1174131 Bijlage 13. Kernprofiel Scharendijke
Tekst van het document
Kernprofiel Scharendijke
De kern Scharendijke Scharendijke is ontstaan in de 15e eeuw. Het dorp is ontstaan aan een schaardijk (een dijk aan een diepe vloedgeul zonder slikken ervoor). Het was een buurtschap waar naast landarbeiders ook dijkwerkers woonden. Aan het begin van de twintigste eeuw kwam de ontwikkeling tot dorp op gang, toen het haventje Kloosternol werd aangelegd. Dit werd met name gebruikt voor het transport van de op dit eiland veel verbouwde meekrapplant. In 1977 werd de haven uitgebreid tot een jachthaven. Na de voltooiing van de Brouwersdam in 1972 is het dorp een centrum van watersport geworden en heeft het veel nieuwe bewoners getrokken. Op dit moment heeft het dorp voornamelijk een economische toeristische functie, maar ook een regiofunctie voor bijvoorbeeld de supermarkt en de basisschool. Het woonmilieu in Scharendijke wordt getypeerd als ‘wonen aan de kust’, wat zich laat kenmerken door de zee, het strand, de duinen en het bos die dichtbij de kern liggen. Het wonen op bijzondere plaatsen waar het water voelbaar en tastbaar aanwezig is. De kern beweegt mee op het ritme van de vakantieseizoenen. In de Woning Markt Analyse (WMA) is Scharendijke aangemerkt als balanskern, wat betekent dat de verwachting is dat het aantal huishoudens in Scharendijke (beperkt) zal toenemen in de toekomst.
Gezien de huidige druk op de woningmarkt, de extra woningen die we kunnen bouwen in de kernen en de Nationale Woon- en Bouwagenda waarin onder andere gestreefd wordt naar het bouwen van betaalbare woningen, willen we de mogelijkheden voor woningbouw in Scharendijke onderzoeken. Doel kernprofiel In dit kernprofiel wordt de huidige woningmarkt van Scharendijke geïnventariseerd door demografische en sociaaleconomische factoren en andere thema’s op het gebied van wonen, sociale huur en leefbaarheid te analyseren. Het doel van dit kernprofiel is de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in beeld te brengen en te taxeren waar incourante onderdelen aanwezig zijn. Op deze manier kan er worden gekeken naar een woningaanbod dat beter aansluit op de (toekomstige) behoefte van lokale woningzoekenden. Gezamenlijk met de dorpsraad willen we de behoefte voor nieuwbouw woningen onderzoeken. Deze inventarisatie zal uiteindelijk worden gebruikt om (in de toekomst) strategische beleidskeuzes te kunnen maken en de juiste woningen voor de juiste doelgroep op de juiste locatie(s) toe te voegen. Augustus 2024
1
Inhoudsopgave DEMOGRAFIE ................................................................................................................................................ 3 DEMOGRAFISCHE PROGNOSE .................................................................................................................. 3 VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI...................................................................................... 4 SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN ........................................................................................................ 6 WONEN........................................................................................................................................................... 7 SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND ................................................................................................. 9 LEEFBAARHEID & FUNCTIES .................................................................................................................... 11 WONINGBEHOEFTE SCHARENDIJKE ....................................................................................................... 15 BRONNENLIJST ........................................................................................................................................... 16
Augustus 2024
2
DEMOGRAFIE Aantal inwoners
Bevolkingsopbouw
1280
500
1270
400
1260
300 200
1250
100
1240
0
1230 2019
2020
2021
2022
2023
Aantal inwoners
0-14 jaar 15-24 jaar
25-44 jaar
45-64 jaar
65 jaar of >
2019
2021
2022
2023
2020
Aantal huishoudens
Huishoudenstype
630
300
620
200 100
610
0 600
2019
2019
2020
2021
2022
2023
•
2022
2023
Huishoudens zonder kinderen
Aantal huishoudens
•
2021
Eenpersoonshuishoudens
590
• •
2020
Huishoudens met kinderen
Het aantal inwoners van Scharendijke is met 30 afgenomen in 2023 ten opzichte van 2019. Het aandeel personen met een leeftijd tussen 0-14 jaar, 15-24 jaar en 45-64 jaar is afgenomen in de periode tussen 2019 en 2023. Het aantal personen in de leeftijdsklasse 25-44 jaar is toegenomen. Het aantal personen in de leeftijd 65+ is ongeveer gelijk gebleven, met in de tussenliggende jaren een lichte stijging. Het aantal huishoudens in Scharendijke is in 2023 afgenomen met 10 ten opzichte van 2019. In het jaar 2020 is er wel sprake geweest van een lichte stijging in het aantal huishoudens. Het aantal eenpersoonshuishouden is in de periode 2019-2023 toegenomen (+5), het aantal huishoudens zonder kinderen is afgenomen (-10) en het aantal huishoudens met kinderen is afgenomen (-5).
