1397166 Bijlage 1 evaluatie hondenbeleid 2025

Evaluatie hondenbeleid 2025 Inhoudsopgave 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Inleiding Aanleiding Motie Waar geldt het hondenbeleid? Huidig beleid in hoofdlijnen Aanpak Resultaten enquête Conclusies en aanbevelingen

1. Inleiding In 2017 stelde de gemeenteraad van Schouwen-Duiveland de notitie “Hondenbeleid Schouwen-Duiveland” vast. Dit beleid biedt een kader voor de voorzieningen en regels rondom honden in onze gemeente. Hierbij gaat het om regels voor loslopen, aanlijnen en opruimen van hondenpoep en om voorzieningen als hondenpoepzakjes en losloopgebieden. In deze evaluatie bekijken we wat goed werkt en wat beter kan. Er is geluisterd naar de ervaringen van inwoners, zowel hondenbezitters als niet hondenbezitters. Op basis daarvan doen we voorstellen om het beleid te verbeteren. 2. Aanleiding Sinds de invoering van het hondenbeleid in 2017 vonden verschillende ontwikkelingen plaats. Een van deze ontwikkelingen is de toename van het aantal honden zowel onder inwoners als bezoekers. Tijdens de coronaperiode nam het aantal honden in Nederland toe met naar schatting tussen de 200.000 en 400.000 honden (bron: Dibevo). Door de afschaffing van de hondenbelasting hebben we het exact aantal aanwezige honden niet in beeld. Maar we schatten in dat de toename van het aantal honden ook op Schouwen-Duiveland te zien is. Dit zet extra druk op de beschikbare voorzieningen. Daarnaast is de vraag naar losloopgebieden de afgelopen jaren sterk toegenomen. Als reactie hierop is het strand bij de Punt aangewezen als losloopgebied.

De gemeente loopt echter tegen verschillende uitdagingen aan, zoals een beperkt aantal geschikte locaties. Bovendien zorgen strengere regels in natuurgebieden, bedoeld om kwetsbare flora en fauna te beschermen, voor extra beperkingen. 3. Motie Op 9 november 2023 werd door de gemeenteraad van Schouwen-Duiveland de motie ‘hondenloslooplocaties’ aangenomen. In deze motie wordt gesteld dat het huidige hondenbeleid onvoldoende rekening houdt met de behoeften van hondenbezitters en andere gebruikers van de openbare ruimte. In de motie wordt aan het college van burgemeester en wethouders gevraagd om: het hondenbeleid te actualiseren; de behoefte aan en mogelijkheden voor hondenloslooplocaties in of nabij de kernen te inventariseren; het geactualiseerde beleid, inclusief eventuele nieuwe hondenloslooplocaties, aan de raad voor te leggen middels een raadsvoorstel. In de motie wordt benadrukt dat loslooplocaties belangrijk zijn om honden de ruimte te geven vrij te kunnen bewegen, zonder dat dit leidt tot overlast voor andere gebruikers. In de motie staat verder dat er weinig plekken zijn waar honden vrij kunnen bewegen en sociaal gedrag kunnen ontwikkelen door interactie met andere honden. Dit kan ertoe leiden dat hondenbezitters hun honden loslaten op plekken waar dat niet mag.

Ten slotte wordt in de motie aangegeven dat er behoefte is aan meer duidelijkheid over de bestaande loslooplocaties. Dit betreft niet alleen locaties die door de gemeente worden beheerd, maar ook die van andere instanties. Een volledig overzicht hiervan ontbreekt momenteel, wat verwarring kan opleveren bij inwoners en bezoekers. Het nieuwe beleid moet zorgen voor een heldere communicatie hierover. 4. Waar geldt het hondenbeleid? Het hondenbeleid van de gemeente Schouwen-Duiveland is van toepassing op de gebieden die rechtstreeks onder het beheer van de gemeente vallen. Voor gebieden die worden beheerd door andere terreinbeheerders, zoals Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, Rijkswaterstaat en Waterschap heeft de

gemeente geen directe zeggenschap over de regels. Deze terreinbeheerders stellen hun eigen beleid op voor het toelaten van honden, inclusief eventuele aanlijnplicht, losloopzones of toegangsbeperkingen. De gemeente heeft dus geen directe invloed op de regels van andere terreinbeheerders. Maar zij blijft wel in overleg over mogelijke ontwikkelingen en om wensen van inwoners en bezoekers te bespreken. 5. Huidig beleid Ons huidige hondenbeleid, opgesteld in 2017 omvat verschillende beleidsuitgangspunten voor hondenbezitters. Deze uitgangspunten zijn hieronder aangegeven. Aanlijnplicht Binnen de bebouwde kom moeten honden aangelijnd zijn, tenzij het een losloopgebied betreft. Buiten de bebouwde kom mogen honden loslopen, behalve op terreinen die voor recreatief gebruik zijn aangewezen in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). En op voorwaarde dat rekening wordt gehouden met de Wet Natuurbescherming. Opruimplicht Binnen de bebouwde kom geldt overal een opruimplicht. Hondenbezitters zijn verplicht altijd een opruimmiddel bij zich te hebben. Buiten de bebouwde kom is deze opruimplicht niet van toepassing, behalve de gebieden die in de APV zijn aangewezen, zoals stranden en recreatiegebieden. Identificatieplicht Alle honden in de openbare ruimte moeten kunnen worden geïdentificeerd.

