1179600 RVS Actualisatie erfgoedbeleid vaststellen Erfgoedvisie Schouwen-Duiveland

Raadsvoorstel Urgentie

Onderwerp Zaaknummer Datum Openbaarheid Afdeling Portefeuillehouder Opdrachtgever

Hoog, Het concept van de Erfgoedvisie kwam gereed in juli 2024. Het redigeren en opmaken van het document heeft enkele maanden gekost. Voor noodzakelijke financiële middelen zijn eerder voorstellen voor uitbreidingsinvesteringen gedaan ter behandeling bij de Programmabegroting in november. Met de behandeling van dit raadsvoorstel in december loopt het vaststellen van de Erfgoedvisie nog in de pas met het behandelen van bijbehorende financiële voorstellen. Om het uitvoeringsprogramma (2024-2028) van de Erfgoedvisie volgens planning te laten verlopen, is behandeling van dit voorstel in december vereist. Actualisatie erfgoedbeleid: vaststellen Erfgoedvisie Schouwen-Duiveland 1179600 5 november 2024 Actief openbaar Werken, Wonen en Leven (WWL) A.M.J. van Burg Afdelingshoofd WWL

Voorstel 1. De Erfgoedvisie Schouwen-Duiveland met uitvoeringsprogramma 2024-2028 (Bijlage 1) vast te stellen en ons college opdracht te geven het uitvoeringsprogramma te realiseren. Inleiding De afgelopen jaren is samen met het Erfgoedplatform Schouwen-Duiveland gewerkt aan de actualisatie van het erfgoedbeleid. De eerste beleidsnota erfgoed (Nota Integraal Erfgoedbeleid 2012-2018) werd in 2012 vastgesteld door de gemeenteraad. Lokale, regionale en landelijke ontwikkelingen maken een actualisatie van dit beleid nu noodzakelijk. Voor het opstellen van de nieuwe integrale beleidsvisie erfgoed is samengewerkt met diverse experts. Zij hebben een bijdrage geleverd aan de verschillende erfgoedthema's en vraagstukken die in de nieuwe nota aan de orde komen. De actualisatie heeft geresulteerd in de nieuwe Erfgoedvisie Schouwen-Duiveland (Bijlage 1). Deze beleidsnota bestaat uit 2 delen: het actualiseerde, nieuwe erfgoedbeleid en een thematische beschrijving van het erfgoed van Schouwen-Duiveland. De samenwerking met het Erfgoedplatform is een waardevolle vorm van participatie gebleken. Om bij het opstellen van dit beleid een nog bredere groep te betrekken, is daarnaast een fotowedstrijd voor kinderen georganiseerd. De mooiste ingestuurde foto's zijn geëxposeerd in het gemeentehuis en ook opgenomen in de Erfgoedvisie.

Ook is aan inwoners via het onlineplatform Denk Mee! Doe Mee! gevraagd om met ideeën te komen over het erfgoed van ons eiland, waarvan het merendeel is opgenomen in de Erfgoedvisie. Beoogd resultaat Een actueel en breed gedragen erfgoedbeleid voor Schouwen-Duiveland waarmee we het waardevolle en rijke erfgoed van ons eiland beschermen, behouden, benutten en beleefbaar maken. Argumenten 1.1 Schouwen-Duiveland beschikt over een rijk en divers erfgoedbestand. Met 823 rijksmonumenten is Schouwen-Duiveland de 10de monumentengemeente van Nederland. Daarnaast zijn er 314 gemeentelijke monumenten en 4 beschermde stads- en dorpsgezichten, bijzondere cultuurlandschappen en cultuurhistorische elementen. Het immaterieel erfgoed kenmerkt zich door de vele verhalen, tradities ambachten en gebruiken. Aansprekend is de nationaal erkende straô.

Pagina 1 van 2

1.2 Het huidige erfgoedbeleid is deels verouderd. De Nota Integraal Erfgoedbeleid dateert uit 2012 en is niet meer actueel, zo bleek uit een evaluatie. Nieuwe lokale, regionale, landelijke en internationale ontwikkelingen en initiatieven maken dat er sterke behoefte is aan de bijstelling van het erfgoedbeleid. Met het ingaan van de Omgevingswet per 1 januari 2024 is de gemeente verplicht om de bescherming van en omgang met erfgoed te borgen in de Omgevingsvisie en het Omgevingsplan. In het Europese verdrag van Faro is afgesproken om inwoners te betrekken bij ontwikkelingen rondom erfgoed. De Provincie Zeeland heeft aangegeven de komende jaren bij de gemeenten scherper toe te zien op de wettelijke taken van gemeente voor de instandhoudingsplicht van monumenten. 1.3 Het behouden, zichtbaar maken en zorgen voor materieel en immaterieel erfgoed staat in het coalitieakkoord. De coalitie heeft zich in het coalitieakkoord 2022-2026 uitgesproken voor het behoud en zichtbaar maken van immaterieel erfgoed en voor de zorg voor het materiële erfgoed. Daartoe zijn de adviezen van het Erfgoedplatform uit 2022 overgenomen in het akkoord. Deze adviezen zijn opgenomen en uitgewerkt in de Erfgoedvisie. 1.4 Het uitvoeringsprogramma geeft richting aan de ambities uit de Erfgoedvisie. In de Erfgoedvisie zijn 20 acties opgenomen.

Dit gaat om het voortzetten van huidige activiteiten zoals het organiseren van Open Monumentendag en het voorlichten van monumenteneigenaren. Daarnaast zijn nieuwe actiepunten geformuleerd. Onder andere het ondersteunen van eigenaren van gemeentelijke monumenten, het inventariseren van cultuurlandschappen en cultuurhistorische objecten en het inventariseren van de ambtelijke capaciteit voor toezicht en handhaving op monumenten. Kanttekeningen 1.1 Het archeologiebeleid is geen onderdeel van de Erfgoedvisie. Het archeologiebeleid (Beleidsplan Archeologie en Selectiebeleid) is niet opgenomen in het huidige erfgoedbeleid. Het is een apart beleidsdomein waarin middels het Omgevingsplan (voorheen de bestemmingsplannen) uitvoering aan is gegeven. Het archeologiebeleid inclusief de beleidskaarten is ook aan actualisatie toe. Daarom werken we momenteel aan de herziening en komen we in 2025 met een nieuwe beleidsnota archeologie. Communicatie We brengen het Erfgoedplatform en de andere betrokkenen schriftelijk op de hoogte van uw besluit. Uitvoering De realisatie van het uitvoeringsprogramma 2024-2028 pakken we per jaar op. Voor het resterende deel van 2024 gaat het om actiepunten die een voortzetting zijn van het huidige beleid. Daarom beslaat het uitvoeringsprogramma ook 2024.

Voor de benodigde extra financiële middelen die niet beschikbaar zijn binnen de huidige budgetten, zijn eerder (voor 2025) voorstellen gedaan voor uitbreidingsinvesteringen, te behandelen bij de Programmabegroting 2025-2028. Bijlagen 1. Erfgoedvisie Schouwen-Duiveland "Ons eiland, ons erfgoed" (2024). Burgemeester en wethouders van Schouwen-Duiveland, S.J.A. Bronsveld

J.Chr. van der Hoek MBA

Secretaris

Burgemeester

Pagina 2 van 2