20221108 Raadsbrief Prestatieafspraken 2023 Zeewland en Woonzorg NL Bijlage 2 Bieding 2023 Zeeuwland

Bod 2023 in het kader van de prestatieafspraken Gemeente Schouwen-Duiveland Zeeuwland

Juni 2022

Inleiding In het voorjaar van 2020 hebben we de samenwerkingsovereenkomst in het kader van de prestatieafspraken gezamenlijk opgesteld en vastgesteld. Met de samenwerkingsovereenkomst wordt beoogd:  een meerjarig kader te vormen waarin gezamenlijke ambities worden benoemd op het gebied van wonen, onder het motto ‘we wonen betaalbaar en prettig naar wens en behoefte’;  een meerjarig kader te vormen als basis voor het opstellen van jaarlijkse wederkerige prestatieafspraken;  de driehoek corporatie-huurdersorganisatie-gemeente te versterken door meer gezamenlijk op te trekken in het opstellen van de prestatieafspraken;  de prestatieafspraken beter te integreren en te verankeren in de interne organisaties van de drie partijen (o.a. door aan te sluiten op de begrotingscyclus). De samenwerkingsovereenkomst beoogt geen prioriteiten te stellen. Deze worden bepaald bij het tot stand komen van de jaarlijkse prestatieafspraken. Begin 2023 bespreken we of de samenwerkingsovereenkomst aangepast moet worden omdat er wellicht andere wensen door het nieuwe college geformuleerd zijn. Proces We hebben afgesproken dat de gemeente en Zeeuwland zorgen voor actuele informatie, een actieve bijdrage aan overlegvormen en het tijdig opleveren van rapportages.

Op bestuurlijk niveau is er iedere zes weken overleg waarbij tenminste de directeur-bestuurder en de portefeuillehouder volkshuisvesting aanwezig zijn. Vaste agendapunten zijn:  de voortgang met betrekking tot de jaarlijkse wederkerige prestatieafspraken;  de stand van zaken met betrekking tot projecten;  de leefbaarheid en het maatschappelijk vastgoed. De afspraken die in de samenwerkingsovereenkomst op hoofdlijnen zijn vastgelegd, werken we jaarlijks uit in, wat formeel een bod is op de volkshuisvestelijke bijdrage zoals die in de Woonvisie is vastgelegd. Huidige situatie Momenteel leven we in tijd waarin van de oorlog in Oekraïne, die allereerst desastreuze gevolgen voor de bevolking daar heeft. Als gevolg daarvan zijn grote stromen vluchtelingen op gang gekomen. Daar staan wij voor klaar en in samenwerking met de gemeente leveren wij onze bijdrage aan het huisvesten van deze ontheemde Oekraïners. Daarnaast zijn de economische gevolgen bij het opstellen van deze bieding al voelbaar, maar nog niet volledig te overzien. We maken ons zorgen over de gevolgen daarvan voor onze huurders. De energierekening stijgt snel en dreigt onbetaalbaar te worden, voor zover die nu nog betaalbaar is. Bovendien ervaren we een woningmarktcrisis die doorstroming verhinderd. Onze nieuwe portefeuillestrategie geeft richting aan de transformatie en de verduurzaming van de woningvoorraad.

Deze is gericht op instandhouding van de omvang van het aantal woningen. Dat is een trendbreuk na de geleidelijke krimp van de voorraad in de afgelopen jaren. We zijn graag bereid om ook in de gemeente Schouwen-Duiveland een bijdrage te leveren aan de nieuwbouwopgave.

2

Aan het begin van 2022 trad het nieuwe kabinet aan. In het coalitieakkoord heeft het onderwerp wonen en de woningmarktcrisis terecht veel aandacht gekregen. Het goede nieuws is dat de verhuurderheffing eindelijk wordt afgeschaft. Daar hadden we op gehoopt. Deze middelen hebben we namelijk hard nodig om de noodzakelijk woninginvesteringen de komende decennia te kunnen bekostigen. Landelijk zullen hierover afspraken worden gemaakt met de overheid. Meer dan welkom is daarnaast de herwaardering van de rol die corporaties hebben in de volkshuisvesting. Het kan zijn dat we door de gevolgen van bovenstaande zaken een aantal activiteiten niet, of niet geheel kunnen uitvoeren. Tijdens de zes-wekelijkse “Bestuurlijke overleggen” houden wij elkaar hiervan op de hoogte. Bod 2023 Het bod, waarin afspraken staan opgenomen voor 2023 en een verdere doorkijk naar de jaren erna, hebben de instemming van de Stichting Huurdersbelangen Zeeuwland (SHZ) en houdt rekening met de prioriteiten die de drie partijen (gemeente, SHZ en Zeeuwland) geformuleerd hebben. Daar waar we vinden dat de gemeente een actieve en concrete rol speelt in de afspraken is dit in rood aangegeven. Graag ontvangen wij uw beoordeling van ons bod en tevens van de rol en activiteiten die wij van u vragen.

Zodra we uw beoordeling ontvangen hebben, leggen we deze afspraken vast in een document wat we formeel aanmerken als de prestatieafspraken 2023.

Zierikzee, juni 2022

Marco van der Wel Directeur-bestuurder

3

In 2023 gaan we het volgende doen:

Beschikbaarheid van woningen AMBITIE We willen voldoen aan de huidige en toekomstige wensen van verschillende doelgroepen en zorgen dat er een voldoende divers en passend aanbod aan (huur)woningen aanwezig blijft.

