief Voortgang en 2de nieuwsbrief van het project Opgroeien in een Kansrijke Omgeving OKO Bijlage 2 De OKO rapportage van de GGD

OKO Gezondheidsmonitor Jeugd 2022 Schouwen-Duiveland

1 februari 2023

Wat is de OKO Gezondheidsmonitor Jeugd 2022? Nederlandse GGD’en voeren regelmatig grootschalig onderzoek uit naar de gezondheid en het welbevinden van jongeren in het regulier voortgezet onderwijs. Voor gemeenten die deelnemen aan het programma Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) werd er in oktober en november 2022 een extra onderzoek uitgevoerd. Hiervoor werd een nieuwe vragenlijst en een nieuw rapport ontwikkeld met veel aandacht voor de wereld om de jongere heen: de school, de thuisomgeving, daar waar jongeren hun vrije tijd doorbrengen en de omgang met leeftijdgenoten. De gegevens spelen een rol in de gezamenlijke aanpak rondom middelengebruik en mentale gezondheid in de gemeente.

Respons

Leerjaar

Onderwijsniveau

Geslacht

Aantal

klas 2

Vmbo

Jongen

10

klas 2

Vmbo

Meisje

17

klas 2

Havo/Vwo

Jongen

11

klas 2

Havo/Vwo

Meisje

4

klas 4

Vmbo

Jongen

47

klas 4

Vmbo

Meisje

57

klas 4

Havo/Vwo

Jongen

32

klas 4

Havo/Vwo

Meisje

48

Vanwege de betrouwbaarheid van de resultaten en de privacy van de respondenten hanteren wij bij de rapportage een minimum van 30 respondenten die de vraag ingevuld hebben en een minimum van 5 respondenten per specifiek antwoord. Indien de aantallen lager liggen, worden de cijfers niet weergegeven.

Inhoudsopgave

Gezondheid en Geluk

Mentaal welbevinden

Alcohol (vervolg)

Roken

Social media en gamen

Vrije tijd

Gezinssituatie en thuis

Buurt

Weerbaarheid, veerkracht en vertrouwen

Drugs

School

Alcohol

Bewegen en sport

School (vervolg)

Gezondheid en Geluk Ervaart een goede gezondheid

82%

100%

89% 78%

80% 60%

Ervaart een goede gezondheid Gezondheid behelst zowel de fysieke als mentale gezondheid. Dit is aan de jongeren gevraagd met de vraag: "Hoe is over het algemeen je gezondheid?"

40% 20% 0% Jongen klas 2

Meisje klas 4

Voelt zich meestal gelukkig

79% Voelt zich meestal gelukkig Een andere belangrijke indicator voor het welzijn van jongeren is hoe gelukkig zij zich voelen. Dit is gemeten met de vraag “Hoe gelukkig voel je je meestal?”.

100% 82%

80%

80% 60%

40% 20% 0% Jongen klas 2

Meisje klas 4

Mentaal welbevinden De psychische gezondheid is gemeten aan de hand van 5 stellingen. Deze stellingen gaan over hoe een jongere zich voelde in de afgelopen 4 weken. Bijvoorbeeld: ‘Hoe vaak voelde je je neerslachtig en somber?’.

47% Geeft aan zich (zeer) vaak gestrest te voelen door één of meer factoren

Heeft psychische klachten 100% 80%

De belangrijkste bronnen van stress zijn:

60% 39%

40%

20%

12%

Mening van anderen over hem/haar

School of huiswerk

0% Jongen klas 2

Meisje

17%

klas 4

35%

Psychische klachten

Alles wat hij/zij moet doen

8% Geen

Lichte Matige Ernstige

12% Eigen problemen

25%

Thuissituatie

Weerbaarheid, veerkracht en vertrouwen in de toekomst Heeft vertrouwen in de toekomst Weerbaarheid is uitgevraagd met behulp van een set van 8 vragen over sociale druk, opkomen voor jezelf en weten wat je wel of niet wilt. Bijvoorbeeld: "ik zeg het als iemand iets doet wat ik vervelend vind".

Is voldoende weerbaar 100%

93%

93%

Weinig tot geen

Matig tot redelijk (Veel) vertrouwen

Herstelt snel na een moeilijke periode

80% 60%

(Helemaal) oneens

40%

Niet eens/niet oneens

20%

(Helemaal) eens

0% Jongen klas 2

Meisje klas 4

Om de veerkracht van de jongeren te peilen, is aan hen gevraagd hoe zij reageren tijdens en na een moeilijke periode of gebeurtenis.

