20220412 Raadsbrief Onderzoek mogelijkheden permanente uitbreiding terrassen bijlage 2

Interne Memo

Mogelijkheden permanente terrasuitbreiding Datum

:

7 april 2022

Onderwerp

:

Terrasuitbreiding in zomerperiode / motie van 11 nov. 2022: “in 2022 te onderzoeken op welke plaatsen er gedurende het zomerseizoen (1 mei t/m 31 augustus) permanent uitbreiding van terrassen zou kunnen worden toegestaan”.

Inleiding. Sinds maart 2020 ondersteunt de gemeente Schouwen-Duiveland de horecaondernemers door het, daar waar mogelijk, soepel toepassen van de horecaregelgeving. Een voorbeeld is de regeling waarbij de mogelijkheid wordt geboden om tijdens de coronacrisis de horecaterrassen tijdelijk uit te breiden. Doel hiervan is om meer terrasruimte te creëren en het terrasmeubilair ruimer uit te kunnen plaatsen. Zodoende kan redelijkerwijs aan de anderhalve meter afstandsregel worden voldaan. Op het oorspronkelijke terras zou afstand houden alleen mogelijk zijn als een aanzienlijk deel van het meubilair zou worden weggehaald. Met deze regeling wordt de terrasexploitatiecapaciteit behouden. De regeling duurt voort tot 1 januari 2023 voor de tijdvakken dat er nog sprake is van beperkende coronamaatregelen die maar een beperkt aantal bezoekers op de terrassen toestaat. Op dit moment zijn de coronamaatregelen zodanig versoepeld, of zelfs afgeschaft, dat de uitbreidingsterrassen niet mogen en hoeven te worden gebruikt. Op 11 november 2022 is in de gemeenteraad een motie vastgesteld waarin het college wordt verzocht te onderzoeken op welke plaatsen er gedurende het zomerseizoen (1 mei t/m 31 augustus) permanent uitbreiding van terrassen zou kunnen worden toegestaan.

Dit memo gaat in op de mogelijkheden van een dergelijke permanente regeling, het aanwijzen van mogelijke plaatsen van terrasuitbreiding, herinrichtingsprojecten en schetst een beknopt juridisch kader.

Wet en regelgeving. Voor het mogen exploiteren van een horecaterras en het mogen schenken van alcoholhoudende dranken op het terras is de exploitant in het bezit van een exploitatie-en terrasvergunning en een vergunning ingevolge de Alcoholwet. Afhankelijk van de situatie en locatie is ook een omgevingsvergunning benodigd. Verder is de exploitant gebonden aan de Wet Milieubeheer. Bijvoorbeeld voor het geluid vanuit zijn horecainrichting en terras. Er is de laatste 10 jaar veel jurisprudentie ontstaan over overlast vanuit terrassen en de noodzakelijke ruimtelijke inbedding van terraslocaties in bestemmingsplannen. Alle bij ons bekende terrassen zijn in de bestemmingsplannen opgenomen. Bij wijziging van de locatie of de omvang van het terras dient dat in het bestemmingsplan te worden aangepast. Nu, in voorbereiding op de komst van de Omgevingswet, passen we geen bestemmingsplannen meer aan maar verlenen we tijdelijke omgevingsvergunningen om het ruimtelijk te regelen. Voor het gebruik van ruimte voor een terras en het plaatsen van bouwwerken op een terras, zoals de terrasschermen en overkappingen, dient altijd een omgevingsvergunning te zijn verleend.

