1174131 Bijlage 09. Kernprofiel Noordwelle
Tekst van het document
Kernprofiel Noordwelle
De kern Noordwelle Het ringdorp Noordwelle werd gesticht ten noorden van een dam, oftewel "welle" en maakte samen met het ten zuiden van de dam gelegen (verdwenen) Zuidwelle deel uit van de heerlijkheid Welland. Vermoedelijk is het dorp in de 12e of 13e eeuw ontstaan. De Corneliuskerk stamt uit 1450 en was grotendeels verwoest. Alleen een gedeelte van het schip was blijven staan. De toren werd tijdens het herstel voorzien van een achtkante bekroning. Rond 1625 werd het koor herbouwd. Het dorp Noordwelle kent 13 rijksmonumenten. Ieder jaar op de laatste zaterdag van februari wordt in Noordwelle strao gehouden. In 2008 is een nieuwe travalje geplaatst. Het woonmilieu in Noordwelle wordt getypeerd als ‘wonen aan de kust’, wat zich laat kenmerken door de zee, het strand, de duinen en het bos die dichtbij de kern liggen. Het wonen op bijzondere plaatsen waar het water voelbaar en tastbaar aanwezig is. De kern beweegt mee op het ritme van de vakantieseizoenen. In de Woning Markt Analyse (WMA) is Noordwelle aangemerkt als balanskern, wat betekent dat de verwachting is dat het aantal huishoudens in Noordwelle (beperkt) zal toenemen in de toekomst.
Gezien de huidige druk op de woningmarkt, de extra woningen die we kunnen bouwen in de kernen en de Nationale Woon- en Bouwagenda waarin onder andere gestreefd wordt naar het bouwen van betaalbare woningen, willen we de mogelijkheden voor woningbouw conform de woningbehoefte van de inwoners van Noordwelle onderzoeken. Doel kernprofiel In dit kernprofiel wordt de huidige woningmarkt van Noordwelle geïnventariseerd door demografische en sociaaleconomische factoren en andere thema’s op het gebied van wonen, sociale huur en leefbaarheid te analyseren. Het doel van dit kernprofiel is de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in beeld te brengen en te taxeren waar incourante onderdelen aanwezig zijn. Op deze manier kan er worden gekeken naar een woningaanbod dat beter aansluit op de (toekomstige) behoefte van lokale woningzoekenden. Gezamenlijk met de dorpsraad willen we de behoefte voor nieuwbouw woningen onderzoeken. Deze inventarisatie zal uiteindelijk worden gebruikt om (in de toekomst) strategische beleidskeuzes te kunnen maken en de juiste woningen voor de juiste doelgroep op de juiste locatie(s) toe te voegen.
Augustus 2024
1
Inhoudsopgave DEMOGRAFIE ................................................................................................................................................ 3 DEMOGRAFISCHE PROGNOSE .................................................................................................................. 3 VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI...................................................................................... 4 SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN ........................................................................................................ 6 WONEN........................................................................................................................................................... 7 SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND ................................................................................................. 9 LEEFBAARHEID & FUNCTIES .................................................................................................................... 11 WONINGBEHOEFTE NOORDWELLE ......................................................................................................... 15 BRONNENLIJST ........................................................................................................................................... 16
Augustus 2024
2
DEMOGRAFIE Aantal inwoners
Bevolkingsopbouw
320 315 310 305 300 295 290 285
140 120 100 80 60 40 20 0 2019
2020
2021
2022
2023
Aantal inwoners
0-14 jaar 15-24 jaar
25-44 jaar
45-64 jaar
65 jaar of >
2019
2021
2022
2023
2020
Aantal huishoudens
Huishoudenstype
146
80 60 40 20 0
144 142 140
2019
138
2021
2022
2023
Eenpersoonshuishoudens
136 2019
2020
2021
2022
2023
Huishoudens zonder kinderen
Aantal huishoudens •
2020
Huishoudens met kinderen
Ten opzichte van 2019 is het aantal inwoners van Noordwelle afgenomen met 15. In de tussenliggende jaren is er sprake geweest van een daling en stijging van het aantal inwoners. Het aantal personen tussen 0-14 jaar en 25-44 jaar is afgenomen in de periode 2019-2023. Het aantal jongeren (15-24 jaar) is ongeveer gelijk gebleven (met tussenliggende daling en stijging) en het aantal personen met een leeftijd tussen de 45 en 64 jaar is ongeveer gelijk gebleven (met tussenliggende stijging). Het aantal personen met een leeftijd van 65+ is toegenomen. Het aantal huishoudens is dezelfde periode ongeveer gelijk gebleven. In 2021 en 2022 heeft er een lichte stijging in het aantal huishoudens (+5) plaatsgevonden. Er heeft vooral een daling plaatsgevonden in het aantal eenpersoonshuishoudens (-5). Het aantal huishoudens zonder kinderen is toegenomen (+10) en het aantal huishoudens met kinderen is afgenomen (-5).