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? 2.1 Zeeuwland actualiseert haar vastgoedstrategie. De gemeente adviseert hierover, onder andere op basis van de Woonvisie en door het aanleveren van recente gegevens over demografie. We stellen gezamenlijk een investeringsagenda vast voor de woningvoorraad in de kernen van Schouwen-Duiveland, voor een periode van vijf jaar. Gedurende de looptijd van deze uitvoeringsagenda behoudt Zeeuwland de woontitels van gesloopte woningen mits deze binnen vijf jaar na sloop in dezelfde of andere kernen worden ingezet. De investeringsagenda bevat de te verkopen woningen, de te slopen woningen, de te verbeteren woningen en de nieuwbouw van woningen.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 In 2021 hebben we onze vastgoedstrategie op hoofdlijnen vastgesteld. Aan de hand van o.a. de kernprofielen die we in samenwerking met de gemeente opstellen gaan we per kern op complexniveau de vastgoedstrategie verder invullen. Daar waar nog geen kernprofielen zijn vastgesteld nemen we in onze vastgoedstrategie vooralsnog no regretmaatregelen op. Onze vastgoedstrategie houdt op hoofdlijnen het volgende in:  We investeren in kernen en wijken met woningen waar vraag naar is  We maken onze bestaande woningen meer toekomstbestendig en realiseren (vervangende) nieuwbouw  We houden woningen beschikbaar voor lage middeninkomens  We verkopen grondgebonden woningen om starters te helpen  We verbeteren de energieprestaties van onze woningen om woonlasten te verlagen en klimaatdoelstellingen te behalen  We breiden uit met levensloopbestendige, compacte woningen voor senioren en woningen voor specifieke doelgroepen

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder Actualiseren van de investeringsagenda aan de hand van de gezamenlijke visie op de toekomst van de kernen

De laatste jaren zien we onze woningvoorraad door verdunning en verkoop afnemen. Om tegemoet te komen aan de veranderde 4

AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

2.2

De gemeente houdt de Woonvisie actueel door gebruik te maken van recente cijfers over demografie en woningmarkt. De gemeente legt deze gegevens vast in een kernprofiel voor alle 17 kernen.

2.3

Zeeuwland brengt voor de doelgroep van beleid vraag en aanbod in beeld en zorgt voor optimale inzet van de woningvoorraad.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 prognoses kiezen nu voor uitbreiding van onze woningvoorraad. We zoeken in heel ons werkgebied nog locaties voor 200 nieuwe woningen. In de gemeente SchouwenDuiveland bieden we aan om tot 2030 rond de 140 nieuwbouwwoningen aan onze voorraad toevoegen. De gemeente moet een en ander ook ruimtelijk mogelijk maken. Aan de hand van de kernprofielen en de vastgoedstrategie zetten we een uitvoeringsagenda op voor die kernen waar we gezamenlijk een visie hebben over de toekomst. Aan de hand van de opzet en de planning die we in 2020 hebben opgezet zijn we in 2021 gestart met de uitwerking in de kernen Dreischor, Brouwershaven, Burgh-Haamstede en Bruinisse. In 2022 zijn o.a. Sirjansland en Zonnemaire uitgewerkt In 2023 zullen we in overleg met de gemeente verder gaan met het opstellen van kernprofielen van de overige kernen. De gemeente legt recente cijfers (o.a. uit de geactualiseerde WMA 2020) vast in een kernprofiel voor alle 17 kernen. We presenteren twee maal per jaar de gegevens over wachttijden, mutaties per kern. Doorstroming naar geschikte woningen en beter benutten van beschikbare woningen is essentieel voor de beschikbaarheid van woningen en het bedienen van de verschillende doelgroepen. We bieden onze oudere huurders meer mogelijkheden om uit eengezinswoningen door te stromen naar andere, beter passende sociale huurwoningen, onder andere door

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

Gezamenlijk actualiseren van de huishoudensprognoses

We blijven de wachttijden en aantal reacties monitoren en delen deze in het Bestuurlijk overleg.

5

AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

actieve begeleiding. Hiermee creëren we een verhuisketen waarmee we verschillende doelgroepen kunnen bedienen. Aan het eind van de verhuisketen kunnen we huurwoningen verhuren of verkopen aan starters.

We vinden het belangrijk om een goede marktwaarde van de bestaande (huur)woningen te behouden en maken daarom de

2.4

Zeeuwland brengt in beeld welke woningen levensloopbestendig zijn of welke levensloopbestendig te maken zijn en welke woningen flexibel inzetbaar zijn. Dit overzicht maakt onderdeel uit van de investeringsagenda.

We willen gebruik maken van de extra vrije toewijzingsruimte van 7,5%. Hiermee garanderen we dat minimaal 85% van onze woningen met een huurprijs onder de liberalisatiegrens van € 763,47 toegewezen worden aan de doelgroep eenpersoonshuishoudens met een inkomen tot en met 40.765 euro (prijspeil 2022) en meerpersoonshuishoudens met een inkomen tot en met 45.014 euro (prijspeil 2022). We zien nl. dat met name bij herstructureringsprojecten en bij huurders die gebruik maken van de Trouwe huurdersregeling de reguliere ruimte van 7,5% snel ingevuld wordt en wellicht niet voldoende is. In onze nieuwe vastgoedstrategie is de ambitie verwerkt dat het huidig aantal levensloopbestendige woningen (40% van ons totaal bezit) in de komende 10 jaar ongeveer 50% van ons totaal bezit gaat uitmaken.