Gevaarlijke honden Begin 2019 is het “Beleid voor bijtincidenten en agressieve honden” vastgesteld. Losloopplekken Binnen de bebouwde kom zijn er geen losloopplekken aangewezen. Dit besluit is genomen omdat er buiten de kernen voldoende ruimte is waar honden kunnen loslopen. Alleen wanneer er aantoonbaar behoefte is aan een losloopplek en een geschikte locatie wordt gevonden, kan hierop een uitzondering worden gemaakt. Hondentoiletten Er is besloten geen hondentoiletten aan te leggen. Dergelijke voorzieningen blijken niet effectief en brengen veel bacteriën en ziektekiemen met zich mee. Verbodsgebieden Honden zijn niet toegestaan op kinderspeelplaatsen en speelweides. Deze plekken zijn bedoeld voor kinderen om veilig te spelen. Afvalvoorzieningen Op diverse locaties in de gemeente worden hondenpoepzakjes aangeboden via dispensers en er zijn voldoende afvalbakken geplaatst. Communicatie Op parkeerautomaten staat informatie over het geldende hondenbeleid. Daarnaast zijn er uniforme bordjes aanwezig op locaties waar honden verboden zijn. Verder zijn er geen borden geplaatst die wijzen op opruimplicht of andere regels. Hondenbezitters kunnen een folder ontvangen met informatie over het beleid. Reinigen Hondenpoep wordt niet specifiek opgeruimd. Alleen wanneer onderhoudswerkzaamheden plaatsvinden en hondenpoep in het werkgebied ligt, wordt deze verwijderd.

Handhaving Het hondenbeleid maakt deel uit van het handhavingsprogramma. Hondenbezitters die overlast veroorzaken, worden aangesproken of beboet. Hondenbelasting In december 2017 werd besloten de hondenbelasting in vier jaar tijd af te schaffen. Dit proces werd in 2021 afgerond.

6. Aanpak Om inzicht te krijgen in de mening en ervaringen van zowel hondenbezitters als inwoners zonder hond hebben we een enquête uitgezet via het participatieplatform van de gemeente Schouwen-Duiveland https://denkmee.schouwen-duiveland.nl. De projectpagina is breed verspreid. De enquête is door 1.198 personen ingevuld, wat een flinke respons is. Dit geeft ons een waardevolle basis om een representatief beeld te vormen van de meningen en ervaringen binnen onze gemeente. Hierdoor is input verzameld van een diverse groep mensen, zodat zowel de belangen van hondenbezitters als de behoeften van mensen zonder hond worden meegenomen in de evaluatie. Voor de enquête hebben we de opbouw van het huidige beleid als uitgangspunt genomen. Op basis hiervan hebben we de volgende thema’s in de vragenlijst opgenomen: 1. Aanlijnplicht 2. Opruimplicht 3. Losloopgebieden 4. Openbare speeltuinen en speelweides 5. Dispensers, hondenpoepzakjes en afvalbakken 6. Handhaving 7. Informatie en communicatie 8. Overige zaken Door deze indeling te hanteren, sluiten de vragen aan bij de bestaande beleidsstructuur. Enquête Hieronder staat een overzicht van de aantallen respondenten per woonplaats. Van de 1.198 respondenten is 61% hondenbezitter en 39% geen hondenbezitter.

7. Resultaten enquête In dit hoofdstuk volgt een samenvatting van de resultaten uit de enquête, gecategoriseerd per thema. Hierbij hanteren we de volgende indeling per thema: • • •

Huidig beleid Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen)? Wat blijkt uit de enquête (open vragen)? ▪ “Heeft u nog opmerkingen of suggesties over het hondenbeleid en de voorzieningen voor honden in onze gemeente?” ▪ “Heeft u suggesties voor losloopgebieden in onze gemeente?

7.1 aanlijnplicht Huidig beleid Binnen de bebouwde kom moeten honden aangelijnd zijn, tenzij het een losloopgebied betreft. Buiten de bebouwde kom mogen honden loslopen, behalve op terreinen die voor recreatief gebruik zijn aangewezen in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en op voorwaarde dat rekening wordt gehouden met de Wet Natuurbescherming.

Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen)?

Bent u op de hoogte van de regels die gelden voor het aanlijnen van honden? • Ja, 72% • Gedeeltelijk, 24% • Nee, 4% Vindt u dat hondenbezitters zich houden aan de aanlijnplicht? • Altijd, 6% • Meestal. 49% • Soms, 30% • Zelden, 10% • Nooit, 2% • Geen mening 2% Ervaart u binnen de bebouwde kom overlast van loslopende honden? • Altijd, 4% • Meestal, 8% • Soms, 32% • Zelden, 29% • Nooit, 26% • Geen mening, 0% Ervaart u op de stranden overlast van loslopende honden? • Altijd, 7% • Meestal, 11% • Soms, 20% • Zelden, 22% • Nooit, 31% • Geen mening, 9%

Hoe goed vindt u dat de aanlijnplicht wordt gehandhaafd in uw buurt door de gemeente? • Goed, 24% • Matig, 18% • Slecht, 33% • Geen mening, 25% Wat blijkt uit de enquête (open vraag)? Er zijn veel reacties binnengekomen over de aanlijnplicht voor honden. Sommige inwoners maken zich zorgen over de overlast en gevaren die loslopende honden kunnen veroorzaken. Deze overlast varieert van het hinderen van hardlopers, fietsers en kinderen tot het verstoren van broedende vogels en natuurgebieden. Genoemd wordt dat sommige hondeneigenaren hun honden niet goed onder controle hebben, waardoor de problemen verergeren. Vooral toeristen worden regelmatig genoemd als groep die zich niet aan de regels houdt. Inwoners vinden het belangrijk dat de aanlijnplicht beter wordt gehandhaafd. Vooral op stranden, in dorpskernen en in natuurgebieden moet er volgens hen strenger gecontroleerd worden, zeker tijdens drukke periodes of op kwetsbare plekken zoals broedplaatsen. Toch zijn er ook inwoners die pleiten voor een flexibele aanpak. Zij vinden dat de situatie en de drukte moeten bepalen hoe streng er gehandhaafd wordt. Daarnaast is er behoefte aan meer duidelijkheid over de regels. Inwoners vragen om duidelijke kaarten waarop staat aangegeven waar honden aangelijnd moeten zijn en waar ze los mogen lopen. Ook willen ze weten welke regels gelden in specifieke situaties.

