1286519 RVS Nieuwbouw scholen Nieuwerkerk en Oosterland

Raadsvoorstel Urgentie

Onderwerp Zaaknummer Datum Openbaarheid Afdeling Portefeuillehouder Opdrachtgever

Hoog, De schoolgebouwen in beide kernen voldoen niet meer aan de huidige eisen voor schoolgebouwen en moeten op korte termijn worden vervangen door nieuwbouw. Het haalbaarheidsonderzoek is door de schoolbesturen in juni 2023 ingediend en is door beperkte bezetting en/of ziekte door de gemeente met onvoldoende urgentie opgepakt. In geval gestart kan worden met de nieuwbouw van twee kindcentra in het cluster Oost, toont gemeente haar bereidwilligheid en voldoet aan haar wettelijke zorgplicht te voorzien in adequate onderwijshuisvesting. Tevens biedt dit mogelijk ook een extra aanzet voor de schoolbesturen en de gemeente om het proces tot het komen tot een breed gedragen vernieuwd IHP te bespoedigen. Nieuwbouw scholen Nieuwerkerk en Oosterland 1286519 18 februari 2025 Actief openbaar Werken, Wonen en Leven (WWL) A.A. ten Cate Afdelingshoofd WWL

Voorstel 1. Kennis te nemen van het haalbaarheidsonderzoek inclusief oplegger scholencluster Oost. 2. De huidige locatie van de scholen (Weelstraat 1 - Dokter Schutterstraat 1) in Oosterland definitief te kiezen als locatie voor de nieuwbouw van het kindcentrum Oosterland. 3. Kennis te nemen van het uitvoeren van een nader locatie onderzoek Nieuwerkerk. 4. Een investeringsbudget van € 6.929.433 beschikbaar te stellen voor de nieuwbouw van twee scholen in Oosterland. 5. Een investeringsbudget van € 8.911.067 beschikbaar te stellen voor de nieuwbouw van twee scholen in Nieuwerkerk. 6. De hieruit voortvloeiende kapitaallasten van € 594.019 te dekken uit de stelpost kapitaallasten Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028. 7. Een exploitatiebudget van € 175.000 beschikbaar te stellen, verdeeld over de periode 2025-2028, voor de huur van tijdelijke huisvesting voor School met de Bijbel. 8. De kosten voor de tijdelijke huisvesting te dekken uit de algemene reserve in 2025 (€ 61.000) en uit de budgettaire ruimte in 2026 (€ 37.000), 2027 (€ 37.000) en 2028 (€ 40.000). Inleiding De gemeente heeft de taak om te zorgen voor goede schoolgebouwen. In het Meerjaren uitvoeringsplan en programma 2020-2028 is vastgelegd dat de schoolbesturen en kinderopvangorganisaties samen een haalbaarheidsonderzoek doen voor het cluster Oost. Dit onderzoek is afgerond.

De uitkomst is dat in cluster Oost één kindcentrum komt in Nieuwerkerk en één in Oosterland. De school in Dreischor blijft in de eigen kern en heeft geen nieuwbouw nodig. Om dit plan uit te voeren, is een investeringsbudget nodig. Ook moet de raad besluiten over de exacte locatie in Oosterland en Nieuwerkerk. Tot slot is tijdelijke huisvesting nodig voor School met de Bijbel vanwege de groei van het aantal leerlingen. Beoogd resultaat Kinderen op de scholen in Oosterland en Nieuwerkerk hebben een gezonde leer- en werkomgeving. Dit realiseren we door uitvoering te geven aan het integraal huisvestingsplan, zoals beschreven in het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028. De gemeente Schouwen-Duiveland voldoet bovendien aan haar wettelijke zorgplicht te voorzien in adequate onderwijshuisvesting. Pagina 1 van 5

Argumenten 1.1 De keuze voor twee nieuwe schoollocaties in Oosterland en Nieuwerkerk is onderbouwd. Na zorgvuldige afweging hebben de schoolbesturen in de stuurgroep van cluster Oost op 3 april 2023 – mede op basis van het Huisvestingsplan Kindvoorzieningen Schouwen-Duiveland Oost d.d. 27 maart 2023 – vastgesteld dat de huisvestingsbehoefte in het gebied Oost wordt ingevuld met één kindcentrum te Nieuwerkerk en één kindcentrum te Oosterland. Uw raad is middels de raadsbrief d.d. 14 februari 2023 (zie bijlage 2) geïnformeerd over dit voorgenomen besluit. Dit besluit houdt tevens in dat de school in Dreischor (De Klimop) haar locatie in de eigen kern behoudt en de huisvesting niet wordt vernieuwd. Daarmee heeft de stuurgroep definitief besloten af te zien van het ontwikkelen van één regioschool, waarbij scholen uit beide kernen zouden worden samengevoegd. Uit gesprekken met de achterban is namelijk gebleken dat er geen draagvlak bestaat voor deze oplossing, waardoor het besluit is genomen om te kiezen voor de twee afzonderlijke locaties in Nieuwerkerk en Oosterland. Het haalbaarheidsonderzoek (zie bijlage 3) beschrijft de uitgangspunten voor de bouw van een brede school in zowel de kern Nieuwerkerk als de kern Oosterland. 1.2 Dit past binnen de kaders van het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028.

