1174131 Bijlage 08. Kernprofiel Noordgouwe
Tekst van het document
Kernprofiel Noordgouwe
De kern Noordgouwe Noordgouwe is een van de jongste dorpen van Schouwen-Duiveland. Tot de veertiende eeuw lag er op deze plek een water, de Gouwe, dat de eilanden Schouwen, Duiveland en Dreischor van elkaar scheidde. Dit water verzandde en in 1374 werd de noordelijke tak van de Gouwe ingepolderd door tussen Schouwen en Dreischor twee dammen te leggen. Het dorp ontstond enige tijd later. Noordgouwe is een ringdorp, met in het midden van de omgrachte ring de wat hoger gelegen Driekoningenkerk uit 1462, eertijds gewijd aan de driekoningen. Het woonmilieu in Noordgouwe wordt getypeerd als ‘dorpswonen’, wat zich laat kenmerken door wonen in de rust en intimiteit van het dorp, de plek waar mensen elkaar kennen. Met rust, ruimte en stilte van de polders. In de Woning Markt Analyse (WMA) is Noordgouwe aangemerkt als balanskern, wat betekent dat de verwachting is dat het aantal huishoudens in Noordgouwe (beperkt) zal toenemen in de toekomst. Gezien de huidige druk op de woningmarkt, de extra woningen die we kunnen bouwen in de kernen en de Nationale Woon- en Bouwagenda waarin onder andere gestreefd wordt naar het bouwen van betaalbare woningen, willen we de mogelijkheden voor woningbouw in Noordgouwe onderzoeken.
Doel kernprofiel In dit kernprofiel wordt de huidige woningmarkt van Noordgouwe geïnventariseerd door demografische en sociaaleconomische factoren en andere thema’s op het gebied van wonen, sociale huur en leefbaarheid te analyseren. Het doel van dit kernprofiel is de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in beeld te brengen en te taxeren waar incourante onderdelen aanwezig zijn. Op deze manier kan er worden gekeken naar een woningaanbod dat beter aansluit op de (toekomstige) behoefte van lokale woningzoekenden. Gezamenlijk met de dorpsraad willen we de behoefte voor nieuwbouw woningen onderzoeken. Deze inventarisatie zal uiteindelijk worden gebruikt om (in de toekomst) strategische beleidskeuzes te kunnen maken en de juiste woningen voor de juiste doelgroep op de juiste locatie(s) toe te voegen. Augustus 2024
1
Inhoudsopgave DEMOGRAFIE ................................................................................................................................................ 3 DEMOGRAFISCHE PROGNOSE .................................................................................................................. 3 VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI...................................................................................... 4 SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN ........................................................................................................ 6 WONEN........................................................................................................................................................... 7 SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND ............................................................................................... 10 LEEFBAARHEID & FUNCTIES .................................................................................................................... 12 WONINGBEHOEFTE NOORDGOUWE ....................................................................................................... 17 BRONNENLIJST ........................................................................................................................................... 18
Augustus 2024
2
DEMOGRAFIE Aantal inwoners
Bevolkingsopbouw
795
350 300 250 200 150 100 50 0
790 785 780 775 770 765 2019
2020
2021
2022
2023
Aantal inwoners
0-14 jaar 15-24 jaar
25-44 jaar
45-64 jaar
65 jaar of >
2019
2021
2022
2023
2020
Aantal huishoudens
Huishoudenstype
380
200 150 100 50 0
370 360 350
2019
2021
2022
2023
Eenpersoonshuishoudens
340 2019
2020
2021
2022
2023
Huishoudens zonder kinderen
Aantal huishoudens •
2020
Huishoudens met kinderen
Het aantal inwoners van Noordgouwe is in 2023 gedaald met 5 ten opzichte van 2019. In de tussenliggende jaren (2021) is er wel een stijging van het aantal inwoners te zien. Het aandeel personen met een leeftijd tussen 15-24 jaar en 45-64 jaar is afgenomen in de periode tussen 2019 en 2023. Het aantal kinderen (0-14 jaar) en personen met een leeftijd tussen 25 en 44 jaar en 65+ is wel toegenomen. Het aantal huishoudens is in de periode 2019-2023 met 20 toegenomen. Het aantal eenpersoonshuishouden is in de periode 2019-2023 toegenomen (+15), het aantal huishoudens zonder kinderen is ook toegenomen (+10), maar het aantal huishoudens met kinderen is licht afgenomen (-5).