Meertalige informatie wordt gezien als een belangrijke oplossing, vooral om toeristen goed te informeren. Sommige inwoners vinden dat honden altijd aangelijnd moeten zijn, behalve in speciaal aangewezen losloopgebieden. Anderen pleiten juist voor meer vrijheid en extra losloopgebieden. Een veelgenoemde wens is de aanleg van veilige, omheinde losloopgebieden. Tegelijkertijd is er een oproep om loslopende honden in drukke gebieden te beperken. Sommige inwoners stellen voor om hondenbezit te ontmoedigen, bijvoorbeeld door het invoeren van een hondenbelasting. Inwoners vinden dat verschillende locaties een specifieke aanpak vereisen, zoals stranden, woonwijken en natuurgebieden. Seizoensgebonden of tijdsgebonden maatregelen worden voorgesteld, zoals een aanlijnplicht tijdens drukke uren of in het toeristenseizoen. Tot slot benadrukken inwoners het belang van educatie. Hondeneigenaren moeten zich bewuster worden van hun verantwoordelijkheden en van de mogelijke overlast die loslopende honden kunnen veroorzaken. 7.2 Analyse opruimplicht Huidig beleid Als algemene regel geldt: Binnen de bebouwde kom geldt overal opruimplicht en hondenbezitters zijn verplicht altijd een opruimmiddel bij zich te hebben. Buiten de bebouwde kom geldt de opruimplicht niet (uitgezonderd de gebieden die aangewezen zijn in de APV).

Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen)?

Bent u op de hoogte van de opruimplicht voor hondenpoep? • Ja, 92% • Gedeeltelijk, 5% • Nee, 2% Vindt u dat hondenbezitters zich houden aan de opruimplicht? • Altijd, 5% • Meestal, 35% • Soms, 36% • Zelden, 20% • Nooit, 2% • Geen mening, 1% Ervaart u in de bebouwde kom overlast van hondenpoep? • Altijd, 12% • Meestal, 20% • Soms, 48% • Nooit, 5% Ervaart u op de stranden overlast van hondenpoep? • Altijd, 4% • Meestal, 5% • Soms, 24% • Zelden, 30% • Nooit, 22% • Geen mening, 14% Hoe goed vindt u dat de opruimplicht wordt gehandhaafd in uw buurt door de gemeente? • Goed, 15%

• • •

Matig, 21% Slecht, 43% Geen mening, 20%

Wat blijkt uit de enquête (open vraag)? Het opruimen van hondenpoep is een belangrijk onderwerp voor inwoners van onze gemeente. Hondenbezitters geven aan dat ze zich bewust zijn van hun verantwoordelijkheid en de poep van hun hond opruimen. Echter, volgens sommige respondenten komt het nog regelmatig voor dat dit niet gebeurt. Zij geven aan dat hondenpoep wordt aangetroffen op straten, in groenstroken, op wandel- en fietspaden en soms zelfs in privétuinen. Op stranden en in recreatiegebieden lijkt er nog veel onduidelijkheid te bestaan over de opruimplicht. Hoewel inwoners aangeven dat het vooral om een kleine groep gaat die zich niet aan de regels houdt, heeft dit toch invloed op de hele leefomgeving. Hondenpoep veroorzaakt overlast, zeker in drukbezochte gebieden en op plekken waar kinderen spelen. Inwoners vinden een schone en hygiënische omgeving belangrijk en het opruimen van hondenpoep speelt hierin een grote rol. Sommige inwoners zien handhaving als een belangrijk onderdeel van goed hondenbeleid. Ze begrijpen dat strenge controle lastig is, maar benadrukken dat dit zou helpen. Duidelijke regels en goede communicatie kunnen ervoor zorgen dat meer mensen zich aan de opruimplicht houden. Inwoners vinden bewustwording en educatie belangrijk. Hondeigenaren moeten zich meer bewust worden van de gevolgen van hondenpoep voor de leefomgeving en het milieu.

Educatie kan helpen om het belang van opruimen te benadrukken en mensen op een positieve manier te motiveren. Verder wordt gesuggereerd om ook aandacht te besteden aan opruimregels voor andere dieren, zoals paarden en katten. 7.3 Analyse losloopgebieden Huidig beleid Binnen de bebouwde kom zijn er geen aangewezen losloopplekken. Dit besluit is genomen omdat er buiten de kernen voldoende ruimte is waar honden kunnen loslopen. Alleen wanneer er aantoonbaar behoefte is aan een losloopplek en een geschikte locatie wordt gevonden, kan hierop een uitzondering worden gemaakt.

Wat blijkt uit de enquête? (gesloten vragen)?