DEMOGRAFISCHE PROGNOSE Huishoudens (CBS)
Historische ontwikkeling (huishoudens)
Migratiesaldo (personen) (BRP)
Primos2022 (huishoudens)
Primos2023 (huishoudens)
Indicatie type kern
Woonmilieu
610
-
-40
+10
+30
Balans
Kust
•
Door de indicatoren historische huishoudensontwikkeling, migratiesaldo en huishoudensprognose wordt Scharendijke aangemerkt als ‘balanskern’ in de Woningmarkt Analyse 2023.
Augustus 2024
3
VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI Saldo verhuizingen & natuurlijke groei 25 20 15 10 5 0 -5 -10 -15 -20 -25 -30
2019
2020
2021
2022
2023
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo Natuurlijke groei Totaal migratiesaldo & natuurlijke groei
•
•
• •
In de periode 2019-2023 verhuisden meer personen vanuit Scharendijke naar een andere kern binnen de gemeente, dan andersom. Per saldo is er voor Scharendijke dus een binnengemeentelijk vertrekoverschot (m.u.v. het jaar 2023). De meeste binnengemeentelijke verhuisbewegingen naar Scharendijke komen vanuit Zierikzee (8%), Burgh-Haamstede (4%) en Brouwershaven (4%) (zie tabel volgende bladzijde). In de periode 2019-2023 was het aantal personen dat zich vanuit een andere gemeente vestigde in Scharendijke kleiner dan het aantal personen dat vertrok naar een andere gemeente. In deze periode was dus sprake van een buitengemeentelijk vertrekoverschot. 37% van de verhuisbewegingen naar Scharendijke komt vanuit een andere gemeente en 17% vanuit het buitenland. In de periode 2019-2023 zijn er in Scharendijke 39 personen geboren en er zijn 63 personen overleden. Er is sprake van een sterfte-overschot voor deze periode. Het saldo geboorte- en sterftecijfer in combinatie met het saldo verhuizingen leidt vanaf 2023 tot een totale toename van de bevolking in Scharendijke. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een binnen- en buitengemeentelijk vestigingsoverschot in dat jaar.
Augustus 2024
4
Verhuisbewegingen naar Scharendijke (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
40%
35%
40%
Verhuisbewegingen naar Scharendijke
Verhuisbewegingen vanuit Scharendijke (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
Verhuisbewegingen vanuit Scharendijke
Augustus 2024
5
SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN Gemiddelde woningwaarde x €1.000 400 300 200 100 0 2019
2020
2021
2022
2023
Gemiddelde woningwaarde SD Gemiddelde woningwaarde kern
•
De gemiddelde woningwaarde is in de periode 2019-2023 in Scharendijke toegenomen met ongeveer 42%. De gemiddelde woningwaarde voor de gehele gemeente is toegenomen met ongeveer 38%. Wel ligt in Scharendijke de gemiddelde woningwaarde iets lager dan voor het gemiddelde van Schouwen-Duiveland (resp. €332.000 vs. €343.000).
Verdeling koopklassen (2024)
•
•
Augustus 2024
De grootste voorraad van woningen in Scharendijke bevindt zich in de prijsklasse €400.000-€500.000. Vanaf €250.000 is het percentage voorraad ook groter. Vanaf de prijsklasse €600.000 neemt de voorraad af. De woningvoorraad van Scharendijke bevindt zich voornamelijk in de betaalbare prijsklasse en het middensegment tot € 500.000. In het hogere segment is de voorraad kleiner.
