20220301 Raadsbrief Duurzame Sociale Mobiliteit Schouwen-Duiveland bijlage 2

Vervolgplan Werkinnovatieprijs De Zuidhoek Mei 2021 Oorspronkelijke plan Het plan voor Duurzame Sociale Mobiliteit Schouwen-Duiveland beschrijft de realisatie van een slim, elektrisch en fijnmazig vervoersnetwerk dat kwetsbare ouderen uit hun isolement verlost. Goed voor het klimaat, de leefbaarheid in de kleine dorpen én de werkgelegenheid op het eiland. Binnen Schouwen-Duiveland zijn immers de thema’s leefbaarheid en mobiliteit al langer een belangrijke uitdaging: het dunbevolkte, uitgestrekte gebied vraagt om impulsen in de leefbaarheid van kleine kernen en mobiliteitsinitiatieven die inwoners van Schouwen-Duiveland mobiel en actief houden. Het plan is aanvullend op de vele mooie (maatschappelijke) initiatieven die er al zijn op het eiland. Door de link te leggen met De Zuidhoek en daarbij specifiek het ‘creëren van banen in de parallelle arbeidsmarkt’ geeft het de initiatieven de kans om juist net over de eerste lastige drempels heen te komen of om een bepaalde massa (in een plattelandsregio als Schouwen-Duiveland) te kunnen creëren. Bijvoorbeeld in de ontwikkeling van mobiliteitshubs en het aanbieden van ‘leefbaarheidsdiensten’ in wijken en kernen. Voorzieningen die anders niet gerealiseerd zouden kunnen worden. Zo wordt gezamenlijk gewerkt aan een ‘parallelle arbeidsmarkt’.

Constateringen jury & adviseurs Start Foundation Start Foundation ziet met name de mogelijk grote maatschappelijke waarde die gecreëerd kan worden doordat er verbindingen worden gelegd tussen de domeinen leefbaarheid, mobiliteit en werkgelegenheid. De synergie en winst die dit voor de mensen op het eiland kan opleveren schat men als hoog in. Daarmee ziet men dat dit goed past bij de uitgangspunten van de parallelle arbeidsmarkt. Mocht dit idee uiteindelijk gaan werken in de krimpregio van Schouwen-Duivenland, dan is dit een schaalbaar concept voor andere delen van Nederland. Daarbij wordt een aantal aandachts-/verbeterpunten benoemd: 

Het business concept in het plan is niet duidelijk genoeg. Wat is nu precies het dienstenaanbod, waar wordt geld aan verdiend? Hoe gaat dat in de praktijk precies werken? Wie brengt het ondernemerschap erin? Hoe wordt gezorgd dat de duurzaamheid en levensvatbaarheid wordt gewaarborgd? Dit dient in een verkorte update concreter te worden uitgewerkt.



Welke sleutelpartijen zijn de drijvende kracht? Is er sprake van PPS of leunt het sterkt op publieke partijen? Is er een vervoerspartij bij betrokken? Er is een aantal belangrijke partijen die drivers zijn, te weten de gemeente, woningcorporatie Zeeuwland, De Zuidhoek en het platform SD Op Weg. Ook blijkt dat er een nauwe samenwerking wordt opgezet met de gemeentelijke vervoerscentrale die allerlei mobiliteitsbewegingen plant en coördineert. Het advies is om ook na te denken over de betrokkenheid van een ondernemer of onderneming die een belangrijke rol wil vervullen in het plan.



Financieel zijn er wat aandachtspunten. De overhead vindt men vrij fors. Daarnaast vindt men de bijdrage van publieke partijen prijzenswaardig, echter ook kwetsbaar. Op welke manier is dit initiatief ook in staat om zelf waarde te creëren (rentabiliteit)? Bij andere winnaars van de

Werkinnovatieprijs ziet men bijvoorbeeld een abonnementsstructuur voor burgers/consumenten bij afname van diensten. Is hier over nagedacht en hoe zou dat er dan uit moeten zien? 

De diensten die nu in het plan genoemd worden als mogelijke werkzaamheden binnen de parallelle arbeidsmarkt zijn er velen en divers: van maaltijden rondbrengen, mensen vervoeren tot tuinen schoffelen. Daarnaast ook diensten rond toerisme in het hoogseizoen. Men adviseert om meer focus aan te brengen en niet alles tegelijk te willen. E.e.a. lijkt ook met elkaar te concurreren (bijvoorbeeld toeristen en hulpbehoevenden) en daarmee af te leiden van de maatschappelijke impact die gerealiseerd kan worden. Ook het planningsaspect geeft men graag als aandachtspunt mee.