Vind het makkelijk om stressvolle gebeurtenissen te doorstaan

(Helemaal) oneens

Niet eens/niet oneens (Helemaal) eens

Alcohol

13.3

Gemiddelde leeftijd waarop jongeren voor het eerst een glas alcohol dronken

Heeft de laatste 4 weken alcohol gedronken

Is de laatste 4 weken dronken of aangeschoten geweest

100%

Heeft de laatste 4 weken 5 of meer drankjes gedronken bij één gelegenheid

90%

100%

100%

80%

90%

90%

70%

80%

80%

70%

70%

60%

60%

50%

50%

60% 50%

43%

40%

40%

30%

30%

20%

20%

28%

20%

10%

10%

0%

41%

Geeft aan dat de meeste/alle vriend(innen) alcohol drinken

14%

10%

0%

klas 4

30%

30% 20%

9%

0%

Totaal klas 2

40%

Totaal klas 2

klas 4

20%

Totaal klas 2

klas 4

Geeft aan dat de meeste/alle vriend(innen) minstens een keer per maand dronken/aangeschoten zijn

Alcohol (vervolg) Wat is de mening van ouders over alcoholgebruik?

Totaal

22%

0%

10%

5%

20%

8%

30%

41%

40%

50%

60%

Ze verbieden het

Ze vinden dat ik minder alcohol zou moeten drinken

Ze vinden het goed

Ze weten het niet

Ze zeggen er niets van

100%

80%

80% 50%

48%

52%

20%

0%

0%

klas 2

Ouders klas 4

90%

100%

60%

20%

Kennis/vreemde

80%

77% 50%

Vrienden

45%

32%

40%

26%

Anders

15%

Waar drinken jongeren alcohol?

100%

40%

70%

Ze raden het af

Hoe komen jongeren aan alcohol?

60%

9%

Bij vrienden

Concert of festival klas 2

In het cafe klas 4

Thuis

Roken

Rookt wekelijks 100%

13.2

Gemiddelde leeftijd waarop jongeren zijn begonnen met roken

17%

Geeft aan dat de meeste/alle vriend(innen) roken

47%

Heeft ooit een e-sigaret gerookt

80% 60% 40% 14%

20%

13%

0% Totaal klas 2

klas 4

Wie rookt er in de omgeving?

Hoe komen jongeren aan sigaretten?

100%

100%

80%

80%

60% 40%

68%

60%

51% 36%

40%

26% 15%

20% 0%

50% 29%

24%

20% 0%

Ouders

Vriend(innen)

Klasgenoten

Teamgenoten

Koopt ze zelf

Kennis/vreemde

Vriend(innen)

Anders

Drugs Aan de jongeren is gevraagd of en hoe vaak ze wiet/hasj, lachgas of andere drugs hebben gebruikt. In een andere vraag konden ze aangeven hoeveel vrienden zij kennen die deze drugs gebruiken. 18%

Heeft ooit wiet of hasj gebruikt 5%

Heeft ooit lachgas gebruikt 3%

Heeft ooit andere drugs gebruikt

7%

Heeft de laatste 4 weken wiet of hasj gebruikt Heeft de laatste 4 weken lachgas gebruikt 0%

5%

10%

klas 4

6%

15%

20%

25%

30%

35%

40%

45%

50%

klas 2

NA%

Geeft aan dat de meeste/alle vriend(innen) lachgas gebruiken

2%

Geeft aan dat de meeste/alle vriend(innen) andere drugs gebruiken

Geeft aan dat de meeste/alle vriend(innen) hasj of wiet roken

Bewegen en sport Het advies voor jongeren is om elke dag minimaal een uur te bewegen. Niet alleen sporten bij een club, maar ook bewegen buiten clubverband, zoals skaten, kranten bezorgen of naar school fietsen, tellen mee. Sport wekelijks bij een club, vereniging of sportschool

Is wekelijks actief in de vrije tijd (zowel binnen als buiten clubverband)

100% 80%

74%

72%

100% 80%

60%

83%

78%

60%

40%

40%

20%

20%

0%

0% Jongen

Meisje klas 2

Jongen

klas 4

klas 2

Beweegt 5 of meer dagen per week minstens een uur 100%

80%

80%

60%

60% 37%

40%

20%

0%

0% Meisje klas 2

klas 4

78% 61%

40%

20%

Jongen

klas 4

Loopt of fietst 5 dagen per week naar school of stage

100%

45%

Meisje

Jongen

Meisje klas 2

klas 4

Social media en gamen Zeven vragen meten samen het risicovol gebruik van sociale media, zoals: 'Hoe vaak zeggen anderen dat je minder tijd zou moeten besteden aan sociale media?' en ‘Hoe vaak kom je slaap te kort door sociale media? Vergelijkbare vragen zijn ook gesteld voor gamen. Loop risico op problematisch gebruik social media

Loop risico op problematisch gamen

100%

100%

80%

80%

60%

60%

40% 20%

40% 15%

7%

0%

20%

0% Jongen klas 2

Meisje

Jongen

klas 4

klas 2

Meisje klas 4

Is de afgelopen 3 maanden online gepest 100% 80%

4%

60% 40% 20%

9%

0% Jongen klas 2

Meisje klas 4

Heeft een naaktfoto of filmpje van zichzelf online gedeeld

Gezinssituatie en thuis Steun van de ouders, opvattingen van ouders over middelengebruik en betrokkenheid hebben invloed op het gedrag van de jongere. Er is gevraagd naar de ervaring die jongeren hiermee hebben en in hoeverre de jongere 's avonds van huis is. Daarnaast werd gevraagd of ze thuis moeite hebben om rond te komen met geld.