We voeren onze portefeuillestrategie verder uit en voegen levensloopwoningen toe aan onze woningvoorraad.

6

AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? woningvoorraad 2.5 De gemeente biedt levensloopbestendiger arrangementen om het aanpassen en flexibeler. van de eigen woning te stimuleren.

2.6

We bereiden ons voor op het onttrekken aan de woningvoorraad door sloop, herstructurering en vervangende nieuwbouw van toekomstige verouderde en minder courante huur- en koopwoningen in transitie en balanskernen.

2.7

We bouwen alleen nog nieuwe

2.9

2.8

Aanpassingen aan huurwoningen voor mensen met een beperking worden gezamenlijk uitgevoerd volgens de taakverdeling in het werkproces ‘Wmo woningaanpassing’. We onderzoeken samen arrangementen voor de bestaande voorraad in transitieen balanskernen gericht op het verkleinen van de voorraad zoals samenvoeging, functieverandering, het uitruilen van woontitels tussen kernen en (tijdelijke) oplossingen voor leegstand. Gemeente Schouwen-Duiveland richt een innovatietransformatiefonds op. Nieuwe sociale huurwoningen, die bestemmingsplanmatig zijn vastgelegd, hoeven geen bijdrage te doen aan dit op te richten Transitiefonds. We informeren elkaar over veranderende vraag van

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 De gemeente biedt de volgende arrangementen: - blijverslening - duurzame particuliere woningverbetering In 2022 zullen beide leningen samengevoegd worden tot de ‘Duurzaam en Langer Thuis’ lening die zowel voor aanpassing als verduurzaming van de woning ingezet kan worden. De gemeente en Zeeuwland geven uitvoering aan hun taak volgens het werkproces.

In bijlage 1 staat aangegeven aan welke nieuwbouwplannen we werken

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

De gemeente en Zeeuwland geven uitvoering aan hun taak volgens het werkproces

Aan de hand van de investeringsagenda maken we hier afspraken over. Afhankelijk van de door de gemeente toegewezen locaties maken we hier afspraken over.

De gemeente bepaalt de spelregels voor dit Innovatie-transformatiefonds en heeft dit vastgelegd in de Structuurvisie Wonen.

2 keer per jaar maken we de gezamenlijke analyse op basis van de gegevens over

We continueren deze afspraken ook in 2024 7

AMBITIE (huur)woningen die voorzien in de lokale behoefte of aantrekkingskracht hebben op vestigers, op locaties die de leefbaarheid, vitaliteit en structuur van de kernen verbeteren.

We willen dat woningzoekenden voor een sociale huurwoning binnen

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? woningzoekenden en stellen gezamenlijk vast of er aanleiding is om in de vraag te voorzien. 2.10 We onderzoeken kansen voor nieuwbouw van levensloop geschikte betaalbare woningen (tot € 180.000) voor een bredere doelgroep van 1- en 2-persoonshuishoudens en (tijdelijke) huisvesting voor (horeca)werknemers. 2.11 We onderzoeken kansen voor het vergroten van het aandeel middeldure huurwoningen (€ 600 - € 850) met een passende kwaliteit. 2.12 Zeeuwland onderzoekt haar mogelijkheden binnen de Woningwet om vrijesector huurwoningen (€ 711 - € 850) en middeldure koopwoningen (tussen € 200.000 en € 300.000) te realiseren. 2.13 We werken samen aan experimenten voor het huisvesten van jongeren en tijdelijke werknemers in tijdelijk verhuurbare huisvesting. 2.14 Zeeuwland realiseert nieuwbouw voornamelijk als levensloopgeschikte woning. 2.15 Zeeuwland monitort per halfjaar per kern de zoekduur van woningzoekenden, met voortschrijdend inzicht over de

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

wachttijden en mutaties per kern en bespreken dit in het “bestuurlijk overleg”. We willen graag een rol spelen in dit segment, indien dit past binnen de regelgeving en indien de markt het niet oppakt.

Mogelijkheden en locaties bespreken we in het “Bestuurlijk overleg”

Zie de uitgangspunten van onze vastgoedstrategie bij 2.1. Deze categorie heeft op dit moment niet onze eerste prioriteit.

Mogelijkheden en locaties bespreken we in het “Bestuurlijk overleg”.

Hierbij zoeken we bij voorkeur oplossingen in de permanente bouw, waarbij we streven naar een flexibele inzet voor verschillende doelgroepen van deze woningen. Dit beleid continueren we.

We continueren deze afspraken ook in 2024

De gegevens bespreken we twee maal per jaar tijdens het Bestuurlijk overleg

We continueren deze afspraken ook in 2024

8

AMBITIE een redelijke termijn een bij hun huishoudenssituatie en inkomen passende woning vinden.

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? laatste twee jaar. We bepalen gezamenlijk actie bij een zoekduur korter dan 3 maanden of bij een zoekduur langer dan 18 maanden. 2.16 Zuidwestwonen biedt, namens Zeeuwland, woningzoekenden die snel een woning willen de optie ‘direct te huur’ in het woonruimtebemiddelingssysteem 2.17

Zeeuwland garandeert actief woningzoekenden dat binnen een maximale wachttijd van drie jaar na inschrijving een passende woning wordt toegewezen.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

De optie ‘direct te huur “ is in het woonruimtebemiddelingssysteem Zuid West Wonen vervangen door een optie van “loting”. Dit is de manier voor woningzoekenden die met spoed een woning nodig hebben, om zonder inschrijfduur een woning te krijgen. Deze garantie verstrekken we ook in 2023.

