1174131 Bijlage 17. Kernprofiel Zonnemaire
Tekst van het document
Kernprofiel Zonnemaire
De kern Zonnemaire Zonnemaire is een dorp midden op het eiland Schouwen-Duiveland. De naam Zonnemaire komt van Sonnemare of Sunnonmeri. Dit was het water dat de eilanden Bommenede en Schouwen van elkaar scheidde. Bommenede werd voortdurend door overstroming werd geteisterd, waardoor het eiland in 1682 definitief werd verlaten. Het grootste deel van de bewoners vestigde zich aan de dijk bij het huidige Zonnemaire. Hier ontstond het dorp en gemeente Bommenede of Nieuw-Bommenede. In 1866 ging NieuwBommenede op in de gemeente Zonnemaire. Binnen Zonnemaire zijn de grootste bronnen van werkgelegenheid de agrarische sector (met 30 bedrijven) en de sector Recreatie en Toerisme (met 12 campings en 1 recreatiewoning). Het woonmilieu in Zonnemaire wordt getypeerd als ‘dorpswonen’, wat zich laat kenmerken door wonen in de rust en intimiteit van het dorp, de plek waar mensen elkaar kennen. Met rust, ruimte en stilte van de polders. In de Woning Markt Analyse (WMA) is Zonnemaire aangemerkt als balanskern, wat betekent dat de verwachting is dat het aantal huishoudens in Zonnemaire (beperkt) zal toenemen in de toekomst.
Gezien de huidige druk op de woningmarkt, de extra woningen die we kunnen bouwen in de kernen en de Nationale Woon- en Bouwagenda waarin onder andere gestreefd wordt naar het bouwen van betaalbare woningen, willen we de mogelijkheden voor woningbouw conform de woningbehoefte van de inwoners van Zonnemaire onderzoeken. Doel kernprofiel In dit kernprofiel wordt de huidige woningmarkt van Zonnemaire geïnventariseerd door demografische en sociaaleconomische factoren en andere thema’s op het gebied van wonen, sociale huur en leefbaarheid te analyseren. Het doel van dit kernprofiel is de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in beeld te brengen en te taxeren waar incourante onderdelen aanwezig zijn. Op deze manier kan er worden gekeken naar een woningaanbod dat beter aansluit op de (toekomstige) behoefte van lokale woningzoekenden. Gezamenlijk met de dorpsraad willen we de behoefte voor nieuwbouw woningen onderzoeken. Deze inventarisatie zal uiteindelijk worden gebruikt om (in de toekomst) strategische beleidskeuzes te kunnen maken en de juiste woningen voor de juiste doelgroep op de juiste locatie(s) toe te voegen. Augustus 2024
1
Inhoudsopgave DEMOGRAFIE ................................................................................................................................................ 3 DEMOGRAFISCHE PROGNOSE .................................................................................................................. 3 VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI...................................................................................... 4 SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN ........................................................................................................ 6 WONEN........................................................................................................................................................... 7 SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND ................................................................................................. 9 LEEFBAARHEID & FUNCTIES .................................................................................................................... 11 WONINGBEHOEFTE ZONNEMAIRE .......................................................................................................... 15 BRONNENLIJST ........................................................................................................................................... 16
Augustus 2024
2
DEMOGRAFIE Aantal inwoners
Bevolkingsopbouw
780 775 770 765 760 755 750 745
300 250 200 150 100 50 0 2019
2020
2021
2022
2023
Aantal inwoners
0-14 jaar 15-24 jaar
25-44 jaar
45-64 jaar
65 jaar of >
2019
2021
2022
2023
2020
Aantal huishoudens
Huishoudenstype
370
150
365
100 50
360
0 355
2019
2021
2022
2023
Eenpersoonshuishoudens
350 2019
2020
2021
2022
2023
Huishoudens zonder kinderen
Aantal huishoudens •
2020
Huishoudens met kinderen
Ten opzichte van 2019 is het aantal inwoners van Zonnemaire licht afgenomen met 5. In de tussenliggende jaren (2021 en 2022) is er een verdere afname in aantal inwoners waar te nemen met in 2023 weer een lichte stijging ten opzichte van voorliggende jaren. Het aantal personen tussen 0-14 jaar en 45-64 jaar is afgenomen in de periode 2019-2023. Het aantal jongeren (15-24 jaar) is ongeveer gelijk gebleven en het aantal personen met een leeftijd van 65+ is toegenomen. Het aantal huishoudens is dezelfde periode toegenomen met 5 huishoudens. In 2021 heeft er een lichte afname (-5) plaatsgevonden. Er heeft vooral een daling plaatsgevonden in het aantal huishoudens met kinderen (-10). Het aantal eenpersoonshuishoudens is toegenomen (+10) en het aantal huishoudens zonder kinderen is ook toegenomen (+5).