Bent u op de hoogte van de losloopgebieden op Schouwen-Duiveland? • Ja, 46% • Gedeeltelijk, 37% • Nee, 17% Hoe vaak maakt u gebruik van de losloopgebieden met uw hond? • Vaak, 32% • Soms, 16% • Nooit, 16% • Niet van toepassing, 36% Zou u graag meer losloopgebieden zien in uw omgeving? • Ja, 51% • Nee, 30% • Niet van toepassing, 19% Wat blijkt uit de enquête? (open vraag)? Er is duidelijke behoefte aan meer en beter ingerichte losloopgebieden voor honden. 51% van de respondenten zou graag meer losloopgebieden zien. Inwoners geven aan dat veiligheid, toegankelijkheid en gebruiksvriendelijkheid hierbij het belangrijkst zijn. Zij benadrukken dat veilige losloopplekken niet alleen het welzijn van honden verbeteren, maar ook overlast in de omgeving verminderen. Zulke plekken maken het mogelijk dat honden vrij kunnen rondlopen zonder risico voor andere mensen. Vooral een goede omheining wordt genoemd. Dit zorgt voor veiligheid en voorkomt dat honden kunnen ontsnappen of in onverwachte situaties terechtkomen. Dit is extra belangrijk voor honden die minder sociaal zijn of de neiging hebben om weg te lopen.

Inwoners geven aan dat het belangrijk is om losloopgebieden met bordjes of markeringen aan te geven. Het ontbreken hiervan kan tot verwarring zorgen en kan ertoe leiden dat mensen per ongeluk de regels overtreden. De geografische spreiding van losloopgebieden is volgens inwoners ook een aandachtspunt. Door losloopgebieden dichter bij woonwijken te realiseren, wordt het voor hondenbezitters makkelijker om een geschikte plek te vinden. Inwoners wijzen ook op uitdagingen tijdens het toeristenseizoen. Hondenbezitters en bezoekers delen dan vaak dezelfde plekken, wat tot overlast kan leiden. Speciale hondenspeeltuinen of aparte zones voor honden kunnen dit probleem oplossen. Dit maakt het verblijf voor zowel hondenbezitters als toeristen aangenamer. Inwoners geven aan dat losloopgebieden niet alleen voordelen bieden voor honden, maar ook voor mensen. Deze plekken bevorderen sociale interactie tussen hondenbezitters, wat kan bijdragen aan een gevoel van gemeenschap. 7.4 Analyse openbare speeltuinen en speelweides Huidig beleid Honden zijn niet toegestaan op kinderspeelplaatsen en speelweides. Deze plekken zijn bedoeld om kinderen veilig te laten spelen. Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen)?

Bent u op de hoogte van het hondenverbod in openbare speeltuinen en speelweides? • Ja, 71% • Gedeeltelijk, 12% • Nee, 16%

Vindt u dat hondenbezitters zich houden aan het verbod van honden in openbare speeltuinen of speelweides? • Altijd, 8% • Meestal, 37% • Soms, 15% • Zelden, 7% • Nooit, 2% • Geen mening, 29% Ervaart u overlast van honden in openbare speeltuinen of speelweides? • Altijd, 2% • Meestal, 3% • Soms, 16% • Zelden, 14% • Nooit, 30% • Geen mening, 34% Hoe goed vindt u dat er door de gemeente wordt gehandhaafd op het verbod van honden in openbare speeltuinen of speelweides? • Goed, 13% • Matig, 12% • Slecht, 24% • Geen mening, 51% Heeft u suggesties om de naleving van het hondenverbod in speeltuinen en speelweides te bevorderen? • Bordjes “verboden voor honden plaatsen”, 47% • Meer handhaven, 29% • Andere, 24% Wat blijkt uit de enquête (open vraag)? Inwoners benadrukken dat speelterreinen en speelweides veilig en zorgeloos moeten zijn voor spelende kinderen, zonder risico op hondenpoep of confrontaties met honden. Volgens deze inwoners is een strikt hondenverbod de beste manier om de veiligheid en hygiëne op deze plekken te waarborgen. Toch zijn er ook inwoners die vinden dat aangelijnde en onder toezicht staande honden geen probleem vormen op speelterreinen. Deze inwoners staan ervoor open dat aangelijnde honden toegang hebben tot speelweides, maar benadrukken wel dat eigenaren verantwoordelijk moeten blijven.

Dit betekent dat zij hun honden goed in de gaten moeten houden en altijd de uitwerpselen moeten opruimen. 7.5

Analyse Dispensers, hondenpoepzakjes en afvalbakken

Huidig beleid Op diverse locaties in de gemeente worden hondenpoepzakjes aangeboden via dispensers, en er zijn voldoende afvalbakken geplaatst.

Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen)?

Bent u op de hoogte van de aanwezigheid van dispensers voor hondenpoepzakjes in uw buurt? • Ja, 94% • Nee, 5% Maakt u gebruik van hondenpoepzakjes? • Ja, 54% • Nee, 9% • Niet van toepassing, geen hondenbezitter, 36% Hoe tevreden bent u over de beschikbaarheid van de dispensers voor hondenpoepzakjes in uw buurt? • Tevreden, 49% • Neutraal, 19% • Ontevreden, 14% • Niet van toepassing, 19% Vindt u dat de aanwezigheid van dispensers bijdraagt aan een schonere omgeving in uw buurt? • Ja, 54% • Enigszins, 32% • Nee, 10% • Geen mening, 4% Wat blijkt uit de enquête (open vraag)? Inwoners waarderen de dispensers met gratis hondenpoepzakjes en hebben complimenten voor deze voorziening. Volgens hen zorgt dit voor een schonere omgeving en moedigt het hondenbezitters aan hun verantwoordelijkheid te nemen. Er is ook behoefte aan verbeteringen, zoals het plaatsen van meer afvalbakken op strategische plekken. Denk hierbij aan wandelroutes, populaire uitlaatplaatsen en binnen de bebouwde kom. Inwoners geven aan dat afvalbakken bij de dispensers een praktische oplossing zijn. Zo kunnen gebruikte zakjes direct