9

Betaalbaarheid van woonlasten AMBITIE

NUMMER

We houden samen de 3.1 betaalbaarheid van de woonlasten van huurders in de doelgroep beheersbaar.

3.2

3.3

We werken samen ter 3.4 voorkoming van schuldenproblematiek en huisuitzettingen.

HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? Zeeuwland baseert de jaarlijkse huuraanpassing op de gemaakte afspraken in het Sociaal Huurakkoord.

De gemeente baseert de jaarlijkse indexering van belastingen en gemeentelijke heffingen op het gemiddelde van de loon- en prijsstijgingen. De gemeente stelt jaarlijks het beleid voor uitgifteprijzen van grond vast in haar Grondprijsbrief. Voor sociale woningbouw wordt maatwerk geleverd. Zeeuwland en de gemeente spreken af grondposities uit te wisselen als dit bijdraagt aan de te behalen doelen uit de Woonvisie.

Zeeuwland neemt het initiatief om huurders voorlichting te geven over het beheren van hun financiële zaken.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 We volgen bij de huurverhoging normaal gesproken de afspraken die gemaakt zijn tussen overheid, woonbond en de corporaties om de huur inflatievolgend te verhogen. Gezien de snel oplopende inflatie moeten we begin 2023 met onze huurdersvertegenwoordigers overeenstemming bereiken over een acceptabele huurverhoging, waarbij we zeker uit zullen komen op een lager percentage. We doen een beroep op de gemeente om de gemeentelijke heffingen voor onze huurders te bevriezen. Samen met een beperkte huurverhoging blijven de totale woonlasten zo voor onze huurders aanvaardbaar. In de grondprijsbrief 2022 is opgenomen dat de Sociale Grondprijs € 15.000 is per kavel onder de voorwaarde dat voor ieder verkocht kavel na realisatie van de nieuwe woning een sociale huurwoning uit de bestaande voorraad verkocht wordt voor maximaal € 180.000 om zo de doorstroming te bevorderen (sturingsmiddel bevorderen betaalbare doorstroming). In de grondprijsbrief 2022 is bovendien opgenomen dat er per project maatwerkafspraken gemaakt worden over de Sociale Grondprijs van een kavel als er géén verkoop van een sociale huurwoning tegenover staat. Zeeuwland zet hiervoor haar energie/budgetcoach in. Samen met de gemeente worden in het kader van het project “energiearmoede”

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

De gemeente stelt de indexering vast in de Kadernota De gemeente stelt de Grondprijsbrief vast. Voor sociale woningbouw wordt maatwerk besproken

Zeeuwland zet hiervoor haar energie/budgetcoach in.

10

AMBITIE

NUMMER

HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

3.5

De gemeente onderzoekt in overleg met Zeeuwland mogelijkheden voor het vroegtijdig signaleren van betalingsproblemen.

3.6

De gemeente geeft maatschappelijk werk een rol in de aanpak van de schuldenproblematiek en informeert haar inwoners over het minimabeleid.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

energiecoaches opgeleid die bewoners voorlichting geven over energiezuinig gedrag. Hierbij wordt ook een combinatie gemaakt met de klussendienst van de Zuidhoek voor het uitvoeren van kleine ingrepen/verbeteringen in huis. Zeeuwland richt haar werkprocessen zo in dat we betalingsproblemen vroegtijdig signaleren en waarbij we rekening kunnen houden met plotselinge verstoringen in de samenleving zoals de Coronacrisis en de oplopende inflatie. Het is ons door onze aanpak gelukt om de huurachterstanden beperkt te houden. De regionale aanpak van de ‘vroegsignalering’ is door een wetswijziging veranderd in de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs). Doel is nog steeds om huurachterstanden terug te brengen en huisuitzettingen te voorkomen. We monitoren de resultaten. We vragen de gemeente om hier juist in 2023 extra aandacht aan te geven vanwege de sterk oplopende energielasten voor huishoudens.

11

Energie en duurzaamheid AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? 4.1 Gemeente en Zeeuwland hebben We zien het als een een duurzaamheidsbeleid. We gezamenlijke betrekken elkaar bij de inhoud en verantwoordelijkheid werken samen aan de uitvoering. van huurders, Dit wordt vertaald in concrete corporatie en acties in de investeringsagenda en gemeente om stappen in het gezamenlijk uitvoeren van te zetten in de projecten en pilots. verduurzamingsopgave. De ambities van partijen dragen hieraan bij: -de ambitie van gemeente SchouwenDuiveland is in 2040 energieneutraal te zijn. -de ambitie van Zeeuwland is in 2050 CO2-neutraal te zijn. 4.2

Eind 2021 hebben we een Transitievisie warmte klaar, met daarin per buurt een tijdpad voor de ontwikkeling van een alternatieve energievoorziening en

4.3

We onderzoeken de inzet van maatregelen waarmee de ambities worden gerealiseerd, zowel voor gemeentelijk vastgoed en corporatiebezit als voor bedrijfsmatig en particulier bezit. De gemeente stelt, in samenspraak met andere partijen waaronder Zeeuwland, een Transitievisie warmte voor Schouwen-Duiveland op.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

