20220222 Raadsbrief Raadsbrief beleid licht en duisternis (527737)

Raadsbrief

Onderwerp Zaaknummer Datum Afdeling Portefeuillehouder Opdrachtgever

Raadsbrief beleid licht en duisternis 527737 22 februari 2022 Ruimte en Milieu (RenM) J.G. Smit Afdelingshoofd RenM

Inleiding Tijdens de commissievergadering Samenleving en Bestuur van 13 januari 2022 heeft u gevraagd om verduidelijking van het gemeentelijk beleid rond verlichting. Zo wilt u weten of de verlichting van de informatieschermen conform de vergunning is en conform het beleid dat in 2012 is vastgesteld. Wij hebben u toegezegd om dit in een raadsbrief verder uit te werken. Bijgaand treft u de toegezegde raadsbrief aan. Kernboodschap Deze raadsbrief beschrijft op hoofdlijnen het gemeentelijke huidige beleid met betrekking tot licht en duisternis. Ook geven we aan de maatregelen die genomen zijn als het gaat om informatieschermen. In ons beleid voor licht en duisternis wordt een duidelijke voorkeursvolgorde uitgesproken. Deze moet gehanteerd worden als er nieuwe buitenverlichting geplaatst moet worden. Ook bij vervanging van bestaande verlichting zou hier rekening mee moeten worden gehouden. Het gaat dan om openbare verlichting, maar ook om terreinverlichting. Zowel van openbare als terreinen van derden. Want om de duisternis te kunnen borgen, zal iedereen er aan moeten meewerken. Als één iemand in een donker gebied te veel en onnodig licht plaatst, is namelijk voor een groot gebied de duisternis verdwenen. Voorkeursvolgorde voor het verlichten De voorkeursvolorde die gehanteerd moet worden is de volgende: 1. Geen verlichting 2. Dynamisch verlichten (wanneer nodig). 3.

Gericht verlichten (waar nodig). 4. Genoeg verlichten (zoveel als nodig). Deze volgorde geeft een duidelijke voorkeursvolgorde aan, maar is geen harde verplichting. In plannen waar de gemeente om planologische medewerking wordt gevraagd, hanteren wij wel dit beleid. Wij vragen vooraf aan de initiatiefnemers hier rekening mee te houden. Bij de planvorming moeten ze aangeven op welke wijze ze dit gedaan hebben. Veel initiatiefnemers nemen onze uitgangspunten op in hun planuitwerking. Er zijn echter geen harde normen waaraan onze uitgangspunten getoetst kunnen worden.. Bepaling van lichthinder Inmiddels is de Richtlijn Lichthinder van de Nederlandse Stichting Voor Verlichtingskunde (NSVV) verschenen. Hierdoor zijn er wel normen vastgelegd wanneer er sprake is van lichthinder. Dit is mede afhankelijk van de omgeving waar de lichtbron is geplaatst. Soorten omgeving Voor de beoordeling hebben we onze gemeente in drie zones verdeeld. Namelijk: 1. het centrumgebied van Renesse en Zierikzee en de bedrijfsterreinen in Bruinisse en Straalweg in Zierikzee. 2. alle andere bedrijfsterreinen en bebouwde kommen 3. de overige landelijke gebieden Een felle lamp overdag, heeft vele minder impact dan de zelfde lamp in de nacht. Vandaar dat niet op alle momenten van de dag de grenswaarden van de verlichting het zelfde zijn.

De gevoeligheid van mensen voor lichthinder is in de nacht groter dan overdag. Moment van verlichten

