1159862 RVS project Koopkracht

Raadsvoorstel Urgentie Onderwerp Zaaknummer Datum Openbaarheid Afdeling Portefeuillehouder Opdrachtgever

Middel, Er is al een ruim aanbod voorzieningen dat in 2024 wordt aangeboden. project Koopkracht 1159862 20 augustus 2024 Actief openbaar Werken, Wonen en Leven (WWL) A.M.J. van Burg Afdelingshoofd WWL

Voorstel 1. Kennis te nemen van de eerste resultaten van het project Koopkracht binnen de tweede tranche (2024), waarvoor een bedrag van €840.593,- beschikbaar is gesteld. 2. Kennis te nemen van de voorgestelde initiatieven binnen het project Koopkracht voor de derde tranche (2025). 3. Een budget van € 1.080.125,40 beschikbaar te stellen voor uitvoering van de nieuwe initiatieven (derde tranche). 4. Dit bedrag te dekken uit de ‘Reserve Kabels en Leidingen’

Inleiding Voor veel mensen is het in deze huidige tijd een uitdaging om rond te komen. Dit geldt ook voor de inwoners van Schouwen-Duiveland. De gevolgen van de inflatie zijn voelbaar in de portemonnee. Normale levensbehoeften als voedsel, gas, elektriciteit en benzine, maar ook de kosten voor de kapper, de contributie voor de sportvereniging, een avondje uit. Het is allemaal blijvend duurder aan het worden. Het Rijk, en ook de gemeenten vangen veel af met het aanbod voor minima. Wie qua inkomen onder de minima grens zakt kan rekenen op een ruim aanbod van ondersteunende voorzieningen. Inwoners die net boven die grens uitkomen hebben dit minima aanbod niet. Om ook tegemoet te komen aan deze groep inwoners die boven de minimagrens valt heeft de raad in 2023 de opdracht gegeven om bestaande en nieuwe voorzieningen te faciliteren en te financieren die zorgen voor behoud van koopkracht van alle inwoners van Schouwen-Duiveland. In navolging daarop is het project Koopkracht in april 2023 van start gegaan. Vanuit het project is uw raad gevraagd om voor een eerste (werkbudget 2023) en voor een tweede tranche (2024) geld beschikbaar te stellen: • eerste tranche (2023): uitgegeven € 83.035,• tweede tranche (2024): budget € 840.593,Met de tweede tranche is een communicatiecampagne gestart, bedoeld voor het verhogen van het bereik van de voorzieningen. Het project behaalt succes.

Dat zien we onder andere in het animo en het aantal aanvragen voor de geboden voorzieningen. De bereikbaarheid van de informatie over de voorzieningen is hoog. Dat zien we terug in de mate waarin de website, en met name de mate waarin - de speciaal hiervoor ingericht landingspagina 'Steuntje in de rug' - wordt bezocht. Het project is een goed voorbeeld van hoe we als gemeente met elkaar vanuit verschillende beleidsterreinen ons inzetten om deze burger die lastig in beeld is toch te kunnen ondersteunen. Echter, we realiseren ons ook dat in de uitgaven van dit project de pot niet oneindig is. Met het aanvragen van het budget voor de 3e tranche nodigt dit tevens uit om te gaan kijken naar het toekomstperspectief.

Pagina 1 van 5

In dit voorstel wordt u geïnformeerd over de eerste resultaten (inclusief inzet budget) in het jaar 2024, de voorgestelde initiatieven voor het jaar 2025 en het hiervoor benodigde bedrag. Beoogd resultaat Met de inzet van extra middelen in 2025 streven we naar de voortzetting van al ingezette initiatieven in 2024, en de verruiming van het aanbod van voorzieningen in 2025 vanuit de gemeente voor het behoud van koopkracht van inwoners van Schouwen-Duiveland. Argumenten 1.1 De initiatieven in de tweede tranche leveren een substantiële bijdrage aan het verbeteren van de koopkracht. Voor de inwoners die niet in aanmerking komen voor minima-regelingen is ons aanbod uitgebreid met de volgende initiatieven (zie tevens de toelichting in bijlage I 'Koopkracht initiatieven 2024': 1. Het verbreden van het aanbod van de doelgroep van BLOEI! met een aanbod voor jongeren van 1218 jaar. 2. Het opleiden van de jonge ambassadeurs van BLOEI! door middel van een training. 3. Het voortzetten van de subsidieregeling voor de aanschaf van zonnepanelen. 4. Het toevoegen van een subsidieregeling voor de aanschaf van een (hybride) warmtepomp. 5. Het toevoegen van een subsidieregeling voor de compensatie van de hoge energiekosten voor stichtingen en verenigingen. 6. Het voortzetten van een jaar van de stimuleringsregeling voor het organiseren van activiteiten ter voorkoming van eenzaamheid. 7.