Focus vervolgplan: wat gaan we doen? Op basis van de feedback van Start Foundation wordt het volgende vervolgplan voor de 1e fase (juni 2021 – juni 2022) voorgesteld: we volgen een tweesporenbeleid, gebaseerd op het oorspronkelijke plan, met (gelijktijdige) focus op: 1. Leefbaarheid in de wijk – te starten met een groenvoorziening- en klusdienst in de wijk Malta, Zierikzee 2. Mobiliteit en ontmoetingen in de dorpen – te starten met vervoer en ontmoetingen in de dorpskernen Bruinisse en Zonnemaire. Daarin starten we de samenwerking op met de woningcorporatie, de dorpshuizen in de dorpskernen en de zorgpartijen in de regio en werken we gezamenlijk aan preventie van isolement en eenzaamheid. Daarmee geven we opvolging aan de aandachts-/verbeterpunten van Start Foundation: 

Waardecreatie met dienstenaanbod: Het dienstenaanbod bestaat grofweg uit onderhoud/klussen in de wijk en mobiliteitsdiensten in twee dorpskernen. Dit kan aan de inwoners worden aangeboden via een serviceabonnement. We zoeken daarin de samenwerking met bestaande systemen / abonnementsstructuren van de woningcorporatie (Zeeuwland) en de zorgpartij (Allevo). Door klussendiensten (klussen & groenvoorziening) en mobiliteitsdiensten hieraan te koppelen biedt dit ook voor deze samenwerkingspartners toegevoegde waarde en werken we gezamenlijk aan waardecreatie.



Sleutelpartijen en mogelijke betrokkenheid van ondernemers: De sleutelpartijen waarmee opgestart zijn gemeente Schouwen-Duiveland, De Zuidhoek, SD Op Weg, St. Duurzame Mobiliteit Zeeland, Zeeuwland en Allevo. Zeeuwland en Allevo vormen daarin de ondernemers.



Focus in dienstenaanbod: We brengen focus aan in een dienstenaanbod dat preventief werkt in het verminderen van isolement en eenzaamheid; de klussendienst in de wijk en de mobiliteitsdiensten in twee dorpskernen. In een latere fase, en bij gebleken succes, kan dit verder worden opgeschaald en uitgebreid.

Concreet betekent dit:        

Samenwerking Allévo (en evt. andere zorgpartijen) – Zeeuwland in mobiliteit van (thuiswonende) ouderen Aanschaf en inzet van een (elektrische) klussenbus en een team van vier ‘banen in de parallelle arbeidsmarkt’ met voorman voor Malta – Zierikzee Stimuleren van de doorstart van het (elektrische) deeltaxi concept Haamstede en opschalen van het initiatief Duinen van Haamstede (met chauffeurs) naar Zonnemaire en Bruinisse Inzet van twee elektrische deelauto’s in Bruinisse (één deelauto) en Zonnemaire (één deelauto) Verstevigen van de ontmoetingsfunctie van Dorpshuizen Zonnemaire en Bruinisse en ontmoetingsplekken in verzorgingshuizen voor (thuiswonende) ouderen Gezamenlijk (met SMWO, Allevo, Zeeuwland en dorpshuisbeheerders) organiseren van activiteiten en arrangementen, inclusief vervoer Inzet van een team van zes ‘banen in de parallelle arbeidsmarkt’ in ontmoeting en vervoer in de kernen Zonnemaire en Bruinisse, gekoppeld aan de dorpshuisbeheerders Gelijktijdig monitoren van de initiatieven

Stakeholders         

De Zuidhoek SD Op Weg Stichting Duurzame Mobiliteit Zeeland Zeeuwland Initiatiefnemers elektrische deeltaxi Duinen van Haamstede Allevo Dorpshuis(beheerders) Bruinisse & Zonnemaire SMWO Gemeente Schouwen-Duiveland

Rolverdeling Voor een duidelijk overzicht wordt er gebruik gemaakt van een model waarin de rolverdeling voor de twee sporen en overall projectleiding wordt weergegeven. Hieronder wordt een voorbeeld gegeven van hoe dit overzicht ingevuld kan worden met bovenaan de verschillende betrokken stakeholders en aan de linkerkant de verschillende activiteiten per spoor. Uit dit overzicht wordt duidelijk welke stakeholder verantwoordelijk is voor een activiteit (R), met wie overleg gevoerd wordt (C), wie ondersteunt tijdens het uitvoeren van de activiteit (S) en welke stakeholders tussentijds op de hoogte wordt gehouden (I). Dit model dient nader ingevuld te worden als de activiteiten en stakeholders per spoor zijn benaderd en opgestart.