•
• •
DEMOGRAFISCHE PROGNOSE
•
Huishoudens (CBS)
Historische ontwikkeling (huishoudens)
Migratiesaldo (personen) (BRP)
Primos2022 (huishoudens)
Primos2023 (huishoudens)
Indicatie type kern
Woonmilieu
365
+20
+30
+5
+45
Balans
Dorps
Door de indicatoren historische huishoudensontwikkeling, migratiesaldo en huishoudensprognose wordt Noordgouwe aangemerkt als ‘balanskern’ in de Woningmarkt Analyse 2023.
Augustus 2024
3
VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI Saldo verhuizingen & natuurlijke groei 15 10 5 0 2019
2020
2021
2022
2023
-5 -10 -15 -20 Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo Natuurlijke groei Totaal migratiesaldo & natuurlijke groei •
•
• •
In de periode 2019-2023 verhuisden meer personen vanuit Noordgouwe naar een andere kern binnen de gemeente, dan andersom. Per saldo is er voor Noordgouwe dus een binnengemeentelijk vertrekoverschot (m.u.v. de jaren 2020 en 2023). De meeste binnengemeentelijke verhuisbewegingen naar Noordgouwe komen vanuit Zierikzee (23%), Burgh-Haamstede (3%), Dreischor (3%) en Nieuwerkerk (3%) (zie tabel volgende bladzijde). In de periode 2019-2023 was het aantal personen dat zich vanuit een andere gemeente vestigde in Noordgouwe groter dan het aantal personen dat vertrok naar een andere gemeente. In deze periode was dus sprake van een buitengemeentelijk vestigingsoverschot (m.u.v. 2020 en 2021). 43% van de verhuisbewegingen naar Noordgouwe komt vanuit een andere gemeente en 7% vanuit het buitenland. In de periode 2019-2023 zijn er in Noordgouwe 25 personen geboren en er zijn 32 personen overleden. Er is sprake van een sterfte-overschot voor deze periode. Het saldo geboorte- en sterftecijfer in combinatie met het saldo verhuizingen leidt tot een totale toename van de bevolking in Noordgouwe vanaf 2023. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door een buitengemeentelijk vestigingsoverschot.
Augustus 2024
4
Verhuisbewegingen naar Noordgouwe (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
40%
45%
50%
40%
45%
Verhuisbewegingen naar Noordgouwe
Verhuisbewegingen vanuit Noordgouwe (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
Verhuisbewegingen vanuit Noordgouwe
Augustus 2024
5
SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN Gemiddelde woningwaarde x €1.000 500 400 300 200 100 0 2019
2020
2021
2022
2023
Gemiddelde woningwaarde SD Gemiddelde woningwaarde kern
•
De gemiddelde woningwaarde is in de periode 2019-2023 in Noordgouwe toegenomen met ongeveer 32%. De gemiddelde woningwaarde voor de gehele gemeente is toegenomen met ongeveer 38%. Wel ligt in Noordgouwe de gemiddelde woningwaarde hoger dan voor het gemiddelde van Schouwen-Duiveland (resp. €441.000 vs. €343.000).
Verdeling koopklassen (2024)
•
•
Augustus 2024
De grootste voorraad van woningen in Noordgouwe bevindt zich in de prijsklassen €500.000-€600.000 en in de klassen daaronder. Boven de prijsklasse €600.000 wordt de voorraad minder. De woningvoorraad van Noordgouwe bevindt zich voornamelijk in het hogere segment (€400.000-600.000). Maar ook in het betaalbare en middensegment (tot €400.000) is er voorraad aanwezig.
