1174131 Bijlage 06. Kernprofiel Kerkwerve
Tekst van het document
Kernprofiel Kerkwerve
De kern Kerkwerve Kerkwerve is naar verluidt ontstaan rond 1200 bij de bedijking van Schouwen. In het gemoedelijke dorp ligt de dorpskern in een ring rondom de kerk. Deze centraal gelegen kerk uit 1900 ligt op een terpachtige verhoging, ook wel bekend als een terp, werf of werve genoemd. Hierdoor kreeg het dorp zijn naam Kerkwerve. Tot 1961 was Kerkwerve een zelfstandige gemeente en daarna maakte het tot 1997 deel uit van de gemeente Middenschouwen. Kerkwerve heeft 2 rijksmonumenten, de molen De Zwaan, die in buurtschap Moriaanshoofd staat en de preekstoel uit 1700 in de Hervormde kerk. Het woonmilieu in Kerkwerve wordt getypeerd als ‘dorpswonen’, wat zich laat kenmerken door wonen in de rust en intimiteit van het dorp, de plek waar mensen elkaar kennen. Met rust, ruimte en stilte van de polders. In de Woning Markt Analyse (WMA) is Kerkwerve aangemerkt als balanskern, wat betekent dat de verwachting is dat het aantal huishoudens in Kerkwerve (beperkt) zal toenemen in de toekomst. Gezien de huidige druk op de woningmarkt, de extra woningen die we kunnen bouwen in de kernen en de Nationale Woon- en Bouwagenda waarin onder andere gestreefd wordt naar het bouwen van betaalbare woningen, willen we de mogelijkheden voor woningbouw in Kerkwerve onderzoeken.
Doel kernprofiel In dit kernprofiel wordt de huidige woningmarkt van Kerkwerve geïnventariseerd door demografische en sociaaleconomische factoren en andere thema’s op het gebied van wonen, sociale huur en leefbaarheid te analyseren. Het doel van dit kernprofiel is de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in beeld te brengen en te taxeren waar incourante onderdelen aanwezig zijn. Op deze manier kan er worden gekeken naar een woningaanbod dat beter aansluit op de (toekomstige) behoefte van lokale woningzoekenden. Gezamenlijk met de dorpsraad willen we de behoefte voor nieuwbouw woningen onderzoeken. Deze inventarisatie zal uiteindelijk worden gebruikt om (in de toekomst) strategische beleidskeuzes te kunnen maken en de juiste woningen voor de juiste doelgroep op de juiste locatie(s) toe te voegen.
Augustus 2024
1
Inhoudsopgave DEMOGRAFIE ................................................................................................................................................ 3 DEMOGRAFISCHE PROGNOSE .................................................................................................................. 3 VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI...................................................................................... 4 SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN ........................................................................................................ 6 WONEN........................................................................................................................................................... 7 SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND ................................................................................................. 9 LEEFBAARHEID & FUNCTIES .................................................................................................................... 11 WONINGBEHOEFTE KERKWERVE ........................................................................................................... 15 BRONNENLIJST ........................................................................................................................................... 16
Augustus 2024
2
DEMOGRAFIE Aantal inwoners
Bevolkingsopbouw
1030 1020 1010 1000 990 980 970 960
350 300 250 200 150 100 50 0 2019
2020
2021
2022
2023
Aantal inwoners
0-14 jaar 15-24 jaar
25-44 jaar
45-64 jaar
65 jaar of >
2019
2021
2022
2023
2020
Aantal huishoudens
Huishoudenstype
425 420 415 410 405 400 395 390
200 150 100 50 0 2019
2021
2022
2023
Eenpersoonshuishoudens 2019
2020
2021
2022
2023
Aantal huishoudens • •
2020
Huishoudens zonder kinderen Huishoudens met kinderen
Het aantal inwoners van Kerkwerve is in de periode 2019-2023 gestegen met 40. Het aandeel personen met een leeftijd tussen 0-14 jaar, 25-44 jaar en 65 jaar of > is toegenomen in de periode tussen 2019 en 2023. Het aantal jongeren (15-24 jaar) is afgenomen en het aantal personen met een leeftijd tussen de 45-64 jaar is ongeveer gelijk gebleven (met een afname in de tussenliggende periode). Het aanta huishoudens is in 2023 toegenomen met 15 ten opzichte van het jaar 2019. Het aantal eenpersoonshuishouden is in de periode 2019-2023 afgenomen (-10), het aantal huishoudens zonder kinderen is toegenomen (+10) en het aantal huishoudens met kinderen is ook toegenomen (+10).