Een tweede financiële bijdrage voor Welzijn op Recept. 8. Het aanbieden van een startbudget aan vrijwilligersinitiatieven voor het inrichten van een deelkast in de dorpskern. 9. Het verstrekken van een tegoedbon voor een chromebook of laptop voor leerlingen van groep 8 van het basisonderwijs. 10. Het aanbieden van gratis menstruatiemiddelen op het voortgezet onderwijs. Na de goedkeuring van uw raad op 21 december 2023 is de gemeente gestart met het opzetten en inregelen van de benodigde regelingen om de voorgestelde initiatieven te realiseren. Sommige van deze regelingen zijn nieuw en vereisen een zorgvuldige inrichting. 2.1 Dit zijn de initiatieven die we in 2025 in de derde tranche tot uitvoering willen brengen. We hebben vanuit verschillende beleidsterreinen opnieuw een aantal nieuwe en bestaande regelingen opgehaald. Het gaat om de volgende voorzieningen: 1. Compensatie BLOEI! 2. Het voorzetten van de stimuleringsregeling ter voorkoming van eenzaamheid. 3. Het voortzetten van de subsidieregeling voor zonnepanelen en een (hybride) warmtepomp. 4. Een duurzaamheidsaanbod voor de energiebesparing voor verenigingen, stichtingen en andere maatschappelijke organisaties. 5. Het opnieuw verstrekken van een tegoedbon aan groep 8 leerlingen voor het aanschaffen van een laptop of chromebook. 6. Ondersteuning van Welzijn op Recept. 7. Bijdrage voor een startpakket voor jonge gezinnen.

8. Bijdrage voor zwemles voor inburgeraars. 2.1.1. Jonge kinderen en jongeren kunnen langer profiteren van een laagdrempelig aanbod van activiteiten. Jonge kinderen en jongeren profiteren nog een jaar maximaal van het meedoen aan activiteiten voor sport, cultuur en techniek tegen € 0,-, of tegen hele lage bijdrage. Er gelden geen regels. Als je als gezin, of als jongere weinig te besteden hebt, hoef je dat niet te vertellen. Het succes van BLOEI! groeit. Dat blijkt wel uit de verruiming van het aanbod alleen al in 2024. BLOEI! wil de komende twee jaar verder inzetten op het vormgeven en verduurzamen van de regeling naar een permanente regeling. 2.1.2. Door het voortzetten van de stimuleringsregeling ter voorkoming van eenzaamheid kunnen opnieuw meer activiteiten worden ontplooid voor alle leeftijden en dragen we bij aan een gezond welzijn van onze inwoners. Er wordt al twee jaar maximaal gebruik gemaakt van de stimuleringsregeling ter voorkoming van eenzaamheid. Dat blijkt uit het aantal aanvragen dat in een jaar bij de gemeente binnenkomt. In 2024 is deze Pagina 2 van 5