6
WONEN De meest voorkomende pandtypen in Noordgouwe zijn rijwoningen, gevolgd door twee-onder-een-kapwoningen. Vrijstaande woningen zijn ook aanwezig. In het centrum en daarbuiten komen ook enkele utiliteitsgebouwen voor (gebouwen zonder woonbestemming). In Schuddebeurs is het overgrote deel van de woningen vrijstaande woningen. Er zijn een aantal rijwoningen en twee-onder-eenkapwoningen aanwezig. Ook zijn er een aantal utiliteitsgebouwen aanwezig en panden met een industriefunctie (het bedrijfsmatig bewerken of opslaan van materialen en goederen, of voor agrarische doeleinden).
Het meest voorkomende vastgoedtype in Noordgouwe is particuliere woningbouw. Sociale woningbouw is ook aanwezig. Een deel betreft commercieel vastgoed. Recreatie vastgoed komt beperkt voor in Noordgouwe.
Augustus 2024
7
In Schuddebeurs is het meest voorkomende vastgoedtype particuliere woningbouw. Er komen een aantal sociale huurwoningen voor. Een aantal panden betreft commercieel vastgoed. Recreatie vastgoed komt beperkt voor in Schuddebeurs.
Het meerendeel van de woningen in Noordgouwe heeft een bouwperiode voor 1920, voornamelijk rondom de Ring. Buiten de ring komen ook woningen met jongere bouwperiodes(vanaf 1990) voor.
De bouwperioden in Schuddebeurs zijn verschillend. Er zijn panden uit oudere bouwperioden < 1920, 1920-1950, maar er komen ook jongere bouwperioden voor >1990 of >2005.
Augustus 2024
8
Aantal woningen
Bezit huurwoningen (%)
400
25
300
20 15
200
10
100
5
0
0 2019
2020
2021
Woningen totaal
2022
2023
2019
Koopwoningen
•
2021
2022
2023
Bezit overige verhuurders
Huurwoningen • •
2020
Bezit woningcorporatie
Het aantal woningen in Noordgouwe is in de periode 2019-2023 toegenomen met 11. Het percentage koopwoningen is in dezelfde periode met ongeveer 6% toegenomen. Het totale percentage huurwoningen is in deze periode met 3% afgenomen van 20% naar 17%. Het aandeel huurwoningen in bezit van de woningcorporatie is afgenomen met 1% de afgelopen 5 jaar.
Bewoonde en onbewoonde woningen wijk (%) 120 100 80 60 40 20 0 2019
2020
2021
Bewoond
• •
2022
2023
Onbewoond
Volgens het CBS zijn 4% van de woningen in de wijk Noordgouwe (kern + buitengebied) onbewoond. Dit zijn woningen waarop niemand ingeschreven stond in de Basisregistratie personen op 1 januari 2023. Voor de kern Noordgouwe ligt het aantal onbewoonde woningen op 4% in 2023.
Leegstandspercentages Noordgouwe (kern) Feitelijke leegstand (gemeentelijk)
Augustus 2024
0%
•
Het leegstandspercentage in de kern Noordgouwe is 0%. Dit zijn woningen die leeg staan en helemaal niet worden bewoond (ook niet als deeltijdwoning).
9
SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
48,5 48 47,5 47 46,5 46 45,5 45
30 25 20 15 10 5 0
2020
2021
2022
2023
Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
Goedkoop: tot €454,47 | Betaalbaar 1: €454,48-€650,43 | Betaalbaar 2: €650,44-€697,07| Middelduur: €697,08-€879,66 | Duur: > €879,67
• •
Het aantal huurwoningen van Zeeuwland is in de periode 2019-2023 afgenomen met 2. De meeste woningen van Zeeuwland in Noordgouwe vallen onder de categorie “Betaalbaar 1”, met een huurprijs tussen de €454,48 en €650,43 euro per maand.
Gem. wachttijd per woningtype (maanden)
Gem. wachttijd per huurklasse (maanden)
20
20 15
15
10 10
5
5
0
0 Eengezinswoning 2021
Levensloopwoning 2022
2023
Gem. wachttijd per leeftijdsklasse
2021 •
30 •
25 20 15
•
10 5 0 18-22 jaar
23-40 jaar
2021
Augustus 2024
41-54 jaar
55-64 jaar
2022
65-74 > 75 jaar jaar
2022
2023
De gemiddelde wachttijd voor een levensloopwoning is in 2023 toegenomen met ongeveer 4 maanden ten opzichte van 2022. De gemiddelde wachttijd voor huurwoningen in de categorie “Betaalbaar 1” is in 2023 met ongeveer 4 maanden toegenomen ten opzichte van 2022. In 2023 is de gemiddelde wachttijd voor de leeftijdscategoriën 41-54 jaar toegenomen met 12 maanden ten opzichte van 2022. Voor de leeftijdsklasse 55-64 jaar is de wachttijd toegenomen tot 11 maanden in 2023.