KPI’s Voor het tweesporenbeleid in de 1e fase (jun 2021 – juni 2022) en 2e fase (juni 2022 – juni 2023) worden de volgende KPI’s vastgesteld: 1

2

3

4

5

6

KPI Mate van tevredenheid van inwoners over afgenomen diensten (in spoor 1 & 2) Meting middels enquête Mate van tevredenheid van medewerkers in de gecreëerde banen in de parallelle arbeidsmarkt (in spoor 1 & 2) Meting middels enquête (rapportcijfer) Omzet door uitgevoerde klussen / diensten door klussendienst, in wijk Malta Zierikzee in jaar 1, en breder op Schouwen-Duiveland in jaar 2. Meting middels administratie Zuidhoek Omzet door ontmoetingen, specifieke activiteiten en vervoerservice in Zonnemaire en Bruinisse. Meting middels administratie dorpshuizen & SMWO, incl vergelijking met nulmeting Aantal gecreëerde banen in de parallelle arbeidsmarkt (in spoor 1 & 2) Meting middels administratie Zuidhoek Hoeveelheid externe funding (excl. bijdrage Start Foundation en gemeentelijke subsidie), bv. bijdrage partners (incl. uren & financieel). Meting middels projectadministratie

Juni 2022 Juni 2023 50% van afnemers 75% van afnemers is tevreden is tevreden Gemiddeld rapportcijfer: 6,5

Gemiddeld rapportcijfer: 7,0

€ 11.280

€ 22.560

€ 12.000

€ 24.000

8 banen

12 banen

min. € 100.000

min. € 100.000

Nulmeting Om het effect van de beschreven sporen en activiteiten te kunnen monitoren en meten is een nulmeting van belang. Deze nulmeting omvat een onderzoek naar de huidige beleving van mobiliteit, bereikbaarheid en leefbaarheid in wijk of dorp en een inventarisatie van de behoefte en vraag. Deze nulmeting wordt zo snel mogelijk, in samenwerking met de betrokken stakeholders, opgestart.

Businesscase Wanneer hebben we welke bedrag nodig?

Fase 1 Gevraagde bijdrage Start Foundation (bij start fase)

Fase 2 € 160.000

Totaal € 140.000

€ 300.000

Governance Bij de start van dit traject in projectvorm wordt gewerkt vanuit een aparte BV constructie (de reintegratie BV van De Zuidhoek). Het streven is uiteindelijk (met een horizon van 4-5 jaar) te komen tot een Publiek-Private Samenwerking (PPS constructie). De 2-jarige projectperiode wordt gebruikt om te inventariseren en te leren welke vorm het beste past bij de Schouwen-Duivelandse situatie, ook lerend van succesvolle initiatieven elders in het land.

Stuurgroep Voor de komende periode wordt vanuit het project gewerkt met een stuurgroep, waarin de deelnemende stakeholders op bestuurlijk niveau zijn vertegenwoordigd. Deze stuurgroep komt eenmaal per jaar bijeen:   

September 2021: aftrap bijeenkomst September 2022: tussentijdse bijeenkomst, evaluatie fase 1 Juni 2023: evaluatie bijeenkomst fase 2

Planning komende periode Actie Beschrijving Verantwoordelijk Voorbereidingsfase (april 2021 – mei 2021)

Deadline

Status

Verder concretiseren van de twee sporen Startsessie met stakeholders 1e fase Aangepaste business case aanleveren bij Start Foundation

Nathalie & Marleen

1 april

Lopend

Jos & Nathalie

1 april

Afgerond

Martin & Jos

18 mei

Lopend

Jos

1 juni

Nog te starten

Nathalie & Marleen

1 juni

Nog te starten

Nathalie & Marleen

1 juni

Nog te starten

Marleen

1 juni

In voorbereiding

Vormen van projectgroepen en coördinatie Informeren, inspireren en activeren Aangepaste business case én verkorte verbeterversie van het plan

Fase 1 (juni 2021 – juni 2022) Opstart spoor 1

Opstart spoor 2

Samenstelling team met voorman Aanschaf klussenbus Samenstelling teams per dorp

Informeren overige Informeren over stakeholders fasering & focus, zorgdragen voor blijvende betrokkenheid Ontwikkeling Monitoren van de monitoring vastgestelde KPI’s, incl nulmeting (naar voorbeeld Reimerswaal)