1/4

Een belangrijke pijler in de regelgeving is ons terrassenbeleid. Hieraan worden alle terrasvergunningaanvragen getoetst. Dit beleid is in 2017 i.s.m. de sector geactualiseerd. In het terrassenbeleid staan 3 zaken centraal welke uiteindelijk ook de vergunning vormen: • Invloed op woon en leefomgeving (overlast) Terrassen dragen bij aan een gezellige en gastvrije uitstraling van onze gemeente. Het exploiteren van een horecaterras kan vooral in de avonduren ook leiden tot overlast. De locatie van het terras en zijn omgeving is hierbij van belang. Bij een terras in de directe nabijheid van woningen of winkels zal eerder overlast worden ervaren dan bij een terras in een horecaconcentratiegebied. Een belangrijk criterium om overlast te voorkomen is de norm dat het terras slechts voor en ter breedte van de horeca-inrichting mag staan. Afgelopen twee jaar zijn vanuit enkele uitbreidingsterrassen klachten ontvangen over overlast. Zie hiervoor de memo klachten. • Veiligheid Een terras mag niet tot onveilige situaties leiden. Zo dient de loopafstand tot het terras welke aan de overzijde van een weg zijn gelegen zo kort mogelijk te zijn. De afstand tussen terras en rijbaan dient minimaal 1.5 meter te zijn t.b.v. voetgangers. Uiteraard mag de terrasexploitatie niet tot verkeersonveilige situaties leiden.

Afgelopen twee jaar zijn vanuit 2 van de uitbreidingsterrassen klachten ontvangen over verkeersonveilige situaties. Hierbij werden voetgangers de rijbaan op gedrongen. • Ruimtelijke kwaliteit Terrassen zijn medebepalend voor de aanzien van de openbare ruimte. Meestal is dat uitgewerkt in een beeldkwaliteitsplan. Dat is een plan dat zich vooral richt op functionele kwaliteiten in een specifiek gebied, waarbij veelal de na te streven beeldkwaliteit wordt beschreven. Zo’n beeldkwaliteitsplan kan uitspraken doen over de gewenste stedenbouwkundige en architectonische vorm en structuur van een bepaald gebied. Ook kan een beeldkwaliteitsplan uitspraken doen over de visuele kwaliteiten van de openbare ruimte en van de architectuur. Een beeldkwaliteitsplan kan een onderdeel zijn van de ruimtelijke onderbouwing, waarbij uitdrukkelijk een verband wordt gelegd tussen de karakteristieken van een gebied en de ruimtelijke ontwikkelingen. Het beeldkwaliteitsplan kan voor een horecaterras betekenen dat het terras aan de eisen van de beschreven ruimtelijke kwaliteit voor die kern moet voldoen. Gezien de tijdelijke invulling van de uitbreidingsterrassen afgelopen twee jaar hebben we geen kwaliteitseisen gesteld.

Dorps- en stadsvisies en herinrichtingsprojecten Voor onze kernen zijn programma’s of visies vastgesteld, op basis waarvan vervolgens ontwerpen voor de herinrichting van de openbare ruimte zijn gemaakt. Deze zijn al uitgevoerd of zijn in uitvoering. Daarbij zijn terrassen, maar ook winkeluitstallingen, specifiek onderdeel van de inpassing in die openbare ruimte geweest. Hierbij zijn alle belangen, zowel commercieel als ook vanuit de openbare ruimte, afgewogen om tot een voor iedere gebruiker zo goed mogelijke inrichting te komen. Meestal werd met een stuurgroep of klankbordgroep gewerkt. Samen werd gekozen voor materiaalkeuze voor bestrating en openbaar meubilair. Ook werden er afspraken gemaakt over verblijfsruimten, eenduidigheid in terrassen en terrasmeubilair en de exacte locatie van de terrassen in de onmiddellijke omgeving van het horecabedrijf (voor en ter breedte van het pand) . Welke uitbreidingsterrassen of terraslocaties zouden in aanmerking kunnen komen? We hebben de verleende vergunningen van de afgelopen 2 jaar van de grootste kernen voor tijdelijke uitbreidingsterrassen geïnventariseerd en zien het volgende beeld: •

Nieuwe Haven en Luitje Zierikzee. Hierbij zijn parkeervakken, openbaar meubilair en een informatiezuil tijdelijk opgeofferd en staan de terrasuitbreidingen niet voor en ter breedte van de horeca-inrichting. Op het Luitje, toch ook een verblijfsgebied, wordt in verhouding wel erg veel terrasruimte ingenomen. De terrassen op de Nieuwe Haven leverden 5 klachten van omwonenden, een handhavingsverzoek en een bezwaarschrift op. Deze locatie leent zich in beginsel niet voor terrasuitbreiding omdat niet voor en ter breedte van de horeca-inrichtingen kan worden uitgebreid. Het voetpad achter de terrassen moet beschikbaar blijven.