90% 91%

Voelt zich meestal/altijd gelukkig thuis Ouders/verzorgers weten meestal/altijd waar

92% 88%

hij/zij is als hij/zij niet thuis is Kan meestal/altijd met ouders/verzorgers praten als hij/zij ergens mee zit

82% 81%

Heeft meestal/altijd het gevoel dat

75% 81%

ouders/verzorgers hem/haar begrijpen

Moeite met rondkomen

0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100%

Ervaart geen enkele moeite

Ervaart geen moeite maar moet wel opletten Ervaart enige of grote moeite

klas 4

klas 2

Ouders/verzorgers kennen de

78% 74%

vrienden/vriendinnen Ouders/verzorgers kennen de ouders van de vrienden/vriendinnen

40%

31% 75% 81%

Ouders/verzorgers hebben duidelijke regels

23%

Was 3 of meer dagen in de afgelopen week ‘s avonds na 10 uur niet thuis

Ouders/verzorgers brengen veel tijd met het kind door

65% 67%

0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% klas 4

klas 2

School Op school doen jongeren kennis op en vaardigheden die belangrijk zijn voor hun ontwikkeling en mentale gezondheid. De schoolbeleving van jongeren speelt hierin een cruciale rol. Er is ook gevraagd naar de beschikbaarheid van volwassenen op school met wie men kan praten wanneer men ergens mee zit.

76%

Voelt zich veilig op school

82%

19%

Vindt naar school gaan zinloos

28%

52%

Vindt de sfeer goed op school

66%

54%

Vindt dat leerlingen op school gaan goed met elkaar omgaan

60%

64%

Vindt dat docenten op school goed met de leerlingen omgaan

56%

53%

Verveelt zich op school

48%

0%

10%

klas 4

20%

klas 2

30%

40%

50%

60%

70%

80%

90%

100%

School (vervolg)

38%

Is de afgelopen 3 maanden op school gepest 100% 90% 80% 70% 60%

Kan met een volwassene op school praten als hij/zij ergens mee zit

Heeft in de laatste 4 weken 3 of meer schooldagen verzuimd door ziekte

Heeft in de laatste 4 weken 3 of meer lesuren gespijbeld

50%

90%

80%

70%

80% 60% 50% 40%

40%

30% 8%

10% 0% Jongen klas 2

26%

23%

14%

Meisje klas 4

100%

100%

60%

40% 20%

68%

Vindt school (hartstikke) leuk

30%

20%

20%

0%

0%

10% Jongen klas 2

Meisje klas 4

13%

5%

Jongen klas 2

Meisje klas 4

Vrije tijd Een goed aanbod van constructieve georganiseerde tijdsbesteding van jeugdigen vergroot de kansen om in de vrije tijd deel te kunnen nemen aan bijvoorbeeld creatieve activiteiten (muziek, theater) en andere activiteiten (zoals sport, clubs of verenigingen). Deze activiteiten brengen jongeren in contact met volwassenen en andere jongeren die hen aanmoedigen en ondersteunen bij het ontwikkelen van hun talenten en vaardigheden.

62%

Sporten bij een club/sportvereniging of sportschool

29%

36%

Muziek maken/zingen/toneelspelen/tekenen/schilderen/fotograferen

35%

64%

bij een vereniging

Activiteiten op school

26%

73%

Activiteiten bij een kerk/moskee

10%

22%

77%

Activiteiten bij een ander soort vereniging

10%

Minder dan 3 dagen

20%

30%

31%

40%

3 dagen of meer

5%

21%

59%

0% Nooit

Doet minimaal 3 dagen per week één of meerdere georganiseerde vrije tijdsactiviteit(en)

50%

60%

70%

2%

10%

80%

90%

100%

Buurt Het is belangrijk dat jongeren zich veilig en thuis in hun buurt voelen. Ook bepaalt de inrichting van de buurt mede hoe makkelijk kinderen buiten kunnen sporten en andere jongeren kunnen ontmoeten.

76%

Voelt zich thuis in zijn/haar buurt

90%

85%

Voelt zich in zijn/haar buurt veilig

88%

62%

Kan makkelijk (buiten) sporten in zijn/haar buurt

74%

42%

Kan in zijn/haar buurt makkelijk andere jongeren ontmoeten of samen chillen

69%

0%

10% klas 4

20% klas 2

30%

40%

50%

60%

70%

80%

90%

100%