• •
DEMOGRAFISCHE PROGNOSE Huishoudens (CBS)
•
Historische ontwikkeling (huishoudens)
Migratiesaldo Primos2022 (personen) (BRP) (huishoudens)
Primos2023 (huishoudens)
Indicatie type kern
Woonmilieu
405 10 Balanskern Kust Door de indicatoren historische huishoudensontwikkeling, migratiesaldo en huishoudensprognose wordt Kerkwerve aangemerkt als ‘balanskern’ in de Woningmarkt Analyse 2023.
Augustus 2024
3
VERHUISBEWEGINGEN & NATUURLIJKE GROEI Saldo verhuizingen & natuurlijke groei 20 15 10 5 0 -5 -10 -15 -20 -25
2019
2020
2021
2022
2023
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo Natuurlijke groei Totaal migratiesaldo & natuurlijke groei
•
•
• •
In de periode 2019-2023 verhuisden meer personen vanuit Kerkwerve naar een andere kern binnen de gemeente, dan andersom. Per saldo is er voor Kerkwerve dus een binnengemeentelijk vertrekoverschot (m.u.v. 2020). De meeste binnengemeentelijke verhuisbewegingen naar Kerkwerve komen vanuit Zierikzee (17%) en Zonnemaire (5%) (zie tabel volgende bladzijde). In de periode 2019-2023 was het aantal personen dat zich vanuit een andere gemeente vestigde in Kerkwerve kleiner dan het aantal personen dat vertrok naar een andere gemeente. Per saldo is er voor Kerkwerve dus een buitengemeentelijk vertrekoverschot (m.u.v. 2022). 25% van de verhuisbewegingen naar Kerkwerve komt vanuit een andere gemeente en 14% vanuit het buitenland. In de periode 2019-2023 zijn er in Ellemeet 63 personen geboren en er zijn 30 personen overleden. Er is sprake van een geboorte-overschot voor deze periode. Het saldo geboorte- en sterftecijfer in combinatie met het saldo verhuizingen leidt tot een totale toename van de bevolking in Kerkwerve (m.u.v. 2020). Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door het geboorte-overschot.
Augustus 2024
4
Verhuisbewegingen naar Kerkwerve (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
Verhuisbewegingen naar Kerkwerve
Verhuisbewegingen vanuit Kerkwerve (2019-2023) Buiten gemeente Buitenland Brouwershaven Bruinisse Burgh-Haamstede Dreischor Ellemeet Kerkwerve Nieuwerkerk Noordgouwe Noordwelle Oosterland Ouwerkerk Renesse Scharendijke Serooskerke Sirjansland Zierikzee Zonnemaire 0%
5%
10%
15%
20%
25%
30%
35%
Verhuisbewegingen vanuit Kerkwerve
Augustus 2024
5
SOCIAAL-ECONOMISCHE ASPECTEN Gemiddelde woningwaarde x €1.000 400 300 200 100 0 2019
2020
2021
2022
2023
Gemiddelde woningwaarde SD Gemiddelde woningwaarde kern
•
De gemiddelde woningwaarde is in de periode 2019-2023 in Kerkwerve toegenomen met ongeveer 43%. (resp. €252.000 in 2019 vs. €360.000 in 2023). De gemiddelde woningwaarde voor de gehele gemeente is toegenomen met ongeveer 38%. Wel ligt in Kerkwerve de gemiddelde woningwaarde hoger dan voor het gemiddelde van SchouwenDuiveland (resp. €360.000 vs. €343.000).
Verdeling koopklassen (2024)
•
Augustus 2024
De grootste voorraad van woningen in Kerkwerve bevindt zich in de prijsklassen €250.000-€300.00 en €300.000-€350.000. De prijsklassen €400.000-€500.000 en €500.000-€600.000 liggen dicht bij elkaar qua percentage. In die klassen is de voorraad ook nog groot. Vanaf €700.000 wordt de voorraad beperkter.
6
WONEN De meest voorkomende pandtypen in het centrum van Kerkwerve zijn vrijstaande woningen en rijwoningen. Twee-ondereen-kap woningen zijn beperkt aanwezig. In het centrum komen ook utiliteitsgebouwen voor (gebouwen zonder woonbestemming).
Het meest voorkomende vastgoedtype in Kerkwerve is particuliere woningbouw. Sociale woningbouw is aanwezig. Een deel betreft commercieel vastgoed. Publiek vastgoed komt ook voor binnen de kern Kerkwerve.