•
• •
DEMOGRAFISCHE PROGNOSE
•
Huishoudens (CBS)
Historische ontwikkeling (huishoudens)
Migratiesaldo (personen) (BRP)
Primos2022 (huishoudens)
Primos2023 (huishoudens)
Indicatie type kern
Woonmilieu
145
-
-15
-
-
Balanskern
Dorps
Door de indicatoren historische huishoudensontwikkeling, migratiesaldo en huishoudensprognose wordt Noordwelle aangemerkt als ‘balanskern’ in de Woningmarkt Analyse 2023.
Augustus 2024
3
VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI Saldo verhuizingen & natuurlijke groei 10 5 0 2019
2020
2021
2022
2023
-5 -10 -15 Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo Natuurlijke groei Totaal migratiesaldo & natuurlijke groei
•
•
• •
In de periode 2019-2023 verhuisden meer personen vanuit Noordwelle naar een andere kern binnen de gemeente, dan andersom. Per saldo is er voor Noordwelle dus een binnengemeentelijk vertrekoverschot. De meeste binnengemeentelijke verhuisbewegingen naar Noordwelle komen vanuit Burgh-Haamstede (9%), Renesse (7%) en Sirjansland (6%) (zie tabel volgende bladzijde). In de periode 2019-2023 was het aantal personen dat zich vanuit een andere gemeente vestigde in Noordwelle groter dan het aantal personen dat vertrok naar een andere gemeente. In deze periode was dus sprake van een buitengemeentelijk vestigingsoverschot (m.u.v. 2019 en 2023). 45% van de verhuisbewegingen naar Noordwelle komt vanuit een andere gemeente en 5% vanuit het buitenland. In de periode 2019-2023 zijn er in Noordwelle 5 personen geboren en er zijn 12 personen overleden. Er is sprake van een sterfte-overschot voor deze periode. Het saldo geboorte- en sterftecijfer in combinatie met het saldo verhuizingen leidt tot een totale afname van de bevolking in Noordwelle vanaf 2023 (en in 2019 en 2021). Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een binnengemeentelijk vertrekoverschot in combinatie met het sterftecijfer.
Augustus 2024
4
Verhuisbewegingen naar Noordwelle (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
40%
45%
50%
Verhuisbewegingen naar Noordwelle
Verhuisbewegingen vanuit Noordwelle (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
40%
Verhuisbewegingen vanuit Noordwelle
Augustus 2024
5
SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN Gemiddelde woningwaarde x €1.000 500 400 300 200 100 0 2019
2020
2021
2022
2023
Gemiddelde woningwaarde SD Gemiddelde woningwaarde kern
•
De gemiddelde woningwaarde is in de periode 2019-2023 in Noordwelle toegenomen met ongeveer 45%. In de totale gemeente is de woningwaarde toegenomen met ongeveer 38%. Wel ligt in Noordwelle de gemiddelde woningwaarde hoger dan voor het gemiddelde van Schouwen-Duiveland (resp. €403.000 vs. €343.000).