Pagina 1 van 3

Het effect van verlichting op de omgeving verschilt of het avond of nacht is. Vandaar dat het etmaal verdeeld is in 3 beoordelingsperioden: dag: 07.00 uur – 19.00 uur avond: 19.00 uur – 23.00 uur nacht: 23.00 uur – 07.00 uur Toegestane verlichtingssterkte De te hanteren normering volgend uit de Richtlijn Lichthinder is dan de volgende, per omgevingszone per tijdsperiode: Maximale verlichtingssterkte op de gevel: (Lux is daarvan de eenheid) 1. (centrumgebied) dag en avond maximaal 10 Lux en in de nacht maximaal 2 Lux 2. (bebouwde kom) dag en avond maximaal 5 Lux en in de nacht maximaal 1 Lux 3. (buitengebied) dag en avond maximaal 2 Lux en in de nacht maximaal 1 Lux Toegestane lichtsterkte Maximale lichtsterkte van elk armatuur: (Candela (kaars) is daarvan de eenheid) 1.(centrumgebied) dag en avond maximaal 10.000 Candela en in de nacht maximaal 1000 Candela 2. (bebouwde kom) dag en avond maximaal 7500 Candela en in de nacht maximaal 500 Candela 3. (butengebied) dag en avond maximaal 2500 Candela en in de nacht maximaal 0 Candela Handhaving duisternis Lichtplan vooraf van de te realiseren ontwikkeling Actieve handhaving duisternis heeft geen hoge prioriteit. Voor zover mogelijk proberen we bij nieuwe ontwikkelingen wel aandacht te vragen voor behoud van de duisternis. Bij grote plannen vragen we concreet naar een lichtplan.

De initiatiefnemer moet dan aangeven waar en hoe de buitenruimte verlicht gaat worden. Daarbij wijzen we hem op de voorkeursvolgorde. Daarnaast toetsen we zijn lichtplan op de locatie. We kijken naar de verlichtingssterkte van de armaturen en hoe deze gericht worden. Uitgangspunt is dat deze armaturen naar beneden gericht moeten zijn. Hierdoor kan men van buiten het perceel niet in de lichtbron kijken. In feite mag geen licht buiten het eigen terrein schijnen. Effect van bestaande verlichting bij dimmen openbare verlichting In veel gevallen is er echter ook bestaande verlichting die fel is. De verlichting is toegestaan en zolang er niets aan veranderd is, is er sprake van overgangsrecht. De landelijke Richtlijn Lichthinder geeft wel een norm, maar voor onze Schouwen-Duivelandse begrippen betekent dit nog steeds erg veel licht. Doordat wij als gemeente onze openbare verlichting in de avond en de nacht dimmen, wordt de openbare ruimte steeds donkerder en valt aanwezige verlichting van derden meer op. Dit betekent echter niet dat niet voldaan wordt aan de norm voor lichthinder. Alleen bij overlast wettelijke handhavingsmogelijkheden Omdat de richtlijn geen wettelijke regeling is, kan daar niet op gehandhaafd worden. Alleen als er sprake is van extreem veel licht dat hinderlijk is, kunnen we proberen hier wat aan te doen op basis van overlast voor de omgeving.

Voorbeelden van maatregelen voor borging duisternis De laatste tijd bleken er toch verschillende objecten te zijn die naar verhouding toch veel licht gaven. Reclamezuil Haringvlietplein Deze reclamezuil was gekoppeld aan de openbare verlichting en was daardoor de hele nacht verlicht. Op ons verzoek is er nu een schakelklok geplaatst waardoor de verlichting van het reclamebord om 23.00 uitschakelt en om 7.00 uur weer aan. Informatieschermen ondernemingsverenigingen Renesse en Zierikzee Daarnaast kunnen we meedelen dat er overleg is geweest met de ondernemersverenigingen van Renesse en Zierikzee over de informatieschermen die zij beheren. Met hen is de volgende afspraak gemaakt: Tijdens de winterperiode, 2e week van november tot en met de 1e week van maart gaan de schermen aan om 8.00 uur en uit om 20.00 uur. In de zomerperiode, vanaf de 2e week van maart tot en met de 1e week van november gaan de schermen aan om 8.00 uur en uit om 22.00 uur. Aanpak Transferium

Pagina 2 van 3

Ook op het transferium is veel licht aanwezig. We gaan daarom daar de verlichting zo spoedig mogelijk aanpassen zodat de verlichting niet de gehele nacht blijft branden. Met deze maatregelen hebben we de duisternis van de nacht beter geborgd.

Burgemeester en wethouders van Schouwen-Duiveland,

Pagina 3 van 3