De woonkern Kerkwerve kent een gemixte samenstelling van bouwperiodes. De oude binnenring kent een bouwperiode van < 1920.
Augustus 2024
7
Aantal woningen
Bezit huurwoningen (%)
500
30
400
25 20
300
15
200
10
100
5
0
0 2019
2020
2021
Woningen totaal
2022
2023
2019
Koopwoningen
•
2021
2022
2023
Bezit overige verhuurders
Huurwoningen • •
2020
Bezit woningcorporatie
Het aantal woningen in Kerkwerve is in de periode 2019-2023 licht toegenomen met 4 woningen. Het percentage koopwoningen is in diezelfde periode met ongeveer 3,5% toegenomen. Het totale percentage huurwoningen is in deze periode met 2% afgenomen. Het aandeel huurwoningen in bezit van de woningcorporatie is afgenomen met 2% in de afgelopen 5 jaar.
Bewoonde en onbewoonde woningen wijk (%) 120 100 80 60 40 20 0 2019
2020
2021
Bewoond
•
2022
2023
Onbewoond
Volgens het CBS zijn 3% van de woningen in de wijk Kerkwerve (kern + buitengebied) onbewoond (in 2023). Dit zijn woningen waarop niemand ingeschreven stond in de Basisregistratie personen op 1 januari 2022.
Leegstandspercentages Kerkwerve (kern) Feitelijke leegstand (gemeentelijk)
Augustus 2024
3%
•
Op basis van verschillende methoden om leegstand te berekenen, ligt het leegstandspercentage in de kern Kerkwerve rond de 3%. Dit zijn woningen die leeg staan en helemaal niet worden bewoond (ook niet als deeltijdwoning).
8
SOCIALE HUURWONINGEN ZEEUWLAND Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
84 82 80 78 76 74 72 70
60 50 40 30 20 10 0
2019
2020
2021
2022
2023
Aantal huurwoningen Zeeuwland
Aantal woningen Zeeuwland 2023
Goedkoop: tot €454,47 | Betaalbaar 1: €454,48-€650,43 | Betaalbaar 2: €650,44-€697,07| Middelduur: €697,08-€879,66 | Duur: > €879,67
• •
Het aantal huurwoningen van Zeeuwland in Kerkwerve is in de periode 2019-2023 afgenomen met 8. De meeste woningen van Zeeuwland in Kerkwerve vallen onder de categorie “Betaalbaar 1”, met een huurprijs tussen de €454,48 en €650,43 euro per maand.
Gem. wachttijd per woningtype (maanden)
Gem. wachttijd per huurklasse (maanden)
25,0 20,0 15,0 10,0 5,0 0,0
30,0 20,0 10,0 0,0 Goedkoop
2020
2021
2022
2023
2020
Gem. wachttijd per leeftijdsklasse
•
30 25 20
•
15 10 5 0 < 23 jaar
23-30 31-40 41-54 55-64 65-74 jaar jaar jaar jaar jaar
2020
Augustus 2024
2021
2022
2023
75+ jaar
•
Betaalbaar 1 Betaalbaar 2
2021
2022
Duur
2023
De gemiddelde wachttijd voor een eengezinswoning is in 2023 gestegen met ongeveer 6 maanden ten opzichte van 2021 en voor een seniorenwoning is de wachttijd toegenomen met ongeveer 3 maanden ten opzichte van 2022. De gemiddelde wachttijd voor huurwoningen in de categorie “Betaalbaar 2” is in 2023 met 18 maanden gestegen ten opzichte van 2021. De categorie “Betaalbaar 1” is met 5 maanden gedaald in 2023 ten opzichte van 2022. Ten opzichte van 2022 is in 2023 is de gemiddelde wachttijd voor de leeftijdscategorie 23-30 jaar afgenomen. Voor de leeftijdsklasse 31-40 jaar is de gemiddelde wachttijd gestegen. Ten opzichte van 2020 is de wachttijd voor de leeftijdsklasse 41-54 agenomen, maar tussen 2022 en 2023 gestegen.
9
Aantal mutaties
Totaal aantal reacties
7 6 5 4 3 2 1 0
1200 1000 800 600 400 200 0 2020
2021
2022
Aantal mutaties • •
2023
2020
2021
2022
2023
Totaal aantal reacties
Het aantal mutaties is toegenomen met 1 in 2023 ten opzichte van 2022, maar ten opzichte van 2020 en 2021 is er een daling te zien in het aantal mutaties. Ten opzichte van 2022 is het aantal reacties in 2023 toegenomen met 561%. Het totale aantal steeg van 149 reacties in 2022, naar 986 reacties in 2023.