6
WONEN De meest voorkomende pandtypen in Scharendijke zijn vrijstaande woningen, gevolgd door rijwoningen. Twee-onder-een-kapwoningen zijn ook aanwezig. In het centrum en daarbuiten komen ook enkele utiliteitsgebouwen voor (gebouwen zonder woonbestemming).
Het meest voorkomende vastgoedtype in Scharendijke is particuliere woningbouw. Sociale woningbouw is ook aanwezig. Aan de rand van Scharendijke komt ook recreatie vastgoed voor.
Het meerendeel van de woningen in Scharendijke heeft een bouwperiode tussen 1950-1975. In het noordelijk deel van Scharendijke zijn woningen met oudere bouwperiodes (voor 1920) aanwezig. In het zuidelijk deel komen jongere bouwjaren voor vanaf 1975 en 1990, dit betreft deels recreatieparken.
Augustus 2024
7
Aantal woningen
Bezit huurwoningen (%)
800
30
600
20
400 10
200 0
0 2019
2020
2021
Woningen totaal
2022
2023
2019
2020
Koopwoningen
•
Het aantal woningen in Scharendijke is in de periode 2019-2023 afgenomen met 11. Het percentage koopwoningen is in dezelfde periode met ongeveer 1% toegenomen. Het totale percentage huurwoningen is in deze periode met 2% afgenomen van 26% naar 24%. Het aandeel huurwoningen in bezit van de woningcorporatie is afgenomen met 1% de afgelopen 5 jaar.
Bewoonde en onbewoonde woningen kern (%)
100
100
80
80
60
60
40
40
20
20
0
0 2019
2020 Bewoond
• •
2023
Bezit woningcorporatie
Bewoonde en onbewoonde woningen wijk (%)
•
2022
Bezit overige verhuurders
Huurwoningen • •
2021
2021
2022
2023
2019
Onbewoond
2020
Bewoond
2021
2022
2023
Onbewoond kern
Volgens het CBS zijn 11% van de woningen in de wijk Scharendijke (kern + buitengebied) onbewoond. Dit zijn woningen waarop niemand ingeschreven stond in de Basisregistratie personen op 1 januari 2023. Voor de kern Scharendijke ligt het aantal onbewoonde woningen op 9%. Uit de gemeentelijke montoring aan de hand van inschrijvingen in het BRP, de aanwezigheid van een onttrekkingsvergunning en betaling van forensen- of toeristenbelasting, blijkt dat in de kern 5% van de woningen in Scharendijke een deeltijd of tweede woning is.
Leegstandspercentages Scharendijke (kern) Leegstandsmonitor 2023
2%
Feitelijke leegstand (gemeentelijk)
2,4%
Augustus 2024
•
Op basis van verschillende methoden om leegstand te berekenen, ligt het leegstandspercentage in Scharendijke rond de 2%. Dit zijn woningen die leeg staan en helemaal niet worden bewoond (ook niet als deeltijdwoning).
8
SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
122 121 120 119 118 117 116 115
100 80 60 40 20 0
2020
2021
2022
2023
Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
Goedkoop: tot €454,47 | Betaalbaar 1: €454,48-€650,43 | Betaalbaar 2: €650,44-€697,07| Middelduur: €697,08-€879,66 | Duur: > €879,67
• •
Het aantal huurwoningen van Zeeuwland is in de periode 2020-2023 afgenomen met 4. De meeste woningen van Zeeuwland in Scharendijke vallen onder de categorie “Betaalbaar 1”, met een huurprijs tussen de €454,48 en €650,43 euro per maand.
Gem. wachttijd per woningtype (maanden)
Gem. wachttijd per huurklasse (maanden)
25 20 15 10 5 0
25 20 15 10 5 0 Goedkoop Betaalbaar Betaalbaar Middelduur 1 2
2021
2022
2023
Gem. wachttijd per leeftijdsklasse
2021 •
25 20
•
15 10 5 0 18-22 jaar
23-40 jaar
2021
Augustus 2024
41-54 jaar
55-64 jaar
2022
65-74 > 75 jaar jaar
2023
•
2022
Duur
2023
Ten opzichte van 2021 is de wachttijd voor een seniorenwoning toegenomen in 2023 met 16 maanden en voor de categorie ‘overig’ met 15 maanden. De gemiddelde wachttijd voor huurwoningen in de categorie “Betaalbaar 1” is toegenomen in 2023 met 9 maanden ten opzichte van 2022. In 2023 is de wachttijd voor huurwoningen in de categorie “Duur” toegenomen tot 5 maanden. In 2022 is de gemiddelde wachttijd voor huurwoningen voor personen in de leeftijdscategoriën 23-40 jaar en 55-64 jaar is toegenomen in 2023 ten opzichte van 2021. Voor de leeftijdsklasse 41-54 jaar en 65-74 jaar is de wachttijd juist afgenomen.