De raad heeft het investeringsprogramma plus toekenningen op de specifieke projecten in 2020 (zie bijlage 1) vastgesteld. De scholen in Nieuwerkerk en Oosterland zijn opgenomen in deze vastgestelde kaders. Met een voorbereidingskrediet en investeringsbudget, kunnen de scholen de ontwerpfase opstarten en uiteindelijk de scholen realiseren. Uw raad heeft hierbij expliciet opgenomen zowel over het investeringsbudget alsook de locatie te willen besluiten. 1.3 De oplegger geeft oplossingen voor knelpunten. Het haalbaarheidsonderzoek heeft verschillende knelpunten vastgesteld in relatie tot de huidige kaders van het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028. Deze knelpunten zijn besproken met de schoolbesturen, en op verschillende punten is overeenstemming bereikt. De nog openstaande knelpunten worden verder uitgewerkt in het proces naar een nieuw herijkt Integraal Huisvestingsplan (IHP). Dit is vastgelegd in de bijgevoegde oplegger (zie bijlage 4). 2.1 Beide scholen in Oosterland hebben hun voorkeur voor deze locatie uitgesproken. Op deze plek in Oosterland zitten de huidige scholen. Er is voldoende ruimte voor nieuwe schoolgebouwen en sportvoorzieningen zijn dichtbij (zie bijlage 4). 3.1 De definitieve locatiekeuze in Nieuwerkerk moet nog gemaakt worden. De definitieve locatie in Nieuwerkerk moet nog bepaald worden.

In het haalbaarheidsonderzoek staan 2 voorkeurslocaties (zie bijlage 4). Het gaat hier over gebieden die nu geen onderwijslocaties zijn. Mede in relatie tot enkele woningbouwopgaven en grondposities in Nieuwerkerk ligt de voorkeur van locatie op de sportvelden aan de Burgemeester van Eetenlaan. Een locatie met optimale mogelijke verbindingen tussen onderwijs, sport en de buitenschoolse (kinder)opvang. De dorpsraad deelt deze mening. In overleg met de dorpsraad en de schoolbesturen wordt de definitieve voorkeurslocatie bepaald aan de hand van een locatieonderzoek. 4.1 De bouwkosten zijn afgelopen jaren explosief gestegen. De bouwkosten (kosten voor materialen, materieel en menskracht) zijn in de periode vanaf de vaststelling van het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028 tot heden explosief gestegen. Gezamenlijk met de schoolbesturen is vastgesteld dat de in de gemeentelijke verordening genoemde normbedragen niet volstaan om te komen tot een realistische en haalbare ontwikkeling van scholen. Het door ICS voorgestelde normbedrag, groot € 3.800,- per m2 bvo (prijspeil 1-1-2025) wordt als passend geacht op de opgave, rekening houdend met het in het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028 geformuleerde niveau Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG) en Frisse Scholen niveau B.

Met de benodigde m2 per nieuwe locatie en de fors verhoogde bouwprijzen, worden de investeringskosten voor de nieuwbouw van de scholen in Oosterland nu ingeschat op € 6.929.000,- en voor Nieuwerkerk op € 8.911.000,-. Dat betekent een forse ophoging van de te verwachtte kapitaallasten, maar is wel bestaand beleid. Bijlage 6 geeft de berekening weer van de aangevraagde investeringsbudgetten. 6.1 Binnen de stelpost IHP is nog ruimte. Pagina 2 van 5

Omdat er vertraging zit in de realisatie van het IHP, is er ruimte ontstaan binnen de IHP-stelpost de hogere kapitaallasten te dekken. 7.1 Tijdelijke uitbreiding van School met de Bijbel is noodzakelijk. Vanwege de groei van het aantal leerlingen op basisschool School met de Bijbel in de kern Nieuwerkerk is er sprake van een tekort aan onderwijsruimte. Op basis van de verordening hebben ze recht op uitbreiding. Om het lesprogramma voor alle leerlingen te kunnen blijven verzorgen, heeft de school behoefte aan twee aanvullende lokalen. Deze moeten ze uiterlijk voor de start van het nieuwe schooljaar 2025-2026 in gebruik nemen. De gemeente heeft de wettelijke zorgplicht voor onderwijsvoorzieningen. De gemeente is op grond van de Wet op het primair onderwijs, nader ingevuld door de verordening onderwijshuisvesting, verantwoordelijk voor de onderwijshuisvesting binnen haar gemeente. Geconcludeerd is dat tijdelijke huisvesting in de vorm van twee noodlokalen, ter overbrugging van de periode tot permanente nieuwbouw is gerealiseerd, de beste oplossing biedt. Op grond van de verordening heeft School met de Bijbel recht op (tijdelijke) uitbreiding in de omvang van twee (nood)lokalen. Het schoolbestuur heeft dit vorig jaar niet tijdig aangevraagd in het kader van de verordening. Dit is mede veroorzaakt door een onvoorziene snelle groei en zowel bestuurs- als directiewisseling.