Augustus 2024
10
LEEFBAARHEID & FUNCTIES 7 maatschappelijke voorzieningen Binnensport
•
Gymzaal
Buitensport
• •
Voetbal IJsbaan
Ontmoeting
•
Buurt- of dorpshuis
Cultuur
•
Bibliobus
Onderwijs
•
Primair onderwijs
Kinderopvang
•
KDV/PSZ
•
•
Kerkwerve kent maatschappelijke voorzieningen in verschillende categorieën. Voorzieningen hebben vooral een sport-, ontmoetings, cultuur- en functie. De meeste voorzieningen liggen verder weg (< 5 km), zoals een supermarkt, huisarts en zwembad. De afstand tot een bioscoop en een treinstation zijn het grootst vanaf Kerkwerve.
Afstand tot dichtstbijzijnde…
Augustus 2024
Supermarkt
4,7 km
Treinstation
27,3 km
Ziekenhuis (Zierikzee)*
5,1 km
Ziekenhuis (Dirksland)
35,2 km
Huisarts
2,8 km
Bioscoop
24,3 km
Filmtheater (Zierikzee)
4,8 km
Restaurant
3,8 km
Bushalte
2,6 km
Busstation (Zierikzee)
4,5 km
Zwembad
4,7 km
Kinderdagverblijf
0,2 km
Basisschool
0,2 km
VMBO-school
4,2 km
HAVO/VWO-school
4,2 km
11
Commercieel vastgoed in Kerkwerve heeft voornamelijk een woon- en bijeenkomstfunctie Ook commercieel vastgoed met andere functies (overige gebruiksfunctie en industriefunctie) komt voor.
Publiek vastgoed in Kerkwerve heeft een kantoor- en sportfunctie.
Augustus 2024
12
Voorzieningen
Omgevingsplankaart
Augustus 2024
13
BAG-mutaties In de periode 2019-2023 hebben er 3 mutaties plaatsgevonden in Kerkwerve. Deze kunnen worden verdeeld in de volgende categorie: Aantal
Mutatie
1
Functieverandering van andere functie naar wonen
2
Nieuwbouw
Potentiële woningbouwlocaties
Augustus 2024
14
WONINGBEHOEFTE KERKWERVE Voor de behoefte aan woningen, de visie op woningbouw en mogelijke woningbouwlocaties verwijst dorpsraad Kerkwerve naar de dorpsvisie Kerkwerve. Aanvullend signaleert de dorpsraad voor de opgave voor woningbouw in Kerkwerve de volgende punten: •
•
• •
•
• •
•
•
Culturele/maatschappelijke voorzieningen die er nu zijn, willen we verplaatsen, zodat er ruimte vrijkomt voor woningen. De voorzieningen zelf blijven dan behouden en tegelijkertijd komt er ruimte vrij voor woningbouw. De dorpsraad stelt voor om het gebouw van de school, de gymzaal en voetbalvereniging af te breken, deze samen te voegen in een multifunctioneel gebouw en op de vrijkomende locaties woningbouw te realiseren. Ruimte scheppen voor uitbreiding in Kerkwerve in het buitengebied. Op dit moment signaleert de dorpsraad dat het lastiger is om woningen te bouwen in het buitengebied. Doordat het dorp niet kan uitbreiden, zijn ze van mening dat hierdoor mensen wegtrekken uit Kerkwerve. Er zijn op dit moment te weinig sociale huurwoningen. De dorpsraad geeft aan dat er ook sociale huurwoningen worden verkocht in Kerkwerve. De dorpsraad doet de suggestie om tegen een acceptabele prijs woningen te kunnen kopen. Zeeuwland heeft al een stimuleringsregeling Kopen naar Wens. Dit is een uitgestelde betaling, waarbij een deel van de woning pas betaald wordt bij doorverkoop van de woning. Hierdoor kunnen starters woningen kopen voor een lager bedrag. Daarnaast doet de dorpsraad de suggestie om vanuit de gemeente een subsidie te verstrekken voor (financiële) hulp met de verbouw van de woning.