• • •
DEMOGRAFISCHE PROGNOSE
•
Huishoudens (CBS)
Historische ontwikkeling (huishoudens)
Migratiesaldo (personen) (BRP)
Primos2022 (huishoudens)
Primos2023 (huishoudens)
Indicatie type kern
Woonmilieu
360
10
5
-
20
Balanskern
Dorps
Door de indicatoren historische huishoudensontwikkeling, migratiesaldo en huishoudensprognose wordt Zonnemaire aangemerkt als ‘balanskern’ in de Woningmarkt Analyse 2023.
Augustus 2024
3
VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI Saldo verhuizingen & natuurlijke groei 10 5 0 -5
2019
2020
2021
2022
2023
-10 -15 -20 -25 Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo Natuurlijke groei Totaal migratiesaldo & natuurlijke groei
•
•
• •
In de periode 2019-2023 verhuisden meer personen vanuit Zonnemaire naar een andere kern binnen de gemeente, dan andersom. Per saldo is er voor Zonnemaire dus een binnengemeentelijk vertrekoverschot. De meeste binnengemeentelijke verhuisbewegingen naar Zonnemaire komen vanuit Zierikzee (20%), Burgh-Haamstede (5%) en Noordgouwe (4%) (zie tabel volgende bladzijde). In de periode 2020-2022 was het aantal personen dat zich vanuit een andere gemeente vestigde in Zonnemaire groter dan het aantal personen dat vertrok naar een andere gemeente. In deze periode was dus sprake van een buitengemeentelijk vestigingsoverschot. In 2023 veranderde dit naar een buitengemeentelijk vertrekoverschot. 31% van de verhuisbewegingen naar Zonnemaire komt vanuit een andere gemeente en 5% vanuit het buitenland. In de periode 2019-2023 zijn er in Zonnemaire 28 personen geboren en er zijn 27 personen overleden. Er is sprake van een geboorte-overschot voor deze periode. Het saldo geboorte- en sterftecijfer in combinatie met het saldo verhuizingen leidt tot een totale toename van de bevolking in Zonnemaire vanaf 2023 (en in 2021). Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een binnengemeentelijk vestigingsoverschot in combinatie met het geboortecijfer.
Augustus 2024
4
Verhuisbewegingen naar Zonnemaire (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
40%
30%
35%
Verhuisbewegingen naar Zonnemaire
Verhuisbewegingen vanuit Zonnemaire (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
Verhuisbewegingen vanuit Zonnemaire
Augustus 2024
5
SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN Gemiddelde woningwaarde x €1.000 400 300 200 100 0 2019
2020
2021
2022
2023
Gemiddelde woningwaarde SD Gemiddelde woningwaarde kern
•
De gemiddelde woningwaarde is in de periode 2019-2023 in Zonnemaire toegenomen met ongeveer 39%. In de totale gemeente is de woningwaarde toegenomen met ongeveer 38%. Wel ligt in Zonnemaire de gemiddelde woningwaarde lager dan het gemiddelde van Schouwen-Duiveland (resp. €310.000 vs. €343.000).