Om het schoolbestuur tegemoet te komen en de nood te verlichten, passen we de route via het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028 toe. De totale investeringskosten voor de huur en aanleg van 2 noodlokalen (inclusief 1e inrichting) wordt ingeschat op € 175.000 (zie bijlage 6). Uw raad wordt voorgesteld hiervoor een exploitatiebudget beschikbaar te stellen van € 175.000 verdeeld over de periode 2025-2028. Kanttekeningen 4.1 Tot nieuw beleid worden er geen voorstellen voor grootschalige renovaties of vervangende nieuwbouw ingediend. Geconstateerd is dat met enige ruimte vanuit uw raad op bestaande kaders er nog steeds verder gewerkt kan worden aan de lopende haalbaarheidsonderzoeken, in dit geval de scholen in Oosterland en Nieuwerkerk. Daarnaast zijn veel basisscholen op Schouwen-Duiveland toe aan grootschalige renovatie of vervangende nieuwbouw. In afwachting van het nieuw vast te stellen IHP, worden er geen voorstellen voor grootschalige renovaties of vervangende nieuwbouw ingediend, met uitzondering van het huisvestingsvraagstuk van de St. Willibrordusschool en de Johan Louis de Jongeschool (Zierikzee). De schoolbesturen Prisma en Lithora dienen, conform afspraak, nog een afgerond haalbaarheidsonderzoek in te leveren, maar de gemeente heeft dit onderzoek nog niet ontvangen.

4.2 Voor de andere scholenclusters op Schouwen-Duiveland zal besluitvorming via de herijking van het huidige Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028. Het hernieuwde IHP zal zich met name richten op het thema 'omvang en spreiding', maar ook de bekostiging en de planning dient geactualiseerd te worden. Aan de hand van de raadsbrief van 23 april 2024 (zie bijlage 5) is uw raad geïnformeerd over dit voornemen. Het IHP is naar verwachting eind tweede kwartaal 2025 gereed en levert nieuwe (en naar alle waarschijnlijkheid hogere) financiële consequenties op dan nu opgenomen in het Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028. 4.3 De mogelijke renovatie, nieuwbouw of sloop van de aanliggende gymzalen zijn niet opgenomen in de aangevraagde investeringsbudgetten. Het haalbaarheidsonderzoek bevat geen uitwerking naar de toekomst van de gymzalen in beide dorpen. Beide gymzalen zijn van dezelfde leeftijd als de schoolgebouwen. De gymzaal in Oosterland staat tussen beide scholen in, de gymzaal in Nieuwerkerk zit aan Obs Duiveland vast. Dit vraagt om aanvullend onderzoek en op basis daarvan zullen wij in juni 2025 een advies hierover geven. 4.4 De bestaande investeringsbudgetten voor de kinderopvang en randvoorwaardelijke kosten zijn gebaseerd op prijspeil 1-1-2024.

Aangezien deze budgetten al zijn opgenomen in de begroting bekijken we bij de financiële rapportage of deze investeringsbudgetten nog geactualiseerd moeten worden. 7.1 OBS Duiveland biedt geen ruimte. Een alternatieve tijdelijke oplossing voor het ruimtegebrek bij School met de Bijbel is het creëren van ruimte in de naburige school OBS Duiveland, conform de Verordening. Echter, de beschikbare ruimte is onvoldoende in verhouding tot de ruimtebehoefte van OBS Duiveland en de huidige verhuur aan Kibeo, waardoor deze optie niet haalbaar is.