2023
10
Aantal mutaties
Totaal aantal reacties
2,5
154 152 150 148 146 144 142 140
2 1,5 1 0,5 0 2021
2022 Aantal mutaties
• •
2023
2021
2022
2023
Totaal aantal reacties
Het aantal mutaties is toegenomen met 1 in 2023 ten opzichte van 2022. Het totaal aantal reacties is in 2023 toegenomen met 8 ten opzichte van 2022.
Augustus 2024
11
LEEFBAARHEID & FUNCTIES 5 maatschappelijke voorzieningen
•
• •
Voetbal
Ontmoeting
• •
Buurt- of dorpshuis Jongerencentrum
Cultuur
•
Bibliobus
Buitensport
Tennis
Afstand tot dichtstbijzijnde…
•
Noordgouwe kent maatschappelijke voorzieningen in verschillende categorieën. Voorzieningen hebben vooral een sport-, ontmoetings- of cultuurfunctie. De meeste voorzieningen liggen op afstand (< 5 km), zoals een supermarkt en basisschool. De afstand tot een bioscoop en een treinstation zijn het grootst vanaf Noordgouwe.
Aantal
Supermarkt
5,2 km
0 binnen 3 km
Oprit hoofdweg
300 m
Treinstation
26,4 km
Ziekenhuis (Zierikzee)*
5,3 km
1 binnen 20 km
Huisarts
300 m
1 binnen 3 km
Bioscoop
26,5 km
0 binnen 10 km
Restaurant
400 m
1,8 binnen 3 km
Zwembad
6,8 km
Kinderdagverblijf
3,0 km
0,2 binnen 3 km
Basisschool
2,5 km
1,3 binnen 3 km
VMBO-school
6,9 km
0 binnen 5 km
HAVO/VWO-school
6,9 km
0 binnen 5 km
Filmtheater (Zierikzee)
*Het ziekenhuis op 5,3 km afstand is het poliklinisch ziekenhuis te Zierikzee. Het volwaardig ziekenhuis in Goes is gelegen op 32,7 km afstand en van Dirksland op 32,3 km.
Augustus 2024
12
Commercieel vastgoed in Noordgouwe heeft voornamelijk een winkelfunctie en een industriefunctie. Ook commercieel vastgoed met andere functies (wonen en bijeenkomstfunctie) komt voor.
In Schuddebeurs heeft het commercieel vastgoed voornamelijk een woonfunctie en een industriefunctie. Ook een bijeenkomstfunctie en gezondheidszorgfunctie komt voor.
Noordgouwe en Schuddebeurs kennen geen publiek vastgoed.
Augustus 2024
13
Voorzieningen Noordgouwe
Voorzieningen Schuddebeurs
Augustus 2024
14
Omgevingsplankaart Noordgouwe & Schuddebeurs
Augustus 2024
15
BAG-mutaties In de periode 2019-2023 hebben er 10 mutaties plaatsgevonden in Noordgouwe. Deze kunnen worden verdeeld in de volgende categorie: Aantal
Mutatie
3
Functieverandering van andere functie naar wonen
1
Functieverandering van woning naar andere functie
6
Nieuwbouw
Potentiële woningbouwlocaties
Augustus 2024
16
WONINGBEHOEFTE NOORDGOUWE In dorpsvisie Noordgouwe is aangetoond en opgenomen dat er huizen beschikbaar moeten komen voor jonge gezinnen en dan met name levensloopbestendige woningen. Op dit momenteel lopen er een aantal woningbouwplannen. Het Gat van Noordgouwe loopt al heel lang. Een aandachtspunt voor wonen is dat woningbouwplannen sneller van de grond af komen. Er is vorig jaar (2023) een enquête gehouden onder de inwoners met betrekking tot wonen. Hieruit kwam naar voren dat er behoefte is aan woningen voor jonge gezinnen en levensloopbestendige woningen voor ouderen om door te stromen op de woningmarkt. Er zijn ook signalen vanuit Schuddebeurs dat mensen nu in een grote woning wonen die graag kleiner en levensloopbestendig willen wonen in Noordgouwe. Ondanks dat voorzieningen beperkt aanwezig zijn, willen senioren ook graag blijven wonen in het dorp. Er is dus met name behoefte aan betaalbare levensloopbestendige woningen voor ouderen die binnen de kern willen verhuizen. Dit draagt bij aan doorstroming op de woningmarkt. De dorpsraad ziet dat het aantal jonge gezinnen in Noordgouwe op peil blijft, er zijn er zelfs bijgekomen. Dat komt omdat er waarschijnlijk een voorraad aanwezig is met betaalbare woonruimte, wat ook terug te zien is in de gegevens van dit kernprofiel.