Verdeling koopklassen (2024)
•
•
Augustus 2024
De grootste voorraad van woningen in Zonnemaire bevindt zich in de klasse €250.000-€300.000. Hierna bevindt de grootste voorraad zich in de klassen €200.000-€250.000 en €300.000-€350.000. Tussen €400.000 en €500.000 is de voorraad ook hoger. De woningvoorraad van Zonnemaire bevindt zich voornamelijk in de lagere prijsklasse en het middensegment tot € 350.000. Woningen in het hogere segment in Zonnemaire zijn slechts beperkt aanwezig in de woningvoorraad.
6
WONEN De meest voorkomende pandtypen in Zonnemaire zijn rijwoningen, gevolgd door vrijstaande woningen. Twee-ondereen-kap-woningen zijn in mindere mate aanwezig. In het centrum komen ook enkele utiliteitsgebouwen voor (gebouwen zonder woonbestemming).
Het meest voorkomende vastgoedtype in Zonnemaire is particuliere woningbouw. Sociale woningbouw is in beperkte mate aanwezig. Ook recreatie vastgoed is binnen de kern aanwezig.
Ten noorden van Zonnemaire is het merendeel van de panden gebouwd voor 1920. In het centrum ligt het bouwjaar tussen 1950 en 1990. Vooral aan de rand van de kern zijn ook jongere bouwjaren te vinden (> 1990).
Augustus 2024
7
Aantal woningen
Bezit huurwoningen (%)
500
25
400
20
300
15
200
10
100
5 0
0 2019
2020
2021
Woningen totaal
2022
2019
2023
2020
•
Het aantal woningen in Zonnemaire is in de periode 2019-2023 licht toegenomen (+6). Het percentage koopwoningen is in dezelfde periode met ongeveer 1,7% toegenomen. Het totale percentage huurwoningen is in deze periode met 1% afgenomen van 23% naar 22%. Het aandeel huurwoningen in bezit van de woningcorporatie is met 1% afgenomen in de afgelopen 5 jaar.
Bewoonde en onbewoonde woningen kern (%)
120 100 80 60 40 20 0
120 100 80 60 40 20 0 2019
2020 Bewoond
•
2023
Bezit woningcorporatie
Bewoonde en onbewoonde woningen wijk (%)
•
2022
Bezit overige verhuurders
Koopwoningen
Huurwoningen • •
2021
2021
2022
2023
2019
Onbewoond
2020
Bewoond
2021
2022
2023
Onbewoond kern
Volgens het CBS zijn 9% van de woningen in de kern Zonnemaire onbewoond. In de wijk Zonnemaire (kern + buitengebied) is dit percentage 10% in 2023. Dit zijn woningen waarop niemand ingeschreven stond in de Basisregistratie personen op 1 januari 2023. Uit de gemeentelijke montoring aan de hand van inschrijvingen in het BRP, de aanwezigheid van een onttrekkingsvergunning en betaling van forensen- of toeristenbelasting, blijkt dat in de kern 6,5% van de woningen in Zonnemaire een deeltijd of tweede woning is.
Leegstandspercentages Zonnemaire (kern) Landelijke leegstandsmonitor (2023)
2%
Feitelijke leegstand (gemeentelijk)
2,6%
Augustus 2024
•
Het leegstandspercentage in de kern Zonnemaire ligt rond de 2,5%. Dit zijn woningen die leeg staan en helemaal niet worden bewoond (ook niet als deeltijdwoning).
8
SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
59,5
60 50
59
40
58,5
30 20
58
10
57,5
0 2020
2021
2022
2023
Goedkoop
Aantal huurwoningen Zeeuwland
Betaalbaar 1
Betaalbaar 2
Aantal woningen Zeeuwland 2023
Goedkoop: tot €454,47 | Betaalbaar 1: €454,48-€650,43 | Betaalbaar 2: €650,44-€697,07| Middelduur: €697,08-€879,66 | Duur: > €879,67
• •
Het aantal huurwoningen van Zeeuwland is in de periode 2020-2023 afgenomen met 1. De meeste woningen van Zeeuwland in Zonnemaire vallen onder de categorie “Betaalbaar 1”, met een huurprijs tussen de €454,48 en €650,43 per maand.