worden weggegooid, wat helpt om zwerfafval te voorkomen. Het idee om vuilnisbakken te gebruiken met een kleine opening, speciaal voor hondenpoepzakjes, wordt ook als handig en effectief gezien. Inwoners vragen daarnaast om het regelmatig bijvullen van de dispensers. Sommige inwoners zijn tevreden over de beschikbaarheid van zakjes, maar anderen merken op dat dispensers vaak leeg zijn, vooral in drukke periodes zoals vakanties. Betere voorraadbeheer is volgens hen noodzakelijk, zodat er altijd zakjes beschikbaar zijn. Een andere suggestie is om dispensers en afvalbakken te combineren in herkenbare standaard units. Deze zouden functioneel en passend in het straatbeeld moeten zijn. Ook duurzaamheid komt aan bod. Inwoners stellen voor om biologisch afbreekbare of oplosbare hondenpoepzakjes te gebruiken. Verder benadrukken inwoners het belang van een slimme plaatsing van dispensers en afvalbakken. Locaties zoals parken, losloopgebieden en drukke plekken zoals het centrum krijgen hierbij prioriteit. Sommige inwoners wijzen ook op de noodzaak van beter toezicht, zodat de zakjes niet onnodig worden verspild. Bijvoorbeeld door jongeren die er misbruik van maken. 7.6 Analyse handhaven Huidig beleid Het hondenbeleid maakt deel uit van het handhavingsprogramma. Overlastveroorzakers worden aangesproken of beboet.

Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen) Hoe goed vindt u dat de aanlijnplicht wordt gehandhaafd in uw buurt door de gemeente? • Goed, 24% • Matig, 17% • Slecht, 32% • Geen mening, 24% Hoe goed vindt u dat de opruimplicht wordt gehandhaafd in uw buurt door de gemeente? • Goed, 15% • Matig, 21% • Slecht, 43% • Geen mening, 20% Hoe goed vindt u dat er door de gemeente wordt gehandhaafd op het verbod van honden in openbare speeltuinen of speelweides? • Goed, 12% • Matig, 12% • Slecht, 23% • Geen mening, 50% Wat blijkt uit de enquête (open vraag): Er is een duidelijke behoefte aan meer zichtbare controle op het naleven van regels voor loslopende honden en het opruimen van hondenpoep. Inwoners wijzen op specifieke locaties, zoals dorpskernen, natuurgebieden en het strand, waar strengere handhaving vooral tijdens drukke toeristische seizoenen nodig is. Er is behoefte aan een consequente aanpak, waarbij overtreders direct worden aangesproken en indien nodig een boete krijgen. Zichtbare controle is belangrijk, maar ook creatieve oplossingen zoals controles in burger worden als mogelijkheid genoemd. Daarnaast wordt gepleit voor een breder handhavingsbeleid dat ook andere vormen van overlast aanpakt, zoals fietsers en scooters in gebieden waar honden mogen loslopen. Inwoners benadrukken dat handhaving niet alleen moet gaan over straffen.

Ze vinden bewustwording en preventie minstens zo belangrijk. Goede communicatie over de regels is essentieel, zodat alle hondenbezitters weten wat van hen verwacht wordt. Sommige inwoners stellen voor om een deel van de hondenbelasting te gebruiken om de handhaving te versterken. Inwoners geven aan dat een klein deel van de hondeneigenaren zich structureel niet aan de regels houdt. Dit zorgt voor overlast en frustratie bij andere inwoners. Het aanpakken van deze hardnekkige overtreders

wordt als noodzakelijk gezien om de leefbaarheid te verbeteren en een duidelijk signaal af te geven dat overtredingen niet worden geaccepteerd. Ook wordt het idee geopperd om meldpunten te maken waar inwoners overlast kunnen doorgeven, zodat handhavers gerichter kunnen optreden. 7.7 Analyse Informatie en communicatie Huidig beleid Op parkeerautomaten staat informatie over het geldende hondenbeleid. Daarnaast zijn er uniforme bordjes aanwezig op locaties waar honden verboden zijn. Verder zijn er geen borden geplaatst die wijzen op opruimplicht of andere regels. Hondenbezitters kunnen een folder krijgen met informatie over het beleid Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen)?

Hoe belangrijk vindt u het om goed geïnformeerd te zijn over het hondenbeleid op Schouwen-Duiveland? • Heel belangrijk, 31% • Belangrijk, 47% • Neutraal, 17% • Niet zo belangrijk, 4% • Helemaal niet belangrijk 2% Aan welke informatie binnen het hondenbeleid heeft u behoefte? (meerdere antwoorden mogelijk) • Aanlijnplicht, 22% • Opruimplicht, 18% • Losloopgebieden, 29% • Dispensers voor hondenpoepzakjes, 10% • Ik heb geen behoefte aan informatie, 14% • Andere, 4% Wat blijkt uit de enquête (open vraag)? Duidelijke informatie en communicatie over het hondenbeleid is volgens inwoners essentieel. Het gaat hierbij om het op een positieve en heldere manier informeren van hondenbezitters, toeristen en andere belanghebbenden over de geldende regels en mogelijkheden. Een gehoorde wens is meer duidelijkheid over de aanlijn- en opruimplicht en de locaties van losloopgebieden. De suggestie wordt gedaan voor overzichtelijke materialen zoals kaarten waarop losloopgebieden, aanlijnzones en verboden gebieden staan. Toeristen vormen volgens inwoners een belangrijke doelgroep binnen dit thema. Het is belangrijk hen op maat te informeren. De suggestie wordt gedaan om informatie in vakantiehuisjes of op campings te verstrekken. Door informatie in meerdere talen, zoals Duits, aan te bieden, kunnen ook internationale bezoekers de regels beter begrijpen.