9
Aantal mutaties
Totaal aantal reacties
10
800
8
600
6
400
4 200
2
0
0 2021
2022 Aantal mutaties
• •
2023
2021
2022
2023
Totaal aantal reacties
In 2023 is het aantal mutaties afgenomen met 1 ten opzichte van 2021. In 2022 heeft er wel een lichte stijging in aantal mutaties plaatsgevonden. Het totaal aantal reacties op huurwoningen is in 2023 toegenomen met 26% tot 310 reacties. Ten opzichte van 2022 is er sprake van een daling in het aantal reacties.
Augustus 2024
10
LEEFBAARHEID & FUNCTIES 9 maatschappelijke voorzieningen Binnensport
•
Gymzaal
Buitensport
• •
Voetbal
Ontmoeting
•
Buurt- of dorpshuis
Cultuur
•
Bibliobus
Onderwijs
•
Primair onderwijs
Kinderopvang
• •
2x BSO KDV/PSZ
•
Scharendijke kent maatschappelijke voorzieningen in verschillende categorieën. Voorzieningen hebben vooral een sport-, ontmoetings- of cultuurfunctie.
•
De meeste voorzieningen liggen op korte afstand (< 1 km), zoals een supermarkt, huisarts en kinderdagverblijf. De afstand tot een bioscoop en een treinstation zijn het grootst vanaf Scharendijke.
Tennis
Afstand tot dichtstbijzijnde…
Aantal
Supermarkt
500 m
1,0 binnen 3 km
Oprit hoofdweg
900 m
Treinstation
32,7 km
Ziekenhuis (Zierikzee)*
12,2 km
1 binnen 20 km
Huisarts
500 m
1 binnen 3 km
Bioscoop
31,8 km
0 binnen 10 km
Filmtheater (Zierikzee)
12,6 km
Restaurant
300 m
Zwembad
13,2 km
Kinderdagverblijf
400 m
1 binnen 3 km
Basisschool
400 m
1,6 binnen 3 km
VMBO-school
11,9 km
0 binnen 5 km
HAVO/VWO-school
11,9 km
0 binnen 5 km
11,9 binnen 3 km
*Het ziekenhuis op 6,4 km afstand is het poliklinisch ziekenhuis te Zierikzee. Het volwaardig ziekenhuis in Goes is gelegen op 38,8 km afstand en van Dirksland op 30,3 km.
Augustus 2024
11
Commercieel vastgoed in Scharendijke heeft voornamelijk een industriefunctie. Ook commercieel vastgoed met andere functies (bijeenkomst, kantoor, wonen) komt voor.
Het publiek vastgoed in Scharendijke heeft een kantoorfunctie.