Ons duurzaamheidsbeleidsplan is in 2022 geactualiseerd De uitkomsten van deze actualisatie hebben ook een directe relatie met onze portefeuillestrategie. De vertaling van beide beleidsdocumenten, samen met de kernprofielen vinden hun weerslag in de toekomstige acties per kern en complex. De voortgang bespreken we in het bestuurlijk overleg en tijdens de bijeenkomsten over de uitwerking van kernprofielen. Het project Aquathermie is een samenwerking tussen gemeente, Zeeuwland en Zeeuwind. De gemeente is initiatiefnemer. Zeeuwland participeert. We doen gezamenlijk onderzoek in samenspraak met de wijk naar de mogelijkheden van verduurzaming van de wijk Malta. Een van de opties die wordt onderzocht is aquathermie. Deze maatregelen nemen we op in de investeringsagenda.

We leveren een bijdrage aan de Transitievisie Warmte die eind 2021 door de raad is vastgesteld. De Transitievisie Warmte van de gemeente moet Zeeuwland duidelijkheid geven over welke alternatieve warmtevoorziening de gemeente verwacht te realiseren in de verschillende wijken en/of buurten.

Uitvoering geven aan de Transitievisie warmte met wijkuitvoeringsplannen

12

AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

het geleidelijk vervangen van aardgas.

We streven naar een lager energieverbruik door verbetering van de energetische kwaliteit van de bestaande woningvoorraad (technische aspecten).

4.4

4.5 We streven naar een lager energieverbruik door woongedrag van huishoudens.

4.6

Zeeuwland benut het onderhoud aan woningen om de energetische kwaliteit te verbeteren. Zeeuwland conformeert zich aan de wettelijke eisen en normen bij onderhoud en gaat verder waar en wanneer dat kan. De concrete vertaling wordt gemaakt in de jaarlijkse prestatieafspraken.

De gemeente geeft woningisolatie en energieneutraal maken van de woningen prioriteit. Zeeuwland ondersteunt huurders bij het verlagen van energieverbruik door het geven van voorlichting over gedrag en over het toepassen van maatregelen met een bewezen resultaat.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

Sluitende businesscases die de betaalbaarheid van warmte-alternatieven garanderen. We overleggen en werken graag samen met de gemeente om wijk- en buurtgebonden transitieplannen en de opgaven van Zeeuwland zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen Onze doelstelling tot 2022 was om onze woningen gemiddeld naar een B-label te verbeteren. Dit hebben we al ruimschoots behaald. We werken nu toe om onze woningen aan de nieuwe norm (de Standaard) te laten voldoen. In 2023 werken we onze geactualiseerde duurzaamheidsplan verder uit. Zo zullen we in 2023 het plan uitwerken om woningen met een E, F en G label voor 2028 versneld en gefaseerd aan te pakken. Daarnaast continueren we de acties die we in 2022 gestart zijn om “hittestress” tegen te gaan zoals het vergroenen van tuinen en openbare ruimtes Voor 2023 is het voornemen over ons gehele woningbezit € 4.300.000 uit te geven aan energie en verduurzamingsmaatregelen. De gemeente stimuleert woningeigenaren en geeft subsidie voor isolatie van particuliere woningen. Deze regeling is verlengd tot 2028 In 2022 zijn we gestart om ook zonnepanelen aan te bieden aan nieuwere woningen met een A label. In 2023 zullen we een gedeelte van deze panelen nog plaatsen. Daarnaast wijzen wij onze huurders ook actief op de mogelijkheid dat zij

13

AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

4.7

4.8

We streven bij nieuwbouw naar het realiseren van woningen die CO2neutraal zijn.

4.9

Zeeuwland onderzoekt de mogelijkheden voor financiële stimulans in het verlagen van energieverbruik door huishoudens, onder andere bij aankoop van elektrische apparatuur. De gemeente onderzoekt de mogelijkheden voor financiële stimulans voor minima in het verlagen van energieverbruik.

Nieuwbouw wordt aardgasvrij gebouwd en voldoet aan de BENGnormen. Waar mogelijk realiseren we nu al CO2 neutraal. Zeeuwland conformeert zich aan de wettelijke eisen en normen bij nieuwbouw en gaat verder waar en wanneer dat kan. De concrete vertaling wordt gemaakt in de jaarlijkse prestatieafspraken.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

een aansluiting voor elektrisch koken aan kunnen vragen. Zeeuwland onderzoekt de mogelijkheden om voor onze huurders door derden een aantrekkelijk aanbod te leveren.

De gemeente voert het onderzoek uit en maakt de afweging of financiële stimulans voor minima mogelijk is. Bijzondere bijstandsvergoedingen door de gemeente zo inrichten dat ook elektrische apparaten aangeschaft kunnen worden met een gunstig energielabel. Hiermee vermindert het gebruik aan energie en dit heeft een gunstig effect op de totale woonlasten. We leveren woningen op die voldoen aan BENG norm. Daar waar mogelijk leveren we woningen “Nul op de meter” op.

14

Inzet in wijken en buurten AMBITIE

NUMMER

We bevorderen de leefbaarheid door de inzet van mensen en middelen op elkaar af te stemmen.

5.1

5.2

HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? We werken samen in het verzamelen van gegevens om de leefbaarheid in de kernen te meten.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

We werken samen aan het bevorderen van de leefbaarheid door gebiedsgerichte activiteiten. We streven er naar om nieuwe kansrijke initiatieven die langdurig bijdragen aan het bevorderen van de leefbaarheid binnen korte tijd te realiseren.