Volgens inwoners is het gebruik van positieve communicatie een krachtig middel. Het plaatsen van vriendelijk geformuleerde teksten op borden en het gebruik van sociale media kan hondenbezitters meer betrekken bij het beleid. Daarnaast helpt het benadrukken van de sociale waarde van huisdieren om een goede samenwerking te bevorderen.

Het bevorderen van verantwoordelijk gedrag bij hondenbezitters is volgens inwoners belangrijk. Dit kan door voorlichting te geven over verantwoord hondenbezit en het belang van goed omgaan met huisdieren. Aangegeven wordt dat samenwerking met partijen zoals campingeigenaren en beheerders van vakantiehuisjes de informatieverstrekking versterkt. Deze partijen kunnen als ambassadeurs optreden door op een vriendelijke manier hun gasten te wijzen op de regels en voorzieningen. Ook helpt het volgens inwoners om reminders te plaatsen langs wandelpaden en duidelijke borden neer te zetten met spelregels. Dit vergroot de zichtbaarheid en toegankelijkheid van de informatie. Inwoners benadrukken dat het hondenbeleid niet alleen moet gaan over het voorkomen van problemen, maar juist ook over het creëren van een positieve beleving. 7.8 Overige zaken Hoewel de enquête geen specifieke vragen stelde over onderstaande onderwerpen, kwamen ze wel naar voren in de reacties bij de vraag naar overige opmerkingen en suggesties over het hondenbeleid. Huidig beleid Hondenbelasting In december 2017 werd besloten de hondenbelasting in vier jaar tijd af te schaffen. Dit proces werd in 2021 afgerond. Identificatieplicht Alle honden in de openbare ruimte moeten kunnen worden geïdentificeerd. Gevaarlijke honden Begin 2019 is het “Beleid voor bijtincidenten en agressieve honden” vastgesteld.

Wat blijkt uit de enquête (gesloten vragen) In de enquête zijn geen specifieke vragen gesteld over de hierboven genoemde onderwerpen. Wat blijkt uit de enquête (open vraag) Een van de terugkerende onderwerpen is de wens voor een kattenbeleid. Inwoners geven aan dat kattenoverlast, bijvoorbeeld door ontlasting in tuinen, een probleem vormt. Sommigen suggereren dat regels die voor honden gelden, ook op katten van toepassing zouden moeten zijn. Het idee van regulering wordt vaak genoemd, met de nadruk op het bevorderen van verantwoordelijk gedrag bij katteneigenaren. Ook de herinvoering van de hondenbelasting komt een aantal keer terug in de reacties. De voorgestelde herintroductie wordt vaak gekoppeld aan concrete doelen, zoals het financieren van afvaldispensers, het versterken van handhaving, of het ontwikkelen van voorzieningen specifiek voor honden. Sommigen zien in de hondenbelasting een mogelijkheid om het principe van ‘de vervuiler betaalt’ toe te passen. Anderen stellen voor om de belasting afhankelijk te maken van het naleven van opruimplichten. Het belang van educatie en bewustwording speelt ook een prominente rol in de reacties. De suggestie wordt gedaan om een verplichte cursus voor (toekomstige) hondenbezitters in te voeren. Vooral eigenaren van grote of risicovolle honden worden genoemd als doelgroep voor extra begeleiding.

Dit idee wordt aangevuld door opmerkingen over het verbeteren van de mentaliteit van hondenbezitters. Het onderwerp vuurwerk en de impact daarvan op huisdieren is een ander thema dat terug komt in de reacties. Veel inwoners benadrukken dat vuurwerkoverlast een bron van stress is voor dieren en hun eigenaren. Ze pleiten voor strengere controle en handhaving of een vuurwerkverbod. Ten slotte is er een krachtige oproep tot wederzijds begrip en respect. Inwoners benadrukken het belang van samenleven op basis van wederzijdse verantwoordelijkheid. Dit betekent dat huisdiereigenaren hun verantwoordelijkheid nemen, maar ook dat de niet hondenbezitters begrip tonen. Het idee van “leven en laten leven” komt hierbij regelmatig terug.

8. Conclusies en aanbevelingen Op basis van ons huidige hondenbeleid en de resultaten uit de enquête zijn onderstaande conclusies en aanbevelingen opgesteld. De aanbevelingen omvatten een opsomming van: • de voorgestelde regels die gaan gelden • de te nemen maatregelen en de te realiseren voorzieningen 8.1 Aanlijnplicht Conclusies over de aanlijnplicht Bewustzijn van de regels • 72% is op de hoogte van de aanlijnregels, 24% kent ze slechts gedeeltelijk. Naleving van de regels • 55 % vindt dat hondeneigenaren zich altijd of meestal aan de aanlijnplicht houden. 30% geeft aan dat dit soms gebeurt en 12% zelden of nooit. Overlast door loslopende honden • Binnen de bebouwde kom ervaart 44% soms tot altijd overlast. • Op de stranden ervaart 38% soms tot altijd overlast. Handhaving • 33% vindt de handhaving slecht, 18% noemt deze matig en 24% vindt de handhaving goed. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Handhaving moet strenger, vooral op stranden, in dorpskernen en natuurgebieden. • Toeristen worden vaak genoemd als groep die zich niet aan de regels houdt. • Meer duidelijkheid over regels nodig, zoals kaarten en meertalige informatie. • Tegenstrijdige wensen: sommige inwoners willen meer losloopgebieden, anderen juist strengere regels. • Seizoens- of tijdsgebonden aanlijnplicht wordt als mogelijke oplossing genoemd.