regeling verruimd door de leeftijdsgrens van 65+ los te laten. Door de regeling te verlengen kunnen er meer activiteiten worden ingezet voor alle leeftijden van inwoners van Schouwen-Duiveland. Dit helpt om meer inwoners uit huis te laten gaan en mee te doen aan activiteiten. 2.1.3. Door het plaatsen van zonnepanelen en een (hybride) warmtepomp kunnen nog meer woningen verder worden verduurzaamd. Zonnepanelen en een (hybride) warmtepomp zijn goede alternatieven voor een CV-ketel die op gas loopt. Minder gebruik van gas verlaagt op lange termijn de uitgaven van de energiekosten. Dit helpt voorkomen dat inwoners alsnog in de financiële problemen komen door het niet betalen van de energierekening. Nog meer huishoudens houden hiermee ruimte over in hun portemonnee. 2.1.4. Verenigingen, stichtingen en maatschappelijke organisaties kunnen met de ondersteuning inzetten op het voor langere termijn duurzaam verlagen van de energiekosten. De raad vraagt om ondersteuning van (sport)verenigingen bij het verduurzamen van hun complexen om op lange termijn energiekosten te verlagen. Er is behoefte aan een subsidieregeling voor stichtingen, verenigingen en maatschappelijke organisaties, zodat zij met een tegemoetkoming kunnen krijgen voor energiebesparende maatregelen, ook met terugwerkende kracht.

Verduurzaming van verenigingsgebouwen levert lange termijn rendement op, met voordelen als: minder beroep doen op gemeenten voor compensatie van energiekosten en behoud van lidmaatschapskosten door een beperkte stijging van de energiekosten. Binnen het bestaande ondersteuningsprogramma kan een energieadviseur advies geven over verduurzaming en energiebesparing. De op te stellen subsidieregeling geeft stichtingen, verenigingen en maatschappelijke organisaties ondersteuning energiebesparende maatregelen. 2.1.5. Leerlingen worden financieel geholpen bij de aanschaf van een laptop of chromebook. Kinderen van groep 8 stappen aan het einde van het schooljaar over naar het voortgezet onderwijs. Met een tegoedbon ontvangen zij alvast een chromebook of laptop voor het gebruik in het voortgezet onderwijs. Scholen zijn betrokken bij de uitgifte van de tegoedbon, wat hen tevens de gelegenheid geeft om in contact te komen met gezinnen die financieel minder draagkrachtig zijn. De regeling is voor het eerst ingezet en wordt voor zover het zich laat aanzien nu, goed ontvangen. 2.1.6. Inzet van preventieve hulp ter voorkoming van eenzaamheid kan zo langer worden ingezet. Net als vorig jaar vragen we om financiering vanuit het project Koopkracht om het uitrollen van 'Welzijn op Recept' financieel te ondersteunen en verder vorm te geven.

De doelstelling van 'Welzijn op Recept'; bevorderen van welzijn van inwoners door de inzet van sociale interventie binnen het consult van een huisarts e/o praktijkondersteuner'. Het vermindert de druk op de huisartsenzorg en er wordt anderzijds bereikt dat mensen weer sneller zelfredzaam zijn. De positieve gezondheid wordt zo gestimuleerd. De impuls voor de financiering van nog een jaar draagt bij aan het onderzoeken van de mogelijkheid voor het duurzaam verder vormgeven van de regeling. 2.1.7. Met een startpakket met spullen voor de ongeboren baby zijn jonge gezinnen geholpen met de aanschaf van de eerste spullen voor de baby. De gemeente wil een samenwerking aangaan met St.Babyspullen; dit is een landelijk initiatief dat zich inzet voor kinderen die opgroeien in armoede en in minder financiële omstandigheden. Dit doen ze door het aanbieden van een babystartpakket dat de basismiddelen bevat die nodig zijn in de eerste weken van het jonge gezin na de geboorte van hun baby. De uitgifte gaat via verloskundigen- en kraamzorgpraktijken, wat hen tevens de gelegenheid geeft om armoede en minder financiële omstandigheden te signaleren. 2.1.8 Meer inburgeraars kunnen een zwemdiploma A halen. Inburgeraars die boven het minimum leven kunnen geen aanspraak doen op minimavoorzieningen voor de financiering van zwemlessen, zoals onder andere het Volwassenfonds.