Daar waar het kan zal de gemeente initiatieven van organisaties of particulieren stimuleren of faciliteren, bijvoorbeeld door het subsidiëren van de “inwonerskrant”. Zeeuwland continueert de inzet van de groencoach die bewoners o.a. helpt en faciliteert bij het onderhoud van hun tuin. We zetten leefbaarheidsarrangementen op met partners voor kwetsbare groepen. Hierbij steken we niet alleen in op arrangementen en afspraken met professionals, maar gaan we ook onderzoeken hoe we de buurt hier een rol in kunnen geven.

De gemeente heeft een overzicht beschikbaar van de gegevens over leefbaarheid.

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder We introduceren een methodiek om de leefbaarheid frequent te meten. Jaarlijks beoordelen we welke bewonersinitiatieven we ondersteunen

We continueren onze bijdrage aan het plan van de Zuidhoek om in Schouwen-Duiveland een slim, elektrisch en fijnmazig vervoersnetwerk op te zetten dat kwetsbare ouderen uit hun isolement verlost. Dit is goed voor het klimaat, de leefbaarheid in de kleine dorpen én de werkgelegenheid op het eiland. Binnen Schouwen-Duiveland zijn immers de thema’s leefbaarheid en mobiliteit al langer een belangrijke uitdaging: het dunbevolkte, uitgestrekte gebied vraagt om impulsen in de leefbaarheid van kleine kernen en mobiliteitsinitiatieven die inwoners van Schouwen-Duiveland mobiel en actief houden. Door de link te leggen met De Zuidhoek en 15

AMBITIE

NUMMER

5.3 We realiseren een leefbare en veilige omgeving waar iedereen zich thuis voelt.

5.4

We zorgen dat de 5.5 kwaliteit van de openbare ruimte overal op orde is en 5.6 klaar voor de klimaatveranderingen.

HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

De gemeente faciliteert en regisseert in het opstellen van stads- en dorpsvisies. We voeren acties uit die gericht zijn op veiligheid, in samenwerking met andere organisaties. De verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in convenanten: -‘Convenant en besluit in het kader van het samenwerkingsverband Huurdersoverlast SchouwenDuiveland’ -‘Convenant aanpak drugscriminaliteit Zeeland-WestBrabant’ -‘Convenant buurtbemiddeling Schouwen-Duiveland’ We stemmen activiteiten in de openbare ruimte op basis van een meerjarenplan op elkaar af. We koesteren en beschermen de stevige groenstructuren in de wijken en kernen en vergroten die als onderdeel van plannen voor herontwikkeling of herstructurering,

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 daarbij specifiek het ‘creëren van basisbanen’ geeft het de initiatieven de kans om juist net over de eerste lastige drempels heen te komen of om een bepaalde massa te kunnen creëren. Bijvoorbeeld in de ontwikkeling van mobiliteitshubs en het aanbieden van ‘leefbaarheidsdiensten’ in wijken en kernen. Voorzieningen die anders niet gerealiseerd zouden kunnen worden. Zo wordt gezamenlijk gewerkt aan een ‘parallelle arbeidsmarkt’. De gemeente onderzoekt welke kernen ondersteund worden in het opstellen van stadsen dorpsvisies. Zeeuwland continueert de deelname in de convenanten:  Huurdersoverlast  Drugscriminaliteit  Buurtbemiddeling

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

Dit continueren we.

De gemeente geeft inzicht in haar projectplanning. Bij nieuwbouw- en herstructureringplannen bespreken we de mogelijkheden.

Dit continueren we

16

AMBITIE

NUMMER

5.7

5.8

We stimuleren het gebruik van maatschappelijke voorzieningen.

5.9

5.10

We stimuleren mensen om te participeren naar vermogen, te werken aan hun ontwikkeling en een maatschappelijke bijdrage te leveren aan hun omgeving.

5.11 5.12

5.13

HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? met aandacht voor spelen, bewegen en ontmoeten. De gemeente zorgt voor het onderhoud van het openbaar groen volgens de beleidskaders (snoeien, straten vegen, onkruidbestrijding, maaien, onderhoud bomen). Zeeuwland gaat bij herstructurering in overleg met de gemeente om een optimale invulling van de openbare ruimte te realiseren. De gemeente gaat samen met Zeeuwland het gebruik van maatschappelijke voorzieningen monitoren. We onderzoeken op welke wijze het gebruik van maatschappelijke voorzieningen (zoals dorpshuizen) kan worden gestimuleerd. De gemeente faciliteert mogelijkheden voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Zeeuwland streeft ernaar om opdrachten te verstrekken aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. In het contact met huurders wijst Zeeuwland hen op het benutten van mogelijkheden tot zinvolle dagbesteding.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023

PRESTATIEAFSPRAAK 2024 en verder

We overleggen met de gemeente over de gevolgen voor de inrichting van de openbare ruimte bij toekomstige planontwikkelingen.

Dit is vast onderdeel van ons werkproces

De gemeente ontvangt van de besturen van de dorpshuizen een overzicht van activiteiten. De gemeente evalueert haar subsidiebeleid en onderzoekt mogelijkheden om gebruik van dorpshuizen te stimuleren. Zeeuwland continueert de bijdrage voor het project “thuis in je dorpshuis”. De gemeente geeft hieraan uitvoering via sociaal werkbedrijf ‘ De Zuidhoek’ in Zierikzee.