De gronden achter het dorpshuis en het trapveldje aan de Maria de Potterestraat acht de dorpsraad geschikt voor woningbouw. Op deze locaties zou Zeeuwland mogelijk een rol kunnen spelen. Wel geeft de dorpsraad aan er voor te willen waken dat er een onrealistisch aantal woningen wordt gerealiseerd in Noordgouwe. Daarnaast geeft de dorpsraad aan dat er ook meer aandacht moet zijn voor woonzorglocaties, gezien de ontwikkeling van vergrijzing. Een zorglocatie in Noordgouwe zou gewenst zijn.
Augustus 2024
17
BRONNENLIJST Thema Afbeelding voorblad
Deelthema
Bron iBooked.nl - Noordgouwe
Info Noordgouwe voorblad
https://nl.wikipedia.org/wiki/Noordgouwe
Demografie
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
Demografische prognose
Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Verhuisbewegingen en natuurlijke groei
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo
Verhuisbewegingen
Vestiging vanuit andere kern in gemeente – vertrek naar kern binnen gemeente (gemeentelijke gegevens) Vestiging vanuit andere gemeente – vertrek naar andere gemeente (gemeentelijke gegevens) Aantal geboortes – aantal sterfgevallen. CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Sociaal-economisch
Gemiddeld WOZ-waarde & inkomen Verdeling inkomenspercentage Verdeling koopklassen
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Energie Transitie Atlas provincie Zeeland https://huispedia.nl/gemeente/schouwen-duiveland
Wonen
Pandtypen, vastgoedtypen, bouwperiodes Aantal woningen, bezit huurwoningen, bewoonde & onbewoonde woningen Leegstand
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland
Natuurlijke groei
Sociale huurwoningen Zeeuwland Leefbaarheid en functies
CBS StatLine “Kerncijfers Wijken en Buurten 2015-2020” Augustus 2024
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” https://www.cbs.nl/nlnl/maatwerk/2020/49/landelijke-monitor-leegstand2020 Berekend aan de hand van Basisregistratie Personen, onttrekkingsvergunning voor deeltijd wonen en forenzen/toeristen belasting (gemeentelijke gegevens) Gegevens verkregen van Zeeuwland
Type en aantal maatschappelijke voorzieningen
Inventarisatie maatschappelijke voorzieningen (gemeentelijke gegevens)
Afstand tot dichtstbijzijnde voorzieningen Commercieel en publiek vastgoed Voorzieningen (op kaart) Bestemmingsplankaart BAG-mutaties
http://www.weetmeer.nl/buurt/select Energie Transitie Atlas provincie Zeeland Lokale kennis (kaart gemaakt m.b.v. LocalFocus) https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view https://kaarten.zeeland.nl/map/bag_aantallen https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/navigatieScherm/zoeken?searchKeywords=ker ncijfers%20wijken%20en%20buurten&page=2 18
2019 2020 2021 2022 2023
Augustus 2024
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84583NED/table?ts=1609764689392 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84799NED/table?ts=1609764702751 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85039NED /table?ts=1656922372162 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/85 318NED/table?ts=1675076137750 https://opendata.cbs.nl/statline#/CBS/nl/dataset/856 18NED/table?ts=1707731790536
19