Verdeling koopklassen (2024)
•
•
Augustus 2024
De grootste voorraad van woningen in Noordwelle bevindt zich in de klasse €350.000-€400.000. Hierna bevindt de grootste voorraad zich in de klassen €400.000-€500.000 en €500.000€600.000. Tussen €300.000 en €350.000 is de voorraad ook hoger. De woningvoorraad van Noordwelle bevindt zich voornamelijk in het middensegment tussen € 350.000 en €500.000.
6
WONEN De meest voorkomende pandtypen in Noordwelle vrijstaande woningen, gevolgd door tweeonder-een-kap- en rijwoningen. In de kern komen ook enkele utiliteitsgebouwen voor (gebouwen zonder woonbestemming).
Het meest voorkomende vastgoedtype in Noordwelle is particuliere woningbouw. Sociale woningbouw is in beperkte mate aanwezig. Ook commercieel vastgoed is binnen de kern aanwezig.
Noordwelle kent gebouwen in verschillende bouwperiodes. Rond de ring voor 1920 en tussen 1920 en 1950. Richting de rand van de kern worden de bouwjaren jonger, vanaf 1975 en 1990.
Augustus 2024
7
Aantal woningen (kern)
Bezit huurwoningen (%)
150
25 20
100
15 10
50
5 0
0 2019
2020
2021
Woningen totaal
2022
2023
2019
Koopwoningen
•
2021
2022
2023
Bezit overige verhuurders
Huurwoningen • •
2020
Bezit woningcorporatie
Het aantal woningen in de kern Noordwelle is in de periode 2019-2023 licht toegenomen (+2). Het percentage koopwoningen is in dezelfde periode met ongeveer 2,4% toegenomen. Het totale percentage huurwoningen is in deze periode ongeveer gelijk gebleven rond de 21%. Het aandeel huurwoningen in bezit van de woningcorporatie is met 1% afgenomen in de afgelopen 5 jaar.
Bewoonde en onbewoonde woningen kern (%) 120 100 80 60 40 20 0 2019
2020
Bewoond
• •
2021
2022
2023
Onbewoond kern
Volgens het CBS zijn 4% van de woningen in de kern Noordwelle onbewoond in 2023. Dit zijn woningen waarop niemand ingeschreven stond in de Basisregistratie personen op 1 januari 2023. Uit de gemeentelijke montoring aan de hand van inschrijvingen in het BRP, de aanwezigheid van een onttrekkingsvergunning en betaling van forensen- of toeristenbelasting, blijkt dat in de kern 4% van de woningen in Noordwelle een deeltijd of tweede woning is.
Leegstandspercentages Noordwelle (kern) Feitelijke leegstand (gemeentelijk)
Augustus 2024
0%
•
Het leegstandspercentage in de kern Noordwelle is 0%. Er zijn dus geen woningen die leeg staan.
8
SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
20
15
15
10
10 5
5 0
0 2020
2021
2022
2023
Goedkoop
Aantal huurwoningen Zeeuwland
Betaalbaar 1
Betaalbaar 2
Aantal woningen Zeeuwland 2023
Goedkoop: tot €454,47 | Betaalbaar 1: €454,48-€650,43 | Betaalbaar 2: €650,44-€697,07| Middelduur: €697,08-€879,66 | Duur: > €879,67
• •
Het aantal huurwoningen van Zeeuwland is in de periode 2020-2023 gelijk gebleven met 18 woningen. De meeste woningen van Zeeuwland in Noordwelle vallen onder de categorie “Betaalbaar 1”, met een huurprijs tussen de €454,48 en €650,43 per maand.