2/4

Een eventuele aanvraag voor vergunning zal ook in het licht van het herinrichtingsproject van de Nieuwe Haven en de Visie op de Openbare Ruimte moeten worden bekeken.

•

Havenplein Zierikzee Hierbij staan de uitbreidingsterrassen niet geheel voor en ter breedte van de horeca-inrichting maar dat hoeft geen bezwaar te zijn op dit plein. De terrasgrootte is indertijd binnen een herinrichtingsproject afgestemd en afgebakend. Het vergroten van de terrassen inclusief vaste schermen zou de uitvoering van de weekmarkt, kermis en de vele evenementen ernstig bemoeilijken. Het uitbreiden van de terrassen zonder vaste schermen biedt in beginsel wel mogelijkheden omdat die bij de kermis, evenementen en weekmarkt kunnen worden verwijderd. Voordeel van deze locatie is dat de terrasuitbreidingen geen negatieve invloed op woongenot hebben en het een verkeersluwe locatie is. Een eventuele aanvraag voor vergunning zal ook in het licht van het herinrichtingsproject van het Havenplein en de Visie op de Openbare Ruimte moeten worden bekeken.

•

Ring en Noordstraat Haamstede Hierbij staan de uitbreidingsterrassen veelal wel voor en ter breedte van de horeca-inrichtingen maar dat geldt niet voor alle. De tijdelijke opstelling van de uitbreidingsterrassen in de Noordstraat en de ingang van daaruit naar de Ring had regelmatig tot gevolg dat mensen redelijkerwijs geen afstand van elkaar konden houden of de rijbaan op werden gedwongen. Daarnaast zijn er meerdere parkeervakken tijdelijk opgeofferd. Een eventuele aanvraag voor vergunning zal ook in het licht van het herinrichtingsproject van Haamstede moeten worden bekeken.

•

Hogezoom, Lange Reke en Korte Reke Renesse Hierbij staan de uitbreidingsterrassen veelal wel voor en ter breedte van de horeca-inrichting. De herinrichting van de kern van Renesse (Masterplan), ter hoogte van Lange Reke en Korte Reke, is nog in volle gang en de terrassen zijn in het bouwplan/uitvoeringsplan ingepast. Hier zijn nu geen uitbreidingsmogelijkheden meer. Het deel van het Masterplan Renesse dat zich aan de Hogezoom bevindt is reeds 2 jaar in gebruik. Mogelijk is er op het Waterplein nog wat ruimte om uit te breiden. Een eventuele aanvraag voor vergunning zal ook in het licht van het herinrichtingsproject Masterplan moeten worden bekeken. Voordeel van deze locatie (Hogezoom/Waterplein) is dat de terrasuitbreidingen geen negatieve invloed op het woongenot hebben en het een verkeersluwe locatie is.

•

Bruinisse Hierbij staan de uitbreidingsterrassen niet altijd voor en ter breedte van de horeca-inrichting. Bij één terras is zelfs sprake van het innemen van het voetpad. Voor Bruinisse kunnen we vooralsnog geen locatie duiden die eventueel voor terrasuitbreiding in aanmerking kan komen. Ook voor Bruinisse geldt dat er een herinrichtingsproject is uitgevoerd. Een eventuele aanvraag voor vergunning zal ook in het licht van het herinrichtingsproject van Bruinisse moeten worden bekeken