In Schouwen-Duiveland zijn we omgeven door water. Hierdoor zijn basis zwemvaardigheden (zwemdiploma A) belangrijk. Niet alle inburgeraars kunnen zwemmen. Er is daarom een behoefte aan zwemlessen om een goede zwemvaardigheid te ontwikkelen. Voor een uitgebreide financiële toelichting verwijzen wij u naar bijlage III 'Financieel overzicht benodigd budget Koopkracht 2025'. Pagina 3 van 5

3.1. Dit budget is nodig voor de derde tranche. Samen met de vakafdelingen is een inschatting gemaakt van het benodigde budget voor de derde tranche (zie bijlage III 'Financieel overzicht benodigd budget Koopkracht 2025'). Voor de uitvoering van de voorgestelde maatregelen is een budget nodig van € 1.088.125,40. Opgebouwd uit € 1.044.889,- voor de maatregelen en € 35.236,40 voor de uitvoeringskosten. De uitvoeringskosten zijn bedoeld voor de inrichting van de nieuw in te richten voorzieningen in 2025 en de inhuur van de projectleider voor het faciliteren van het project. 4.1. De dekking van de project is gekoppeld aan de 'Reserve Kabels en Leidingen' Bij de vaststelling van de programmabegroting op 10 november 2022 besloot de raad om de 'Reserve Kabels en Leidingen' in te zetten voor 'nog nader te onderzoeken maatregelen ter compensatie aan inwoners en bedrijven als gevolg van de hoge inflatie'. Kanttekeningen Nvt Financiën Begroting Begrotingswijziging Eenmalige lasten Structurele lasten Eenmalige baten Structurele baten Dekking

Niet binnen begroting Ja 1080125,00

Reserve Kabels en Leidingen

Voor de uitvoering van de voorgestelde maatregelen is een budget van € 1.080.125,40 nodig, opgebouwd uit € 1.044.889,- voor de maatregelen en € 35.236,40 voor de uitvoeringskosten. We ramen het totale bedrag bij het budget Koopkracht onder sub-programma 2.3. Dekking kan plaatsvinden uit de 'Reserve Kabels en Leidingen'. De geraamde omvang van deze reserve is op dit moment nog € 1,66 miljoen. Communicatie De tweede tranche voorzieningen van het project Koopkracht is bij de inwoners onder de aandacht gebracht met de ondersteuning van een regionale communicatiecampagne. De impact van deze campagne wordt gedurende 2024 gemonitord. In het najaar wordt een uitkomst verwacht van de impact van deze ondersteuning. De voorzieningen brengen we onder de aandacht met behulp van onze reguliere communicatiekanalen. Er is een pagina ontworpen die zichtbaar is op de website van de gemeente waar alle koopkracht ondersteunende (minima en niet-minima regelingen) in een overzicht worden getoond. Deze pagina, genoemd 'Een steuntje in de rug', is blijvend. Voor 2025 worden de nieuwe voorzieningen naast communicatie via de gebruikelijke gemeentelijk kanalen op deze 'Steuntje in de rug'-pagina zichtbaar gemaakt. Uitvoering Het merendeel van de voorgestelde maatregelen betreft een verlenging van een bestaande regeling.

Bij de uitvoering betrekken we zoveel mogelijk de betrokken partijen om een deel van de faciliteiten voor de gemeente uit te voeren. De uitvoering van de maatregelen valt onder de verantwoordelijkheid van de betreffende ambtenaar die de regeling behorende bij de maatregel in gang zet. Bijlagen Bijlage I 'Koopkracht initiatieven 2024'. In deze bijlage geven we een overzicht van de eerste resultaten behaald met het project Koopkracht in 2024 tot en met juni. Bijlage II 'Financieel overzicht budget Koopkracht 2024'. Deze bijlage geeft het overzicht weer van de financiële onderbouwing van het verloop van het project Koopkracht in 2024 tot en met juni. Bijlage III 'Financieel overzicht benodigd budget Koopkracht 2025'. Bij het bepalen van de hoogte van de benodigde bedragen is gekeken naar wat realistisch is binnen het beschikbaar budget en gelet op de verwachting van het aantal aanvragen en verzoeken dat zal worden ingediend. We hebben een overzicht gemaakt met een voorstel voor het benodigd budget voor 2025. Dit overzicht treft u aan in de financiële bijlage bij dit voorstel. Pagina 4 van 5

Burgemeester en wethouders van Schouwen-Duiveland, S.J.A. Bronsveld

J.Chr. van der Hoek MBA

Secretaris

Burgemeester

Pagina 5 van 5