Augustus 2024
12
Voorzieningen
Omgevingsplankaart
Augustus 2024
13
BAG-mutaties In de periode 2019-2023 hebben er 11 mutaties plaatsgevonden in Scharendijke. Deze kunnen worden verdeeld in de volgende categorie:
Aantal
Mutatie
5
Functieverandering van andere functie naar wonen
3
Nieuwbouw
3
Sloop
Potentiële woningbouwlocaties
Augustus 2024
14
WONINGBEHOEFTE SCHARENDIJKE De dorpsraad Scharendijke legt extra accent op de economisch toeristische functie en de regiofunctie van Scharendijke ten opzichte van bijvoorbeeld de supermarkt en de basisschool. Dit zorgt voor een bredere regionale aantrekkingskracht van de kern. De bedrijvigheid die veel aanwezig is in de kern Scharendijke, leidt ook tot een bepaalde woningbehoefte. Hierdoor is er ook behoefte aan huisvesting voor permanent als tijdelijk (lokaal) personeel. De dorpsraad geeft aan dat er kansen liggen voor Scharendijke om te groeien door bijvoorbeeld ook te kijken naar functieverandering, het renoveren van oudere woningen of herstructurering. Op dit moment ziet de dorpsraad een gebrek aan zorgfuncties in Scharendijke. Hierdoor trekken senioren weg naar bijvoorbeeld Burgh-Haamstede, wat uiteindelijk resulteert in de verdunning van de bevolking. Daarnaast is er op dit moment onvoldoende geschikt aanbod, zoals appartementen. Senioren die willen doorstromen naar een appartement in het dorp, kunnen dat momenteel niet. Door het toevoegen van appartementen kan de doorstroming worden bevorderd, zodat starters uiteindelijk ook een woning kunnen krijgen. De dorpsraad geeft aan dat in de Coronajaren er veel woningen zijn verkocht aan mensen uit de Randstad, zij brachten kinderen met zich mee. Het aantrekken van (jonge) gezinnen is positief en bevorderd de leefbaarheid.
Uit de enquête die is uitgevoerd onder jongeren in het dorp blijkt de behoefte aan woningen te liggen in zowel betaalbare koop als huur. Woningen die Zeeuwland verkoopt ook populair onder jongeren. Enquête dorpsraad bekijken. De dorpsraad geeft aan dat de focus nu vooral ligt op inbreidingslocaties, maar die zijn niet altijd haalbaar. Ze vragen om ook te kijken naar uitbreiding richting de locaties van de ijsbaan bij het sportcomplex.
Augustus 2024
15
BRONNENLIJST Thema Afbeelding voorblad
Deelthema
Bron http://straoscharendijke.blogspot.com/p/oudean.html
Info Scharendijke voorblad
https://nl.wikipedia.org/wiki/Scharendijke
Demografie
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
Demografische prognose
Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Verhuisbewegingen en natuurlijke groei
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo
Verhuisbewegingen
Vestiging vanuit andere kern in gemeente – vertrek naar kern binnen gemeente (gemeentelijke gegevens) Vestiging vanuit andere gemeente – vertrek naar andere gemeente (gemeentelijke gegevens) Aantal geboortes – aantal sterfgevallen. CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Sociaal-economisch
Gemiddeld WOZ-waarde & inkomen Verdeling inkomenspercentage Verdeling koopklassen
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Energie Transitie Atlas provincie Zeeland https://huispedia.nl/gemeente/schouwen-duiveland
Wonen
Pandtypen, vastgoedtypen, bouwperiodes Aantal woningen, bezit huurwoningen, bewoonde & onbewoonde woningen Leegstand
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland
Natuurlijke groei
Sociale huurwoningen Zeeuwland Leefbaarheid en functies
CBS StatLine “Kerncijfers Wijken en Buurten 2015-2020”
Augustus 2024
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” https://www.cbs.nl/nlnl/maatwerk/2020/49/landelijke-monitor-leegstand2020 Berekend aan de hand van Basisregistratie Personen, onttrekkingsvergunning voor deeltijd wonen en forenzen/toeristen belasting (gemeentelijke gegevens) Gegevens verkregen van Zeeuwland
Type en aantal maatschappelijke voorzieningen
Inventarisatie maatschappelijke voorzieningen (gemeentelijke gegevens)
Afstand tot dichtstbijzijnde voorzieningen Commercieel en publiek vastgoed Voorzieningen (op kaart) Bestemmingsplankaart BAG-mutaties
http://www.weetmeer.nl/buurt/select Energie Transitie Atlas provincie Zeeland Lokale kennis (kaart gemaakt m.b.v. LocalFocus) https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view https://kaarten.zeeland.nl/map/bag_aantallen https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/navigatieScherm/zoeken?searchKeywords=ker ncijfers%20wijken%20en%20buurten&page=2
16
2019 2020 2021 2022 2023
Augustus 2024
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84583NED/table?ts=1609764689392 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84799NED/table?ts=1609764702751 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85039NED /table?ts=1656922372162 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/85 318NED/table?ts=1675076137750 https://opendata.cbs.nl/statline#/CBS/nl/dataset/856 18NED/table?ts=1707731790536
17