Functies van de openbare ruimte De openbare ruimte wordt voor veel functies gebuikt zoals verkeer, verblijf, winkeluitstallingen, standplaatsen, kermissen en evenementen. Hier lopen veel belangen door elkaar. Wij zijn geen voorstander van het zonder onderbouwing loslaten van gemaakte afspraken binnen herinrichtingsprojecten of dorps- en stadvisies en hechten aan het bewaken van de ruimtelijke kwaliteit. Verder is ons uitgangspunt dat veiligheid en het voorkomen en beperken van overlast nog steeds gewaarborgd moet zijn. Ook willen we vasthouden aan het uitgangspunt dat een terrasuitbreiding niet ten koste van parkeerplaatsen en

3/4

openbaar meubilair mag gaan. Het betekent dat we vasthouden aan het kader zoals dat in het terrassenbeleid is geformuleerd. Naar onze mening zullen enkele van de exploitanten van de uitbreidingsterrassen voor een “zomeruitbreiding” in aanmerking kunnen komen. Daarbij tekenen we wel aan dat die waarschijnlijk niet de omvang van de coronaterrassen zullen hebben. Terrassen in de openbare ruime zitten namelijk al veelal aan hun maximale mogelijkheden gezien de andere functies van de openbare ruimte en de breedte van de horeca-inrichting. Daar komt bij dat naar onze mening er ook voldoende ruimte voor het verblijven en voortbewegen in onze kernen moet zijn zonder daarbij op een kluitje te lopen of te zitten. Wat kan wel? We stellen voor het initiatief bij de exploitant te leggen. Als deze meent dat hij of zij binnen ons terrasbeleid ruimte kan vinden voor terrasuitbreiding dan kan deze zich melden. Hij/zij kan een aanpassing van zijn terrasvergunning en een omgevingsvergunning aanvragen voor de periode van 1 mei 2022 tot en met 31 augustus 2022. In het najaar evalueren we de situatie en geven we eventueel daarna vergunning af voor jaarlijks voor die zomerperiode.

Het proces ziet er als volgt uit: De exploitant van een horecaterras kan in beginsel na de tijdelijke (corona)terrassenregeling voor een zomeruitbreiding (van 1 mei tot en met 31 augustus) in aanmerking komen indien men voldoet aan de volgende criteria: • Het gewenste terras staat voor en ter breedte van de horeca-inrichting en is een uitbreiding van het oorspronkelijke terras*. • Voor het terras wordt geen parkeercapaciteit en openbare voorzieningen opgeofferd • Met de terrasuitbreiding ontstaat geen verkeersonveiligheid of beperking van verkeersdoorstroming. Hij/zij dient eerst een “vooroverleg omgevingsvergunning” in. In het vooroverleg wordt gekeken naar de haalbaarheid van het terrasplan. Als men aan deze drie criteria voldoet en het vooroverleg heeft een positief resultaat opgeleverd kan de exploitant een terrasvergunning en omgevingsvergunning aanvragen waarbij zijn lopende vergunning kan worden aangepast. Daarbij wordt op de volgende onderdelen doorgetoetst: • We betrekken de eerder gemaakte afspraken in de herinrichtingsprojecten in de besluitvorming. • We toetsen aan de Beleidsregel terrassen Schouwen-Duiveland 2017 en vastgelegde planologische kaders • We kijken naar ruimtelijke mogelijkheden en beeldkwaliteit van omgeving en de kwaliteit van het terras zelf. • We kijken naar (civiel- en milieu)technische mogelijkheden.

Een en ander kan betekenen dat een exploitant moet investeren in passende terrasmeubilair en schermen. In andere gevallen kan het betekenen dat geen vaste schermen mogen worden gebruikt omdat de terrassen elk moment verwijderbaar moet kunnen zijn i.v.m. evenementen e.d. *Op het Havenplein staan niet alle terrassen precies voor en ter breedte van de horecabedrijven. Dat heeft te maken met de herinrichting van het plein enige jaren geleden. Deze terrassen vallen voor deze regeling wel onder het begrip "voor en ter breedte".

4/4