In 2023 evalueren we de afspraken met de gemeente over de dorpshuizen

Zeeuwland continueert de contracten met “de Zuidhoek”.

Dit continueren we

Dit is een doorlopend aandachtspunt in de contacten met onze huurders.

Dit is onderdeel van ons werkproces

17

Sociaal-maatschappelijke opgaven en zorg AMBITIE We maken het mogelijk dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig wonen, met een afweging of ondersteuning vanuit hun netwerk meerwaarde heeft

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? 6.1 De gemeente stelt samen met Zeeuwland een Plan van Aanpak ‘Langer zelfstandig wonen’ op.

6.2

De gemeente stimuleert de uitstroom vanuit maatschappelijke opvang en beschermd wonen naar reguliere woonruimte, Zeeuwland faciliteert de huisvesting.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 Onderzoeken of we in overleg met o.a. de gemeente een visie kunnen ontwikkelen of afspraken kunnen maken op het gebied van “langer zelfstandig thuis wonen”. Waarbij we ons niet willen beperken tot ouderen, maar ook andere vormen van extramuralisering vorm willen geven. In samenwerking met Emergis zetten we het project Kansrijk Wonen voort, waarbij Zeeuwland een bijdrage levert aan de kosten voor coördinatie door Emergis. De gemeente, de zorgaanbieders en Zeeuwland leveren een bijdrage volgens het convenant met werkafspraken ‘uitstroom beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang regio Oosterschelde’. We hebben met gemeente en zorgaanbieders in het kader van het programma “Weer Thuis!” werkafspraken gemaakt. Doel van dit programma is het gezamenlijk creëren van een goede basis zodat een cliënt bij uitstroom uit beschermd wonen of de maatschappelijke opvang zijn plek terugvindt in de samenleving. Niet alleen het belang van de persoon in kwestie wordt hierin meegenomen maar ook dat van de omwonenden. Het programma is daarmee een belangrijke schakel tussen het wonen in een intramurale setting en terugkeer in de wijk. We continueren onze samenwerking binnen de methodiek “Weer thuis”.

PRESTATIEAFPSRAAK 2024 en verder De gemeente stelt in 2024 een plan van Aanpak ‘Langer zelfstandig wonen’ op.

De gemeente levert een bijdrage conform de werkafspraken ‘uitstroom beschermd wonen en maatschappelijke opvang’.

18

AMBITIE

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF? 6.3 De gemeente biedt begeleiding aan inwoners die zorg nodig hebben, Zeeuwland faciliteert de huisvesting.

6.4

6.5

We zorgen ervoor dat mensen met een welzijns- en/of zorgvraag passend geholpen worden

6.6

We geven uitvoering aan de taakstelling huisvesting statushouders.

6.7

We informeren elkaar over initiatieven voor wonen met zorg om wens en behoefte op elkaar af te stemmen. De gemeente inventariseert de behoefte aan intramurale / extramurale zorg in verhouding tot het huidige aanbod. Dit gebeurt in het kader van de te ontwikkelen beleidsvisie ‘opvang en wonen met zorg’, inclusief afwegingskader voor zorginitiatieven. We leggen onze samenwerking met lokale organisaties vast in convenanten: -‘samenwerkingsovereenkomst Openbare Geestelijke Gezondheidszorg gemeente Schouwen-Duiveland’ De taken en verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in de richtlijnen ‘Plan Inburgering en Participatie (PIP)’.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 We continueren de deelname aan het OGGZ netwerk. In de gemeente begeleiden we gemiddeld 90-95 bewoners die hulp nodig hebben of overlast veroorzaken. We gaan in gesprek met de gemeente en overige partijen over de regierol en verantwoordelijkheden (bij crisissituaties) en welke maatwerkoplossingen mogelijk zijn. Dit onderwerp bespreken we doorlopend tijdens het “bestuurlijk overleg”.

PRESTATIEAFPSRAAK 2024 en verder Dit continueren we

Dit continueren we

De gemeente hanteert de Beslisboom Zorglandschap bij haar beleidsvisie ‘Zorglandschap’. De gemeente stelt een Uitvoeringsprogramma bij de beleidsvisie Zorglandschap op om de opgave wonen met zorg tot 2030 te realiseren. De gemeente evalueert de samenwerking.

Het convenant ‘samenwerkingsovereenko mst Openbare Geestelijke Gezondheidszorg’ wordt geactualiseerd.

We huisvesten de statushouders in de gemeente conform de taakstelling. Naast de huisvesting willen we ook speciale aandacht voor de begeleiding van de gehuisveste statushouders. In 2022 is de taakstelling 46 statushouders. De verwachting is dat dit in 2023 hoger zal liggen.

Dit continueren we

19

AMBITIE

We stimuleren mensen om een sociaal netwerk op te bouwen waardoor ze zoveel mogelijk in staat zijn problemen zelf of binnen het eigen netwerk op te lossen en problematische eenzaamheid wordt tegengegaan.

NUMMER HOE GAAN WE DIT REALISEREN / WAT SPREKEN WE AF?

6.8

We faciliteren mogelijkheden om een sociaal netwerk op te bouwen door initiatieven van inwoners te ondersteunen. Voorbeelden zijn: ‘Thuis in je dorpshuis’, ‘Thuis in de kern’, ‘Tafelen in de buurt’.