Op dit moment biedt de gemeente de Starterslening aan, waardoor starters aanvullend op hun hypotheek een extra bedrag kunnen lenen. We zien dat jongeren vertrekken, naar bijvoorbeeld omliggende dorpen of zelfs verder weg richting de regio Rijnmond. Studenten gaan studeren en komen af en toe terug. We willen Kerkwerve aantrekkelijk houden voor terugkeerders door onder andere de infrastructuur te verbeteren. Mensen die woonachtig zijn in buitengebied willen betrokken blijven bij het dorp. Daar moeten meer mogelijkheden voor komen. Hoe zorgen we ervoor dat Kerkwerve aantrekkelijk wordt en blijft voor jongeren en ouderen? Als ouderen geen geschikt aanbod voor voorzieningen hebben om gebruik van te kunnen maken, dan zijn ze genoodzaakt te vertrekken richting de stad. In de woningen waar ouderen in woonden die inmiddels zijn overleden, zijn jongeren voor terug gekomen. De gemeentelijke gronden voor Kerkwerve zijn de percelen van de brandweergarage, de volkstuinen en de basisschool. Op termijn zou het perceel van de brandweergarage in aanmerking kunnen komen voor woningbouw, als de brandweer verplaatst wordt richting Zierikzee. De behoefte aan woningen in Kerkwerve zijn kleinere, wel wat ruimer opgezette, appartementen of woningen. Maximaal 3 kamer woningen. De behoefte is er vooral aan (sociale) huurwoningen.
De reden is onder andere dat koopwoningen momenteel niet meer betaalbaar zijn.
Augustus 2024
15
BRONNENLIJST Thema Afbeelding voorblad
Deelthema
Bron https://cgkkerkwerve.nl/hulpkring-kerkwerve/
Info Kerkwerve voorblad
https://www.opschouwenduiveland.nl/nl/locaties/23 59391141/kerkwerve
Demografie
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
Demografische prognose
Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Verhuisbewegingen en natuurlijke groei
Binnengemeentelijk migratiesaldo Buitengemeentelijk migratiesaldo
Verhuisbewegingen
Vestiging vanuit andere kern in gemeente – vertrek naar kern binnen gemeente (gemeentelijke gegevens) Vestiging vanuit andere gemeente – vertrek naar andere gemeente (gemeentelijke gegevens) Aantal geboortes – aantal sterfgevallen. CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Update WMA Schouwen-Duiveland 2023
Sociaal-economisch
Gemiddeld WOZ-waarde & inkomen Verdeling inkomenspercentage Verdeling koopklassen
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023” Energie Transitie Atlas provincie Zeeland https://huispedia.nl/gemeente/schouwen-duiveland
Wonen
Pandtypen, vastgoedtypen, bouwperiodes Aantal woningen, bezit huurwoningen, bewoonde & onbewoonde woningen Leegstand
Energie Transitie Atlas provincie Zeeland
Natuurlijke groei
Sociale huurwoningen Zeeuwland Leefbaarheid en functies
https://www.cbs.nl/nlnl/maatwerk/2020/49/landelijke-monitor-leegstand2020 Berekend aan de hand van Basisregistratie Personen, onttrekkingsvergunning voor deeltijd wonen en forenzen/toeristen belasting (gemeentelijke gegevens) Gegevens verkregen van Zeeuwland
Type en aantal maatschappelijke voorzieningen
Inventarisatie maatschappelijke voorzieningen (gemeentelijke gegevens)
Afstand tot dichtstbijzijnde voorzieningen Commercieel en publiek vastgoed Voorzieningen (op kaart) Bestemmingsplankaart BAG-mutaties
https://buurtinfo.copaan.nl/gemeente/SchouwenDuiveland/1676/ Energie Transitie Atlas provincie Zeeland Lokale kennis (kaart gemaakt m.b.v. LocalFocus) https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/view https://kaarten.zeeland.nl/map/bag_aantallen
CBS StatLine “Kerncijfers Wijken en Buurten 2015-2020” 2019
Augustus 2024
CBS StatLine - “Kerncijfers Wijken en Buurten 20192023”
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/navigatieScherm/zoeken?searchKeywords=ker ncijfers%20wijken%20en%20buurten&page=2 https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84583NED/table?ts=1609764689392
16
2020 2021 2022 2023
Augustus 2024
https://opendata.cbs.nl/statline/?themaNr=52010#/C BS/nl/dataset/84799NED/table?ts=1609764702751 https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85039NED /table?ts=1656922372162 https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/85 318NED/table?ts=1675076137750 https://opendata.cbs.nl/statline#/CBS/nl/dataset/856 18NED/table?ts=1707731790536
17