Pagina 3 van 5

Financiën Begroting Begrotingswijziging Eenmalige lasten Structurele lasten Eenmalige baten Structurele baten Dekking

Niet binnen begroting Ja 16015500,00 594019,00 Stelpost Meerjaren uitvoeringsplan en -programma 2020-2028 (IHP), algemene reserve en budgettaire ruimte

Nieuwbouw scholen Op basis van dit voorstel maken we twee investeringsbudgetten aan: 1. Nieuwbouw scholen Oosterland voor € 6.929.433 2. Nieuwbouw scholen Nieuwerkerk voor € 8.911.067 In bijlage 6 vindt u een onderbouwing van deze investeringsbudgetten met daarbij ook een uitsplitsing over de jaren (2025-2028). De kapitaallasten van deze investeringen dekken we uit de stelpost Meerjaren uitvoeringsplan en programma 2020-2028 (IHP). De kapitaallasten zijn in het jaar 2029 (het eerste jaar na het gereedkomen van de investeringen) € 594.019. Hierbij is rekening gehouden met een afschrijvingstermijn van 40 jaar en het rente-omslag percentage van 1,25%. Tijdelijke huisvesting Voor de tijdelijke huisvesting ramen we in totaal € 175.000 bij op het budget 'huisvesting basisonderwijs algemeen' met de volgende verdeling: 2025 - € 61.000 2026 - € 37.000 2027 - € 37.000 2028 - € 40.000 De kosten dekken we uit de algemene reserve in 2025 en de budgettaire ruimte in 2026, 2027 en 2028. Kinderopvang en randvoorwaardelijke kosten Genoemde budgetten voor de kinderopvang en de randvoorwaardelijke kosten zijn al opgenomen in de begroting via de uitbreidingsinvesteringen en gebaseerd op prijspeil 1 januari 2024. Bij de volgende financiële rapportage bekijken we of deze investeringsbudgetten nog geactualiseerd moeten worden.

Effect op de schuldpositie Conform de Financiële verordening beleid, beheer en organisatie van de gemeente Schouwe-Duiveland 2023 (artikel 5 lid 7) dient bij het voorstel informatie gegeven te worden over het effect op de schuldpositie van de gemeente, indien de investering hoger is dan € 500.000. Ten behoeve van de voorgestelde investeringen behoeft geen extra lening te worden aangetrokken. De gemeente beschikt momenteel over voldoende liquide middelen om de investeringen te financieren. De schuldpositie van de gemeente verandert hierdoor niet. Alle bedragen zijn inclusief btw. Communicatie Dit besluit en opgenomen voorwaarden worden in een afsprakenbrief naar de schoolbesturen opgenomen. Wij stellen een kernboodschap op die de schoolbesturen en de dorpsraden richting hun achterban kunnen communiceren. Na het raadsbesluit maken we afspraken met de dorpsraad en de schoolbesturen te Nieuwerkerk voor het locatieonderzoek. De uitkomst van het locatieonderzoek ontvangt de raad middels een voorstel. Uiteindelijk legt uw raad de definitieve locatie in Nieuwerkerk vast. Uitvoering

Pagina 4 van 5

Na besluitvorming van de raad gaat de voorbereiding van de toekomstige huisvesting verder. Met een voorbereidingskrediet wordt het ontwerpproces van de beide kindcentra gestart om te komen tot een aanbestedingsgereed plan. Voorafgaand aan de start van de voorbereiding maakt het college afspraken met de schoolbesturen over het (bouw)proces zoals het bouwheerschap, een voorbereidingskrediet, de projectorganisatie, communicatie en beheersaspecten van beide bouwprojecten. De verwachting is dat deze voorbereidingsfase en het ontwerpproces circa 1,5 jaar doorlooptijd heeft. Na de voorbereidingsfase start de aanbesteding en daarna realisatie van de nieuwe kindcentra. De totale doorlooptijd voor de realisatie van beide kindcentra zal rond 3 jaar in beslag nemen. Hierbij merken we op dat de voorbereidingen in Nieuwerkerk later starten vanwege het locatieonderzoek en beschikbare capaciteit. De uitkomsten van het locatieonderzoek en het beleggen van het bouwheerschap zijn mede bepalend in de benodigde capaciteit van onze organisatie. Bijlagen Bijlage 1. Raadsvoorstel d.d. 10 november 2020 (zaaknummer: 339961). Herijking Integraal Huisvestingsplan basisonderwijs Schouwen-Duiveland 2020-2028. Bijlage 2. Raadsbrief d.d. 14 februari 2023 (zaaknummer: 796527). Besluit voorkeursscenario cluster Oost, Integraal Huisvestingsplan. Bijlage 3.

Huisvestingsplan Kindvoorzieningen Schouwen-Duiveland Oost d.d. 27 maart 2023. Bijlage 4. Oplegger bij voorstel Nieuwbouw scholen Oosterland en Nieuwerkerk d.d. 3 februari 2024. Bijlage 5. Raadsbrief d.d. 23 april 2024 (zaaknummer: 1041259). Nieuw Integraal Huisvestingsplan onderwijs. Bijlage 6. Toelichting investeringskosten nieuwbouw scholen Oosterland en Nieuwerkerk. Burgemeester en wethouders van Schouwen-Duiveland, S.J.A. Bronsveld

J.Chr. van der Hoek MBA

Secretaris

Burgemeester

Pagina 5 van 5