Gem. wachttijd per woningtype (maanden)
Gem. wachttijd per huurklasse (maanden)
20
15
15
10
10 5
5 0 Eengezinswoning 2021
0
Seniorenwoning 2022
Goedkoop
2023
Gem. wachttijd per leeftijdsklasse
2021 •
25 •
20 15
•
10 5
Betaalbaar 1
2022
Betaalbaar 2
2023
In de periode 2021-2023 is de gemiddelde wachttijd voor een seniorenwoning toegenomen met 13 maanden. In dezelfde periode is de wachttijd voor een woning in de categorie Betaalbaar 1 toegenomen met ongeveer 13 maanden. In het jaar 2023 is met name voor de leeftijdklasse 23-40 jaar en 41-54 jaar de gemiddelde wachttijd toegenomen.
0 18-22 jaar 23-40 jaar 41-54 jaar 55-64 jaar 65-74 jaar
2021
Augustus 2024
2022
2023
9
Aantal mutaties
Totaal aantal reacties
6
1500
5 4
1000
3 2
500
1 0
0 2021
2022 Aantal mutaties
• •
2023
2021
2022
2023
Totaal aantal reacties
Het aantal mutaties is in de periode 2021-2023 toegenomen met 4. In 2023 is het totaal aantal reacties gedaald met 272 ten opzichte van 2022. Ten opzichte van 2021 is het totaal aantal reacties wel aanzienlijk gestegen.
Augustus 2024
10
LEEFBAARHEID & FUNCTIES • 3 maatschappelijke voorzieningen Buitensport
•
IJsbaan
Ontmoeting
•
Buurt- of dorpshuis
Cultuur
•
Bibliobus
Afstand tot dichtstbijzijnde…
•
Zonnemaire kent maatschappelijke voorzieningen in verschillende categorieën. Voorzieningen hebben vooral een sport-, ontmoetings- of cultuurfunctie. De meeste voorzieningen liggen op afstand (< 4 km), zoals een supermarkt, huisarts en kinderdagverblijf. De afstand tot een bioscoop en een treinstation zijn het grootst vanaf Zonnemaire.
Aantal
Supermarkt
4,0 km
0 binnen 3 km
Oprit hoofdweg
900 m
Treinstation
29 km
Ziekenhuis (Zierikzee)*
7,9 km
1 binnen 20 km
Huisarts
2,7 km
0,9 binnen 3 km
Bioscoop
29,1 km
Filmtheater (Zierikzee)
10 km
Restaurant
400 m
Zwembad
9,4 km
Kinderdagverblijf
4,0 km
Basisschool
6 km
VMBO-school
9,4 km
0 binnen 5 km
HAVO/VWO-school
9,4 km
0 binnen 5 km
1,9 binnen 3 km
0 binnen 3 km
*Het ziekenhuis op 7,9 km afstand is het poliklinisch ziekenhuis te Zierikzee. Het volwaardig ziekenhuis in Goes is gelegen op 34,5 km afstand en van Dirksland op 36,5 km.
Augustus 2024
11
Commercieel vastgoed in Zonnemaire heeft voornamelijk een industriefunctie. Ook commercieel vastgoed met een woonfunctie en een bijeenkomstfunctie komt voor.
Het publiek vastgoed in Zonnemaire heeft een sportof onderwijsfunctie.