6.9

We stimuleren inwoners om hun verantwoordelijkheid te nemen, betrokkenheid te tonen en elkaar onderling hulp te bieden. De gemeente doet dit door cliëntondersteuning, vrijwilligerswerk en mantelzorg te faciliteren. Zeeuwland attendeert hun huurders op de mogelijkheden tot activiteiten in de buurt en speelt hierbij zo mogelijk een enthousiasmerende en verbindende rol.

PRESTATIEAFSPRAAK 2023 Ook leveren we een bijdrage in het tijdelijk huisvesten van ontheemde Oekraïners door het beschikbaar stellen van woningen waarvan we de sloop uitstellen. Daarnaast stellen we tijdelijk woningen beschikbaar die we pas later gaan verkopen De gemeente evalueert samen met Zeeuwland het initiatief ‘Thuis in je dorpshuis’. We continueren onze bijdrage in het project “Deelauto”. De deelauto’s worden vooralsnog in Zierikzee geplaatst. Voor de zomer van 2023 evalueren hoe deze oplossing werkt. We onderzoeken de mogelijkheden om aan te sluiten bij initiatieven van andere organisaties zoals de gemeente, Zuidhoek of grotere ondernemingen. Met de inzet van een deel van ons wagenpark trachten we de mobiliteit en daarmee de bereikbaarheid van voorzieningen in SchouwenDuiveland in stand te houden of te verbeteren. We ondersteunen en faciliteren de verschillende bewonerscommissies en spontane initiatieven van bewoners. Daar waar het kan zal de gemeente en Zeeuwland initiatieven stimuleren of faciliteren

PRESTATIEAFPSRAAK 2024 en verder

Dit continueren we

20

Financieel Van woningcorporaties wordt gevraagd om de komende jaren aanmerkelijk meer te investeren. Daar zijn verschillende redenen voor. Woningen zijn onderhevig aan functionele veroudering. Om de woonkwaliteit op peil te houden zijn renovaties nodig en soms is sloop en vervangende nieuwbouw onvermijdelijk. Daarnaast liggen er grote opgaven op het terrein van de verduurzaming van de woningvoorraad. In 2050 dient de gehele woningvoorraad gasloos en CO2 neutraal te zijn. Ook is het belangrijk dat de woningen desondanks betaalbaar blijven voor de doelgroep. De afschaffing van de verhuurderheffing biedt voor al deze opgaven meer financiële ruimte. Het risico bestaat niettemin dat er op de korte termijn zo veel investeringen worden gedaan, dat dit ten koste gaat van de investeringsmogelijkheden op de langere termijn. In de toekomst kan de situatie ontstaan dat de investeringsmogelijkheden onvoldoende zijn. Zeeuwland wil dat voorkomen en streeft naar een evenwichtig investeringsniveau en vindt het van belang om een beleid te voeren dat een duurzaam verdienmodel oplevert. Het gaat er hierbij om dat Zeeuwland haar maatschappelijke rol, in het bijzonder via het aanbieden van kwalitatief goede en betaalbare woningen, als een rentmeester in lengte van jaren wil blijven vervullen. Hieronder vindt u een overzicht van onze verwachte inkomsten en uitgaven voor de komende periode.

Uitgaven en inkomsten Zeeuwland (over totaal woningbezit) x € 1000 2022

2023

2024

2025

2026

Inkomsten Huur Verkoop Overige Totaal inkomsten

41.698 4.530 1.738 47.966

42.855 5.072 1.949 49.876

43.863 4.742 1.841 50.446

44.766 5.005 1.970 51.741

45.912 5.039 1.957 52.908

Uitgaven Onderhoud Verbetering/Duurzaamheid Nieuwbouw Bedrijfslasten Belastingen en heffingen Rentelasten Totaal uitgaven

-14.023 -4.416 -13.729 -8.396 -9.626 -5.398 -55.588

-11.593 -4.280 -20.384 -8.534 -10.413 -5.315 -60.519

-11.648 -4.458 -13.296 -8.679 -10.740 -5.332 -54.153

-11.658 -4.556 -15.439 -8.830 -11.032 -5.359 -56.874

-13.809 -4.488 -11.861 -9.182 -10.969 -5.383 -55.692

Financieringsactiviteiten

7.622

10.643

3.707

5.133

2.784

Bijlage Nieuwbouw 21

Het (nieuwbouw/ontwikkel) programma ziet er voor 2023 als volgt uit: Fase Voorbereiding 2023

Naam project EmmawegMauritsweg

Plaats Renesse

Ooststraat

Dreischor

6

Levensloopbestendige woningen

Moggestraat

Dreischor

10

Goemanstraat

Dreischor

5

Zweedsestraat

Ouwerkerk

7

Levensloopbestendige woningen Levensloopbestendige woningen Levensloopbestendige woningen Levensloopbestendige woningen

Jac Catsstraat / vd Brouwershaven Kloosterstraat

Fase Aanvang bouw 2023

Fase Oplevering 2023

Naam project MFC locatie

Plaats Zierikzee

Uitbreidings nieuwbouw Uitbreidings nieuwbouw Naam project Deltastraat Hertsbekestraat fase 2

BurghHaamstede Renesse Plaats Bruinisse

Aantal Toelichting 29 toekomstvisie

9

Aantal Toelichting 49 Huisvesting Emergis 28

Levensloopbestendige woningen 12 / Levensloopbestendige 24 woningen Aantal Toelichting 12 Levensloopbestendige woningen

22