Gem. wachttijd per woningtype (maanden)
Gem. wachttijd per huurklasse (maanden)
2
3
1,5
2
1 1
0,5 0 Seniorenwoning 2021
0
Overig 2022
Goedkoop
2023
Gem. wachttijd per leeftijdsklasse
2021 •
3 •
2,5 2
•
1,5 1 0,5
•
0 18-22 jaar
23-40 jaar
2021
Augustus 2024
41-54 jaar
55-64 jaar
2022
65-74 > 75 jaar jaar
Betaalbaar 1
2022
Betaalbaar 2
2023
In 2023 zijn er geen verhuringen geweest in Noordwelle, dus was er geen sprake van wachttijd voor huurwoningen. In het jaar 2022 was de wachttijd voor een seniorenwoningen ongeveer 1,3 maand. In het jaar 2022 was de wachttijd voor een woning in de categorie ‘Betaalbaar 2’ het hoogst met ongeveer 2,4 maanden. In het jaar 2022 was de wachttijd voor de leeftijdsklasse 23-40 jaar het hoogst met ongeveer 2,4 maanden.
2023
9
Aantal mutaties 2,5
500
2
400
1,5
300
1
200
0,5
100
0
0 2021
2022 Aantal mutaties
• • •
Totaal aantal reacties
2023
2021
2022
2023
Totaal aantal reacties
In 2023 zijn er geen verhuringen geweest in Noordwelle, dus was er geen sprake van mutaties of reacties op woningen. In voorgaande jaren is het aantal mutaties toegenomen tot 2 in 2022. Het totaal aantal reacties is in voorgaande jaren gestegen tot 294 in 2022.
Augustus 2024
10
LEEFBAARHEID & FUNCTIES • 3 maatschappelijke voorzieningen Kinderopvang
•
BSO/KDV
Ontmoeting
•
Buurt- of dorpshuis
Cultuur
•
Bibliobus
Afstand tot dichtstbijzijnde…
•
Noordwelle kent maatschappelijke voorzieningen in verschillende categorieën. Voorzieningen hebben vooral een ontmoetings- of cultuurfunctie. De meeste voorzieningen liggen op afstand (< 4 km), zoals een supermarkt, huisarts en restaurants. De afstand tot een bioscoop en een treinstation zijn het grootst vanaf Noordwelle.
Aantal
Supermarkt
2,5 km
1 binnen 3 km
Oprit hoofdweg
300 m
Treinstation
34 km
Ziekenhuis (Zierikzee)*
13,1 km
1 binnen 20 km
Huisarts
2,8 km
1 binnen 3 km
Bioscoop
35,2 km
Filmtheater (Zierikzee)
12,8 km
Restaurant
2,4 km
Zwembad
3,3 km
Kinderdagverblijf
700 m
Basisschool
2,4 km
VMBO-school
12,3 km
0 binnen 5 km
HAVO/VWO-school
12,3 km
0 binnen 5 km
19 binnen 3 km
2 binnen 3 km
*Het ziekenhuis op 13,1 km afstand is het poliklinisch ziekenhuis te Zierikzee. Het volwaardig ziekenhuis in Goes is gelegen op 39 km afstand en van Dirksland op 33,3 km.
Augustus 2024
11
Commercieel vastgoed in Noordwelle heeft voornamelijk een woonfunctie. Ook commercieel vastgoed met een bijeenkomstof een industriefunctie (bedrijfsmatig bewerken of opslaan van materialen en goederen) komt voor.
Het publiek vastgoed in Noordwelle heeft een industriefunctie.
Augustus 2024
12
Voorzieningen
Omgevingsplankaart
Augustus 2024
13
BAG-mutaties In de periode 2019-2023 hebben er 2 mutaties plaatsgevonden in Noordwelle. Deze kunnen worden verdeeld in de volgende categorie:
Aantal
Mutatie
2
Nieuwbouw
Potentiële woningbouwlocaties
Augustus 2024
14
WONINGBEHOEFTE NOORDWELLE Op dit moment staan er weinig woningen te koop in Noordwelle. Starters komen niet in aanmerking door de prijzen waarvoor woningen te koop staan. Mensen die buiten de gemeente een woning verkopen en hier een woning zoeken, kunnen dit wel financieren. Er zijn signalen bekend dat mensen 2 jaar hebben moeten wachten op een woning in Noordwelle. In Noordwelle wonen veel gepensioneerden. Ouderen kunnen in Noordwelle blijven wonen met hulp van inwoners die hen helpen. Het is geen ‘jong’ dorp. Er is met name behoefte aan huurwoningen. Koopwoningen worden weg gekocht door mensen van buitenaf, bijvoorbeeld als tweede woning. We zien soms dat woningen gekocht worden door eenpersoonshuishoudens, terwijl de woning groot is en er meer mensen in gehuisvest kunnen worden. Er is voornamelijk behoefte aan woningen voor senioren, zodat die door kunnen stromen en er doorstroming op de woningmarkt ontstaat. Een mix van woningtypen en sectoren (zoals in de Jan Delstlaan) zou gewenst zijn: sociale huur en koop en rijwoningen, twee-onder-een-kap woningen en vrijstaande woningen. Dit biedt mogelijkheden voor verschillende doelgroepen. In samenhang met woningbouw zou er ook gekeken moeten worden naar verkeer en parkeren. Door vergrijzing neemt het autobezit toe en als er woningen bij komen, leidt dit ook tot meer auto’s. Verkeer is hierbij een aandachtspunt.