• Educatie en bewustwording zijn cruciaal om overlast te verminderen. Aanbevelingen Regels: • Binnen de bebouwde kom: Honden moeten aangelijnd zijn, behalve in aangewezen losloopgebieden • Buiten de bebouwde kom: Honden mogen loslopen, mits ze geen overlast veroorzaken en rekening wordt gehouden met de natuur en de regels uit de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en de Omgevingswet. In kwetsbare gebieden, zoals broedplaatsen en drukbezochte recreatiegebieden, kan afhankelijk van het seizoen of de situatie een aanvullende aanlijnplicht gelden.” • Op het strand en in de zee mogen honden los van 1 oktober tot en met 30 april (tenzij anders vermeld). Van 1 mei tot 1 oktober mag dat van 19:00-10:00 uur, de overige tijden alleen aangelijnd. Let op: Op het Verklikkerstrand moeten honden aangelijnd van 1 april tot en met 15 september gedurende de hele dag en nacht, in verband met broedende vogels. Op het strand ”De Punt mogen honden jaarrond loslopen” Maatregelen en voorzieningen: • Communicatie over de aanlijnregels • Gerichte handhavingsacties • Realisatie omheinde hondenlosloopvelden 8.2 Opruimplicht Conclusies over de opruimplicht Bewustzijn van de regels • 92% is op de hoogte van de opruimplicht, maar 5% kent deze slechts gedeeltelijk. Naleving van de regels • 40% vindt dat hondeneigenaren zich altijd of meestal aan de opruimplicht houden.

36% geeft aan dat dit soms gebeurt en 22% zelden of nooit. Overlast door hondenpoep • Binnen de bebouwde kom ervaart 80% soms tot altijd overlast.

• Op de stranden ervaart 33% soms tot altijd overlast. Handhaving • 43% vindt de handhaving slecht, 21% noemt deze matig en 15% vindt handhaving goed. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Er is behoefte aan meer zichtbare controle op overlastlocaties. • Voorzieningen zoals vuilnisbakken en dispensers helpen, maar veranderen niet automatisch gedrag. • Meer duidelijkheid over de regels is nodig, vooral in recreatiegebieden en op stranden. • Positieve en creatieve voorlichtingscampagnes kunnen bijdragen aan gedragsverandering. Aanbevelingen Regels: • Algemene opruimplicht binnen de bebouwde kom, op stranden en in recreatiegebieden • Hondenbezitters zijn verplicht een opruimmiddel bij zich te dragen Maatregelen en voorzieningen: • Informatie over opruimplicht • Gerichte handhavingsacties • Behouden dispensers, hondenpoepzakjes en afvalbakken 8.3 Losloopgebieden Conclusies over losloopgebieden Kennis losloopgebieden • 46% is op de hoogte van de losloopgebieden, 37% kent ze gedeeltelijk. Gebruik losloopgebieden • 32% maakt vaak gebruik van de losloopgebieden en 16% soms, 16% maakt er nooit gebruik van, de overige 36% heeft geen hond. • 51% zou graag meer losloopgebieden zien en 30% niet. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Inwoners willen veilige, goed ingerichte losloopgebieden. • Tekort aan losloopplekken leidt tot overlast en onbedoelde overtredingen.

• Extra voorzieningen, zoals speeltoestellen voor honden en bankjes, maken losloopgebieden aantrekkelijker. • Goede spreiding van losloopgebieden helpt om overlast elders te verminderen. • Losloopgebieden vervullen ook een sociale functie en versterken de gemeenschapszin. • Duidelijke borden en gedragsregels zijn nodig om misverstanden en overlast te voorkomen. Aanbevelingen Regels: • Ontwikkel gedragsregels voor de hondenspeelvelden • Opruimplicht Maatregelen en voorzieningen: • Informeren hondenbezitters over losloopgebieden, inclusief veiligheidstips en gedragsregels • Duidelijke informatieborden bij losloopgebieden met regels en gebruikstips • Uitbreiding loslooplocaties: realiseer nieuwe losloopplekken waarbij rekening is gehouden met de wensen van inwoners en dorpsraden 8.4 Hondenverbod in speeltuinen en speelweides Conclusies over hondenverbod in speeltuinen Bewustzijn van de regels • 71% is op de hoogte van het hondenverbod, 12% is gedeeltelijk op de hoogte en 16% is niet op de hoogte. Naleving van de regels • 45% vindt dat hondeneigenaren zich altijd of meestal aan het hondenverbod houden. 15% geeft aan dat dit soms gebeurt en 9% zelden of nooit. 29% heeft geen mening. Overlast door loslopende honden