Augustus 2024
12
Voorzieningen
Omgevingsplankaart
Augustus 2024
13
BAG-mutaties In de periode 2019-2023 hebben er 11 mutaties plaatsgevonden in Zonnemaire. Deze kunnen worden verdeeld in de volgende categorie:
Aantal
Mutatie
5
Functieverandering van andere functie naar wonen
3
Functieverandering woning naar andere functie
2
Nieuwbouw
1
Samenvoeging
Potentiële woningbouwlocaties
Augustus 2024
14
WONINGBEHOEFTE ZONNEMAIRE De dorpsraad Zonnemaire ondersteunt het initiatief tot woningbouw in Zonnemaire, tenzij dit gaat leiden tot knelpunten op een ander vlak. Het gaat in deze over het terrein voormalige basisschool. De dorpsraad geeft aan dat er in de kern van Zonnemaire nu al sprake is van parkeerknelpunten in de “normale situaties” en in de “minder normale situaties” in het bijzonder. Extra knelpunten doen zich met name voor ten tijde van bezoek aan de horecagelegenheid, bezoek aan de kerk en tijdens evenementen in het Dorpshuis, maar ook tijdens de avonden en weekenden wanneer de inwoners doorgaans thuis zijn. De dorpsraad is van mening dat het bebouwen van het terrein van de voormalige basisschool de druk op het parkeren in de kern alleen maar zal vergroten. Als oplossing brengt de dorpsraad graag naar voren om het terrein van de voormalige school in te zetten voor het oplossen van de parkeerproblematiek in de kern. Voor wat betreft de verdere ontwikkeling van de woningbouw, legt de Dorpsraad graag de focus op het terrein van de voormalige voetbalvelden en het daarnaast gelegen terrein van de voormalige volkstuinen. Dit is zowel het standpunt van het bestuur van de dorpsraad als van de klankbordgroep.
Tot slot hecht de dorpsraad er aan te vermelden dat een hernieuwd onderzoek naar de woningbehoefte in Zonnemaire essentieel is voor het complete beeld en juiste conclusies. Een onderzoek waaraan zij graag hun medewerking willen verbinden.
Augustus 2024
15
BRONNENLIJST Thema Afbeelding voorblad
Deelthema
Bron https://www.youtube.com/watch?v=zAbWgNNJJdc
Info Zonnemaire voorblad
https://nl.wikipedia.org/wiki/Zonnemaire
Demografie
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
Demografische prognose
Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Verhuisbewegingen en natuurlijke groei
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo
Verhuisbewegingen
Vestiging vanuit andere kern in gemeente – vertrek naar kern binnen gemeente (gemeentelijke gegevens) Vestiging vanuit andere gemeente – vertrek naar andere gemeente (gemeentelijke gegevens) Aantal geboortes – aantal sterfgevallen. CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Sociaal-economisch
Gemiddeld WOZ-waarde & inkomen Verdeling inkomenspercentage Verdeling koopklassen
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Energie Transitie Atlas provincie Zeeland https://huispedia.nl/gemeente/schouwen-duiveland
Wonen
Pandtypen, vastgoedtypen, bouwperiodes Aantal woningen, bezit huurwoningen, bewoonde & onbewoonde woningen Leegstand
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland
Natuurlijke groei
Sociale huurwoningen Zeeuwland Leefbaarheid en functies
https://dashboards.cbs.nl/v5/landelijke_monitor_lee gstand/ Berekend aan de hand van Basisregistratie Personen, onttrekkingsvergunning voor deeltijd wonen en forenzen/toeristen belasting (gemeentelijke gegevens) Gegevens verkregen van Zeeuwland
Type en aantal maatschappelijke voorzieningen
Inventarisatie maatschappelijke voorzieningen (gemeentelijke gegevens)
Afstand tot dichtstbijzijnde voorzieningen Commercieel en publiek vastgoed Voorzieningen (op kaart) Bestemmingsplankaart BAG-mutaties
http://www.weetmeer.nl/buurt/select
CBS StatLine “Kerncijfers Wijken en Buurten 2019-2023” 2019
Augustus 2024
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland Lokale kennis (kaart gemaakt m.b.v. LocalFocus) https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view https://kaarten.zeeland.nl/map/bag_aantallen
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/navigatieScherm/zoeken?searchKeywords=ker ncijfers%20wijken%20en%20buurten&page=2 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84583NED/table?ts=1609764689392 16
2020 2021 2022 2023
Augustus 2024
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84799NED/table?ts=1609764702751 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85039NED /table?ts=1656922372162 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/85 318NED/table?ts=1675076137750 https://opendata.cbs.nl/statline#/CBS/nl/dataset/856 18NED/table?ts=1707731790536
17