Achter de Ingridstraat ligt het voormalige sportveld. Dit zou volgens de dorpsraad een geschikte woningbouwlocatie kunnen zijn. Het dorp zou wat meer variatie mogen krijgen en jongeren aantrekken, deze kunnen bijvoorbeeld de dorpsraad nieuw leven in blazen. Woningbouw draagt hieraan bij.
Augustus 2024
15
BRONNENLIJST Thema Afbeelding voorblad
Deelthema
Bron https://erfgoedschouwenduiveland.nl/erfgoedthemaopen-monumentendag/noordwelle
Info Noordwelle voorblad
https://nl.wikipedia.org/wiki/Noordwelle
Demografie
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
Demografische prognose
Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Verhuisbewegingen en natuurlijke groei
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo
Verhuisbewegingen
Vestiging vanuit andere kern in gemeente – vertrek naar kern binnen gemeente (gemeentelijke gegevens) Vestiging vanuit andere gemeente – vertrek naar andere gemeente (gemeentelijke gegevens) Aantal geboortes – aantal sterfgevallen. CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Sociaal-economisch
Gemiddeld WOZ-waarde & inkomen Verdeling inkomenspercentage Verdeling koopklassen
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Energie Transitie Atlas provincie Zeeland https://huispedia.nl/gemeente/schouwen-duiveland
Wonen
Pandtypen, vastgoedtypen, bouwperiodes Aantal woningen, bezit huurwoningen, bewoonde & onbewoonde woningen Leegstand
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland
Natuurlijke groei
Sociale huurwoningen Zeeuwland Leefbaarheid en functies
CBS StatLine “Kerncijfers Wijken en Buurten 2019-2023”
Augustus 2024
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” https://dashboards.cbs.nl/v5/landelijke_monitor_lee gstand/ Berekend aan de hand van Basisregistratie Personen, onttrekkingsvergunning voor deeltijd wonen en forenzen/toeristen belasting (gemeentelijke gegevens) Gegevens verkregen van Zeeuwland
Type en aantal maatschappelijke voorzieningen
Inventarisatie maatschappelijke voorzieningen (gemeentelijke gegevens)
Afstand tot dichtstbijzijnde voorzieningen Commercieel en publiek vastgoed Voorzieningen (op kaart) Bestemmingsplankaart BAG-mutaties
https://buurtje.nl/nederland/zeeland/schouwenduiveland/noordwelle/noordwelle/ Energie Transitie Atlas provincie Zeeland Lokale kennis (kaart gemaakt m.b.v. LocalFocus) https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view https://kaarten.zeeland.nl/map/bag_aantallen
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/navigatieScherm/zoeken?searchKeywords=ker ncijfers%20wijken%20en%20buurten&page=2
16
2019 2020 2021 2022 2023
Augustus 2024
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84583NED/table?ts=1609764689392 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84799NED/table?ts=1609764702751 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85039NED /table?ts=1656922372162 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/85 318NED/table?ts=1675076137750 https://opendata.cbs.nl/statline#/CBS/nl/dataset/856 18NED/table?ts=1707731790536
17