•

21% ervaart soms tot altijd overlast, 44% ervaart zelden tot nooit overlast. 34% heeft geen mening. Handhaving • 23% vindt de handhaving slecht, 12% noemt deze matig, 12% goed en 50% heeft geen mening. Suggesties • 47% geeft als suggestie: Bordjes “verboden voor honden plaatsen”, 29% geeft meer handhaven als suggestie voor het hondenverbod. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Er is een breed draagvlak voor een strikt hondenverbod vanwege veiligheid en hygiëne. • Een kleine groep pleit voor een flexibele benadering met aanlijnplicht. • Inwoners willen duidelijke verbodsborden die helpen bij handhaving en bewustwording. • Beter informeren over het verbod is nodig, omdat niet iedereen de regels kent. Aanbevelingen Regels: • Honden zijn niet toegestaan in kinderspeeltuinen en speelweides Maatregelen en voorzieningen: • Dit verbod wordt op locatie gecommuniceerd via borden • Voorlichting over de regels 8.5 Dispensers en afvalbakken Bewustzijn van de regels • 94% is op de hoogte van de aanwezigheid van dispensers. Gebruik hondenpoepzakjes • 54% maakt gebruik van de zakjes en 37% maakt er geen gebruik van (waarvan een groot deel geen hondenbezitter is). Tevredenheid dispensers • 49% is tevreden, 19% neutraal en 14% ontevreden. Bijdrage dispensers aan schone omgeving • 54% geeft aan dat dispensers bijdragen aan schonere omgeving, 32% geeft aan dat ze enigszins bijdragen.

10% vindt dat ze niet bijdragen aan een schone omgeving. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Inwoners waarderen de dispensers. • Inwoners pleiten voor een betere beschikbaarheid en zichtbaarheid van dispensers en afvalbakken. • Inwoners doen de suggestie voor biologisch afbreekbare zakjes. • Bewustwordingsacties nodig om misbruik, zoals onnodig leegmaken van dispenser te voorkomen. Aanbevelingen Maatregelen en voorzieningen: • Het netwerk van dispensers en afvalbakken behouden en eventueel uitbreiden op nieuwe hondenspeelvelden of nieuwbouwlocaties • Onderzoek de mogelijkheid van biologisch afbreekbare zakjes als duurzaam alternatief voor de reguliere zakjes • Voeg informatie toe aan de gemeentelijke website met een kaart waarop alle dispensers en afvalbakken zijn aangegeven • Voorlichting om misbruik te voorkomen, zoals het onnodig leegmaken van dispensers of het achterlaten van zakjes als zwerfafval 8.6 Handhaving Handhaving wordt op de verschillende onderdelen veelal als slecht of matig beoordeeld. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Ontevredenheid over de huidige handhaving, vooral bij opruimplicht. • Inwoners vragen om extra inzet van handhaving op drukke plekken zoals dorpskernen, natuurgebieden en stranden.

• •

Inwoners vragen strengere controle tijdens toeristische piekperiodes. Duidelijke communicatie wordt als basis gezien voor een goede naleving van de regels.

Aanbevelingen Maatregelen en voorzieningen: • Extra inzet op bewustwording via voorlichting • Gerichte handhavingsacties op overlastlocaties en tijdens toeristische piekperiodes • Het hondenbeleid blijvend opnemen in het gemeentelijke handhavingsprogramma 8.7 Informatie en communicatie Belang informatie • 31% vindt het heel belangrijk om geïnformeerd te worden en 47% belangrijk. Slechts 6% vindt het niet of niet zo belangrijk. • Inwoners hebben behoefte aan informatie over: Aanlijnplicht 22%, Opruimplicht 18%, Losloopgebieden 29%, Dispensers voor hondenpoepzakjes 10%. Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • • • •

Inwoners vragen om duidelijke en positieve communicatie over hondenbeleid. Meer overzichtelijke kaarten met losloopgebieden, aanlijnzones en verboden zones gewenst. Inwoners doen de suggestie om toeristen beter te informeren via campings, vakantiehuisjes en havens, ook in Duits en Engels. Positieve communicatie en storytelling helpen om hondenbezitters te betrekken.

Aanbevelingen Maatregelen en voorzieningen: • Gemeentelijke website en sociale media: Delen van regels, loslooplocaties en voorzieningen • Hondenfolder: Praktische informatie over regels en voorzieningen, digitaal beschikbaar via website gemeente en opschouwenduiveland.nl • Ontwikkel kaarten en overzichten met losloopgebieden, aanlijnzones en verboden gebieden • Zorg dat de informatie meertalig beschikbaar is (Nederlands, Duits en Engels) om zowel inwoners als toeristen te bereiken • Informatie voorzien op borden bij losloopgebieden en verboden zones • Specifieke communicatie tijdens drukke periodes zoals vakanties en het broedseizoen • Benadruk de sociale en emotionele waarde van honden en het belang van gedeelde verantwoordelijkheid • Communicatie over het naleven van regels en de impact van vuurwerkoverlast op huisdieren 8.8 Overige zaken Belangrijkste opmerkingen uit de enquête • Kattenoverlast is een terugkerend aandachtspunt; voorlichting over goed eigenaarschap kan helpen. • Geen heroverweging van hondenbelasting, focus op verantwoord bezit. Sommigen willen juist wel hondenbelasting bijvoorbeeld voor extra handhaving of opruimen hondenpoep. • Striktere controle op illegaal vuurwerk gewenst, gecombineerd met bewustwording over impact op huisdieren.

Aanbevelingen Maatregelen en voorzieningen: • Voorlichting over katten en verantwoord huisdierbezit • Geen herinvoering van hondenbelasting • Informatie verstrekken over de impact van vuurwerk op huisdieren